Wspomagamy utratę kilogramów

Próby samodzielnego odchudzania trafnie podsumowała aktorka Totie Fields: „Przez dwa tygodnie byłam na diecie i wiecie ile straciłam? Czternaście dni”. Każdy, kto ma więcej w pasie, chciałby sam szybko schudnąć. Kłopot w tym, że to się nie udaje.

Decydując się na niskokaloryczny jadłospis, musimy pamiętać, że dostarczanie organizmowi mniej niż 1000 kcal dziennie grozi niedoborem ważnych witamin, składników mineralnych i błonnika. Takie diety mogą już poważnie zaszkodzić osobom z nadwagą (BMI od 25 do 29,9) czy otyłością (BMI powyżej 30), którą dziś wręcz uznaje się za chorobę przewlekłą. Otyłość często związana jest z wysokim poziomem cholesterolu czy trójglicerydów we krwi, zmianami miażdżycowymi w naczyniach krwionośnych czy nadciśnieniem. Nieleczona prowadzi do rozwoju groźnych schorzeń, m.in. choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu, cukrzycy typu 2, a także niektórych nowotworów.

Specjaliści są zgodni, że najbezpieczniejszym i najzdrowszym sposobem jest kompleksowe leczenie nadwagi i otyłości: zrównoważona dieta, regularna, indywidualnie dobrana aktywność fizyczna i kiedy zachodzi konieczność – wspomaganie farmakologiczne.

Zmierz obwód talii

Tłuszcz, który znajduje się w okolicach talii, odkłada się nie tylko pod powierzchnią skóry, ale także i między narządami jamy brzusznej. Ten typ nadwagi czy otyłości jest ogromnym czynnikiem ryzyka dla choroby wieńcowej i innych groźnych schorzeń. Komórki tłuszczowe zlokalizowane wewnątrz jamy brzusznej mają odmienne właściwości od tych znajdujących się na pośladkach, biodrach i udach, gdyż negatywnie wpływają na przemianę materii. Wówczas wraz z ilością tłuszczu ustrojowego wzrasta również przemiana kwasów tłuszczowych, które poprzez krew dostają się do wątroby i zakłócają metabolizm insuliny. Powodują one również wzmożoną produkcję trójglicerydów.

Dlatego dla lepszej oceny zagrożenia chorobami związanymi z nadwagą, oprócz wskaźnika masy ciała BMI warto obliczyć także obwód talii. Jeśli jej obwód wynosi u kobiet więcej niż 88 cm, a u mężczyzn więcej niż 102 cm, to w połączeniu ze wskaźnikiem BMI powyżej 30, istnieje duże ryzyko dla zdrowia. Należy wówczas koniecznie schudnąć.

Z pomocą specjalisty

Ponieważ nadwaga i otyłość są spowodowane różnymi przyczynami, u każdej osoby odchudzanie może wymagać zupełnie innych działań. Dobra terapia bierze pod uwagę ogólny stan zdrowia pacjenta, a szczególnie towarzyszące otyłości choroby. Lekarz pomaga ustalić, skąd u pacjenta wziął się problem z nadmiernym jedzeniem, i dzięki tym informacjom może rozsądnie zaplanować program odchudzania – bezpieczne to chudnięcie 0,5 kg do 1 kg na tydzień. Niektórym osobom wystarczy trzymanie się rozpisanej przez lekarza diety i zwiększenie aktywności fizycznej, inni będą potrzebowali odpowiednich leków.

– Rozpoczynając leczenie, trzeba sobie uświadomić, że będzie ono trwało wiele miesięcy i nie skończy się po osiągnięciu zamierzonej masy ciała, ponieważ drugim etapem – często dużo trudniejszym – jest jej utrzymanie. Choroby przewlekłe, a do nich należy otyłość, mają to do siebie, że trzeba je długo leczyć i często kontrolować – uważa dr n. med. Lucyna Ostrowska, lekarz specjalizujący się w leczeniu otyłości, członek Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością. Jeśli np. cukrzyk zastosuje ostrą dietę lub szaleńcze ćwiczenia fizyczne, może poważnie sobie zaszkodzić.

Dlatego przed rozpoczęciem kuracji odchudzającej warto skonsultować się z lekarzem: internistą, lekarzem rodzinnym lub dietetykiem. W przypadku otyłości najlepszy będzie lekarz bariatra. Może również być potrzebna pomoc psychologa, bo nadwaga i otyłość mają negatywny wpływ na kondycję psychiczną.

Kiedy potrzebne są leki?

Preparaty stosowane do leczenia otyłości mają różne mechanizmy działania: nasilają uczucie sytości, zmniejszają apetyt, zmieniają aktywność termogeniczną organizmu (wydatkowanie zjedzonych kalorii na produkcję ciepła) lub ograniczają wchłanianie tłuszczów w przewodzie pokarmowym. Leki dobiera się indywidualnie w zależności od tego, jakiego rodzaju trudności żywieniowe ma dany pacjent. Osobie, która nie może powstrzymać się od jedzenia dużej ilości węglowodanów (np. słodyczy) przepisuje się przeważnie preparaty serotoninergiczne. Tym, którzy spożywają w nadmiarze tłuste posiłki, pomogą leki hamujące wchłanianie tłuszczów.

W przypadku bardzo dużej otyłości (BMI powyżej 35), kiedy inne sposoby leczenia zawodzą, pacjent może poddać się operacji polegającej na zmniejszeniu kształtu żołądka (gastroplastyka) lub ograniczeniu trawienia i wchłaniania zjedzonego pokarmu w obrębie jelit poprzez ich tzw. częściowe ominięcie.

Zalecenia do leczenia farmakologicznego otyłości

  • BMI jest wyższe niż 30 kg/m2.
  • BMI jest wyższe niż 27 kg/m2, a istnieją dodatkowe czynniki ryzyka związane z otyłością.
  • Dieta i aktywność fizyczna nie przynoszą rezultatów (spadek masy ciała w ciągu 4 tygodni poniżej 2 kg świadczy o nieskuteczności stosowanej terapii).

Zwykle leczenie farmakologiczne potrzebne jest osobom:

  •  mającym trudności z uzyskaniem redukcji masy ciała
  •  z efektem jo-jo
  •  rzucającym palenie
  •  chorującym na sezonową chorobę afektywną
  •  kobietom w okresie menopauzy
  •  kobietom z zespołem PCOS
  • po bardzo niskokalorycznych dietach (w tym Cambridge) przy powrocie do normalnego żywienia zwykle potrzebne jest wsparcie lekami, które chroni przed ponownym przytyciem.

W artykule wykorzystano m.in. materiały z konferencji pod patronatem Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością w Warszawie w październiku 2007 roku.


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus