Encyklopedia leków

Simwastatyna, Simvastatin, Simvastatinum - zastosowanie, działanie, opis

Podstawowe informacje o simwastatynie

Rok wprowadzenia na rynek
25.06.1990
Substancje aktywne
simwastatyna
Działanie simwastatyny
hipocholesterolemiczne (obniża stężenie cholesterolu), zmniejsza stężenie "złego" cholesterolu (LDL), zmniejsza stężenie trójglicerydów, zwiększa stężenie "dobrego" cholesterolu (HDL)
Postacie simwastatyny
tabletki, tabletki powlekane
Układy narządowe
układ krwionośny (sercowo-naczyniowy)
Specjalności medyczne
Angiologia, Chirurgia naczyniowa, Diabetologia, Kardiologia
Rys historyczny simwastatyny

Simvastatyna należy do leków obniżających poziom cholesterolu we krwi. Jest ona syntetyczną pochodną lowastatyny. Została dopuszczona do obrotu w czerwcu 1990 roku przez firmę MSD Merck Sharp & Dohme AG.  Pod koniec roku 1991 FDA postanowiło dopuścić simwastatynę do obrotu również na terenie Stanów Zjednoczonych. 

Wzór sumaryczny simwastatyny

C25H38O5

Spis treści

Wybrane produkty lecznicze dopuszczone do obrotu w RP zawierające simwastatynę

Wskazania do stosowania simwastatyny

Simwastatyna została zarejestrowana w terapii mieszanej dyslipidemii, pierwotnej hipercholesterolemii i homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, 

Leczenie simwastatyną zostaje rozpoczęte gdy inne metody leczenia, w tym metody niefarmakologiczne (ćwiczenia fizyczne, odpowiednia dieta), nie przynoszą rezultatów. Ponadto simwastatyna jest również wykorzystywana w celu zmniejszenia ryzyka zgonu u pacjentów cierpiących na schorzenia układu sercowo-naczyniowego z towarzyszącą cukrzycą, wysokim stężeniem cholesterolu i miażdżycą. 

Simwastatyna znalazła również zastosowanie poza wskazaniami rejestracyjnymi w leczeniu dzieci w wieku od dziesięciu do osiemnastu lat z ciężką wtórną hipercholesterolemią spowodowaną przez ciężką niewydolność nerek, terapię antyretrowirusową, przeszczep, zespół nerczycowy lub cukrzycę typu I.

Dawkowanie simwastatyny

Simwastatyna należy do grupy statyn czyli leków obniżających poziom cholesterolu LDL i triglicerydów we krwi. Dawkowanie simwastatyny jest zależne między innymi od schorzeń współistniejących danego pacjenta, wieku, stanu narządów. 

Simwastatyna powinna być przyjmowana wieczorem o stałej porze a maksymalna dawka dobowa leku wynosi 80 mg. Ewentualna zmiana lub dostosowanie dawki powinna przebiegać w odstępach co najmniej czterech tygodni. 

Podczas leczenia hipercholesterolemii, homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej oraz w przypadku redukcji ryzyka zdarzeń sercowo naczyniowych maksymalna dawka dobowa simwastatyny wynosi zwykle 40 mg.  Jedynie ciężkie przypadki hipercholesterolemii, ze znacznym ryzykiem wystąpienia zdarzeń ze strony układu sercowo naczyniowego, uwzględniają wykorzystanie 80 mg simwastatyny na dobę.

Simwastatyna jest wykorzystywana w terapii skojarzonej z lekami wiążącymi kwasy żółciowe. Statyny należy wtedy podawać przynajmniej dwie godziny przed lub cztery godziny po  zastosowaniu żywic wiążących kwasy żółciowe.

Podeszły wiek i lekka niewydolność nerek zwykle nie są przyczyną dostosowania dawki simwastatyny. Jedynie w przypadku ciężkiej niewydolności nerek (GFR<30 ml/min) zalecane jest rozważenie zmniejszenia dawki leku. Należy pamiętać, że podczas przyjmowania statyn zalecane jest wsparcie leczenia farmakologicznego za pomocą dostosowanej do wieku aktywności fizycznej oraz stosowania zdrowiej diety. 

Maksymalna dawka dobowa simwastatyny u dzieci po rozpoczętym okresie dojrzewania, z rodziną hipercholesterolemią to 40 mg, również w tym przypadku dawka statyn może być dostosowana dzięki zachowaniu odpowiedniej aktywności fizycznej i stosowaniu diety. 

Przeciwskazania do stosowania simwastatyny

Przeciwwskazaniem do stosowania simwastatyny jest nadwrażliwość na tę substancję czynną. Jej stosowanie jest również przeciwwskazane  w przypadku:

  • ciąży i karmienia piersią;
  • przebiegających jednocześnie schorzeń wątroby lub zaburzenie aktywności aminotransferaz w osoczu;
  • jednoczesnego stosowania leków należących do grupy silnych inhibitorów cytochromu CYP3A4;
  • gdy występują zaburzenia czynności wątroby.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania simwastatyny

Mechanizm działania simwastatyny polega na zahamowaniu aktywności enzymu nazywanego reduktazą HMG-CoA. Jak wszystkie leki z tej grupy jej stosowanie niesie ze sobą ryzyko wystąpienia miopatii (osłabienie mięśni) lub rabdomiolizy (rozpad tkanki mięśniowej) zależnie od zastosowanej dawki. Proces rabdomiolizy może prowadzić do ostrej niewydolności nerek a w jej wyniku, nawet zgonu. 

Ryzyko wystąpienia miopatii jest zależne od kilku czynników i  zwiększa się gdy:

  • wzrasta dawka simwastatyny, częstość występowania u pacjentów leczonych 80 mg substancji przez 6-7 lat wynosiło 1%;
  • pacjent jest nosicielem genotypu SLCO1B1 (c.521T>C) odpowiedzialnego za powstanie białek transportowych o mniejszej aktywności. Spadek aktywności białek transportowych może prowadzić do wzrostu stężenie simwastatyny w osoczu. W przypadku pacjentów posiadających 2 identyczne allele genu tego typu (homozygot), ryzyko wystąpienia miopatii podczas stosowania 80 mg simwastatyny wynosi 15%;
  • pacjent jest pochodzenia azjatyckiego (zwiększenie ryzyka miopatii w stosunku do pacjentów innych narodowości);
  • pacjent cierpi na zaburzenia czynności nerek, niewyrównaną niedoczynność tarczycy, dziedziczne schorzenia układu mięśniowego;
  • pacjent jest płci żeńskiej lub jest w podeszłym wieku;
  • u pacjenta występuje uzależnienie od alkoholu lub w przeszłości doświadczył on już toksycznego wpływu statyn na układ mięśniowy. 

W niektórych rzadkich przypadkach podczas stosowania simwastatyny zgłaszano zgony związane z ciężką niewydolnością wątroby. Z tego powodu zalecana jest rutynowa kontrola czynności wątroby przed rozpoczęciem terapii simwastatyną, oraz w przypadku pacjentów stosujących lek w wyższych dawkach. Próby kliniczne dowiodły wpływ simwastatyny na aktywność aminotransferaz u kilku pacjentów biorących w nich udział. Pacjenci regularnie nadużywający alkoholu powinni zachować ostrożność podczas terapii simwastatyną i regularnie wykonywać badania wątroby. 

Jeśli podczas leczenia simwastatyną dojdzie do wystąpienia suchego kaszlu, problemów z oddychaniem, gorączki może być to spowodowane rozwojem śródmiąższowego zapalenia płuc. W opisanym wypadku przerywa się leczenie statynami.
Jednak w przypadku pojawienia się większego stężenia glukozy we krwi (hiperglikemii) odstawienie statyn nie jest zalecane. Jest to bezpośrednio związane z przeważającymi korzyściami ze stosowania statyn w stosunku do ryzyka rozwoju cukrzycy w późniejszym okresie. 

Stosowanie simwastatyny w grupie dzieci i młodzieży przebadano u pacjentów powyżej dziesiątego roku życia, podczas dojrzewania. Natomiast nie przeprowadzono badań bezpieczeństwa dla dawek powyżej 40 mg oraz terapii trwającej powyżej 48 tygodni. 

Przeciwwskazania simwastatyny do łączenia z innymi substancjami czynnymi

Statyn nie należy przyjmować z silnymi inhibitorami cytochromu CYP3A4,  ze względu na ryzyko zwiększenia stężenia substancji czynnej w osoczu. Do leków powodujących zmniejszenie metabolizmu statyn należą:

  • leki przeciwgrzybicze: itrakonazol, worykonazol, ketokonazol, pozakonazol;
  • antybiotyki: erytromycyna, klarytromycyna, telitromycyna;
  • leki przeciwwirusowe: nelfinawir, indynawir, rytonawir, sakwinawir, boceprewir i telaprewir;
  • nefazodon;
  • gemfibrozyl;
  • kobicystat;
  • danazol;
  • cyklosporyna;
  • kwas fusydowy.

Przeciwwskazane są również połączenia simwastatyny z gemfibrozylem, niacyną (kwas nikotynowy) oraz lomitapidem. 

Interakcje simwastatyny z innymi substancjami czynnymi

Zwiększenie ryzyka działań niepożądanych, w tym miopatii i rabdomiolizy, spowodowane wzrostem stężenia simwastatyny w osoczu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Amiodaron (Amiodarone) leki przeciwarytmiczne - klasa III
Amlodypina (Amlodipine) leki blokujące kanały wapniowe - działające na naczynia krwionośne
Apiksaban (Apixaban) leki przeciwzakrzepowe - inhibitory czynnika Xa
Boceprewir (Boceprevir) inne substancje przeciwwirusowe działające bezpośrednio na wirusy
Cyklosporyna (Cyclosporine) inhibitory kalcyneuryny
Danazol (Danazol) testosteron i pochodne
Dekslanzoprazol (Dexlansoprazole) IPP - inhibitory pompy protonowej
Diltiazem (Diltiazem) leki blokujące kanały wapniowe - działające na mięsień sercowy
Erytromycyna (Erythromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Flukonazol (Fluconazole) przeciwgrzybicze pochodne triazolu
Itrakonazol (Itraconazole) przeciwgrzybicze pochodne triazolu
Ketokonazol (Ketoconazole) przeciwgrzybicze pochodne imidazolu
Klarytromycyna (Clarithromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Kobicystat (Cobicistat) inhibitory proteazy HIV
Lerkanidypina (Lercanidipine) leki blokujące kanały wapniowe - działające na naczynia krwionośne
Lopinawir (Lopinavir) inhibitory proteazy HIV
Merkaptopuryna (Mercaptopurine) antymetabolity, analogi puryn
Olaparyb (Olaparib) inne leki przeciwnowotworowe
Palbocyklib (Palbociclib) inhibitory kinazy białkowej
Ranolazyna (Ranolazine) inne leki nasercowe
Rupatadyna (Rupatadine) antagoniści receptorów histaminowych H1 bez działania ośrodkowego
Sakubitryl (Sacubitril) inhibitory neprylizyny
Werapamil (Verapamil) leki blokujące kanały wapniowe - działające na mięsień sercowy
Worykonazol (Voriconazole) przeciwgrzybicze pochodne triazolu
Wzrost ryzyka wystąpienia miopatii, mioglobinurii.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Amfoterycyna B (Amphotericin b) antybiotyki przeciwgrzybicze
Atorwastatyna (Atorvastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Azatiopryna (Azathioprine) inne leki immunosupresyjne
Baklofen (Baclofen) leki zwiotczające mięśnie o działaniu ośrodkowym o zróżnicowanym mechanizmie działania
Chlorambucyl (Chlorambucil) (Chlorambucil) cytostatyki alkilujące
Fenofibrat (Fenofibrate) fibraty
Fluwastatyna (Fluvastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Kolchicyna (Colchicine) substancje niewpływające na metabolizm kwasu moczowego (przeciw dnie moczanowej)
Lowastatyna (Lovastatin (monacolin k, mevinolin)) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Metotreksat (Methotrexate) antymetaboilty kwasu foliowego (inhibitory reduktazy kwasu dihydrofoliowego)
Prawastatyna (Pravastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Rosuwastatyna (Rosuvastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Ryzyko wystąpienia rabdomiolizy prowadzącej do zgonu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Kwas fusydowy (Fusidic acid) antybiotyki - INNE
Zwiększenie ryzyka miopatii.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Elbaswir (Elbasvir) substancje przeciwwirusowe stosowane w HCV
Grazoprewir (Grazoprevir) inne substancje przeciwwirusowe działające bezpośrednio na wirusy
Zmniejszenie siły działania simwastatyny.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Bosentan (Bosentan) antagoniści receptora endoteliny ETA
Dabrafenib (Dabrafenib) inhibitory kinazy białkowej
Efawirenz (Efavirenz) nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy
Enzalutamid (Enzalutamide) inne leki przeciwnowotworowe
Okskarbazepina (Oxcarbazepine) leki przeciwpadaczkowe - blokujące kanały sodowe i stabilizujące błony neuronów
Ryfampicyna (Rifampicin (rifampin)) antybiotyki - INNE
Nasilenie działania doustnych leków przeciwzakrzepowych.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Acenokumarol (Acenocoumarol) leki przeciwzakrzepowe - antagoniści witaminy K
Warfaryna (Warfarin) leki przeciwzakrzepowe - antagoniści witaminy K
Nasilenie działania alprazolamu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Alprazolam (Alprazolam) BZD - benzodiazepiny
Ryzyko uszkodzenia wątroby.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Klofarabina (Clofarabine) antymetabolity, analogi puryn
Leflunomid (Leflunomide) selektywne leki immunosupresyjne
Zwiększone ryzyko uszkodzenia nerwów obwodowych.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Bortezomib (Bortezomib) inne leki przeciwnowotworowe
Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych po zastosowaniu loperamidu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Loperamid (Loperamide) leki przeciwbiegunkowe
Zwiększenie ryzyka uszkodzenia mięśni.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Witamina B3 (Nikotynamid, amid kwasu nikotynowego, niacyna, witamina PP) (Nicotinamide) witaminy z grupy B

Interakcje simwastatyny z pożywieniem

Podczas leczenia simwastatyną należy unikać posiłków z sokiem grejpfrutowym. Sok grejpfrutowy jako inhibitor cytochromu CYP3A4 może spowodować wzrost stężenia simwastatyny i jej aktywnych metabolitów w osoczu. 
Przyjmowanie leku z pokarmem nie wpływa na jego wchłanianie. 

Interakcje simwastatyny z alkoholem

Spożywanie znacznych ilości alkoholu przez pacjentów przyjmujących simwastatynę może skutkować zwiększeniem ryzyka pojawienia się działań niepożądanych. Alkohol może zaburzać metabolizm simwastatyny poprzez wpływ jaki wywiera na izoenzymy cytochromu P450 wątroby, co jest może być bezpośrednią przyczyną wzrostu jej stężenia w osoczu. 

Wpływ simwastatyny na prowadzenie pojazdów

Simwastatyna nie wywiera wpływu na zdolność obsługi maszyn i prowadzenia pojazdów. U niektórych pacjentów zgłaszano jednak możliwość pojawienia się zawrotów i bólów głowy. Z tego powodu zalecane jest zachowanie ostrożności w trakcie stosowania leku i prowadzenia samochodu. 

Wpływ simwastatyny na ciążę

Stosowanie simwastatyny podczas ciąży jest przeciwwskazane z kliku względów:

  • terapia z wykorzystaniem simwastatyny może zmniejszać u płodu stężenie prekursora syntezy cholesterolu;
  • istnieją zgłoszenia pojawienia się wad wrodzonych u płodów matek leczonych inhibitorami reduktazy HMG-CoA.

Należy zauważyć, że powolny wzrost stężenia lipidów po odstawieniu leku nie zwiększa znacznie ryzyka związanego z nagłym rozwojem hipercholesterolemii u matki. W związku z tym przerwanie terapii simwastatyną podczas ciąży, pod kontrolą lekarską, jest względnie bezpieczne. 

Wpływ simwastatyny na laktację

Pomimo niewielkiej biodostępności simwastatyny (poniżej 5%) oraz wysokiego powinowactwa do białego osocza stosowanie simwastatyny podczas karmienia piersią jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko działań niepożądanych u niemowląt. Przerwanie stosowania simwastatyny podczas karmienia piersią nie powinno doprowadzić do zwiększonego ryzyka z powodu rozwoju hipercholesterolemii u matki.

Wpływ simwastatyny na płodność

Nie stwierdzono wpływu simwastatyny na płodność u samców szczurów. 

Skutki uboczne (podanie doustne)

astenia
Niezbyt często
złe samopoczucie
Niezbyt często
biegunka
Niezbyt często
bóle brzucha
Niezbyt często
zwiększona aktywność enzymów wątrobowych
Niezbyt często
żółtaczka
Niezbyt często
nudności
Niezbyt często
eozynofilia
Niezbyt często
bóle głowy
Niezbyt często
drętwienia
Niezbyt często
łysienie
Niezbyt często
miopatia
Niezbyt często
rabdomioliza
Niezbyt często
obrzęk naczynioruchowy
Niezbyt często
neuropatia obwodowa
Niezbyt często
ostra niewydolność nerek
Niezbyt często
parestezje
Niezbyt często
pokrzywka
Niezbyt często
świąd
Niezbyt często
trombocytopenia
Niezbyt często
wymioty
Niezbyt często
wysypka
Niezbyt często
wzdęcia
Niezbyt często
niedokrwistość
Niezbyt często
polimialgia reumatyczna
Niezbyt często
zaburzenia widzenia
Niezbyt często
zapalenie naczyń
Niezbyt często
zapalenie stawów
Niezbyt często
zapalenie trzustki
Niezbyt często
zapalenie wątroby
Niezbyt często
zaparcia
Niezbyt często
zawroty głowy
Niezbyt często
bezsenność
Bardzo rzadko
ginekomastia
Bardzo rzadko
zaburzenia pamięci
Bardzo rzadko
nagły zgon
Bardzo rzadko
wstrząs anafilaktyczny
Bardzo rzadko
niewydolność wątroby
Bardzo rzadko
bóle mięśniowe
Częstotliwość nieznana
cukrzyca
Częstotliwość nieznana
koszmary senne
Częstotliwość nieznana
depresja
Częstotliwość nieznana
osłabienie mięśni
Częstotliwość nieznana
zaburzenia snu
Częstotliwość nieznana
immunozależna miopatia martwicza (IMNM)
Częstotliwość nieznana
zaburzenia erekcji
Częstotliwość nieznana
zaburzenia seksualne
Częstotliwość nieznana
tendinopatia
Częstotliwość nieznana
postępujące włóknienie tkanki płucnej (choroba śródmiąższowa płuc)
Częstotliwość nieznana
tkliwość mięśni
Częstotliwość nieznana

Działa niepożądane zostały podzielone ze względu na częstotliwość występowania u pacjentów. (Klasyfikacja MdDRA)

Bardzo często
(≥1/10)
Często
(≥1/100 do <1/10)
Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Rzadko
(≥1/10 000 do < 1/1000)
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częstość nieznana
Nie można ocenić na podstawie dostępnych danych

Mechanizm działania simwastatyny

Simwastatyna jest prolekiem (nieaktywną cząsteczką) ulegającym przekształceniu do beta-hydroksykwasu, który jest już związkiem aktywnym. Mechanizm działania simwastatyny polega na podobieństwie jej metabolitu do 3-hydroksy-3-metyloglutarylo-koenzymu A, który bierze udział w syntezie cholesterolu. Dochodzi do zmniejszenia aktywności enzymu katalizującego przemianę pochodnej koenzymu A do mewalonianu (wczesny substrat cholesterolu) co ostatecznie skutkuje spadkiem stężenia "złego" cholesterolu, czyli frakcji LDL. 

Zmniejszenie stężenia "złego" cholesterolu (LDL) jest związane ze spadkiem stężenia lipoprotein VLDL (zmniejszenie powstawania cholesterolu LDL) oraz ze zwiększonym rozpadem cholesterolu LDL za pośrednictwem pobudzenia receptora LDL. 

Ponadto simwastatyna powoduje zwiększenie stężenia "dobrego" cholesterolu HDL, spadek stężenia triglicerydów we krwi oraz zmniejszenia stężenia apolipoproteiny B będącej wskaźnikiem chorób na tle miażdżycowym.

Substancje czynne o tym samym mechanizmie działania

  • Atorwastatyna
  • Fluwastatyna
  • Lowastatyna
  • Pitawastatyna
  • Prawastatyna
  • Rosuwastatyna

Wchłanianie simwastatyny

Simwastatyna jest wchłaniana z przewodu pokarmowego w bardzo dobrym stopniu. Znaczna część dawki ulega efektowi pierwszego przejścia w wątrobie. Stężenie simwastatyny i jej aktywnych metabolitów jest znacznie wyższe w tkance wątrobowej niż w osoczu. W osoczu stężenie po podaniu doustnym utrzymuje się na poziomie 5%. Maksymalne stężenie beta-hydroksykwasu simwastatyny w osoczu następuje w ciągu średnio 1-2 godzin od podania. 

Dystrybucja simwastatyny

Simwastatyna i jej aktywne metabolity ulegają w znacznym stopniu wiązaniu z białkami (ponad 95% dawki).

Przeprowadzone badania farmakokinetyki simwastatyny podczas wielokrotnego podania nie wykazały jej kumulowania w organizmie.

Metabolizm simwastatyny

Simwastatyna jako nieaktywny prolek ulega transformacji do czterech aktywnych metabolitów, odbywa się to głównie w reakcjach katalizowanych przez karboksyesterazy znajdujące się w ścianie jelita, tkankach wątroby oraz osocza. Okres półtrwania jednego z metabolitów simwastatyny czyli beta-hydroksykwasu simwastatyny po podaniu dożylnym wynosił około 2 godzin.

Wydalanie simwastatyny

Simwastatyna i jej aktywne metabolity są wydalane z moczem i kałem. Około 13% zastosowanej dawki zostało wykryte w moczu, z kolei 60% leku w postaci niewchłoniętej lub związanej z żółcią znajdowało się w kale. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij