Jak przeciwdziałać powstawaniu żylaków odbytu i choroby hemoroidalnej?

Guzki krwawnicze (inaczej żylaki odbytu popularnie nazywane hemoroidami) dzieli się na wewnętrzne i zewnętrzne w zależności od położenia względem linii grzebieniastej (linia grzebieniasta jest to linia przebiegająca okrężnie około 2-3 cm powyżej ujścia odbytu, w tym miejscu nabłonek przewodu pokarmowego łączy się z nabłonkiem skóry). Guzki krwawnicze wewnętrzne są to obecne od urodzenia poduszkowate uwypuklenia utworzone przez sploty żylne i tkankę łączną powyżej linii grzebieniastej, wspomagające mechanizmy zamykania kanału odbytu. Żylaki odbytu zewnętrzne znajdują się natomiast poniżej linii grzebieniastej, pokryte są one nabłonkiem wielowarstwowym płaskim nierogowaciejącym. O chorobie hemoroidalnej można natomiast mówić w przypadku powiększenia i przemieszczenia się guzków krwawniczych (hemoroidów).

W przypadku choroby hemoroidalnej guzki krwawnicze wewnętrzne ulegają powiększeniu. Wyróżnia się cztery stopnie powiększania się wewnętrznych guzków krwawniczych.
  1. W przypadku pierwszego stopnia dochodzi do powiększenia się guzków krwawniczych bez ich wypadania na zewnątrz.
  2. W przypadku stopnia drugiego guzki krwawnicze wypadają na zewnątrz w czasie wypróżniania się, jednak są w stanie cofnąć się do wewnątrz samoistnie.
  3. W przypadku guzków krwawniczych w stopniu trzecim, guzki również wypadają na zewnątrz w czasie wypróżniania się, jednak nie są w stanie cofnąć się samoistnie i wymagają ręcznego odprowadzania do wewnątrz.
  4. Natomiast guzki krwawnicze w stopniu czwartym utrzymują się na zewnątrz, nie dają się one ręcznie odprowadzić do wewnątrz. 

Jakie są objawy choroby hemoroidalnej przebiegającej z powiększeniem i przemieszczaniem się guzków krwawniczych?

Wczesnym objawem choroby hemoroidalnej guzów krwawniczych wewnętrznych jest krwawienie w czasie wypróżniania się. Krew jest zwykle jasnoczerwona, znajduje się ona na muszli klozetowej, na powierzchni stolca (nie miesza się ze stolcem) oraz na papierze. W przypadku długo utrzymujących się objawów choroby i dość obfitych krwawień może nawet dojść do rozwinięcia się u pacjenta objawów niedokrwistości (anemii). Zdarza się też, że w przebiegu choroby hemoroidalnej pacjent odczuwa nieprzyjemny świąd i pieczenie okolicy odbytu. Może też pojawić się nieprzyjemny, często naprawdę dość mocno wyrażony ból – pojawia się on wówczas, kiedy dochodzi do powstania zakrzepu we wnętrzu guzka krwawniczego. W przypadku guzków krwawniczych zewnętrznych zwykle objawy nie są obecne, może jedynie pojawić się ból w sytuacji, kiedy dojdzie do powstania zakrzepicy we wnętrzu guzka.

Na jakiej podstawie stawia się rozpoznanie guzków krwawniczych i choroby hemoroidalnej?

Przede wszystkim rozpoznanie opiera się na dokładnie zebranym przez lekarza wywiadzie. Lekarz dokładnie powinien wypytać o czas trwania objawów, stopień ich nasilenia i samopoczucie pacjenta. Kolejnym etapem umożliwiającym postawienie rozpoznania jest badanie fizykalne pacjenta. Lekarz musi obejrzeć okolice odbytu, trzeba również zbadać pacjenta per rectum (palcem przez odbyt) – dzięki temu lekarz może ocenić, jak duże są ewentualne zmiany. Zdarza się, że badając pacjenta per rectum lekarz ma wątpliwości, czy są to na pewno guzki krwawnicze, podobne objawy (krwawienie z przewodu pokarmowego) może bowiem dawać również nowotwór odbytu. Dlatego też w wątpliwych przypadkach lekarz może zalecić wykonanie badania endoskopowego celem dokładnej oceny obecnych w okolicy odbytu zmian.
Ponieważ jednym z czynników predysponujących do jej powstania są zaparcia, dlatego też lepiej jest jej zapobiegać niż ją leczyć. Trzeba zatem przeciwdziałać powstawaniu zaparć. Jak to zrobić?

Jak przeciwdziałać powstawaniu zaparć?

  • Bardzo ważna jest zatem właściwa dieta, która musi być bogata w błonnik. Codzienny jadłospis musi zatem zawierać dużą ilość warzyw i owoców, jak również ciemnego, pełnoziarnistego pieczywa.
  • Aby zapobiegać zaparciom, należy również przyjmować dużą ilość płynów, zwłaszcza wody mineralnej.
  • Niesłychanie ważna jest również aktywność fizyczna, która także pobudza perystaltykę jelit i tym samym zapobiega zaparciom.
  • Warto również postarać się tak "zaprogramować" nasz organizm, aby wypróżniać się codziennie, mniej więcej o tej samej porze dnia (najlepiej po śniadaniu) – to również spowoduje, że zaparcia będą pojawiać się niesłychanie rzadko.

Jak wygląda leczenie choroby hemoroidalnej?

Jeśli jednak dojdzie już do rozwoju choroby hemoroidalnej, w pierwszej kolejności stosuje się leczenie łagodzące miejscowe dolegliwości, czyli ból, świąd i pieczenie. Można do tego celu wykorzystać domowe metody. Przede wszystkim można w domu wykonać nasiadówkę, czyli ciepłą kilkunastominutową kąpiel, w czasie której w wodzie zanurza się pośladki. W przypadku żylaków odbytu zaleca się, aby do wody dodać sproszkowanej kory dębu, która ma właściwości odkażające, przeciwzapalne, ściągające oraz uszczelniające naczynia krwionośne (właściwości te kora dębu ma z powodu obecności w niej substancji o nazwie garbniki). Wywar do nasiadówki uzyskuje się gotując sproszkowaną korę dębu w wodzie, następnie wodę należy odcedzić i przelać ja do miski. Nasiadówka z kory dębu powinna trwać około 10-15 minut, w wodzie należy zanurzyć krocze i pośladki, poziom wody powinien sięgać do wysokości bioder. Po zakończeniu nasiadówki skore krocza i odbytu należy delikatnie osuszyć czystym ręcznikiem lub pozostawić  do wyschnięcia. Poza tym do leczenia objawów choroby hemoroidalnej stosuje się maści i czopki działające przeciwbólowo i przeciwzapalnie, preparaty te można kupić w aptece. Część z tych środków można nabyć bez recepty, jednak część z nich (te, które silniej działają), jest dostępna na receptę, można je stosować tylko zgodnie z zaleceniami lekarza, który wystawi na nie receptę. Środki dostępne na receptę zawierają zwykle w swym składzie lignokainę i benzokainę (zazwyczaj w większym stężeniu niż środki dostępne  bez recepty) oraz hydrokortyzon i neomycynę, preparatów tych nie powinno się stosować dłużej niż tydzień. Jeśli jednak guzki krwawnicze dają częste i bardzo uciążliwe dolegliwości, wtedy często lekarz podejmuje decyzję o konieczności ich usunięcia. Metod usuwania żylaków odbytu jest wiele  (między innymi może być to skleroterapia, koagulacja, podwiązanie gumowymi opaskami- te zabiegi wykonywane są zazwyczaj ambulatoryjnie, w przypadku naprawę dużych żylaków może zajść natomiast konieczność usunięcia ich metodą tradycyjną w warunkach bloku operacyjnego) – dobór właściwej metody leczenia należy pozostawić lekarzowi prowadzącemu.

Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus