Borelioza

Borelioza z Lyme to choroba zakaźna, która wywoływana jest przez bakterie należące do krętków z rodzaju Borrelia, które przenoszone są przez kleszcze. Choroba przebiega z zajęciem skóry, stawów, układu nerwowego i serca .

Głównym czynnikiem ryzyka zachorowania jest przebywanie na terenach, na których występuje duża ilość kleszczy. Nie każdy kleszcz musi być zarażony, jednak nie można nigdy ryzykować i zawsze należy starać się usunąć go jak najszybciej. Ryzyko zachorowania wzrasta bowiem wówczas, kiedy kleszcz jest wbity w skórę dłużej niż 24-48 godzin oraz wówczas, kiedy jest drażniony mechanicznie (np. poprzez smarowanie masłem, olejem, benzyną, przypalanie, wyciskanie)- doprowadza to bowiem do zwiększenia ilości śliny i wymiocin kleszcza wydalanych do krwi człowieka.

Jakie są objawy choroby?

W pierwszej kolejności pojawia się zwykle rumień wędrujący. Występuje on zazwyczaj po około 3-30 dniach (zazwyczaj po około tygodniu) od ukłucia przez kleszcza . Początkowo jest to czerwona plamka lub grudka, która zaczyna się powiększać i jej średnica przekracza 5 cm. Zmiana przybiera kształt pierścienia z przejaśnieniem w środku, jest natomiast mocno zabarwiona na obrzeżach, wyraźnie odgraniczona od pozostałej części skóry, płaska, nie boli i nie swędzi. Mogą pojawić się także inne zmiany skórne, choć zdarzają się one zwykle rzadziej. Może być to chłoniak limfocytarny skóry- jest to czerwononiebieseki, niebolesny guzek, który najczęściej zlokalizowany jest na płatku lub małżowinie ucha, skórze brodawki sutkowej lub mosznie. Poza tym może zdarzyć się także przewlekłe zanikowe zapalenie skóry kończyn. Pojawia się ono kilka lat po zakażeniu, skóra na kończynach staje się cienka, czerwonosinawa, jest pozbawiona owłosienia, często pojawia się także ból.

Jednak borelioza może wywoływać także zmiany w innych narządach i układach. Często w przebiegu choroby zajmowane są stawy. Pojawia się ich zapalenie przebiegające z bolesnością i obrzękami. Najczęściej zajęty jest jeden duży staw, choć proces chorobowy może także dotyczyć kilku dużych stawów (staw kolanowy, łokciowy, skokowy). W przebiegu boreliozy może także dojść do limfocytowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenia nerwów czaszkowych (najczęściej nerwu twarzowego), zapalenia korzeni i nerwów obwodowych (silny nerwoból nasilający się głównie nocą, osłabienie siły mięśni, mrowienie), polineuropatii obwodowej czy też przewlekłego zapalenia mózgu. Ponadto może także dojść do zapalenia mięśnia sercowego, co będzie objawiało się zaburzeniami rytmu serca.

Jakie badania należy wykonać w celu rozpoznania?

Oznacza się poziom swoistych przeciwciał IgM w kierunku zakażenia boreliozą, badanie to wykonywane jest tzw. metodą ELISA. Wynik dodatni lub wątpliwy wymaga wykonania bardziej swoistego badania poziomu przeciwciał- jest to tzw. metoda Western blot. Mogą być także wykonywane inne badania (badanie płynu mózgowo-rdzeniowego, badanie płynu stawowego, badanie histologiczne fragmentu skóry, badanie bakteriologiczne)- jednak wykonywane są one w przypadku występowania konkretnych objawów bardziej zaawansowanej choroby.

Jak leczy się boreliozę?

Podstawowa forma leczenia to antybiotykoterapia. Kuracja trwa długo- zwykle od 14 do 28 dni, choć mogą zdarzać się odstępstwa od tego schematu.

Należy pamiętać o tym, że samo ukąszenie przez kleszcza nie wymaga włączania antybiotyku. Po ukłuciu przez kleszcza należy po prostu obserwować swój organizm i w razie pojawienia się jakichkolwiek niepokojących objawów zgłosić się niezwłocznie do lekarza.

A co, jeśli zachoruje kobieta w ciąży?

Ona także wymaga stosowania antybiotykoterapii, nie stosuje się tylko jednego rodzaju antybiotyku, który mógłby negatywnie działać na dziecko. Dotychczasowe badania nie wykazały natomiast negatywnego wpływu zakażenia boreliozą na rozwój płodu.

Jak skutecznie chronić się przed boreliozą?

Przede wszystkim należy pamiętać o tym, aby wybierając się do lasu mieć szczelnie osłonięte całe ciało. Ubranie powinno być jasne, aby lepiej było widać na nim kleszcze. Poza tym trzeba stosować środki odstraszające kleszcze. Jeśli zauważymy kleszcza, trzeba go jak najszybciej usunąć. Należy zrobić to za pomocą pęsety (w niektórych aptekach można także kupić specjalne urządzenia do usuwania kleszczy )- trzeba złapać kleszcza jak najbliżej skóry i zdecydowanym ruchem pociągnąć go do góry. Nie wolno kleszcza wykręcać ani smarować żadnymi substancjami! W przypadku, gdy nie będziemy sami w stanie usunąć kleszcza- wtedy trzeba zgłosić się do lekarza.

Czy istnieje szczepionka przeciwko boreliozie?

Nie. Można jedynie zaszczepić się przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu.

A gdzie zgłosić się, jeśli po ukąszeniu przez kleszcza zaobserwujemy u siebie niepokojące objawy?

Najlepiej udać się do lekarza rodzinnego, który jeśli uzna za konieczne, wystawi skierowanie do Poradni Chorób Zakaźnych. Tam specjalista pokieruje dalszym postępowaniem.

Należy pamiętać, że nigdy nie wolno zlekceważyć ukłucia przez kleszcza. Nieleczona borelioza może prowadzić do powikłań neurologicznych, a także zaburzeń rytmu serca.


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus