Nowa definicja pierwszej pomocy. Świadek zdarzenia poda adrenalinę i inne leki

Od maja 2025 roku obowiązują nowe przepisy dotyczące udzielania pierwszej pomocy. Świadkowie zdarzeń mogą teraz jako pierwsi podać leki ratujące życie, co ma znacząco zwiększyć bezpieczeństwo w nagłych wypadkach. Przykładowo nauczyciele mają obowiązek podawania adrenaliny uczniom w sytuacjach nagłych reakcji alergicznych.

1. Nowa definicja pierwszej pomocy
2. Nowe przepisy – kto ma obowiązek podać adrenalinę?
3. Stosowanie adrenaliny przy wstrząsie anafilaktycznym
4. Nowa definicja pierwszej pomocy – podsumowanie

Nowa definicja pierwszej pomocy

Ministerstwo Zdrowia uzasadniło zmiany ujęte w nowelizacji koniecznością rozszerzenia definicji pierwszej pomocy o podawanie leków niezbędnych osobom przewlekle chorym. 7 maja 2025 r. Prezydent Andrzej Duda podpisał m.in. ustawę z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym.

Obowiązująca obecnie definicja pierwszej pomocy:

Wskazano także na sytuacje stanowiące zagrożenie życia, takie jak wstrząs anafilaktyczny, gwałtowne pogorszenie stanu osoby z cukrzycą lub napad padaczki, kiedy szybka i adekwatna reakcja jest kluczowa. Nowe przepisy umożliwiają świadkom zdarzenia podanie leków, m.in. adrenaliny, leku wziewnego czy (w przypadku hipoglikemii) glukagonu, w sposób jasny i zgodny z prawem. Ma to na celu zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów i poprawę skuteczności udzielanej pierwszej pomocy.

Specjaliści podkreślają, że wprowadzone zmiany mają ogromne znaczenie. Zwracają również uwagę na fakt, że skutki braku reakcji na zdarzenie, np. ze wzglądu na strach o konsekwencje prawne, są zdecydowanie bardziej niebezpieczne niż ewentualne niewłaściwe podanie leku. Dotychczas za nieudzielenie pierwszej pomocy osobie poszkodowanej świadkowi zdarzenia groziły nawet 3 lata pozbawienia wolności, niezależnie od przyczyny zaniechania.

Nowe przepisy – kto ma obowiązek podać adrenalinę?

Zmiany w przepisach, które od maja 2025 roku obowiązują również w szkołach, nakładają na nauczycieli obowiązek podawania adrenaliny uczniom w przypadku wystąpienia objawów wstrząsu anafilaktycznego.

Wcześniej podawanie adrenaliny (np. z autostrzykawki) przez osoby niebędące medykami, jak nauczyciele czy przypadkowi świadkowie zdarzenia, było prawnie niejasne i często zablokowane z obawy przed odpowiedzialnością prawną. W praktyce wiele osób bało się podać lek z powodu ryzyka konsekwencji prawnych, nawet gdy było to niezbędne do ratowania życia.

Teraz, po zmianach w przepisach, nauczyciele i świadkowie zdarzenia mają jasno określone prawo do podania adrenaliny, co oznacza, że mogą to zrobić legalnie i bez obaw o kary. Ta istotna zmiana zwiększa bezpieczeństwo, bo szybka reakcja jest kluczowa w przypadku wstrząsu anafilaktycznego.

Stosowanie adrenaliny przy wstrząsie anafilaktycznym

Adrenalina to hormon i lek, który działa rozszerzająco na drogi oddechowe oraz zwężająco na naczynia krwionośne. Pozwala szybko zatrzymać wstrząs anafilaktyczny — ciężką, zagrażającą życiu reakcję alergiczną. Adrenalinę stosuje się także w celu przywrócenia krążenia we wstrząsie kardiogennym, w przypadku ataku astmy czy w ciężkiej bradykardii.

Nowa definicja pierwszej pomocy – podsumowanie

Od maja 2025 roku nauczyciele mają obowiązek podawania adrenaliny uczniom w nagłych reakcjach alergicznych.

Nowa definicja pierwszej pomocy pozwala świadkom zdarzenia legalnie podać leki ratujące życie, np. adrenalinę.

Autostrzykawka z adrenaliną jest łatwa w użyciu i może ją podać każda osoba będąca świadkiem zdarzenia, co zwiększa bezpieczeństwo w sytuacjach zagrożenia życia.