Encyklopedia leków

Biktegrawir, Bictegravir, Bictegravirum - zastosowanie, działanie, opis

Podstawowe informacje o biktegrawirze

Rok wprowadzenia na rynek
2018
Substancje aktywne
biktegrawir
Działanie biktegrawiru
przeciwwirusowe
Postacie biktegrawiru
tabletki powlekane
Układy narządowe
układ immunologiczny (odpornościowy)
Specjalności medyczne
Choroby zakaźne i pasożytnicze
Rys historyczny biktegrawiru

Biktegrawir został wprowadzony do lecznictwa decyzją Europejskiej Agencji Leków (EMA, European Medicines Agency) w 2018 roku pod nazwą Biktarvy (połączenie biktegrawiru, emtrycytabiny i alafenamidu). Podmiotem odpowiedzialnym był Gilead Sciences Ireland UC. W Polsce biktegrawir został dopuszczony do obrotu w 2020 roku. 

Wzór sumaryczny biktegrawiru

C21H18F3N3O5

Spis treści

Wskazania do stosowania biktegrawiru

Biktegrawir jest nowym lekiem należącym do grupy inhibitorów integrazy (INSTIs). Jest stosowany w terapii zakażenia HIV-1 (ludzki wirus upośledzenia odporności typu 1, human immunodeficiency virus) u pacjentów dorosłych. Warunkiem do stosowania bikterawiru jest brak stwierdzonej oporności na inne leki z tej grupy (inhibitorów integrazy). Biktegrawir jest skuteczny w przypadku supresji wirusologicznej RNA HIV-1 <50 c/ml. Lek stosuje się w połączeniu  z tenofowirem i emtrycytabiną w postaci tabletki doustnej. 

Dawkowanie biktegrawiru

Zwykle stosowana dawka w terapii zakażenia HIV-1 wynosi 50 mg biktegrawiru dla osoby dorosłej. Lek przyjmuje się doustnie, niezależnie od posiłków. Dawkowanie dla osób w podeszłym wieku (65 lat i więcej) jest analogiczne jak dla pozostałych dorosłych. Nie zachodzi  u tych osób konieczność modyfikowania dawki.

Nie zaleca się stosowania biktegrawiru u dzieci i młodzieży, ze względu na brak ustalonego profilu bezpieczeństwa. 

Dawka biktegrawiru stosowana w leczeniu zależna jest od chorób towarzyszących. Pacjenci z zaburzeniami wątroby stopnia C według skali Childa-Pugha muszą zachować ostrożność podczas terapii biktegrawirem. Podobnie  dla osób cierpiących na niewydolność nerek oraz osób hemodializowanych dawka leku powinna być dobrana indywidualnie przez lekarza prowadzącego. 

Przeciwskazania do stosowania biktegrawiru

Biktegrawir nie może być stosowany u osób wykazujących reakcje nadwrażliwości na lek. Ponad to zabroniona jest równoczesna terapia biktegrawirem oraz ryfampicyną i dziurawcem zwyczajnym. Środki te powodują zwiększenie tempa przemian metabolicznych biktegrawiru i szybszą eliminację leku przeciwwirusowego. Może to stać się przyczyną narastania oporności na biktegrawir i braku skuteczności terapii. Stężenie maksymalne biktegrawiru pod wpływem ryfampicyny zmniejsza się o 30%.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania biktegrawiru

Należy zachować szczególną ostrożność podczas terapii biktegrawirem u osób z zaburzeniami czynności wątroby i/lub u osób cierpiących na zapalenie wątroby typu B/C. U tych pacjentów konieczna jest regularna kontrola parametrów wątrobowych, nawet kilka miesięcy po zaprzestaniu leczenia biktegrawirem.

Pojawienie się sztywności i bolesności stawów podczas terapii biktegrawirem jest wskazaniem do analizy pacjenta pod kątem wystąpienia martwicy kości. 

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnej terapii biktegrawirem i lekami będącymi inhibitorami dla glikoproteiny P oraz inhibitorami BCRP (Breast Cancer Resistance Protein). Są to między innymi antybiotyki makrolidowe (azytromycyna, klarytromycyna), cyklosporyna, werapamil. Leki te powodują wzrost stężenia biktegrawiru w surowicy krwi. 

Podczas leczenia biktegrawirem i cyklosporyną konieczna jest częsta kontrola czynności nerek. 

Diabetycy stosujący metforminę i rozpoczynający leczenie biktegrawirem są narażeni w większym stopniu na wystąpienie kwasicy mleczanowej.

Przeciwwskazania biktegrawiru do łączenia z innymi substancjami czynnymi

Zabroniona jest jednoczesna terapia biktegrawirem i ryfampicyną oraz dziurawcem zwyczajnym Hypericum perforatum. Związki te przyspieszają metabolizm biktegrawiru zmniejszając skuteczność terapii i powodując narastanie oporności na lek. 

Należy  ściśle przestrzegać odstępów czasowych między przyjmowaniem leków zobojętniających kwasy żołądkowe a biktegrawirem. Lek przeciwwirusowy powinien być podany co najmniej 120 minut wcześniej niż środki zawierające magnez i (lub) glin lub podczas posiłku 2 godziny po ich zażyciu. Podobna zasada dotyczy terapii łączonej biktegrawiru i żelaza.

Nie jest zalecana jednoczesna terapia biktegrawirem oraz:

  • atazanawirem;
  • karbamazepiną;
  • cyklosporyną;
  • okskarbazepiną;
  • fenobarbitalem;
  • fenytoiną;
  • ryfabutyną;
  • ryfapentyną;
  • sukralfatem;
  • kobicystatem.

Interakcje biktegawiru z innymi substancjami czynnymi

zmniejszanie tempa eliminacji leku podczas równoczesnej terapii z biktegrawirem
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Cefaleksyna (Cefalexinum) cefalosporyny I generacji
Ciprofloksacyna (Ciprofloxacin) fluorochinolony
Gancyklowir (Ganciclovir) przeciwwirusowe nukleozydy i nukleotydy
Lewofloksacyna (Levofloxacin) fluorochinolony
Acyklowir (Acyclovir) przeciwwirusowe nukleozydy i nukleotydy
zmniejszenie tempa metabolizmu biktegrawiru
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Amitryptylina (Amitriptyline) TLPD - trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
Atazanawir (Atazanavir) inne substancje przeciwwirusowe działające bezpośrednio na wirusy
Indometacyna (Indomethacin) NLPZ hamujące nieswoiście COX-1 i COX-2 oraz paracetamol
Ketokonazol (Ketoconazole) przeciwgrzybicze pochodne imidazolu
Kwas walproinowy (Valproic acid) inne leki przeciwpadaczkowe
Ombitaswir (Ombitasvir) substancje przeciwwirusowe stosowane w HCV
Flunitrazepam (Flunitrazepam) BZD - benzodiazepiny
nasilenie tempa metabolizmu biktegrawiru
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Atazanawir (Atazanavir) inne substancje przeciwwirusowe działające bezpośrednio na wirusy
Dezogestrel (Desogestrel) progestageny
Etynyloestradiol (Ethinylestradiol) estrogeny naturalne i syntetyczne
Karbamazepina (Carbamazepine) leki przeciwpadaczkowe - blokujące kanały sodowe
Lamotrygina (Lamotrigine) leki przeciwpadaczkowe - blokujące kanały sodowe i stabilizujące błony neuronów
Ryfampicyna (Rifampicin (rifampin)) antybiotyki - INNE
zwiększenie stężenia we krwi przy równoczesnej terapii z biktegrawirem
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Haloperidol (Haloperidol) neuroleptyki klasyczne - pochodne butyrofenonu

Interakcje biktegrawiru z pożywieniem

Badania wykazały niewielki wpływ pokarmu bogatego w tłuszcze na proces wchłaniania biktegrawiru. Nie jest to jednak efekt istotny klinicznie, stąd lek można zażywać niezależnie od posiłków. 

Wpływ biktegrawiru na prowadzenie pojazdów

Biktegrawir może powodować zawroty głowy. Należy zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych, w tym samochodów.

Inne rodzaje interakcji

Bikterawir może powodować wzrost stężenia lipidów oraz glukozy we krwi.

Wykazano, że lek podnosi stężenie bilirubiny w surowicy krwi. 

Wpływ biktegrawiru na ciążę

Badania z wykorzystaniem zwierząt laboratoryjnych nie wykazały toksycznego wpływu biktegrawiru na rozwijający się płód. Brak jest analogicznych badań u ludzi, z tego powodu lek może być stosowany jedynie wówczas, gdy potencjalne korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu. 

Wpływ biktegrawiru na laktację

Badania zwierząt laboratoryjnych wykazały, że biktegrawir przenika do mleka zwierząt nie powodując przy tym działań niepożądanych. Brak jest jednak analogicznych badań u ludzi.

Biktegrawir jest lekiem stosowanym przez osoby zakażone wirusem niedoboru odporności HIV-1, które nie powinny karmić piersią ze względu na możliwość zakażenia dziecka.

Wpływ biktegrawiru na płodność

Badania z wykorzystaniem zwierząt laboratoryjnych nie wykazały szkodliwego wpływu biktegrawiru na płodność i funkcje rozrodcze. Brak jest analogicznych badań u ludzi. 

Skutki uboczne (podanie doustne)

biegunka
Często
ból głowy
Często
depresja
Często
nudności
Często
zawroty głowy
Często
zmęczenie
Często
Niezwykłe sny
Często
bóle brzucha
Rzadko
hiperbilirubinemia
Rzadko
niepokój
Rzadko
niestrawność
Rzadko
obrzęk naczynioruchowy
Rzadko
pokrzywka
Rzadko
świąd
Rzadko
wymioty
Rzadko
wysypka
Rzadko
wzdęcia
Rzadko
zaburzenia snu
Rzadko
ból stawów
Rzadko
zachowania samobójcze
Rzadko
niedokrwistość
Rzadko
zespół Stevensa-Johnsona
Niezbyt często
zwiększenie masy ciała
Częstotliwość nieznana
zwiększone stężenie lipidów (trójglicerydy, cholesterol)
Częstotliwość nieznana
polekowe zapalenie wątroby
Częstotliwość nieznana
zwiększenie stężenia glukozy we krwi
Częstotliwość nieznana
martwica kości
Częstotliwość nieznana

Działa niepożądane zostały podzielone ze względu na częstotliwość występowania u pacjentów. (Klasyfikacja MdDRA)

Bardzo często
(≥1/10)
Często
(≥1/100 do <1/10)
Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Rzadko
(≥1/10 000 do < 1/1000)
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częstość nieznana
Nie można ocenić na podstawie dostępnych danych

Objawy przedawkowania biktegrawiru

Objawami przedawkowania biktegrawiru są nudności, wymioty, bóle i zawroty głowy. Może pojawić się kwasica mleczanowa oraz nasilone hepatotoksyczne działanie biktegrawiru na wątrobę. 

Mechanizm działania biktegrawiru

Bikterawir należy do grupy leków określanych jako INSTI (integrase strand transfer inhibitor). Jest inhibitorem integrazy wirusa upośledzonej odporności u ludzi. Działa zarówno na wirusa HIV-1 jak i typ HIV-2. Lek hamuje działanie integrazy łącząc się z jej miejscem aktywnym i uniemożliwiając proces replikacji wirusowego materiału genetycznego DNA. Biktegrawir blokuje przenoszenie wirusowego DNA do genomu komórek gospodarza. 

Substancje czynne o tym samym mechanizmie działania

  • Atazanawir
  • Biktegrawir
  • Boceprewir
  • Denotywir
  • Dolutegrawir
  • Elwitegrawir
  • Enfuwirtyd
  • Entekawir
  • Grazoprewir
  • Inozyny pranobeks
  • Marawirok
  • Podofilotoksyna
  • Raltegrawir
  • Tenofowir

Wchłanianie biktegrawiru

Po podaniu doustnym biktegrawir jest szybko wchłaniany z przewodu pokarmowego. Czas potrzebny do osiągnięcia maksymalnego stężenia w surowicy krwi wynosi średnio 2-4 godziny. Wartość średniego maksymalnego stężenia dla biktegrawiru wynosi = 6,15 μg/ml. Pokarm wpływa na wchłanianie biktegrawiru w sposób nieistotny klinicznie. 

Dystrybucja biktegrawiru

Biktegrawir wiąże się w niemal 100% z białkami osocza. Objętość dystrybucji leku wynosi 0,2 l/kg. 

Metabolizm biktegrawiru

Przemiany metaboliczne biktegrawiru zachodzą przy udziale cytochromu P450 3A4 występującego w wątrobie i jelitach oraz UGT1A1.

Wydalanie biktegrawiru

Biktegrawir jest wydalany z moczem i kałem. Okres półtrwania leku wynosi średnio 17,3 godzin. Część leku jest wydalana w postaci niezmienionej (głównie z kałem, niewielki procent 1% < w moczu). Pozostałe metabolity biktegrawiru to związki powstałe w procesie utleniania i sprzęgnięte do postaci desfluoro-hydroksy-BIC-cysteiny lub glukuronidów.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij