Czarnuszka w starciu z alergicznym katarem i egzemą?

Obecnie surowce zielarskie przeżywają swój renesans. Nie inaczej jest w przypadku czarnuszki siewnej (Nigella sativa L.), określanej też mianem „czarnego kminku”. Warto zauważyć, że jest to jedna z najstarszych roślin leczniczych, cenionych już w starożytnym Egipcie. Współczesna medycyna na nowo odkryła jej zapomniane „na chwilę” właściwości. Obecnie obserwuje się rosnące zainteresowanie nasionami czarnuszki, jak i pozyskiwanym z nich olejem. Dyskutuje się o ich potencjalnych właściwościach przeciwwrzodowych, gastro- i nefroprotekcyjnych, przeciwmiażdżycowych, a nawet o korzystnym oddziaływaniu w alergii1,2. To dość szerokie spektrum zalet i trudno rozważać je wszystkie. Skupmy się zatem na tej ostatniej. Czy faktycznie olejem z czarnuszki powinni zainteresować się również alergicy?

Moc niepozornej rośliny

Czarnuszka to niepozorna, delikatna roślina jednoroczna, należąca do rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae). Ma około 50 cm wysokości, niebieskie lub białe kwiaty z delikatnie podbarwionymi końcówkami. Po przekwitnięciu, podobnie jak mak, tworzy niewielkie mieszki, zawierające nasionka czarnuszki siewnej (Semen Nigellae sativae). To właśnie one są kluczem do jej właściwości zdrowotnych. Najczęściej stosuje się zmielone nasiona i olej, który jest otrzymywany przez tłoczenie nasion na zimno. Nasiona mają specyficzny, ostry, korzenny smak, uwydatniany pod wpływem prażenia.

Olej z czarnuszki

Olej z czarnuszki (Oleum Nigellae Sativae) ma zwykle miodową barwę, gorzkawy smak i intensywnie korzenny zapach. Jest silnym przeciwutleniaczem, który chroni fosfolipidy wchodzące w skład błon komórkowych przed uszkodzeniem przez wolne rodniki. Zawiera także fitosterole, które pomagają utrzymać prawidłowy poziom cholesterolu we krwi. Oprócz bogactwa niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT) i fitosteroli, olej z czarnuszki zawiera także takie unikalne składniki jak: tymochinon oraz nigellon (składniki olejku eterycznego)3. Różnorodność tych związków decyduje o szerokim spektrum cennych właściwości oleju. Warto jednak dodać, że są one uzależnione od jego prawidłowego przechowywania (w oryginalnej, ciemnej butelce, zgodnie z zaleceniami producenta) i od ewentualnego poddawania obróbce termicznej.  

Olej z czarnuszki i alergie

Pojawiły się doniesienia, że suplementacja diety olejem z czarnuszki może być bardzo korzystna w lżejszych przypadkach alergii. Porównywano nawet osiągnięte w ten sposób efekty do działania syntetycznego środka przeciwalergicznego – cetyryzyny4. Pamiętajmy jednak, że badania kliniczne potwierdzające różnorodną aktywność Nigella sativa wykazaną w pracach biochemicznych, farmakologicznych na zwierzętach, są jak dotąd nieliczne i należy zachować rezerwę w stosunku do tego typu wniosków.

Olej z czarnuszki w kosmetologii

Cenne właściwości oleju z czarnuszki wykorzystano również w kosmetologii. W INCI tego typu kosmetyków szukajmy składnika określonego jako „Nigella Sativa Seed Oil”. Olej z czarnuszki stosowany zewnętrznie złagodzi podrażnienia powstałe w przebiegu atopowego zapalenia skóry (AZS), zwanego również atopowym wypryskiem lub egzemą. Poprawi on również kondycję skóry suchej, a także dojrzałej, gdyż dzięki zawartości antyoksydantów ma właściwości opóźniania procesów starzenia się skóry.  

Źródła:

  1. Ahmad A, Husain A, Mujeeb M, Khan SA, Najmi AK, Siddique NA, Damanhouri ZA, Anwar F. A review on therapeutic potential of Nigella sativa: A miracle herb. Asian Pac J Trop Biomed 2013; 3(5): 337-352.
  2. Hon KL, Fung CK, Leung AK, Lam HS, Lee SL. Recent Patents of Complementary and Alternative Medicine for Allergic Rhinitis. Recent Pat Inflamm Allergy Drug Discov 2015 Nov 19. [Epub ahead of print]
  3. Mańkowska D, Byłka W. Nigella sativa  L. – związki czynne, aktywność biologiczna. Herba Pol 2009; 55 (1): 109–125.
  4. Ansari MA, Ahmed SP, Ansari NA. Cetirizine and Nigella sativa: comparison of  conventional and herbal option for treatment of seasonal allergic rhinitis. Pak J  Med Res 2007; 46: 1-7. 


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus