Choroba lokomocyjna – jak pomóc dzieciom i dorosłym?
Katarzyna Gmachowska

Choroba lokomocyjna – jak pomóc dzieciom i dorosłym?

Choroba lokomocyjna (kinetoza) to przypadłość, która dotyka zarówno dzieci, jak i dorosłych podczas podróżowania różnymi środkami transportu. Kiedy do niej dochodzi? Jak się objawia i co robić, aby zapobiec jej nieprzyjemnym dolegliwościom? Podpowiadamy. 

Choroba lokomocyjna jest częstą dolegliwością pojawiającą się u dzieci w trakcie podróży. Zazwyczaj ustępuje samoistnie po ukończeniu 6. roku życia, choć niekiedy objawy mogą utrzymywać się do wieku dorosłego. Do charakterystycznych objawów choroby lokomocyjnej zalicza się pojawiające się w trakcie podróży zawroty głowy, nudności, wymioty, bladość skóry, szumy uszne oraz nadmierną potliwość. Objawy te wynikają z zakłóceń odczuwania ruchu przez różne zmysły, zwłaszcza wzorku, dotyku i równowagi.  

Choroba lokomocyjna – czym jest? 

Choroba lokomocyjna, nazywana także chorobą morską lub kinetozą, może wystąpić w każdym wieku, choć najczęściej dotyczy dzieci w wieku 2–12 lat. Do objawów choroby zaliczane są dolegliwości (zawroty głowy, wymioty, nudności, potliwość), które pojawiają się w trakcie przemieszczania się na skutek zaburzeń odczuwania ruchu przez różne zmysły.  

Choroba lokomocyjna zazwyczaj ujawnia się podczas jazdy samochodem, podróży statkiem (choroba morska) lub lotu samolotem. Objawy kinetozy zazwyczaj ustępują samoistnie po ukończeniu przez dziecko 6. roku życia. Zdarza się jednak, iż dolegliwości w trakcie podróżowania utrzymują się przez całe życie lub ujawniają się w wieku dorosłym.  

Przyczyny choroby lokomocyjnej 

Przyczyną wystąpienia objawów choroby lokomocyjnej jest zaburzenie odczuwania ruchu ciała przez różne zmysły (dotyku, wzroku, równowagi, słuchu). Zmysł równowagi u człowieka, tzw. błędnik, zlokalizowany jest w uchu wewnętrznym i pozwala na określanie położenia ciała oraz kierunku poruszania się, bez kontroli wzroku. W skład narządu równowagi u człowieka wchodzą więc błędnik, oczy oraz nerwy czuciowe, które przekazują sygnały z błędnika do mózgu. Odbierane przez błędnik wrażenia ruchu i położenia są weryfikowane wzrokiem, dotykiem oraz poprzez receptory czucia głębokiego, które znajdują się m.in. w mięśniach, stawach oraz skórze i pozwalają nam określić położenie poszczególnych części ciała.  

W przypadku choroby lokomocyjnej dochodzi do zakłóceń w odbieraniu bodźców przez różne zmysły (np. podczas jazdy samochodem widzimy, że poruszamy się z dużą prędkością względem otoczenia, natomiast zmysł równowagi informuje nas, iż siedzimy w fotelu). Podczas długotrwałych, monotonnych ruchów głowy w tracie podróży dochodzi do podrażnienia błędnika, który wówczas nieprawidłowo określa położenie ciała i utrzymanie równowagi. Na skutek tych zmian pojawiają się zawroty głowy, nudności i wymioty.  

Polecane dla Ciebie

Choroba lokomocyjna (kinetoza) – objawy  

Do najczęstszych objawów choroby lokomocyjnej zalicza się: 

  • zawroty głowy, które powstają na skutek zaburzenia funkcjonowania błędnika, 
  • nudności lub wymioty, 
  • bladość skóry, wzmożona potliwość oraz ziewanie – powstają na skutek zaburzeń w układzie autonomicznym, 
  • ból głowy, 
  • szum w uszach oraz zaburzenia słuchu.  

Wyżej wymienione objawy ustępują samoistnie po zaprzestaniu przemieszczania się. Początkowo jednak mogą pojawić się trudności z wyjściem z pojazdu czy chwiejność podczas chodu. Objawy choroby lokomocyjnej zazwyczaj są przemijające i nie wymagają pilnej konsultacji lekarskiej. W przypadku jednak pojawienia się cech odwodnienia dziecka na skutek wymiotów konieczna jest wizyta u lekarza oraz nawadnianie dziecka doustnymi płynami zawierającymi elektrolity.  

Jak zapobiegać chorobie lokomocyjnej?  

Według aktualnej wiedzy medycznej nie ma 100% skutecznych preparatów ani sposobów zapobiegających wystąpieniu objawów choroby lokomocyjnej.  

Do sposobów, które mogą złagodzić objawy choroby lokomocyjnej, zalicza się: 

  • jazdę przodem w kierunku jazdy, w publicznych środkach transportu najlepiej z dala od kół, gdyż tam najmniej kołysze,  
  • podróże pociągiem, gdyż jest wówczas najmniej zmian kierunku jazdy i kołysania, 
  • włączanie klimatyzacji lub jazdę przy uchylonym oknie, 
  • unikanie czytania, grania na telefonie lub komputerze, 
  • słuchanie muzyki lub rozmowa,  
  • przyjęcie pozycji półleżącej lub leżącej,
  • robienie postojów w trakcie podróży, oddychanie świeżym powietrzem,  
  • stosowanie chłodnych okładów na czoło oraz kark,  
  • zażycie preparatów łagodzących objawy choroby lokomocyjnej dostępnych w aptece bez recepty.  

W trakcie podróży nie zaleca się długotrwałego patrzenia w jedną stronę oraz na poruszające się za szybą obiekty, Przed podróżą oraz w jej trakcie nie należy przejadać się, spożywać ciężkostrawnych produktów typu fast food, słonych przekąsek oraz pić słodkich i gazowanych napojów. Zaleca się za to zjedzenie lekkiego posiłku około godzinę przed planowaną podróżą.

Preparaty na chorobę lokomocyjną z apteki 

Do preparatów łagodzących objawy choroby lokomocyjnej zalicza się produkty zawierające substancje antyhistaminowe (m.in. prometazynę), które działają przeciwwymiotnie, uspakajająco oraz antyalergicznie. Preparaty przeciwwymiotne zawierające substancje antyhistaminowe należy przyjąć około 30 minut przez planowaną podróżą. Pomocne mogą być także preparaty zawierające imbir, który ma naturalne właściwości przeciwwymiotne i przeciwzapalne. 

Warto pamiętać, że poza leczeniem farmakologicznym oraz stosowaniem preparatów ziołowych w trakcie podróży bardzo ważne jest prawidłowe zachowanie tzn. unikanie czytania i grania na przenośnych urządzeniach, odpowiednia dieta przed oraz robienie przerw podczas trasy, koncentracja wzroku na jednym punkcie oraz sprzyjająca atmosfera, gdyż stres może nasilać objawy choroby lokomocyjnej. Alternatywą może być stosowanie opasek uciskowych (wykorzystanie akupresury) na nadgarstek. 

Aktualnie nie ma żadnych dowodów naukowych na skuteczność przyklejania plasterka na pępek w zapobieganiu objawom choroby lokomocyjnej.  
  1. Greg R. Licameli, David E. Tunkel, Otorynolaryngologia dziecięca - diagnostyka i leczenie, Wydawnictwo Medipage, Warszawa 2015.  

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Wymiotowanie krwią – czego jest objawem?

    Krwawe wymioty mogą mieć wiele przyczyn – od niegroźnego podrażnienia błony śluzowej żołądka, aż po zagrażające życiu pękniecie żylaków przełyku. Śladowe krwawienie może pochodzić z jamy ustnej, nosa, gardła, krtani, przełyku czy żołądka. Pojedynczy epizod niewielkiej ilość krwi w wymiotach nie musi budzić niepokoju, natomiast jeśli sytuacja się powtarza lub ilość krwi jest znaczna, konieczna będzie pilna konsultacja specjalistyczna. Czym zatem jest spowodowane wymiotowanie krwią? Czy jest groźne?

  • Parwowiroza psa – przyczyny, objawy, leczenie psiego tyfusu

    Brak apetytu, osowiałość, wymioty i biegunka – to mogą być jedne z pierwszych objawów parwowirozy, czyli choroby zakaźnej, która dotyka psów. Psi tyfus może objawiać się poprzez krwotoczne zapalenie jelit lub zapalenie mięśnia sercowego, a zależy to do wieku czworonoga, gdyż drugi wariant choroby częściej dotyczy szczeniąt. Jak uchronić psa przed parwowirozą? Jak wygląda diagnostyka i leczenie parwowirozy?

  • Choroba Addisona-Biermera

    Choroba Addisona-Biermera inaczej zwana anemią złośliwą to najczęstsza przyczyna niedokrwistości związanej z niedoborem witaminy B12. Co ciekawe dotyczy ona częściej osób starszych, z grupą krwi A oraz niebieskim kolorem oczu. Oprócz objawów ogólnych związanych z niedokrwistością towarzyszą jej również zaburzenia neurologiczne oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego.

  • Liszaj twardzinowy – co to jest, przyczyny, objawy

    Liszaj twardzinowy to schorzenie narządów płciowych, które dotyka przede wszystkim młode kobiety wchodzące w okres dojrzewania, jak również panie, u których rozpoczyna się menopauza. Dowiedz się, z czego wynika ta choroba, na którą zapadają również mężczyźni, oraz w jaki sposób sobie z nią radzić.  

  • Dermatillomania – co to jest? Co zrobić, kiedy chęć skubania skóry jest silniejsza?

    Neurotyczne drapanie skóry czy też patologiczne skubanie skóry – to dwa określenia, które stosowane są zamiennie w przypadku dermatillomanii (PSP, ang. Pathological Skin Picking). PSP jest często porównane do uzależnienia, ponieważ pacjenci z dermatillomanią odczuwają ogromną potrzebę czy wręcz przymus skubania swojego naskórka. Jak radzić sobie w sytuacji, w której nie możemy przestać rozdrapywać skóry?

  • Płukanie żołądka – na czym polega? Kiedy jest wykonywane?

    Płukanie żołądka jest jedną z procedur dekontaminacyjnych. Polega na usunięciu spożytych substancji toksycznych, które stanowią zagrożenie dla zdrowia i życia. Jak dokładnie wygląda płukanie żołądka? Czy boli?

  • Sarkopenia wieku podeszłego – czym jest? Czy można jej zapobiec?

    Szybsze męczenie się, niska wytrzymałość na wysiłek, zaburzenia równowagi – to tylko wybrane z następstw sarkopenii, jednostki chorobowej dotyczącej zwłaszcza populacji osób starszych. Niestety, sarkopenia także jest problemem wśród osób otyłych i przewlekle chorych. Jak zatem ją rozpoznać? Czym jest otyłość sarkopeniczna?

  • Pęcherzowe oddzielanie się naskórka

    Pęcherzowe oddzielanie się naskórka jest grupą chorób pęcherzowych o podłożu genetycznym lub autoimmunologicznym, która charakteryzuje się powstawaniem pęcherzy samoistnie lub po niewielkim urazie. Zwiększona wrażliwość skóry oraz tendencja do powstawania pęcherzy związana jest ze zmianami w budowie cząsteczek adhezyjnych lub białek strukturalnych, od których zależą prawidłowe połączenia pomiędzy skórą właściwą a naskórkiem.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij