×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Czy plastikowa szczoteczka do zębów może być ekologiczna? Naukowcy twierdzą, że tak

Nadmiar plastiku jest plagą dzisiejszych czasów, dlatego by zredukować ilość zużywanego plastiku wdrażane są liczne rozwiązania umożliwiające jego ponowny użytek w innej formie. Jednym z najpowszechniejszych plastikowych odpadów są szczoteczki do zębów, uważane za niezbędne do utrzymywania codziennej higieny jamy ustnej. Z drugiej strony, jako wykonane w całości z tworzywa, stanowią zagrożenie dla środowiska – ale czy na pewno? Odpowiedź na to pytanie postanowili znaleźć naukowcy z Trinity College Dublin.

Czym są ślad węglowy oraz wskaźnik DALY?

Tezy o szkodliwości plastikowych szczoteczek do zębów dla środowiska wpłynęła na wzrost popularności szczoteczek bambusowych, uważanych za bardziej ekologiczne przez wzgląd na użyte materiały. Wielorazowy charakter mają także szczoteczki elektryczne, które również są uważane za bardziej proekologiczne. Naukowcy z Dublina postanowili więc zbadać, jaki realny wpływ na środowisko ma każda z nich, dodając do analizy szczoteczkę plastikową z wymienną główką. Przedmiotem ich zainteresowania było w szczególności to, w jaki sposób każda z nich wpływa na dwa wskaźniki powiązane ze środowiskiem i zdrowiem: ślad węglowy oraz wskaźnik DALY.

Ślad węglowy jest całkowitą sumą emisji gazów cieplarnianych emitowanych w procesie wytwarzania i użytkowania konkretnych produktów, ale też działalności firm czy organizacji. Wskaźnik DALY jest jednym z ważniejszych kryteriów stosowanych do określania stanu zdrowia społeczeństwa. Jest on rozumiany jako suma lat życia przeżytych lub utraconych w wyniku niepełnosprawności. Wskazuje także na czynniki mogące zagrażać zdrowiu i powodować utratę lat życia także w wyniku stosowania pewnych produktów.

Badanie przyniosło nieoczywiste wnioski. Jak się okazało, elektryczne szczoteczki do zębów są najbardziej szkodliwe z punktu widzenia wskaźnika DALY, odpowiadając za 10 godzin życia skorygowanych niepełnosprawnością, a więc pięciokrotnie więcej niż w przypadku zwykłej szczoteczki wykonanej z plastiku lub innego materiału. 

Szczoteczki z plastiku nie takie złe dla środowiska

Z kolei z punktu widzenia wpływu na środowisko naturalne, najmniej inwazyjna okazała się nie szczoteczka bambusowa, o której wielu pomyślałoby w pierwszej kolejności, ale model plastikowy, a więc wykonany z materiału nadającego się do ponownego przetworzenia. Argumentem przeciw stosowaniu bambusowych szczoteczek do zębów jest także fakt, że popyt na nie zwiększa obszary przeznaczone pod uprawę surowca potrzebnego do ich wytworzenia, przez co ta ziemia nie może być wykorzystana w sposób lepiej służący ludziom i środowisku. 

W ogólnej skali w grupie najmniej szkodliwych dla środowiska znalazły się szczoteczka plastikowa z wymienną główką oraz wykonana z bambusa, a najbardziej szkodliwych – tradycyjna szczoteczka plastikowa oraz szczoteczka elektryczna. 

Szczoteczki do recyklingu?

Jak twierdzą autorzy badania, najlepszą szczoteczką z punktu widzenia ekologii i zdrowia społeczeństw byłaby szczoteczka plastikowa wykonana z materiału łatwego do przetworzenia. W ten sposób surowiec raz wprowadzony na rynek byłby używany nieustannie, bez konieczności wytwarzania nowego kosztem innych zasobów naturalnych, takich jak woda. Naukowcy sugerują, że szczoteczki powinny być zbierane i przetwarzane, podobnie jak baterie, i poddawane bieżącemu recyklingowi. Ponadto szczoteczki powinny być wykonywane z materiału, który, w razie gdyby nie został zrecyklingowany, nie zaszkodzi środowisku w sposób istotny, na co wpływa między innymi krótki czas rozkładu. 

Zmiana w tym zakresie zaczyna się od świadomości, dlatego zarówno lekarze, jak i profesjonaliści z zakresu ochrony zdrowia, oraz sami wytwórcy i odbiorcy ich produktów powinni dysponować wiedzą, która umożliwi im podejmowanie świadomych i zdrowych wyborów, nawet w kwestiach pozornie prozaicznych, do których zaliczyć można wybór szczoteczki do zębów. 

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. A. Lyne, P. Ashley, S. Saget i in., Combining evidence-based healthcare with environmental sustainability: using the toothbrush as a model, „British Dental Journal” 2020, nr 229 (5), s. 303, DOI: 10.1038/s41415-020-1981-0, [dostęp:] 17.09.2020 r.
  2. Trinity College Dublin, Researchers ask: how sustainable is your toothbrush?, “sciencedaily.com” [online], www.sciencedaily.com/releases/2020/09/200916113456.htm, [dostęp:] 17.09.2020 r.
  3. Polska Federacja Edukacji w Diabetologii, Co to jest wskaźnik DALY?, „pfed.org.pl” [online], http://www.pfed.org.pl/aktualno347ci/co-to-jest-wskaznik-daly, [dostęp:] 17.09.2020 r.

Podziel się: