Dąbrówka rozłogowa — roślina ozdobna czy lecznicza

Dąbrówkę dodawano do maści na siniaki, a napar z dodatkiem miodu i ałunu zalecano przy owrzodzeniach ust.

Spis treści

Dąbrówka rozłogowa – wygląd, pochodzenie, morfologia

Dąbrówka rozłogowa (łac. Ajuga reptans, ang. Creeping bugle) jest drobną rośliną pochodzącą z rodziny jasnotowatych Lamiaceae. Dąbrówka występuje pospolicie na terenie całej Europy oraz północnych terenach Afryki. Roślinę można spotkać na łąkach, pastwiskach oraz lasach liściastych. Jest cennym źródłem nektaru dla pszczół miodnych.

Dąbrówka ma czterokanciastą, lekko owłosioną łodygę. Roślina tworzy niewielkie skupiska za pomocą zakorzeniających się rozłogów. Odwrotnie jajowate liście dolne są zebrane w rozetę, z kolei liście występujące na łodydze są ułożone naprzeciwlegle. Niebieskofioletowe kwiaty są zebrane w występujący na szczycie łodygi groniasty kwiatostan. Owocem jest drobna, jajowata rozłupka.

Surowiec zielarski stanowi ziele dąbrówki Ajugae herba. Ziele należy zbierać w momencie kwitnienia. 

Dąbrówka rozłogowa – zastosowanie i wskazania

Dąbrówka rozłogowa jest współcześnie wykorzystywana raczej w celach ozdobnych. Właściwości lecznicze rośliny przez lata ulegały stopniowemu zapomnieniu, a przez pojawienie się wielu gotowych preparatów na rynku niewiele osób pamięta o możliwości wykorzystania dąbrówki w medycynie naturalnej.

Ziele dąbrówki było surowcem cenionym przez tureckich lekarzy oraz zielarzy. W tradycyjnej medycynie tureckiej ziele dąbrówki służyło jako środek napotny, przeciwgorączkowy oraz przyspieszający gojenie ran. O wykorzystaniu dąbrówki w medycynie ludowej Polski wspomina średniowieczny lekarz Marcin z Urzędowa, który zalecał nazywanie rośliny głowienkami modrymi. Dąbrówka w lecznictwie była wykorzystywana podczas leczenia ran. Ponadto, zalecano ją również jako środek do okładów w terapii sińców oraz stanów zapalnych powiek i spojówek. Napary z ziela dąbrówki stosowano również w postaci nasiadówek podczas leczenia żylaków odbytu . Jeszcze dawniej, napar z dąbrówki polecano jako środek do płukania jamy ustnej lub gardła podczas terapii pleśniawek oraz aft.

Dąbrówka rozłogowa – działanie, właściwości, skład

Wyciąg z dąbrówki rozłogowej jest źródłem flawonoidów głównie luteoliny i apigeniny. Poza nimi ekstrakty zawierają również pochodne kwasu hydroksycynamonowego, do których zaliczamy, kwas ferulowy, chlorogenowy, chinowy oraz kawowy. Ponadto, dąbrówka w swoim składzie zawiera harpagid należący do grupy irydoidów oraz diterpeny, antocyjany, niewielkie ilości fitosteroli i kwas askorbinowy.

Substancje czynne zawarte w surowcu wykazują działanie przeciwzapalne i ściągające. Wyciąg z dąbrówki, dzięki obecności flawonoidów działa moczopędnie i zmniejsza występowanie niewielkich obrzęków.
Napar z dąbrówki hamuje nadmierne wydzielanie łoju łagodząc zmiany trądzikowe i przetłuszczanie włosów. Ponadto, obecność irydoidów w wyciągach może być związana z ich właściwościami hepatoprotekcyjnymi.
Najnowsze badania wykazały również przeciwgrzybicze właściwości alkoholowych ekstraktów z ziela dąbrówki. 

Dąbrówka rozłogowa – stosowanie i dawkowanie

Z ziela dąbrówki można przygotować napar. Niewielką ilość surowca należy zalać gorącą wodą i naparzać go pod przykryciem przez około 15 minut. Napar można przyjmować nawet trzy razy dziennie w celu złagodzenia infekcji dróg oddechowych, poprawienia funkcji wątroby oraz przewodu pokarmowego. 
Wyciąg można wykorzystywać do stosowania zewnętrznego. Okłady na oczy z naparu powinny trwać około 30 minut i można stosować je kilka razy dziennie lub wieczorem na zmęczone oczy.

Dąbrówka rozłogowa – skutki uboczne, przedawkowanie

Długotrwałe stosowanie wyciągów z dąbrówki może spowodować wystąpienie alergii skórnych oraz zaburzeń ze strony przewodu pokarmowego.

Naparu oraz ekstraktów z dąbrówki nie powinny stosować kobiety w ciąży oraz dzieci oraz pacjenci cierpiący na przewlekłe zaburzenia ze strony układu pokarmowego. 

Działanie

  • antyseptyczne
  • pobudza regenerację komórek naskórka
  • przeciwbólowe (bez opioidów)
  • przeciwzapalne
  • ściągające

Postacie i formy

  • susz

Substancje aktywne

  • fitosterole
  • flawonoidy
  • garbniki
  • kwas chlorogenowy
  • irydoidy
  • Kwas kawowy

Surowiec

  • ziele
Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij