Autyzm dziecięcy - objawy, przyczyny, rokowania i leczenie

Autyzm dziecięcy jest złożonym zaburzeniem rozwoju i funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego, które charakteryzuje się zakłóceniami zdolności komunikowania uczuć i budowania relacji międzyosobowych. Typowe dla autyzmu dziecięcego jest też zubożenie i stereotypowość zachowań oraz trudności z integracją wrażeń zmysłowych.

Jakie są przyczyny autyzmu dziecięcego?

Jak do tej pory nie ustalono ze stuprocentową pewnością, jakie są przyczyny rozwoju autyzmu dziecięcego, jednak bierze się pod uwagę kilka teorii, które wydają się być najbardziej prawdopodobne. Przede wszystkim uważa się, że do powstawania autyzmu dziecięcego przyczyniają się zaburzenia genetyczne. Zaobserwowano, że u dzieci z autyzmem często obecne są charakterystyczne nieprawidłowości genetyczne i mutacje niektórych genów. Do najczęściej związanych z autyzmem chorób i zespołów genetycznych zalicza się zatem zespół łamliwego chromosomu X, jak również niektóre mutacje genów na chromosomach 2 i 7 oraz stwardnienie guzowate i mutacje genu ADA2, która wiąże się z nieprawidłowym metabolizmem zasad purynowych. Ponadto, rozważania nad rozwojem autyzmu, dotyczą również zaburzenia w budowie i funkcjonowaniu niektórych obszarów w mózgu. Wykazano, że u osób z rozpoznanym autyzmem stwierdza się podwyższony poziom serotoniny, jak również zaburzenia ilościowe i jakościowe innych neuroprzekaźników w mózgowiu. Dodatkowo, przyjmuje się, że do rozwoju autyzmu dziecięcego mogą także przyczyniać się niektóre powikłania okołoporodowe. Przypuszcza się zatem, że u dzieci predysponowanych genetycznie, do rozwoju autyzmu dziecięcego mogą przyczyniać się krwawienia podczas ciąży, cukrzyca ciężarnych, niska masa urodzeniowa dziecka oraz mała liczba punktów w skali  Apgar w piątej minucie po porodzie, niedotlenienie okołoporodowe, wady pępowiny, konflikt serologiczny czy też bardzo wysokie stężenie poziomu bilirubiny w krwi noworodka. Dodatkowo przypuszcza się też, że za zwiększone ryzyko rozwoju autyzmu dziecięcego może też być odpowiedzialny zaawansowany wiek matki i ojca oraz dziecko urodzone z pierwszej ciąży. Niektóre badania sugerują również, że za rozwój autyzmu dziecięcego może być też odpowiedzialny wpływ na rozwijający sie płód zażywanego przez matkę kwasu walproinowego (lek przeciwdrgawkowy) oraz niektóre leki przeciwdepresyjne. 

Jak dotąd nie ma żadnych naukowych dowodów, aby szczepienie przeciwko odrze, śwince i różyczce wywierało jakikolwiek wpływ na rozwój u dziecka autyzmu dziecięcego. Stwierdzenie u dziecka objawów autyzmu jest po prostu zbieżne w czasie z podaniem maluchowi szczepionki, jednak sama szczepionka nie ma z tym absolutnie nic wspólnego!

Przekonanie ludzi, że szczepionka MMR ma związek z autyzmem jest tak silne, że duża ilość rodziców nie chce szczepić nią dzieci, co z kolei spowodowało, że odnotowuje się zdecydowanie większą ilość przypadków zachorowań na odrę, która może być śmiertelną chorobą, co do tej pory zdarzało się sporadycznie. Dlatego warto się zastanowić, czy słuchać tego, co mówią lekarze, czy narażać dziecko na wystąpienie u niego śmiertelnej choroby. 

Jakie są objawy autyzmu dziecięcego? 

Zwykle pierwsze objawy autyzmu rodzice mogą już zaobserwować u swojego dziecka w wieku niemowlęcym. Martwią się bowiem wówczas, że dziecko nie nawiązuje kontaktu wzrokowego z innymi ludźmi, wpatruje się godzinami w jeden punkt, nie gaworzy, zwykle też nie reaguje bądź reaguje w bardzo słaby sposób na hałas, a brane na ręce robi się sztywne i często towarzyszy temu głośny wrzask. Objawy autyzmu dla otoczenia dziecka zaczynają być natomiast zauważalne zwykle nieco później, zazwyczaj około trzeciego roku życia dziecka, często wstępna diagnoza jest stawiana w momencie pójścia dziecka do przedszkola. Maluch bowiem nie chce się bawić z rówieśnikami, nie lubi też bawić się z rodzicami i innymi członkami rodziny. Dziecko zwykle stoi na uboczu, zajmuje się swoimi sprawami, jest na tyle pochłonięte swoimi myślami i swoją zabawą, że absolutnie nie jest mu potrzebne towarzystwo innych osób, które wręcz może działać na nie bardzo irytująco. Dziecko zwykle też nie pozwala się dotykać, nawet rodzicom, nie lubi, kiedy jest brane na ręce, reaguje na to krzykiem. Dziecko nie ma też potrzeb takich jak inne dzieci w jego wieku, tzn. nie prosi rodziców o wyjście do kina czy nową zabawkę, bo w jego świecie jest mu to zupełnie do niczego niepotrzebne. Maluch nie wykazuje żadnych pozytywnych emocji, nie cieszy się, kiedy zje na obiad ulubione danie, nie potrafi pokazać radości na widok ulubionego do niedawana wujka. Dziecko nie zwraca uwagi na to, co się do niego mówi, nie zwraca też uwagi na uczucia, którym dażą je najbliżsi. Zwykle też dziecko przestaje rozmawiać, a jeśli w ogóle chce mówić, robi to w dziwny sposób, w kółko powtarza te same wyrazy lub też używa kompletnie niezrozumiałych dla otoczenia słów. Nie lubi tez żadnych zmian. Jeśli jest przyzwyczajone, że na śniadanie je płatki z mlekiem, to w momencie, kiedy dostanie kanapkę, może to doprowadzić je nawet do histerii. Ponadto dzieci autystyczne często boją się wszystkiego, łatwo wpadają w histerie i mają problemy ze snem. 

Jak leczy się autyzm dziecięcy? Jakie jest rokowanie w przebiegu autyzmu dziecięcego?

Autyzm dziecięcy jest niestety chorobą o niekorzystnym dla pacjenta rokowaniu. Jeśli u malucha zostanie ze stuprocentową pewnością zdiagnozowany autyzm dziecięcy, wtedy dziecko tak naprawdę wymaga stałego i wszechstronnego leczenia oraz rehabilitacji. Maluch musi znajdować się pod stałą opieką neurologa, psychologa i psychiatry. Choć do tej pory nie wymyślono leku, który jest w stanie zwalczyć objawy autyzmu, to jednak wykorzystuje się niektóre preparat farmakologiczne (jak niektóre neuroleptyki i leki przeciwdepresyjne), które są w stanie choć trochę złagodzić objawy. Nie ma też żadnych naukowych dowodów dotyczących specjalnej diety u dzieci autystycznych, jednak rodziny takich dzieci twierdzą, że zdecydowanie w rozwoju ich dzieci pomaga dieta bezglutenowa czy też dieta bez mleka krowiego, bogata natomiast w aminokwasy i witaminy z grupy B. Ponadto, rodzice dziecka z autyzmem muszą pamiętać o tym, że maluch wymaga stałej stymulacji różnego rodzaju bodźcami, dlatego tak ważne są różnego rodzaju formy psychoterapii i zajęcia grupowe. Jeśli wszystkie konsultacje neurologiczne i ćwiczenia wykonywane są w systematyczny sposób i rodzice przestrzegając wszystkich zaleceń, to dziecko autystyczne powoli będzie mogło w miarę normalnie funkcjonować i jest realna szansa na to, aby chodziło ze swoimi rówieśnikami do przedszkola i szkoły.


Podziel się: