Tomografia komputerowa naczyń krwionośnych – kiedy wykonać badanie?
Agata Pikulska

Tomografia komputerowa naczyń krwionośnych – kiedy wykonać badanie?

Angio-TK jest mniej inwazyjną techniką angiografii naczyń krwionośnych. Badanie to pozwala na zobrazowanie stanu żył i tętnic praktycznie każdego obszaru naszego ciała. Zaletą angio-TK, będącego jednym z najdroższych badań obrazowych, jest z pewnością sposób podawania kontrastu. Jakie badania diagnostyczne należy wykonać przed tomografią komputerową naczyń krwionośnych, czy istnieją przeciwwskazania do przeprowadzania obrazowania i czy trzeba mieć skierowanie na angiografię tomografii komputerowej? Odpowiadamy w niniejszym artykule. 

Tomografia komputerowa naczyń krwionośnych (angio-TK) to nieinwazyjne badanie pozwalające na ocenę tętnic i żył całego ciała. Badanie wykonuje się po dożylnym podaniu kontrastu (środka kontrastowego/cieniującego), co umożliwia uzyskanie dokładnych obrazów naczyń. Jakie istnieją wskazania oraz przeciwwskazania do wykonania angio-TK?

Co to jest angio-TK?

Angio-TK a inaczej spiralna tomografia komputerowa naczyń krwionośnych lub angiografia tomografii komputerowej, to badanie z zakresu diagnostyki obrazowej, umożliwiające uzyskanie obrazu naczyń po dożylnym podaniu środka kontrastowego i przy użyciu promieniowania rentgenowskiego. Dokładne uwidocznienie tętnic i żył jest możliwie dzięki podaniu kontrastu i rekonstrukcji (wtórnej obróbki) 3D. Tomografia naczyń swoim przebiegiem nie różni się od TK poszczególnych narządów czy większych obszarów ciała. Alternatywą dla badania angio-TK może być angio-MR, czyli rezonans magnetyczny naczyń krwionośnych. Metoda ta ma przewagę nad angio-TK pod tym względem, iż nie wykorzystuje promieniowania oraz może zostać wykonana bez podania kontrastu – umożliwia więc diagnostykę u osób uczulonych lub mających inne przeciwwskazania do podania jodowych środków kontrastowych stosowanych w tomografii. TK jest jednak szybszym i łatwiej dostępnym badaniem.

Kiedy należy wykonać badanie angio-TK?

Istnieją liczne wskazania do wykonania angio-TK. Badanie pozwala na ocenę naczyń krwionośnych całego ciała. Angio-TK głowy umożliwia ocenę tętnic i żył mózgowych – może wykryć tętniaki, rozwarstwienia, zwężenia miażdżycowe, malformacje tętniczo-żylne (rodzaj wady wrodzonej, która powstała w okresie rozwoju zarodkowego), zakrzepicę żylną, inne anomalie naczyniowe lub unaczynienie zmian nowotworowych. W diagnostyce tętnic szyjnych angiografię TK wykonuje się w celu oceny zwężeń i rozwarstwień. Angio-TK naczyń klatki piersiowej (m.in. tętnic i żył płucnych) jest przydatna przy podejrzeniu zatorowości płucnej, tętniaków, krwiaków, rozwarstwienia czy innych anomalii. Angiografię TK aorty piersiowej wykonuje się przy tętniakach i rozwarstwieniach. Angio-TK serca (tętnic wieńcowych) pozwala na wykrycie zwężeń, przetok wieńcowych oraz anomalii odejścia tętnic wieńcowych. Badanie jamy brzusznej i miednicy (m.in. aorty brzusznej, pnia trzewnego czy tętnic nerkowych) może uwidocznić tętniaki, rozwarstwienia, zwężenia miażdżycowe, zakrzepicę żylną oraz zakrzepicę tętnicy krezkowej. Można wykonać również angio-TK kończyn dolnych w celu oceny zwężeń miażdżycowych, tętniaków, rozwarstwień czy zakrzepicy żylnej. Tomografia komputerowa naczyń krwionośnych jest także wykonywana w celu kwalifikacji pacjenta do leczenia chirurgicznego.

Jakie są przeciwwskazania do wykonania tomografii komputerowej naczyń krwionośnych?

Przeciwwskazania do angio-TK wynikają z konieczności podania kontrastu oraz z samego narażenia na działanie promieniowania. Przeciwwskazaniem względnym jest ciąża, ponieważ dopuszcza się wykonanie badania jedynie w stanie zagrożenia życia oraz w sytuacji, gdy tomografia komputerowa jest konieczna do postawienia diagnozy i nie może zostać zastąpiona inną metodą diagnostyczną. Przeciwwskazaniem do wykonania angio-TK pod kątem podawania środka kontrastowego jest nadczynność tarczycy oraz niewydolność nerek. O wykonaniu badania u takich osób decyduje lekarz, po zapoznaniu się z wynikami badań laboratoryjnych. W przypadku nadczynności tarczycy należy zbadać poziom TSH, a w przypadku chorób nerek stężenie kreatyniny z oznaczonym eGFR (szacowany indeks przesączenia kłębuszkowego). Obniżone eGFR stanowi przeciwwskazanie względne do wykonania badania. Przeciwwskazaniem jest również wystąpienie w przeszłości reakcji alergicznej na kontrast.

Jak wygląda badanie angio-TK? Jak się przygotować do badania?

Przebieg oraz przygotowanie do badania wygląda tak samo, jak przy reszcie badań z zakresu tomografii komputerowej wykonywanej z podaniem kontrastu. Przed rozpoczęciem badania pielęgniarka założy pacjentowi wenflon, a po położeniu się przez pacjenta na stole diagnostycznym, podłączy automatyczną strzykawkę, której zadaniem będzie podanie środka kontrastowego w odpowiednim momencie. W trakcie badania stół diagnostyczny będzie się powoli przesuwał. Badanie angio-TK trwa zwykle nie więcej niż 20 minut. Po zakończeniu pacjent musi pozostać około 30 minut pod obserwacją personelu medycznego, w celu monitorowania jego stanu zdrowia pod kątem ewentualnych skutków ubocznych kontrastu. Po udaniu się do domu zalecane jest picie dużej ilości płynów, aby pobudzić pracę nerek do wydalenia środka cieniującego.

Pacjent na tomografię komputerową naczyń krwionośnych zgłasza się dobrze nawodniony i będąc na czczo (nie należy jeść na 6 do 8 godzin przed badaniem). Zabiera ze sobą także skierowanie lekarskie, dowód tożsamości, aktualny wynik stężenia kreatyniny (i TSH w przypadku chorób tarczycy) oraz książeczkę zdrowia dziecka w przypadku pacjenta niepełnoletniego.

Angio-TK – ile kosztuje badanie? Czy należy mieć skierowanie? Gdzie wykonać tomografię komputerową naczyń krwionośnych? Czy angio-TK jest badaniem refundowanym przez NFZ?

Badanie można wykonać bezpłatnie w ramach ubezpieczenia w NFZ lub opłacić je z własnej kieszeni. Cena angio-TK różni się w zależności od badanego obszaru, od placówki, w której ma zostać wykonane badanie oraz od tego, czy do wyniku ma zostać wykonany opis lekarza radiologa. Angio-TK nie należy do najtańszych badań, a jego cena mieści się przeważnie w zakresie od 270 aż do 830 zł.  

Ze względu na narażenie pacjenta na promieniowanie rentgenowskie, skierowanie na tomografię komputerową naczyń krwionośnych jest wymagane zarówno dla badań refundowanych, jak i tych wykonywanych prywatnie. Angiografię TK można wykonać w szpitalach, a także w publicznych lub prywatnych placówkach diagnostycznych.
  1. A. Szarmach i in., Współczesne metody diagnostyki obrazowej zmian udarowych w obrębie struktur mózgowych tylnego dołu czaszki, „Via Medica”, 10 (1) 2008.
  2. P. Bożek i in., Rola tomografii komputerowej i rezonansu magnetycznego w obrazowaniu i ocenie zaawansowania klinicznego przyzwojaków opuszki żyły szyjnej, „Otolaryngologia Polska”, 65 (3) 2011.
  3. I. Michałowska i in., Diagnostyka obrazowa. Serce i duże naczynia, Warszawa 2014.
  4. B. Pruszyński i in., Radiologia: diagnostyka obrazowa, RTG, TK, USG i MR, Warszawa 2014.
  5. A. F. Kopp, Angio-CT: heart and coronary arteries, „European Journal of Radiology”, 45 2003.
  6. A. A. Faisal, L. T. Cooper, Miażdżyca tętnic obwodowych: diagnostyka i leczenie, „Medycyna po Dyplomie”, 19 (6) 2010.
  7. J. Fijałkowska, D. Gałąska, J. Pieńkowska, Zastosowanie tomografii komputerowej w kardiologii, „Forum Medycyny Rodzinnej”, 7 (3) 2013.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • RTG nadgarstka – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena prześwietlenia

    RTG nadgarstka wykonywane jest zazwyczaj w przypadku urazu reki w tym miejscu, na przykład złamania. Przeciwwskazaniem względnym, kiedy w wyjątkowej sytuacji dopuszcza się wykonywanie prześwietlenia, jest ciąża. Dzięki rentgenowi nadgarstka lekarz może zlokalizować dokładne miejsce uszkodzenia, potwierdzić albo wykluczyć obecność zmian zwyrodnieniowych lub stwierdzić, czy kości, które uległy złamaniu prawidłowo się zrastają. Ile kosztuje RTG nadgarstka, jak długo trwa badanie i czy wymaga ono specjalnego przygotowania? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Cholinoesteraza – badanie, wskazania, normy, podwyższona

    Cholinoesterazy to enzymy, które są syntezowane głównie w wątrobie, trzustce, mięśniach i mózgu. Badanie poziomu tych białek zaleca się osobom, u których planuje się zabiegi operacyjne oraz wśród tych, którzy regularnie zażywają antydepresanty czy leki przeciwdrgawkowe. Obniżenie poziomu cholinoesterazy możne nastąpić na skutek wystąpienia szeregu chorób wątroby, ale także zatrucia pestycydami czy w trakcie ciąży. Z kolei podwyższenie poziomu tych enzymów obserwuje się u osób otyłych, z problemem alkoholowym i cukrzyków. Ile kosztuje oznaczenie cholinoesterazy, czy na badanie należy stawić się na czczo i czy konieczne jest posiadanie skierowania? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • RTG bioder – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena

    RTG bioder wykonuje się w przypadku wystąpienia zmian zwyrodnieniowych tego obszaru, reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS) lub chorób o podłożu nowotworowym. Ponadto na badanie kierowane są osoby, które odczuwają ból i sztywność bioder oraz ograniczenie w ruchomości tego stawu. Przeciwwskazaniem względnym do wykonania rentgenu bioder jest ciąża. Jak należy się przygotować do RTG stawu biodrowego, dlaczego picie kawy i żucie gumy jest niewskazane przed prześwietleniem i czy posiadanie skierowania jest obowiązkowe? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Krzywa cukrowa w ciąży – badanie, normy, wyniki, przebieg. Kiedy należy wykonać OGTT?

    Badanie krzywej cukrowej (OGTT) w ciąży jest testem, na który kieruje się pacjentkę między 6. a 7. miesiącem ciąży. OGTT pozwala zdiagnozować cukrzycę ciążową, która może doprowadzić do wystąpienia wielu chorób układu moczowego lub trawiennego – u matki, jak i nerwowego i sercowo-naczyniowego – u dziecka. Istnieją także takie choroby współistniejące, które wymagają od ciężarnej pacjentki częstszego przeprowadzania badania krzywej cukrowej, jak chociażby predyspozycje genetyczne, cukrzyca w poprzednich ciążach lub PCOS. Jak należy się przygotować do badania, czy można się zgłosić na OGGT bez skierowania lekarskiego i co należy zabrać ze sobą na test krzywej glikemicznej? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Troponina – badanie i normy. Czy podwyższony poziom troponin zawsze świadczy o zawale serca?

    Białka kurczliwe mięśni poprzecznie prążkowanych to troponiny. Ich stężenie we krwi wzrasta już 3 godziny po zawale serca lub innym rodzaju uszkodzenia mięśnia sercowego. Badanie troponin zleca się w celu potwierdzenia lub wykluczenia diagnozy dotyczącej ataku serca. Istnieją jednak inne przyczyny wysokiego poziomu troponin we krwi pacjenta, jak chociażby zatorowość płucna, niewydolność serca lub nerek, ale także wyjątkowo ciężki wysiłek fizyczny (często obserwowany u maratończyków czy triathlonistów). Jak wygląda badanie poziomu troponin i które zaburzenia organizmu mogą wywołać ich obecność we krwi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Cytologia – wskazania do badania cytologicznego. Jak interpretować wyniki cytologii szyjki macicy?

    Cytologia szyjki macicy polega na delikatnym zeskrobaniu komórek z badanego narządu przy pomocy specjalnej szczoteczki oraz zbadaniu pobranego materiału pod kątem karcynogenezy. Cytologia umożliwia wykrycie komórek przedrakowych lub rakowych z tarczy i kanału szyjki macicy, również na etapie przedinwazyjnym. Badanie jest bezbolesne, pacjentka może odczuwać jedynie lekki dyskomfort. Cytologia szyjki macicy powinna być wykonywana regularnie – minimum raz na 3 lata. 

  • RTG stopy – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja i cena prześwietlenia

    RTG stopy wykonywany jest najczęściej w przypadku urazu lub stanu zapalnego tego obszaru. Jedynym przeciwwskazaniem względnym do wykonania prześwietlenia z użyciem promieniowania jonizującego jest ciążą. Rentgen stopy jest badaniem, na które można się zgłosić jedynie ze skierowaniem lekarskim. Wskazaniami do badania są także objawy miejscowe w postaci ostrego bólu, obrzęku czy zaczerwienienia stopy. Jak się przygotować do prześwietlenia stopy, ile trwa badanie i co oznaczają pojęcia „szczelina złamania", „całkowity zrost" lub „jądro kostnienia"? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij