Nipokalimab, Nipocalimabum - Zastosowanie, działanie, opis

Nipokalimab znalazł zastosowanie jako preparat uzupełniający podstawową terapię uogólnionej miastenii. Lek może być wprowadzony w kuracji pacjentów, u których wykazano obecność przeciwciał skierowanych przeciwko receptorowi acetylocholiny lub specyficznej dla mięśni kinazie tyrozynowej. Substancja czynna jest wykorzystywana w leczeniu osób dorosłych i dzieci, które ukończyły 12 rok życia. 

Nipokalimab powinien być podawany przez wykwalifikowany personel medyczny, a sama terapia z jego wykorzystaniem powinna być prowadzona przez specjalistę posiadającego wykształcenie w leczeniu pacjentów z zaburzeniami nerwowo mięśniowymi. 

Podanie nipokalimabu jest możliwe po zastosowaniu specjalnie do tego przeznaczonego zestawu infuzyjnego, który zawiera odpowiednie filtry. Dawka substancji czynnej jest zależna od masy ciała pacjenta. 

Podstawowa dawka substancji czynnej wynosi 30 mg nipokalimabu na kg masy ciała pacjenta. Po upływie czternastu dni należy stosować dawkę podtrzymującą, która stanowi połowę dawki podstawowej. 

Czas trwania infuzji wynosi 30 minut w przypadku dawki podstawowej i powinien zostać skrócony do około 15 minut w przypadku dawki podtrzymującej. Po zakończeniu infuzji konieczne jest staranne monitorowanie pacjenta, ze względu na ryzyko wystąpienia reakcji nadwrażliwości oraz innych działań niepożądanych. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest spowolnienie podania lub całkowite przerwanie infuzji. 

Przeciwwskazaniem do stosowania nipokalimabu jest wystąpienie reakcji nadwrażliwości na tę substancję czynną. 

Brak danych potwierdzających skuteczność i bezpieczeństwo stosowania nipokalimabu u pacjentów znajdujących się w V klasie miastenii według MGFA. Pacjenci, u których stwierdzono wystąpienie przełomu miastenicznego powinni być leczeni zgodnie z procedurami uwzględniającymi kolejność rozpoczynania terapii u osób w tzw. kryzysie miastenicznym. Należy również rozważyć ryzyko występowania interakcji pomiędzy innymi lekami wykorzystywanymi w leczeniu przełomu miastenicznego a nipokalimabem.

Nie ustalono dotychczas bezpieczeństwa ani skuteczności szczepień szczepionkami zawierającymi żywe lub atenuowane drobnoustroje u pacjentów otrzymujących nipokalimab. Z tego względu w trakcie terapii nie zaleca się stosowania tego typu szczepionek. W przypadku, gdy szczepienie szczepionką zawierającą żywe lub atenuowane drobnoustroje jest konieczne, powinno być wykonane co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia oraz nie wcześniej niż 2 tygodnie po podaniu ostatniej dawki nipokalimabu.
Szczepionki inne niż żywe mogą być podawane w razie potrzeby w dowolnym momencie trwania terapii, zawsze uwzględniając obowiązujące wytyczne. 

Podczas stosowania nipokalimabu u nastolatków i dorosłych bardzo często obserwuje się wzrost stężenia lipidów w osoczu. Z tego względu zaleca się wykonanie oznaczenia lipidów około 12 tygodni po rozpoczęciu terapii. U pacjentów w wieku od 12 do 18 lat oraz u osób z dużą masą ciała lub wysokim wskaźnikiem BMI (np. ≥125 kg lub BMI >35 kg/m²) można rozważyć częstsze monitorowanie tych parametrów. 
Przy podejmowaniu decyzji o kontynuacji terapii należy wziąć pod uwagę możliwy wpływ podwyższonego stężenia lipidów na długoterminowe ryzyko sercowo-naczyniowe, uwzględniając także inne czynniki ryzyka, oraz zestawić je z oczekiwanymi korzyściami terapii u pacjentów z uogólnioną miastenią.

W trakcie infuzji nipokalimabem istnieje realne ryzyko pojawienia się reakcji nadwrażliwości. Wśród zgłaszanych objawów występowały: wysypka, rumień, ból głowy, nudności, zmęczenie, zawroty głowy, dreszcze, wyprysk oraz pokrzywka. Pacjenci przyjmujący nipokalimab powinni być monitorowani przez 30 minut po podaniu leku. W przypadku pojawienia się wymienionych objawów konieczne jest przerwanie infuzji oraz zastosowanie leczenia wspomagającego. Po ustąpieniu objawów podanie leku może zostać wznowione. 

Mechanizm działania nipokalimabu polega na zmniejszeniu ilości przeciwciał IgG w osoczu. Wiąże się to ze spadkiem odporności, które może prowadzić rozwoju uśpionych infekcji wirusowych, do których zaliczamy np. zakażenie wirusem półpaśca. Rośnie również ryzyko zachorowania na sezonowe infekcje wirusowe. W przypadku pojawienia się objawów zakażenia konieczne jest rozpoczęcie odpowiedniej terapii, a podawanie nipokalimabu można wznowić po jej zakończeniu. 

Substancja czynna nie wywiera wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów oraz proces obsługi maszyn. 

Bezpieczeństwo stosowania nipokalimabu w okresie ciąży nie zostało potwierdzone. Ograniczone dane nie wskazują bezpośrednio na ryzyko wystąpienia toksycznego wpływu na rozwijające się dziecko. Natomiast badania na zwierzętach wykazały występowanie zawałów łożyska i przypadków zakrzepicy tętnic spiralnych u badanych osobników. Ponadto, nipokalimab może zmniejszać ilość przeciwciał IgG u matek oraz nowonarodzonego potomstwa ograniczając w ten sposób bierną odporność, która jest niezbędna do wykształcenia odpowiedzi po podaniu pierwszych szczepień w życiu dziecka. 

W związku z powyższymi informacjami stosowanie nipokalimabu w okresie ciąży jest możliwe w przypadku uzasadnionej klinicznie konieczności, gdy korzyści odniesione z terapii przewyższają ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. 

Przeciwciała IgG są obecne w pokarmie kobiety karmiącej. Szczególnie w okresie poporodowym ich stężenie znajduje się na wysokim poziomie. W związku z tym nie można wykluczyć ryzyka pojawienia się działań niepożądanych u karmionego dziecka. Podanie nipokalimabu w okresie laktacji oraz bezpośrednio po porodzie jest możliwe po starannym rozważeniu stosunku korzyści odniesionych z terapii przez matkę do ryzyka pojawienia się negatywnego wpływu na karmione dziecko. 

Brak badań wykazujących szkodliwy wpływ na płodność u ludzi lub zwierząt. 

Nipokalimab jest stosowany w postaci infuzji podawanych dożylnie. W wyniku podania leku zgłaszano 

• bardzo często: : zwiększone stężenie lipidów, zmniejszone stężenie albumin w osoczu, skurcze mięśni, obrzęk obwodowy;
• często: półpasiec, zakażenie układu moczowego, zakażenie dolnych dróg oddechowych, bezsenność, zawroty głowy, biegunka, ból brzucha, nudności, gorączkę.

Brak informacji dotyczących objawów, które mogą wystąpić po podaniu zbyt dużej dawki nipokalimabu. W przypadku przypadkowego przedawkowania substancji czynnej konieczne jest staranne monitorowanie pacjenta oraz rozpoczęcia terapii wspomagającej w razie wystąpienia działań niepożądanych. 

Nipokalimab jest w ludzkim monoklonalnym przeciwciałem klasy IgG₁, które selektywnie wiąże się z miejscem wiązania fragmentu Fc immunoglobuliny IgG na receptorze neonatalnym Fc (FcRn). FcRn pełni rolę endosomalnego transportera IgG, uczestnicząc w procesie recyklingu i transportu przeciwciał IgG przez błony komórkowe. Poprzez blokadę FcRn, nipokalimab hamuje odnawianie IgG, co prowadzi do obniżenia stężenia krążących przeciwciał IgG, w tym autoprzeciwciał będących przyczyną choroby. Patologiczne autoprzeciwciała IgG skierowane przeciwko receptorom acetylocholiny (AChR), MuSK lub LRP4 są głównym czynnikiem patogenezy miastenii, ponieważ zakłócają przewodnictwo nerwowo-mięśniowe. Redukcja tych autoprzeciwciał przez nipokalimab może zatem zmniejszać nasilenie objawów tej choroby.

Lek jest podawany w postaci infuzji. 

Substancja czynna ulega rozkładowi podobnemu do endogennie występujących przeciwciał IgG. Cząsteczka jest rozkładana do mniejszych peptydów, a następnie do aminokwasów.

Okres półtrwania substancji czynnej wynosi około 29 godzin.