Ciąża a szczepionka przeciwko COVID-19
Justyna Piekara

Ciąża a szczepionka przeciwko COVID-19

Czy kobiety w ciąży mogą się zaszczepić przeciwko COVID-19? Co powinna wiedzieć przyszła mama zanim podejmie decyzję o takim szczepieniu? Czy karmienie piersią jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do szczepienia?

Jak COVID-19 wpływa na kobiety w ciąży oraz rozwój płodu?

Ryzyko ciężkiej choroby i śmierci z powodu infekcji wywołanej SARS-CoV-2 wśród ciężarnych jest niskie, jednak istnieją doniesienia, że prawdopodobieństwo zachorowania jest większe w porównaniu z osobami z tej samej grupy wiekowej niebędącymi w ciąży. Dane wskazują, że kobiety w ciąży, jeżeli już chorują na COVID-19, są bardziej narażone na hospitalizację na oddziale intensywnej terapii i mechaniczne wymagają wspomagania oddychania oraz zgon.

Badania sugerują, że przechodzenie COVID-19 podczas ciąży może zwiększać ryzyko przedwczesnego porodu. Jest to szczególnie prawdopodobne, jeśli u kobiety występują ciężkie choroby przewlekłe.

Dotychczas nie dowiedziono, aby COVID-19 był przyczyną powstawania wad wrodzonych płodu. Chociaż przenoszenie wirusa z matki na dziecko podczas ciąży jest możliwe, to takie przypadki są bardzo rzadkie.

Czy kobiety w ciąży mogą zaszczepić się przeciwko COVID-19?

W Wielkiej Brytanii brak wystarczających danych spowodował, że organy regulacyjne wykluczyły kobiety w ciąży i karmiące piersią z programów szczepień. Amerykańskie organizacje, takie jak Centers for Disease Control and Prevention (CDC), American College of Obstetricians and Gynaecologists (AGOG) i Society for Maternal-Fetal Medicine zachęcają przyszłe matki do poddania się szczepieniom. Ministerstwo zdrowia Izraela, który jest obecnie światowym liderem szczepień przeciwko COVID-19 rekomenduje szczepienia ciężarnych w drugim lub trzecim trymestrze oraz karmiących matek.

Światowa Organizacja Zdrowia początkowo nie zalecała stosowania szczepionek mRNA u kobiet w ciąży, chyba że znajdowały się one w grupie wysokiego ryzyka zakażenia SARS-Cov-2 i po uprzedniej konsultacji z lekarzem, jednak pod koniec stycznia eksperci doszli do wniosku, że korzyści z podania szczepienia przewyższają potencjalne ryzyko. 

WHO oświadczyła, że, „opierając się na tym, co wiemy o tego rodzaju szczepionkach, nie mamy żadnego konkretnego powodu, by sądzić, że będzie istniało określone ryzyko, które przeważyło nad korzyściami wynikającymi ze szczepienia kobiet w ciąży”.

Zanim kobieta podejmie ostateczną decyzję o zaszczepieniu się, zaleca się jednak konsultację lekarską i rozważenie następujących kwestii:

  • indywidualne czynniki ryzyka zakażenia SARS-CoV-2,
  • skuteczność i bezpieczeństwo dostępnych szczepionek,
  • potencjalne szkodliwe skutki zdrowotne COVID-19 podczas ciąży,
  • możliwe niepożądane efekty poszczepienne.

Szczepionki mRNA przeciwko COVID-19 a ciąża

Uważa się, że szczepionki przeciwko COVID-19 są bezpieczne i powinny być oferowane osobom, które pomyślnie przejdą kwalifikacje. W tego typu szczepionkach, zamiast umieszczać fragment wirusa w organizmie, wstrzykuje się cząsteczki, które mogą nauczyć komórki organizmu, jak wytwarzać białka, które tworzą przeciwciała anty-SARS-CoV-2. Istnieją jednak pewne obawy co do ich stosowania wśród kobiet w ciąży i matek karmiących piersią, ponieważ badania kliniczne obecnie dostępnych preparatów nie objęły swoim zasięgiem tych grup.

W tym kontekście przeprowadzono natomiast badania szczepionek mRNA na zwierzętach. Testy wykazały, że nie wpływają one na płodność i nie powodują problemów podczas ciąży.

Podczas badań klinicznych szczepionki Pfizer/BioNTech 23 kobiety zaszły w ciążę po otrzymaniu szczepionki. Nie odnotowano dotychczas żadnych niepożądanych odczynów poszczepiennych u tych osób.

Strategia kokonowa

Szczepiąc się przeciwko COVID-19, matka zapewnia dziecku tzw. ochronę kokonową. Taka strategia ma na celu zapewnienie ochrony przeciw chorobom zakaźnym nieuodpornionym noworodkom i niemowlętom. Najmłodszych chroni się, szczepiąc osoby z ich najbliższego otoczenia, aby w ten sposób zminimalizować ryzyko zakażenia patogenem.

Jest mało prawdopodobne, aby sama szczepionka była w stanie przeniknąć do płodu przez łożysko, ponieważ cząsteczki mRNA wykorzystane w szczepionce są eliminowane z organizmu bardzo szybko – w ciągu kilku dni lub nawet godzin.

Szczepienie na COVID-19 w czasie laktacji

Specyficzne immunoglobuliny anty-SARS-CoV-2 mogą być przekazywane dziecku z mlekiem matki. Noworodki matek zaszczepionych, które karmią piersią, mogą odnieść z nich korzyści.

Szczepionka nie stanowi zagrożenia, ponieważ mRNA szybko ulega degradacji w organizmie osoby zaszczepionej. Ponadto nie byłaby w stanie przetrwać kwaśnego środowiska żołądka dziecka.

Polskie Towarzystwo Neonatologiczne przyjęło stanowisko, że żadna z dostępnych szczepionek przeciwko COVID-19 nie wywołuje efektów ubocznych, które byłyby przeciwwskazaniem do karmienia piersią.

  1. J. Ries, What pregnant people should know about the COVID-19 vaccine, „healthline.com” [online], https://www. healthline. com/health-news/if-youre-pregnant-heres-what-you-need-to-know-about-the-covid-19-vaccine? c=1328835101870, [dostęp:] 01.02.2021.
  2. I. T. Goldfarb, Wondering about COVID-19 vaccines if you’re pregnant or breastfeeding? „health. harvard. edu. ” [online],https: //www. health. harvard. edu/blog/wondering-about-covid-19-vaccines-if-youre-pregnant-or-breastfeeding-2021010721722, [dostęp:] 01.02.2021.
  3. The mRNA COVID-19 vaccine and pregnancy: What to know if you’re pregnant, trying to conceive, or breastfeeding, ”uchicagomedicine. org” [online], https://www.uchicagomedicine.org/forefront/coronavirus-disease-covid-19/mrna-covid-19-vaccine-preg, [dostęp:] 01.02.2021.
  4. H. Honderich, Will pregnant women receive the Covid-19 vaccine? It depends, „bbc.com” [online], https: //www. bbc. com/news/world-us-canada-55340244, [dostęp:] 01.02.2021.
  5. A. Gupta, Are you planning a pregnancy soon? Know if you should or should not get a COVID-19 vaccine shot, “timesnownews.com” [online], https://www.timesnownews.com/health/article/are-you-planning-a-pregnancy-soon-know-if-you-should-or-should-not-get-a-covid-19-vaccine-shot/696297,[dostęp:] 01.02.2021.
  6. T. Saff, In reversal, WHO says pregnant women can get COVID-19 vaccine, “timesofisrael.com” [online], https://www.timesofisrael.com/in-reversal-who-says-pregnant-women-can-get-covid-19-vaccine/, [dostęp:] 01.02.2021.
  7. Kokonowa strategia szczepień – sposób na ochronę najmłodszych dzieci przed chorobami zakaźnymi, „parasoldlazycia.org” [online], parasoldlazycia.org/kokonowa-strategii-szczepien-sposob-na-ochrone-najmlodszych-dzieci-przed-chorobami-zakaznymi/,[dostęp:] 01.02.2021.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Święta w ciąży – co może jeść ciężarna, a czego musi unikać?

    Kobieta w ciąży powinna jeść nie za dwoje, a dla dwojga, musi starać się tak komponować swoją dietę, aby dostarczała ona maluszkowi wszystkich niezbędnych składników. Znalezienie balansu między smakiem i zdrowiem może być szczególnie trudne w święta, gdy stół wręcz ugina się pod ciężarem aromatycznych potraw. 

  • Sączenie wód płodowych – przyczyny, objawy i postępowanie w przypadku wycieku wód płodowych

    Wody płodowe zapewniają odpowiednie środowisko do prawidłowego rozwoju płodu. Płyn owodniowy umożliwia swobodne ruchy dziecka oraz amortyzuje i zabezpiecza go przed bodźcami zewnętrznymi (m.in. hasałem, zmianami temperatury czy urazami mechanicznymi). Dlatego wyciek wód płodowych jest stanem, który zagraża życiu płodu – wówczas, niezależnie od etapu ciąży, kobieta powinna jak najszybciej zgłosić się do szpitala. Co może spowodować przedwczesne pęknięcie błon płodowych?

  • COVID-19 a ciąża: nikłe szanse na zarażenie dziecka koronawirusem podczas porodu

    Rozłąka z dzieckiem tuż po porodzie to traumatyczne przeżyci dla każdej matki, do którego w wielu wypadkach zmusiła pandemia. W trosce o zminimalizowanie ryzyka zakażenia, matki chore na COVID-19 rodzą przez cięcie cesarskie i są izolowane od dziecka tuż po porodzie, bez możliwości kontaktu i naturalnego karmienia do chwili stwierdzenia, że niebezpieczeństwo związane z chorobą minęło. Coraz więcej badań pokazuje jednak, że te środki ostrożności są zbyt drastyczne, ponieważ ryzyko transmisji wirusa z matki na dziecko jest znikome. 

  • Szanse i metody na zajście w ciążę po chemio- i radioterapii

    Podczas tegorocznego zjazdu Europejskiego Towarzystwa Reprodukcji i Embriolgii odbywającego się online zaprezentowano najbardziej kompleksowy, jak dotąd, raport dotyczący skuteczności w zachowywaniu płodności u kobiet chorych na nowotwór. Jak wiadomo, chemio- i radioterapia często wiążą się z utratą płodności, dlatego coraz więcej kobiet decyduje się na pobranie i przechowanie jajeczek i embrionów jeszcze przed rozpoczęciem leczenia z myślą o wykorzystaniu ich po powrocie do zdrowia. 

  • Nadwaga w ciąży może negatywnie wpłynąć na rozwój mózgu dziecka

    Zwiększenie masy ciała w ciąży jest naturalnym zjawiskiem, jednak gdy waga zaczyna przyrastać w nadmiarze, może to oznaczać problemy nie tylko dla matki, ale również dla dziecka. Naukowcy z NYU School of Medicine postanowili przyjrzeć się ewentualnym konsekwencjom zdrowotnym nadmiernej wagi matki dla stanu zdrowia dziecka i odkryli, że może ona zaburzać rozwój jego mózgu i to już w drugim trymestrze ciąży. 

  • Chłopiec czy dziewczynka? To geny mężczyzny wpływają na płeć dziecka

    Oczekujesz dziecka? Zapewne najczęstszym pytaniem, które pada ze strony znajomych oraz rodziny jest to, jakiej płci będzie maluch. Wyniki pewnego eksperymentu sugerują, że tendencja do posiadania większej liczby synów lub córek jest dziedziczna.

  • Fizjoterapia w ciąży – wskazania i przeciwwskazania do zabiegów fizjoterapeutycznych w ciąży

    Fizjoterapia w ciąży pomaga zapobiegać i łagodzić stany związane ze zmianami, które zachodzą w ciele przyszłej mamy przez dziewięć kolejnych miesięcy. Są to np. bóle bioder, bóle kręgosłupa czy rozstęp mięśnia prostego brzucha, a także nietrzymanie moczu oraz bolesne stosunki seksualne. Nie wszystkie metody wykorzystywane w fizjoterapii można jednak stosować u ciężarnych. Jakie zabiegi są wskazane, a jakich należy unikać w ciąży?

  • Melisa, mięta, rumianek, pokrzywa, szałwia w ciąży – jakie zioła są bezpieczne dla ciężarnych, a które są w ciąży zakazane?

    Zioła w ciąży należy stosować rozsądnie, pamiętając o tym, iż w tym okresie należy zachować szczególną ostrość podczas przyjmowania leków, nawet preparatów naturalnych. Leczenie oraz samoleczenie w okresie ciąży jest ograniczone, w każdej sytuacji należy rozważyć stosunek korzyści do ryzyka.  Jakie zioła są bezpieczne dla ciężarnych, a jakie są w ciąży zakazane?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij