Tomografia komputerowa  klatki piersiowej – jak wygląda badanie?
Agata Pikulska

Tomografia komputerowa klatki piersiowej – jak wygląda badanie?

Tomografia komputerowa klatki piersiowej może odpowiedzieć na wiele pytań stawianych podczas diagnozy zmian nowotworowych, zatorowości płucnej czy stanów zapalnych tego obszaru. Istnieje wiele zalet CT, ale nie bez znaczenia są również przeciwwskazania, takie jak chociażby nadczynność tarczycy i ciąża. Prześwietlenie klatki piersiowej z użyciem tomografu można wykonać zarówno z wykorzystaniem kontrastu, jak i bez środka cieniującego. Poniższy artykuł odpowie między innymi na pytania, jakie istnieją metody wykonywania tomografii narządów klatki piersiowej, jakie są wskazania do jej przeprowadzenia oraz jak się do niej przygotować.

Tomografia komputerowa to metoda diagnostyki obrazowej, polegająca na zastosowaniu promieniowania rentgenowskiego (promieniowania X) w celu uzyskania obrazów danej części ciała. Ma znacznie większą możliwość różnicowania tkanek niż badanie RTG – tomografia pozwala na dokładne uwidocznienie m.in. tkanek miękkich, zbiorników płynu czy zmian nowotworowych, dzięki czemu jest szczególnie przydatna w diagnostyce obrazowej chorób płuc.

Kiedy należy wykonać tomografię komputerową klatki piersiowej?

TK klatki piersiowej można wykonać bez podania kontrastu, jak i z użyciem środka cieniującego, a ponadto metodą wysokiej rozdzielczości oraz niższej dawki promieniowania.

Tomografię klatki piersiowej wykonuje się przy podejrzeniu:

  • zmian nowotworowych,
  • stanów zapalnych,
  • zatorowości płucnej,
  • zmian miąższu płucnego,
  • urazów.

Wskazaniem do wykonania tomografii jest także niejednoznaczny wynik badani RTG klatki piersiowej. Badanie jest przydatne również w ocenie węzłów chłonnych śródpiersia. Tomografię komputerową płuc wysokiej rozdzielczości (HRCT – High Resolution Computed Tomography) wykorzystuje się do oceny miąższu płuc (w diagnostyce chorób śródmiąższowych takich jak np. sarkoidoza czy rozedma), natomiast tomografię komputerową płuc o zmniejszonej dawce promieniowania (LDCT – Low-Dose Computed Tomography) wykonuje się jako badanie przesiewowe u pacjentów będących w grupie wysokiego ryzyka zachorowania na raka płuc (w przypadku długotrwałego, nałogowego palenia papierosów).

Przeciwwskazania do wykonania badania klatki piersiowej z użyciem tomografii komputerowej?

Przeciwwskazaniem względnym do wykonania tomografii komputerowej klatki piersiowej jest ciąża. Narażenie pacjentki ciężarnej na promieniowanie jonizujące niesie za sobą ryzyko potencjalnie szkodliwych skutków dla płodu, który jest szczególnie wrażliwy na działanie promieniowania. Z tego powodu TK wykonuje się tylko w przypadkach zagrożenia życia kobiety (stosując wszelkie metody związane z bezpieczeństwem okolic jamy brzusznej) oraz wtedy, gdy badania tego nie można zastąpić inną metodą diagnostyczną, taką jak np. rezonans magnetyczny.

Przeciwwskazaniem względnym do wykonania TK z wykorzystaniem środka kontrastowego jest natomiast nadczynność tarczycy, niewydolność nerek oraz wystąpienie w przeszłości reakcji alergicznej na kontrast. Decyzję o wykonaniu badania podejmuje lekarz w oparciu o wyniki badań laboratoryjnych oraz stan zdrowia pacjenta.

Kiedy TK należy zrobić z kontrastem, a kiedy bez kontrastu? Jakie są skutki uboczne TK z kontrastem?

Tomografię klatki piersiowej z kontrastem wykonuje się głównie przy podejrzeniu zmian nowotworowych. TK tętnic płucnych z podaniem kontrastu jest natomiast metodą z wyboru przy podejrzeniu zatorowości płucnej. W pozostałych przypadkach przeważnie wykonuje się tomografię bez kontrastu. Skutkami ubocznymi tomografii komputerowej płuc z kontrastem może być reakcja alergiczna, która może objawiać się m.in. zaczerwienieniem w miejscu wkłucia żylnego, nudnościami i wymiotami, uczuciem gorąca czy dusznościami. W przypadku wystąpienia takich objawów lub ogólnego złego samopoczucia należy niezwłocznie zgłosić je osobie wykonującej badanie.

Jak się przygotować do tomografii komputerowej klatki piersiowej?

Przygotowanie do tomografii komputerowej klatki piersiowej zależy od tego, czy badanie zostanie wykonane z kontrastem. W takim przypadku pacjent powinien być na czczo, co oznacza, że na 6 – 8 godzin przed badaniem nie powinien spożywać żadnych posiłków. Powinno się także zabrać ze sobą aktualny wynik stężenia kreatyniny we krwi, ponieważ jest ona wskaźnikiem wydolności nerek, dzięki którym wraz z moczem kontrast zostanie usunięty z organizmu. Tomografia bez kontrastu nie wymaga specjalnego przygotowania.

Udając się na badanie, należy się wygodnie ubrać, najlepiej w odzież nieposiadającą metalowych elementów w obrębie klatki piersiowej. Ponadto na badanie oprócz skierowania pacjent powinien zabrać ze sobą dowód tożsamości, wyniki poprzednich badan obrazowych i książeczkę zdrowia dziecka w  przypadku pacjenta niepełnoletniego.

Jak wygląda badanie klatki piersiowej za pomocą TK?

Po wejściu do pracowni pacjent zostanie poproszony o położeniu się na stole diagnostycznym, który w trakcie badania będzie się przesuwał. Jeśli tomografia płuc ma zostać wykonana z podaniem kontrastu, to przed rozpoczęciem badania pielęgniarka założy pacjentowi wkłucie dożylne i podłączy automatyczną strzykawkę, za pomocą której w odpowiednim momencie dojdzie do podania środka cieniującego. Badanie TK wymaga od pacjenta pozostanie w nieruchomej pozycji. Może on również zostać poproszony o wstrzymanie oddechu na kilka/kilkanaście sekund. Badanie trwa przeważnie nie więcej niż 15 minut. Po skończeniu skanowania pielęgniarka odłączy automatyczną strzykawkę z środkiem cieniującym. Jeśli pacjent nie miał podanego kontrastu, to może od razu opuścić placówkę, w której miał wykonaną tomografię. W przypadku podania kontrastu pacjent musi pozostać w poczekalni przez minimum 30 minut, w celu obserwacji pod kątem ewentualnych skutków ubocznych. Po badaniu należy pić więcej płynów, aby usprawnić pracę nerek i wydalenie kontrastu.

Czy do wykonania TK klatki piersiowej należy mieć skierowanie? Ile kosztuje badanie? Czy TK jest badaniem refundowanym?

TK klatki piersiowej, jak większość badań wykorzystujących promieniowanie jonizujące, wymaga skierowania od lekarza – zarówno na badanie wykonywane prywatnie, jak i to refundowane przez NFZ. Cena tomografii komputerowej klatki piersiowej opłacanej prywatnie różni się w zależności od wybranej placówki. Ponadto od tego, czy badanie będzie wymagało podania kontrastu, jaką metodą badanie ma zostać wykonane oraz od tego, czy do badania ma zostać wykonany opis. Cena mieści się zazwyczaj w przedziale od 260 do 450 złotych.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Progesteron – badanie, normy, niedobór, nadmiar, interpretacja wyników badania. Progesteron a ciąża

    Badanie poziomu progesteronu jest jednym z oznaczeń, któremu najczęściej towarzyszy ocena poziomu FSH, LH, testosteronu i prolaktyny, podczas prowadzenia procesu diagnostycznego PCOS, czyli zespół policystycznych jajników lub zaburzeń miesiączkowania. Niski poziom progesteronu jest bardzo niekorzystny dla kobiet, które pragną zajść w ciążę, ponieważ hormon ten umożliwia zagnieżdżenie i utrzymanie się zarodka w błonie śluzowej macicy. Z kolei podwyższony poziom progesteronu może świadczyć o wystąpieniu torbieli, a nawet raku jajników, guzach nadnerczy i niewydolności wątroby. Jak należy się przygotować do badania hormonu progesteronowego, czy na pobranie krwi trzeba być na czczo i  ile kosztuje oznaczenie stężenia progesteronu we krwi? Odpowiedzi na te i i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Erytropoetyna (EPO) – badanie, normy, interpretacja wyników

    Badanie erytropoetyny (EPO) jest wskazane podczas prowadzenia procesu diagnostycznego chorób krwi i nerek. Dzięki analizie poziomu erytropoetyny, możliwe jest kontrolowanie odpowiedzi na wdrożone leczenie anemii, nadkrwistości i niedokrwistości. Wysoki poziom EPO jest charakterystyczny dla sportowców, którzy swoje treningi odbywają w terenach górskich, ale także, co ciekawe, dla osób palących papierosy. Badanie poziomu erytropoetyny często towarzyszy analizie morfologii krwi i  hematokrytowi. Jaka jest norma EPO we krwi, czy do badania erytropoetyny należy zgłosić się na czczo i czy stosowanie EPO przez sportowców jest równoznaczne ze stosowaniem dopingu? Na te i inne pytania odpowiedzi znajdują się w niniejszym artykule.

  • Estrogen – badanie, normy, niedobór, nadmiar, interpretacja wyników badania krwi

    Badanie poziomu estrogenów jest jednym z głównych parametrów, który jest analizowany, kiedy lekarz specjalista (endokrynolog, ginekolog czy dermatolog) próbuje ustalić przyczynę długotrwałego braku miesiączki, zaburzeń dojrzewania płciowego, funkcji jajników, niekontrolowanych zmian masy ciała, a także niepokojących objawów natury dermatologicznej, takich jak np. trądzik. Poziom estrogenów kobiety w ciąży różni się od zakresów referencyjnych dla nieciężarnych pacjentek. Jak należy się przygotować do pobrania krwi, jakie są objawy nadmiaru i niedoboru estrogenów i czy badanie poziomu tych hormonów jest refundowane? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Estriol – badanie, normy, niedobór, nadmiar, interpretacja wyników badania. Estriol wolny w ciąży

    Estriol to hormon produkowany głównie podczas ciąży przez łożysko i nadnercza płodu. Norma estriolu w organizmie kobiety ciężarnej może być nawet 1000 razy wyższa niż ta w organizmie pacjentki niebędącej w ciąży, u której stężenie tego hormonu jest znikome. Razem z badaniem estriolu należy wykonać oznaczenie innych parametrów krwi, takich jak wolny estriol, (β-hCG) i AFP. Obniżony poziom estriolu w wyniku badań może świadczyć o wystąpieniu u płodu wad chromosomalnych w postaci zespołu Downa, Edwardsa oraz wad morfologicznych cewy nerwowej prawidłowej. Jak należy przygotować się do pobrania krwi, jak interpretować wynik badania estriolu w pierwszym, drugim i trzecim trymestrze ciąży i ile kosztuje oznaczenie stężenia hormonu we krwi? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • anty-TPO – norma, wysokie, niskie. Kiedy należy wykonać oznaczenie aTPO? Cena i skierowanie na badanie

    Badanie poziomu anty-TPO, czyli autoprzeciwciał skierowanych przeciwko peroksydazie tarczycowej, najczęściej zleca się pacjentkom, u których podejrzewa się chorobę autoimmunologiczną tarczycy, jaką jest np. Hashimoto. W celu sprawdzenia tego parametru należy w laboratoryjnym punkcie pobrań oddać krew o dowolnej porze dnia, bez konieczności bycia na czczo. Najczęściej anty-TPO oznacza się wraz z określeniem poziomu innych parametrów hormonalnych należących do tzw. panelu tarczycowego, czyli TSH, FT3 i FT4, anty-TG i TG. Ile kosztuje badanie anty-TPO i jakie są jego normy? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Rezonans magnetyczny (MRI) nadgarstka – badanie, wskazania, przeciwwskazania, refundacja, cena i skierowanie na prześwietlenie

    Rezonans magnetyczny nadgarstka to bezbolesne i nieinwazyjne badanie obrazowe, które wykonuje się najczęsciej wówczas, kiedy dojdzie do urazu tego obszaru. Dotyczy to zarówno kości, jak i ścięgien nadgarstka. MRI może zostać przeprowadzone z wykorzystaniem kontrastu lub bez środka cieniującego. Do wykonania rezonansu magnetycznego konieczne jest posiadanie skierowania lekarskiego, a samo prześwietlenie może być refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Jak wygląda MR nadgarstka, ile kosztuje i czy do badania przystępuje się na czczo? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • FT4 – normy, za wysokie, za niskie. Jak interpretować wyniki badania?

    Badanie poziomu FT4 (tyroksyny) jest oznaczeniem hormonalnym, które pozwala ocenić, czy tarczyca działa prawidłowo. Aby właściwie zinterpretować wyniki FT4, należy dokonać porównania jego wartości z FT3 – trójjodotyroniną i TSH – hormon tyreotropowy. Tyroksyna jest jednym z tzw. hormonów aktywności życiowej, ponieważ dociera do każdej komórki ciała, przez co wpływa na szereg procesów fizjologicznych determinujących stan zdrowia. Czy do badania FT4 trzeba być na czczo i które niepokojące objawy wynikające z zaburzeń pracy tarczycy powinny zostać poddane ocenie, poprzez badanie poziomu tyroksyny? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • FT3 – badanie, za wysokie, poniżej normy. Jakie są wskazania do oznaczenia i jak interpretrować wyniki?

    Badanie poziomu FT3 jest jednym z podstawowych oznaczeń hormonalnych krwi, które należy wykonać przy podejrzeniu choroby tarczycy. Nie ma znaczenia, czy objawy wskazują na nadczynność gruczołu czy też na jego niedoczynność, ponieważ w obu przypadkach wskazane jest wykonanie analizy tego stężenia. Badanie najczęściej towarzyszy ocenie innych hormonów oraz obliczeniu stosunku FT3 do FT4 (tzw. konwersji trójjodotryoniny do tyroksyny) i porównaniu tychże do poziomu TSH. Jak należy się przygotować do badania, czy do pobrania krwi trzeba być na czczo oraz na co wskazuje podwyższony i obniżony poziom FT3? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij