Rzodkiew czarna — skóra głowy w doskonałej kondycji

Lecznictwo ludowe wykorzystywało rzodkiew czarną do leczenia zaburzeń pokarmowych, dny moczanowej oraz do regeneracji i poprawy kondycji skóry. Indyjska Ajurweda wspomina o wykorzystaniu korzenia czarnej rzodkwi do leczenia schorzeń wątroby i pęcherzyka żółciowego.

Spis treści

Rzodkiew czarna – zastosowanie i wskazania

Wyciągi z korzenia rzodkwi czarnej są współcześnie stosowane w łagodzeniu nieżytu układu pokarmowego. Ponadto, substancje zawarte w korzeniu działają żółciopędnie i żółciotwórczo łagodząc stany zapalne wątroby i pęcherzyka żółciowego. 

Wyciągi lub sok z korzenia rzodkwi mogą być również stosowane zewnętrznie. Świeży sok pozwala na zachowanie odpowiedniej kondycji skóry głowy, a także działa przeciwłupieżowo i przeciwświądowo. 

Olejek eteryczny występujący w wyciągach z korzenia działa grzybobójczo i przeciwbakteryjnie, co znalazło zastosowanie w zapobieganiu infekcjom przewodu pokarmowego i dróg oddechowych. 

Właściwości lecznicze czarnej rzodkwi były znane już w starożytności. Lecznictwo ludowe wykorzystywało ją do leczenia zaburzeń pokarmowych, dny moczanowej oraz do regeneracji i poprawy kondycji skóry. Indyjska Ajurweda wspomina o wykorzystaniu korzenia czarnej rzodkwi do leczenia schorzeń wątroby i pęcherzyka żółciowego.

Czarna rzodkiew była w średniowieczu bardzo popularna w kuchni słowiańskiej i rosyjskiej. Dopiero po jakimś czasie została wyparta przez zyskującego popularność ziemniaka. Obecnie można zaobserwować powrót znaczenia rzodkwi w sztuce kulinarnej.

Rzodkiew czarna – wygląd, pochodzenie, morfologia

Rzodkiew czarna (łac Raphanus sativus var. niger ang. Spanish radish) jest najczęściej niewielką rośliną jednoroczną pochodząca z rodziny kapustowatych – brassicaceae. Współcześnie rzodkiew jest uprawiana w większości krajów Europy, ale w przeszłości występowała głównie w krajach leżących nad Morzem Śródziemnym. W czasach starożytnych rzodkiew dostała się na północ Europy z legionami rzymskim i rozpowszechniła się wśród ludów germańskich i słowiańskich. 

Rzodkiew czarna osiąga maksymalnie około metr wysokości. Pędy rośliny są stosunkowo proste i wzniesione. Na szczycie łodygi znajduje się graniasty kwiatostan z kwiatami koloru liliowatego lub białego. Górne liście rzodkwi są podzielone, a dolne lirowate. Owocem rzodkwi jest łuszczyna. Rzodkiew czarna wytwarza charakterystyczne zgrubienie, zlokalizowane pomiędzy górną częścią korzenia a podliścieniową częścią łodygi. 

Surowcem zielarskim jest świeżo zebrany korzeń rzodkwi czarnej – raphani nigri radix recens. Wysoka temperatura i suszenie zmniejszają zawartość substancji czynnych. 

Rzodkiew czarna – działanie, właściwości, skład

W wyciągach z korzenia rzodkwi czarnej występują przede wszystkim związki należące do grupy glukozynolatów, takie jak: glukobrassycyna, glukorafanina, 4-metoksy-brassycyna oraz synigryna. Ponadto, korzeń rzodkwi jest bogatym źródłem witamin z grupy B oraz witaminy C.
Oprócz witamin surowiec zawiera również związki mineralne, szczególnie sole potasu, wapnia i magnezu. Inna frakcją czynną są fitosterole i ich estry. Korzeń rzodkwi czarnej zawiera również kwasy fenolowe, takie jak kwas p-kumarowy, ferulowy i hydroksycynamonowy. 

Glukozynolaty obecne w korzeniu ulegają reakcjom enzymatycznym zapoczątkowanym przez uszkodzenie ciągłości korzenia. W wyniku przemian powstają lotne związki o właściwościach przeciwgrzybiczych, do których zaliczamy izotiocyjaniany allilu i butylu. 

Wyciągi z korzenia rzodkwi pobudzając aktywność wydzielniczą wątroby działają żółciotwórczo, z kolei dzięki poprawie motoryki przewodów żółciowych wywierają również działanie żółciopędne. Dzięki zawartości kwasów fenolowych oraz glukozynolatów, preparaty z rzodkwi czarnej poprawiają trawienie i działają antyseptycznie w obrębie jelit i dróg oddechowych.

Ponadto, nowsze badania wskazują, że sok z korzenia rzodkwi może wykazywać właściwości przeciwdrobnoustrojowe hamując rozwój Escherichia coliSalmonella typhi i Pseudomonas pyocyaneus w warunkach in-vitro

Przetwory z rzodkwi czarnej poprawiają kondycję skóry głowy oraz wykazują działanie przeciwświądowe i przeciwłupieżowe.

Rzodkiew czarna – stosowanie i dawkowanie

Wyciągi z korzenia rzodkwi są popularne w polskich aptekach. Poza gotowymi preparatami zawsze istnieje możliwość przyjmowania świeżo wyciśniętego soku z korzenia rzodkwi. Zaleca się picie około 100 ml świeżego soku dziennie.

W przypadku preparatów gotowych zwykle zaleca się stosowanie od 1 do 3 tabletek doraźnie. Zmianę dawkowania należy rozważyć w przypadku występowania zaparć, zaburzeń trawienia lub długotrwałej terapii. 

Preparaty kosmetyczne zawierające wyciągi z czarnej rzodkwi zaleca się zwykle stosować raz na dobę przez kilka dni w tygodniu. Po czternastu dniach stosowania należy przerwać kurację, a niektórzy producenci kosmetyków zalecają jej powtórzenie po następnych kilku dniach. 

Rzodkiew czarna – interakcje z lekami i ziołami

W niektórych rzadkich przypadkach jednoczesne stosowanie wyciągów z korzenia rzodkwi czarnej z lekami obniżającymi ciśnienie tętnicze może spowodować spadek stężenia potasu w osoczu. 

Rzodkiew czarna – skutki uboczne, przedawkowanie

Podczas stosowania leków lub suplementów zawierających wyciągi z korzenia rzodkwi czarnej mogą wystąpić epizodyczne biegunki, kolki żółciowe lub reakcje nadwrażliwości.

Nie zaleca się stosowania wyciągów z rzodkwi czarnej w przypadku pacjentów cierpiących na ciężkie schorzenia wątroby lub niedrożność przewodów żółciowych lub układu pokarmowego. Ograniczeniem w suplementacji jest również ostry i przewlekły stan zapalny żołądka i jelit.

Leki zawierające rzodkiew czarną

Suplementy i wyroby medyczne zawierające rzodkiew czarną

Kosmetyki zawierające rzodkiew czarną

Działanie

  • przeciwbakteryjne
  • wspomaga trawienie tłuszczów, białek i cukrów
  • żółciopędne
  • żółciotwórcze

Postacie i formy

  • wyciąg
  • sok
  • tabletka
  • szampony i odżywki do włosów
  • tabletki do ssania
  • pastylki do ssania

Substancje aktywne

  • kwas askorbinowy
  • fitosterole
  • kampesterol
  • Sole mineralne
  • węglowodany
  • kwasy fenolowe
  • glukobrassycyna
  • glukorafanina
  • synigryna

Surowiec

  • korzeń
Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij