Napoje izotoniczne – czym są i kiedy je stosować?
Justyna Bielecka

Napoje izotoniczne – czym są i kiedy je stosować?

Podczas wysiłku fizycznego tracimy spore ilości wody z organizmu. Oprócz płynów, podczas wysiłku tracimy także cenne składniki mineralne, takie jak sód, chlor, potas magnez oraz wapń, a z nimi także niektóre witaminy. Najlepszym sposobem na uzupełnienie niedoboru płynów są napoje izotoniczne. Czym jednak konkretnie są i czy każdy powinien je spożywać?

Czym jest izotonik?

Napój izotoniczny jest to płyn, którego stężenie (osmolalność) jest takie samo, jak stężenie płynów ustrojowych w organizmie. Napoje takie, oprócz wody, zawierają także niezbędne minerały i węglowodany, czasem również witaminy. Dzięki temu, że ciśnienie osmotyczne izotoników jest bardzo zbliżone do ciśnienia osmotycznego płynów ustrojowych, napoje te bardzo szybko i skutecznie nawadniają organizm, pozwalają utrzymać odpowiednie stężenie składników mineralnych i węglowodanów w ciele.

Pozostałe napoje można podzielić na dwie grupy: hipotoniczne oraz hipertoniczne. Do tych pierwszych należy np. woda. Stężenie składników mineralnych w wodzie jest mniejsze niż w płynach ustrojowych. Woda jest bardzo szybko wchłaniana, ale nie uzupełnia niedoborów energii. Natomiast przykładem napojów hipertonicznych są soki. W nich, z kolei, ilość składników mineralnych i węglowodanów jest większa od tej we krwi. Dlatego też soki nie są wskazane jako środek nawadniający, za to mogą szybko uzupełnić niedobory energii w postaci węglowodanów.

Co jest w środku?

Głównym składnikiem napojów izotonicznych jest woda. W przypadku niedostatecznego jej dostarczania, wydajność organizmu spada. Nawet niewielkie odwodnienie może być niebezpieczne dla zdrowia. Gdy utracimy taką ilość wody, która odpowiada 5% masy ciała, wydolność organizmu spadnie aż o 30%.

Drugim ważnym składnikiem napojów izotonicznych jest sód. Dzięki niemu wypijana woda zostaje efektywnie wchłonięta. Jest on również ważny do utrzymania równowagi elektrolitów. W trakcie wysiłku fizycznego sód pozwala na utrzymanie odpowiedniej temperatury ciała. Oprócz sodu, w napojach izotonicznych znajduje się również potas, który również bierze udział w wielu procesach niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania układu mięśniowego i nerwowego.

Magnez i wapń – kolejne składniki – są potrzebne do prawidłowej pracy układu mięśniowego i nerwowego. Magnez uczestniczy również w utrzymaniu prawidłowej temperatury ciała.

W skład izotoników wchodzą także węglowodany – głównie łatwo przyswajalne, takie jak glukoza, fruktoza, maltoza, sacharoza czy maltodekstryna. Są one źródłem energii i sprawiają, że organizm jest zdolny do większych wysiłków. Węglowodany wraz z sodem zwiększają wchłanianie wody. Zazwyczaj jest ich ok. 4-8g na 100ml napoju. Jednak im więcej jest węglowodanów, tym mniej skuteczne nawadnianie organizmu, gdyż płyn taki dłużej pozostaje w żołądku.

Skąd się bierze zmęczenie?

Podczas ćwiczeń w organizmie ubywa wody, ciało się przegrzewa, a zapasy węglowodanów maleją. Dlatego odczuwamy zmęczenie. Picie napojów izotonicznych może to uczucie opóżnić poprzez dostarczenie łatwo dostępnej energii z węglowodanów i uzupełnienie ubytków wody.

Izotonik dla wszystkich?

Rodzaj płynu przyjmowanego podczas treningu, zależy od rodzaju i intensywności wysiłku, jaki podejmujemy.

Osoby, które stosują intensywne obciążenie trwające do jednej godziny, takie jak aerobik, pływanie, bieg, potrzebują jedynie uzupełnienia płynów. W tym przypadku dobrze jest pić wodę, herbatę czy rozcieńczony sok. Nie ma potrzeby uzupełniania węglowodanów czy elektrolitów.

Przy wysiłkach trwających dłużej – od jednej do trzech godzin (np. piłka nożna, biegi na dłuższe dystanse), konieczne jest uzupełnianie wody oraz węglowodanów. Zapobiega to odwodnieniu, przegrzaniu i spadkowi energii. Niedobór węglowodanów przy tego typu wysiłkach może powodować spadek formy.

Wysiłki długotrwałe, trwające ponad trzy godziny, których najlepszym przykładem jest maraton, wymagają uzupełniania zarówno płynów, węglowodanów, jak i elektrolitów, szczególnie sodu.

Należy pamiętać, że osoby chcące się odchudzać, stosując wysiłki trwające godzinę, nie powinny stosować napojów izotonicznych, gdyż organizm będzie korzystał z energii pochodzącej z węglowodanów dostarczonych w napoju, zamiast sięgać do rezerw w postaci tkanki tłuszczowej.

Uważaj jak pijesz

Oprócz tego, co się pije, należy zwrócić również uwagę na sposób przyjmowania napoju. Podczas wysiłku należy pić powoli, małymi łykami. Nie należy pić płynów bardzo zimnych, lecz lekko schłodzone. Ciepłe napoje dłużej zalegają w żołądku.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Zadbaj o dłonie przy komputerze

    Coraz więcej ludzi pracuje regularnie przy komputerze. Dłonie spędzają na klawiaturze i myszce większość dnia.

  • Nie bój się ćwiczyć z chorobą niedokrwienną

    Ćwiczenia odgrywają ważną rolę zarówno w zapobieganiu jak i rehabilitacji wielu chorób serca. Mogą one mieć pozytywny wpływ na wiele czynników ryzyka chorób serca takich jak nadciśnienie tętnicze, podwyższony poziom cholesterolu, cukrzyca czy nadwaga.

  • Jedz błonnik, zadbaj o jelita

    Błonnik nierozpuszczalny w wodzie (inaczej włókno pokarmowe), jest odporny na działanie enzymów trawiennych i pełni wiele funkcji w naszym organizmie, m.in. reguluje poziom kwasu solnego w żołądku i wpływa na wydzielanie hormonów układu pokarmowego (gastryny). To nie jedyne jego zalety, stanowi bowiem dobre podłoże dla rozwoju właściwej flory bakteryjnej jelit, jest zatem niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu pokarmowego.

  • Obawy przed noszeniem soczewek

    Osoby, które nigdy jeszcze soczewek nie nosiły, często mają pewne, zazwyczaj nieuzasadnione obawy. Pomagamy je rozwiać.

  • Nie daj się ograniczyć okularom. Noś kontakty!

    Ile razy musiałeś rezygnować z uprawiania sportu w obawie o to, że w trakcie ćwiczeń twoje okulary spadną lub ulegną uszkodzeniu? Od momentu wynalezienia soczewek kontaktowych wady wzroku przestały być już problemem dla sportowców. Ty również nie daj się ograniczyć okularom. Załóż soczewki i ciesz się pełną swobodą ruchu.

  • Jak gorączka wpływa na organizm?

    Czujesz, że twoje czoło jest rozpalone, a ciało przechodzą lodowate dreszcze? Dowiedz się co się dzieje z twoim organizmem podczas gorączki.

  • Jak schudnąć przed sylwestrem?

    Jeżeli w święta zdarzyło ci się zjeść troszkę za dużo, masz jeszcze kilka dni, żeby wrócić do formy i zmieścić się w sylwestrowej kreacji. Jak ratować się, jeżeli za bardzo sobie w święta pofolgowaliśmy?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij