Jakie mogą być przyczyny bólu odbytu?

Ból odbytu jest dość częstą dolegliwością. Ból odbytu może być ostry lub przewlekły, występujący u pacjenta już od dłuższego czasu. Czasami jest on niewielki, jednak zdarza się, że jest naprawdę silny i może nawet upośledzać codzienne, normalne funkcjonowanie pacjenta. Pomimo tego, iż jest to przykra dolegliwość, zdarza się, że chory odwleka wizytę u lekarza, ponieważ wstydzi się powiedzieć lekarzowi o swoim problemie. Jednak nie ma powodu do wstydu i do obaw przed wizytą lekarską - każdy lekarz potraktuje tego typu dolegliwości jak wszystkie inne problemy pacjenta.

Przyczyny bólu odbytu

  • Żylaki odbytu
Bardzo częstą przyczyną bólu odbytu są żylaki odbytu, popularnie nazywane hemoroidami lub guzkami krwawniczymi. Ból odbytu w przypadku stwierdzenia hemoroidów pojawia się wówczas, kiedy dojdzie do powstania zakrzepu w obrębie guzka krwawniczego. Ból często bywa dość mocno nasilony, towarzyszy mu zazwyczaj pieczenie, choremu trudno jest usiąść. Ponadto, dodatkowym objawem obecności guzków krwawniczych może być krwawienie z odbytu o jasnoczerwonym kolorze, krwawienie obecne jest w czasie wypróżniania lub bezpośrednio po nim. Leczenie hemoroidów polega na stosowaniu diety bogatej w błonnik, po to, aby nie doprowadzać do powstawania zaparć, które nasilają nieprzyjemne dolegliwości. Ponadto, stosuje się różnego rodzaju maści i czopki działające przeciwbólowo i przeciwzapalnie, które zazwyczaj w ciągu kilku- kilkunastu dni doprowadzają do pozbycia się uciążliwych dolegliwości. W przypadku bardzo dużych żylaków odbytu leczenie zachowawcze może być nieskuteczne i wtedy zachodzi potrzeba wykonania właściwego zabiegu.
  • Szczelina odbytu
Kolejną przyczyną bólu odbytu może być obecność szczeliny odbytu. Szczelina odbytu jest nadżerką lub nieprawidłowym pęknięciem skóry w okolicy odbytu, do jej powstawania zazwyczaj przyczyniają się biegunki lub częste zaparcia. Poza bólem odbytu, który niekiedy jest bardzo silny i pojawia się po wypróżnieniu, innym objawem szczeliny odbytu może być obecność żywoczerwonej krwi na papierze toaletowym po oddaniu stolca. Do leczenia początkowo wykorzystuje się środki działające miejscowo przeciwbólowo i przeciwzapalnie oraz hydroterapię. Jeśli takie postępowanie nie przynosi poprawy, wprowadzane są maści z nitrogliceryną, która rozszerza naczynia krwionośne oraz maści z blokerami kanałów wapniowych, czasami stosuje się zastrzyki z botuliny do zwieracza odbytu (botulina ma za zadanie rozluźnić mięsień). Niestety, takie postępowanie również nie zawsze skutkuje poprawą i może zajść potrzeba leczenia operacyjnego. 
  • Ropień odbytu
Inną przyczyną bólu odbytu może być ropień odbytu. Do powstania ropnia odbytu przyczynia się infekcja bakteryjna gruczołów odbytowych. Najczęstszym objawem obecności ropnia odbytu jest bardzo silny ból w okolicy odbytu, często o pulsującym charakterze. Pacjent zwykle ma również podwyższoną temperatuę ciała, często przekraczającą 38 st.C, odczuwa też uczucie parcia i rozpierania odbytnicy. W okolicy odbytu widoczne jest natomiast bolesne "zgrubienie" - może zdarzyć się jednak, że ropień bedzie położony głębiej i wtedy nie będzie widoczny na zewnątrz odbytu. Ropień odbytu bardzo często powstaje u pacjentów z chorobą Leśniowskiego-Crohna oraz z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego (colitis ulcerosa). Ponadto, ropień odbytu może być także powikłaniem pooperacyjnym okolicy odbytu, może też powstawać na skutek urazu odbytu. Rzadko ropień odbytu obecny jest u chorych z rozpoznanym nowotworem lub gruźlicą. Leczenie ropnia odbytu polega na jego nacięciu, w przypadku ropnia położonego głębiej zabieg powinien być wykonany w warunkach szpitalnych, a pacjent dodatkowo powienin otrzymać antybiotyk. 
  • Przetoka okołoodbytnicza
Ból odbytu może być też wywołany obecnością przetoki okołoodbytniczej. Przetoka jest nienaturalnym połączeniem kanału odbytu ze skórą dookoła. Do powstania przetoki okołoodbytniczej dochodzi najczęściej na skutek stanu zapalnego, a przyczyny jej powstawania są bardzo podobne do przyczyn powstawania ropnia odbytu. Poza bólem odbytu, innymi objawami obecności przetoki okołoodbytniczej jest ropny wyciek z odbytu lub niewielkiego otworu w okolicy odbytu, jak również świąd oraz gorsze trzymanie gazów i stolca. Leczenie przetoki okołoodbytniczej jest operacyjne. 
  • Choroby przenoszone drogą płciową
Innymi przyczynami bólu odbytu są również choroby przenoszone drogą płciową (przede wszystkim rzeżączka oraz zakażenia Chlamydią, ale również opryszczką i grzybicą). Poza tym do powstawania bólu odbytu przyczynia się też uraz okolicy odbytu, uraz kości guzicznej, schorzenia neurologiczne (między innymi stwardnienie rozsiane), wypadanie odbytu i odbytnicy, guzy kości guzicznej czy też zwyrodnienia kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego.
  • Samoistna kokcygodynia
Należy pamiętać też o tym, że istnieją także tzw. samoistne zespoły bólowe odbytu i odbytnicy. Samoistne zespoły bólowe zdecydowanie częściej można stwierdzić u kobiet niż u mężczyzn. Choć mogą być obecne w każdym wieku, to najwięcej stwierdza się ich w przedziale wiekowym pomiędzy 20 a 45 rokiem życia. Jednym z samoistnych zespołów bólowych odbytu jest kokcygodynia. Jest to zespół  bólowy występujący w okolicy kości ogonowej. Bardzo często przyczyną tego zespołu jest uraz kości ogonowej, w tym również uraz okołoporodowy. Samoistna kokcygodynia natomiast często występuje u pacjentów z depresją i jest uważana za chorobę psychosomatyczną. Ból ma charakter przewlekły, zwykle nasila się w pozycji siedzącej lub stojącej. Leczenie polega na stosowaniu masaży i innych rodzajów fizykoterapii, jak również środków działających przeciwbólowo i przeciwzapalnie, u pacjentów z depresją należy zastosować właściwe leczenie przeciwdepresyjne. Jeśli zespół ma związek z urazem kości ogonowej, niekiedy zachodzi potrzeba leczenia operacyjnego.
  • Zespół dźwigaczy odbytu
Innym rodzajem samoistnego zespołu bólowego odbytu jest zespół dźwigaczy odbytu. W jego przebiegu poza bólem odbytu, pojawia się też ból okolicy krzyżowej kręgosłupa oraz ból pośladków i ud. Poza tym obecny jest też dyskomfort okolicy odbytu i uczucie rozpierania. Ból nasila się w pozycji siedzącej i ma charakter przewlekły. Do powstawania tego zespołu przyczynia się siedzący tryb życia oraz przebyte urazy i operacje w okolicy miednicy. Leczenie polega na stosowaniu stymulacji elektrogalwanicznej mięśni dźwigaczy odbytu prądem o wysokim napięciu, ponadto stosuje się maści przeciwbólowe i przeciwzapalne oraz fizykoterapię. Jeszcze jednym zespołem samoistnego bólu odbytu jest napadowy ból odbytu. Typowym jego objawem są napady ostrego bólu, trwającego od kilku do kilkunastu sekund, które mają miejsce głównie w nocy. Często ulgę przynosi zgięcie kończyn dolnych w stawach biodrowych. Zdarza się, że napady przez kilka miesięcy nie pojawiają się w ogóle, jednak mogą one powtarzać się nawet co kilka godzin. Zespół ten czściej występuje u mężczyzn, do jego powstawania często przyczynia się nadmierny stres. Leczenie napadów jest objawowe.

Podziel się:


Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus