Zapalenie przydatków – przyczyny, objawy
Anna Posmykiewicz

Zapalenie przydatków – przyczyny, objawy

Zapalenie przydatków (inna nazwa to zapalenie narządów miednicy mniejszej) jest to jedna z częściej występujących chorób zakaźnych w wieku rozrodczym. W przebiegu zapalenia przydatków proces zapalny obejmuje jajniki, jajowody oraz błonę śluzową macicy.

W jaki sposób może dojść do zapalenia przydatków?

Do zapalenia narządów miednicy mniejszej dochodzi tzw. drogą wstępującą – drobnoustroje z pochwy przedostają się do wyżej położonych narządów układu rozrodczego kobiety. Do niedawna najczęstszym patogenem, wywołującym zapalenie przydatków, była dwoinka rzeżączki (Neisseria gonorrhoeae). Obecnie, ze względu na znaczny spadek zachorowalności na rzeżączkę, bakteria nie jest już najczęstszym drobnoustrojem odpowiedzialnym za rozwój choroby. Do czynników etiologicznych zapalenia przydatków, zalicza się zatem także (poza dwoinką rzeżączki) następujące patogeny:
  • Chlamydia trachomatis,
  • Mycoplasma genitalium i inne mykoplazmy,
  • Escherichia coli,
  • Haemophilus influenzae,
  • Streptococcus pyogenes,
  • Streptococcus agalactiae oraz inne paciorkowce,
  • Gardnerella vaginalis.
Największy udział w powstawaniu zakażeń doprowadzających do zapalenia przydatków ma Chlamydia trachomatis i Neisseria gonorrhoeae.

Zapalenie przydatków – czynniki ryzyka

Istnieją pewne czynniki ryzyka, które zwiększają szanse na wystąpienie zapalenia przydatków. Zalicza się do nich przede wszystkim częstą zmianę partnerów seksualnych - łatwiej może bowiem dojść do zakażenia. Dodatkowo, ryzyko infekcji zwiększa młody wiek oraz dodatni wywiad w kierunku chorób przenoszonych drogą płciową. Zdecydowanie ryzyko wystąpienia zapalenia przydatków zwiększa też stosowanie wkładki wewnątrzmacicznej jako formy antykoncepcji. Także dokonanie zabiegu usunięcia ciąży metodą chirurgiczną, histerosalpingografia oraz zapłodnienie pozaustrojowe podnoszą ryzyko choroby.

Jakie są objawy zapalenia przydatków?

Czasami zdarza się, że choroba przebiega w mało charakterystyczny sposób lub praktycznie w ogóle bezobjawowo. Jednak zazwyczaj pojawiają się następujące objawy:
  • Ból w podbrzuszu, zazwyczaj ból jest obustronny.
  • Głęboka dyspareunia (bolesność w czasie stosunku płciowego)
  • Upławy, czyli nieprawidłowa wydzielina z dróg rodnych związana z zapaleniem szyjki macicy lub pochwy
  • Nieprawidłowe krwawienia – krwawienia międzymiesiączkowe, bardzo obfite miesiączki.
  • Gorączka powyżej 38 st.C.
Lekarz ginekolog, który bada pacjentkę z podejrzeniem zapalania przydatków, także stwierdza nieprawidłowości w badaniu ginekologicznym. Zazwyczaj jest to ból brzucha w czasie jego badania, tkliwość przydatków w czasie badania ginekologicznego, jak również tkliwość szyjki macicy w czasie poruszania przy badaniu ginekologicznym.

Zapalenie przydatków – powikłania

Do najczęstszych powikłań, do których może dojść w wyniku zapalenia przydatków, zalicza się:
  • Zapalenie otrzewnej

    Jest ono następstwem postępującego zapalenia, które zaczyna się w błonie śluzowej szyjki macicy, następnie może przejść do jajników, jajowodów i w końcu może dojść do ograniczonego zapalenia otrzewnej. W jego przebiegu pojawia się bardzo silny ból brzucha, lekarz, który bada wtedy pacjentkę, stwierdza w czasie palpacyjnego badania  brzucha dodatnie objawy otrzewnowe. 
     
  • Ropień jajnikowo – jajowodowy

    Ropień tworzy się na granicy jajnika i jajowodu, czasami może też obejmować inne narządy. Kiedy dojdzie do jego powstania, pacjentka zgłasza silny ból brzucha, zwykle też pojawia się wysoka gorączka, zaś w badaniu morfologii krwi stwierdza się podwyższony poziom białych krwinek (leukocytozę). Mogą pojawić się nudności i wymioty. W sytuacji, kiedy dojdzie do pęknięcia ropnia, dochodzi do rozlanego zapalenia otrzewnej, które jest niebezpieczne dla pacjentki i wymaga natychmiastowego zabiegu operacyjnego. 
  • Niepłodność

    Związana jest ona z przewlekłym stanem zapalnym głównie dotyczącym jajowodu. Ryzyko niepłodności wzrasta wraz z ciężkością infekcji oraz jej długotrwałym nieliczeniem. 
     
  • Ciąża pozamaciczna

    Na skutek przewlekłego stanu zapalnego dochodzi do uszkodzenia struktur jajowodów, a także innych narządów miednicy mniejszej, co znacznie sprzyja nieprawidłowemu zagnieżdżeniu się zarodka. 
     
  • Nawracające stany zapalne przydatków

    W sytuacji, kiedy raz doszło do zapalenia, zdarza się, że zaczynają mieć one charakter nawrotowy. Dlatego też kobieta, która już raz zapadła na infekcje, nie może bagatelizować żadnych objawów sugerujących jej ponowne wystąpienie. 

Na jakiej podstawie stawia się rozpoznanie zapalenia przydatków?

Do rozpoznania zapalenia narządów miednicy mniejszej służą specjalne kryteria. Uwzględnia się w nich między innymi objawy kliniczne w badaniu ginekologicznym (tkliwość przydatków, tkliwość macicy, tkliwość szyjki macicy podczas poruszania w czasie badania), jak również bierze się pod uwagę obecność podwyższonej temperatury ciała powyżej 38 st.C, nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych (podwyższony poziom OB, CRP, leukocytoza powyżej 10 tys. leukocytów), nieprawidłową wydzielinę z pochwy lub upławy, obecność większej niż 10 liczby leukocytów w badaniu mikroskopowym wydzieliny z pochwy oraz stwierdzenie zakażenia dwoinka rzeżączki lub Chlamydia trachomatis. Należy też uzyskać potwierdzenie stanu zapalnego w badaniu usg czy laparoskopii.
Należy pamiętać, że do postawienia rozpoznania zapalenia przydatków niezbędne są objawy kliniczne, nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych oraz w badaniach obrazowych.  

Jak wygląda leczenie zapalenia przydatków?

Leczenie polega na stosowaniu antybiotyków, zarówno w formie doustnej, jak i domięśniowej. Stosuje się zwykle tzw. antybiotykoterpię empiryczną, czyli zaleca się antybiotyki biorąc pod uwagę szeroki zakres patogenów odpowiedzialnych za wywoływanie choroby. Czasami, kiedy pacjentka jest w gorszym stanie lub nie pomaga leczenie ambulatoryjne, wskazana jest hospitalizacja i dożylne podanie antybiotyków. Istnieją też stany, w których pacjentka wymaga hospitalizacji od razu. Do stanów tych zalicza się ciążę, brak poprawy po leczeniu ambulatoryjnym, ciężki stan pacjentki, stwierdzenie w usg jamy brzusznej ropnia jajnikowo – jajowodowego oraz sytuacje wskazujące na to, że zajdzie potrzeba interwencji chirurgicznej. 
Można zapobiegać ewentualnemu zapaleniu przydatków i minimalizować ryzyko jego wystąpienia. Należy zatem dbać o właściwa higienę, warto też unikać wkładek wewnątrzmacicznych i stosować inne formy antykoncepcji. Regularnie należy też wykonywać zarówno u siebie, jak i u partnera seksualnego badania w kierunku chorób zakaźnych. Warto też unikać irygacji. Ryzyko zachorowania zmniejsza też ograniczenie ilości partnerów seksualnych oraz przede wszystkim stosowanie prezerwatyw w czasie stosunków z nowymi partnerami.
Należy zapamiętać, że zapalenie przydatków, choć czasem może nie dawać uciążliwych dolegliwości, to poważna choroba, która może nieść za sobą wiele poważnych konsekwencji. Dlatego też bardzo ważna jest jej profilaktyka (która jest łatwa do zrealizowania) i właściwe leczenie. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Post-COVID-19 syndrome – objawy i postępowanie przy zespole „pocovidowym”

    Infekcja wywołana SARS-CoV-2 została stłumiona, pacjent wyzdrowiał. Niestety w wielu przypadkach COVID-19 historia choroby na tym się nie kończy. Jak przedstawia się długodystansowe oblicze COVID-19? Gdzie uzyskać pomoc, gdy objawy nie ustępują?

  • Czy alergia może pojawić się w każdym wieku? Skąd się biorą alergie u osób dorosłych?

    Alergie to choroba, na którą cierpią miliony ludzi na całym świecie. Badania epidemiologiczne potwierdziły gwałtowny wzrost liczby przypadków w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat. Czy jest możliwe, aby alergia rozwinęła się z dnia na dzień? 

  • RNA koronawirusa SARS-CoV-2 może przetrwać w kurzu nawet miesiąc

    Zespół badawczy z Ohio State University poinformował, że wyekstrahował materiał genetyczny koronawirusa SARS-CoV-2 znajdujący się w kurzu. Odkrycie otwiera nowe, interesujące możliwości monitorowania rozprzestrzeniania się choroby COVID-19 i pozwoli lepiej kontrolować epidemię. Nie można jeszcze stwierdzić, czy za jego pośrednictwem może dojść do zakażenia, ale “zleżały” wirus nie powinien już stanowić zagrożenia. Z czasem otoczka koronawirusa rozpada się i przestaje być on zdolny do infekowania. 

  • Trampolina fitness – zalety i wady. Trening jumping fitness okiem fizjoterapeuty

    Trening z wykorzystaniem trampoliny fitness angażuje wiele grup mięśniowych, jest to znakomity sposób na poprawę kondycji i spalenie zbędnych kalorii. Istnieją jednak przeciwwskazania do jumping fitness, są to przede wszystkim schorzenia narządu ruchu, w tym kolan i kręgosłupa, choroby układu krążenia, ciąża i okres kilku miesięcy po porodzie, urazy. Nawet w przypadku braku jakichkolwiek dolegliwości, przed pierwszym treningiem na trampolinie warto skonsultować się ze specjalistą. Ponieważ trening na trampolinie powoduje duże przeciążenia mięśni dna miednicy, szczególnie zaleca się konsultację z fizjoterapeutą uroginekologicznym.

  • Opatrunek hydrokoloidowy – jak działa i kiedy go stosować?

    Raną nazywamy naruszenie fizjologicznej ciągłości tkanek na skutek zewnętrznych czynników chemicznych, fizycznych, mechanicznych, cieplnych lub w wyniku zabiegu chirurgicznego. Prawidłowo przeprowadzony proces gojenia rany umożliwia przywrócenie pełnej ciągłości oraz funkcjonalności uszkodzonej tkanki. Kluczowym elementem jest dobór odpowiedniego opatrunku. Jednym z nich jest nowoczesny opatrunek hydrokoloidowy stosowany w leczeniu trudno gojących się ran. 

  • Choroba Pageta (Osteitis deformans) – przyczyny, objawy, leczenie choroby Pageta kości

    Choroba Pageta kości jest przewlekłym schorzeniem metabolicznym dotyczącym szkieletu, najczęściej kręgosłupa, miednicy, kości długich i kości czaszki. W jej przebiegu dochodzi do zaburzeń równowagi między aktywnością osteoblastów (komórek kościotwórczych) a osteoklastów (komórek kościogubnych), co prowadzi do nieprawidłowej przebudowy tkanki kostnej. Objawy choroby Pageta to zniekształcenie zajętych kości, ból, częste złamania.

  • Dostępność opieki onkologicznej w czasach pandemii – jak koronawirus zmienił dostęp do świadczeń medycznych?

    Pandemia COVID-19 wpłynęła na funkcjonowanie systemów opieki zdrowotnej na całym świecie. Poza istnieniem bezpośredniego niebezpieczeństwa zakażenia SARS-CoV-2 powstało zagrożenie ciągłości leczenia pacjentów, którzy zmagają się z chorobami przewlekłymi. W krytycznym położeniu znaleźli się pacjenci onkologiczni. Dowodzi temu dramatyczny spadek liczby świadczeń medycznych dedykowanych tej grupie.

  • Trwają badania kliniczne nad amantadyną – czy okaże się skuteczna w leczeniu COVID-19?

    Amantadyna (chlorowodorek amantadyny) to substancja czynna leków powszechnie stosowanych w leczeniu choroby Parkinsona. Ponieważ  wykazuje ona także działanie wirusostatyczne, już jakiś czas temu zaczęto zastanawiać się nad wykorzystaniem jej w leczeniu COVID-19. Na początku kwietnia ruszyły w Polsce badania kliniczne mające ocenić wpływ amantadyny na pacjentów zakażonych koronawirusem SARS-CoV-2. Naukowcy uzyskali zgodę Urzędu Rejestracji Leków, na finansowanie badań zdecydowała się Agencja Badań Medycznych. Czy potwierdzi się skuteczność substancji w leczeniu COVID-19?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij