Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?
Justyna Piekara

Jakie choroby mogą wywołać bakterie Salmonella? W jaki sposób dochodzi do zakażenia?

Salmonella to rodzaj bakterii gram-ujemnych, należących do rodziny Enterobacteriaceae, które żyją w jelitach ludzi i zwierząt. Są najczęstszą przyczyną biegunek, ale też wielu innych dotkliwych dolegliwości. Głównym źródłem infekcji jest skażona wydalinami żywność i woda, ale można zarazić się nimi też przez bezpośredni kontakt z nosicielem. Dowiedz się, jakie są objawy salmonellozy. W jaki sposób dochodzi do zakażenia? Jak można temu zapobiec?

Salmonella – jak może dojść do zakażenia?

Infekcje przewodu pokarmowego patogenami bakteryjnymi, takimi jak Salmonella, są dodatnio skorelowane z temperaturą otoczenia. Prawdopodobieństwo zakażenia wzrasta szczególnie w miesiącach letnich, gdy wysoka temperatura sprzyja ich namnażaniu się. Ryzyko zachorowania jest wyższe w krajach o złych warunkach sanitarnych.

Przyczyną zakażenia może być:

  • picie zanieczyszczonej wody. Wchłanianie płynu zanieczyszczonego niektórymi gatunkami bakterii Salmonella może spowodować zatrucie pokarmowe;
  • jedzenie skażonej żywności. Zakażenie Salmonellą jest zwykle spowodowane spożywaniem surowego lub niedogotowanego mięsa. Często zakażonych żywności obejmują surowe mięso, drób i owoce morza, surowe jaja, owoce i warzywa;
  • dotykanie zakażonych przedmiotów w najbliższym otoczeniu. Niewłaściwa higiena rak lub jej pomijanie sprzyja roznoszeniu drobnoustrojów;
  • dotykanie zainfekowanych zwierząt. Styczność z ptactwem i gadami jest najbardziej niebezpieczna.

Salmonella – jakie są objawy zakażenia? Jak długo może ono potrwać?

Zakażenie salmonellą może objawiać się również:

  • biegunką,
  • skurczami żołądka
  • gorączką,
  • nudnościami,
  • wymiotami,
  • dreszczami,
  • bólem głowy,
  • bólem mięśni,
  • obecnością krwi w stolcu.
Okres inkubacji, czyli czas między zarażeniem a wystąpieniem objawów, trwa od 6 do 72 godzin. Większość osób wraca do zdrowia w ciągu kilku dni, ale bakterie mogą pozostać w organizmie dłużej i nawet jeśli nie występują objawy, nadal można infekować inne osoby. Za nosiciela uznaje się każdą osobę, u której stwierdza się obecność Salmonella w kale przy braku objawów choroby.

Powiązane produkty

Salmonellowe zatrucie pokarmowe – powikłania

Salmonella potrafią przetrwać przejście przez barierę kwasu żołądkowego, są zdolne do inwazji błony śluzowej jelita cienkiego i grubego, co stymuluje uwalnianie cytokin prozapalnych. Ostra reakcja zapalna może prowadzić do jej owrzodzenia. Jest to tzw. jelitowa postać salmonellozy. 

Czasami mogą rozwinąć się powikłania, które mogą zagrażać życiu, jeśli infekcja rozprzestrzenia się poza jelita. Szczepy Salmonelli mogą powodować zakażenia moczu, krwi (bakteriemii), kości, stawów, płynu mózgowo-rdzeniowego i mózgu, co może być poważne w skutkach. U niektórych osób, po ustaniu infekcji bakteryjnej, może rozwinąć się reaktywne zapalenie stawów (RZS), któremu może towarzyszyć także podrażnienie oczu i ból podczas oddawania moczu.

Salmonella – kto jest najbardziej narażony na zakażenie?

  • niemowlęta i dzieci w wieku poniżej 5 lat,
  • dorośli z osłabionym układem odpornościowym (np. chorzy na AIDS, malarię) lub będących w trakcie leczenie onkologicznego,
  • osoby przyjmujące niektóre farmaceutyki, np. blokery kwasu żołądkowego, środki immunosupresyjne, leki przeciw odrzuceniu podjęte po przeszczepach narządów.

Salmonella – leczenie zakażenia

Przede wszystkim stosuje się leczenie objawowe, probiotyki i leki przeciwbiegunkowe. Ponieważ infekcja może prowadzić do odwodnienia, wyrównuje się zaburzenia wodno-elektrolitowe, podając płyny nawadniające i dożylne kroplówki. Jeżeli deficyt jest poważny, pacjent musi zostać hospitalizowany.

Zazwyczaj antybiotyki nie są zalecane w przypadkach zakażenia szczepami Salmonelli, ponieważ mogą przedłużyć stan nosicielstwa. Oporność na podstawowe antybiotyki wzrasta ogólnie wśród bakterii. Także różne szczepy Salmonella stają się bardziej oporne na środki przeciwdrobnoustrojowe, co stwarza poważny problem i ogranicza możliwości leczenia osób z ciężkimi infekcjami. Jednym ze sposobów spowolnienia postępu tego zjawiska jest rozważne korzystanie z antybiotyków i stosowanie ich zgodnie z zaleceniami lekarza, gdy są one niezbędne.

Salmonella – profilaktyka

  1. Pamiętaj o dokładnym myciu rąk (po wizycie w toalecie, po zmianie dziecku pieluszki, przed przygotowaniem posiłku), aby zapobiec przenoszeniu bakterii.  
  2. Separuj surowe pokarmy. Używaj oddzielnych przyborów kuchennych do produktów surowych i gotowanych. Nigdy nie umieszczaj posiłku na nieumytym talerzu, na którym wcześniej znajdowało się surowe mięso. 
  3. Mięso, drób, owoce morza przechowuj w lodówce, z dala od pozostałych produktów spożywczych.
  4. Nie spożywaj surowego lub niepasteryzowanego mleka ani innych produktów mlecznych.
  5. Unikaj jedzenia surowych jaj.
  1. Salmonella, „cdc.gov” [online], https://www.cdc.gov/salmonella/general/index.html, [dostęp:] 19.07.2021.
  2. Salmonella infection, „mayoclinic.org” [online], https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/salmonella/symptoms-causes/syc-20355329, [dostęp:] 19.07.2021.
  3. Salmonella infection, „hopkinsmedicine.org” [online], https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/salmonella-infections, [dostęp:] 19.07.2021.
  4. Salmonella infection - including symptoms, treatment and prevention, “sahealth.sa.gov.au” [online], https://www.sahealth.sa.gov.au/wps/wcm/connect/Public+Content/SA+Health+Internet/Conditions/Infectious+Diseases/Salmonella+infection/Salmonella+Infection+-+Including+Symptoms+Treatment+And+Prevention, [dostęp:] 19.07.2021.
  5. A. Erickson, Salmonella Food Poisoning, „healthline.com” [online], https://www.healthline.com/health/salmonella-enterocolitis, [dostęp:] 19.07.2021.
  6. L. Akil, H. A. Ahmad, R. S. Reddy, Effects of climate change on Salmonella infections, „Foodborne Pathogens and Disease”, nr 11 (12) 2014, s. 974-80, [online] doi: 10.1089/fpd.2014.1802, [dostęp:] 19.07.2021.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Zioła na wrzody żołądka i dwunastnicy. Które warto stosować, by łagodzić przykre objawy?

    Wrzody żołądka i dwunastnicy to schorzenia, które mogą znacząco obniżać komfort życia. Nie bez powodu w języku potocznym słowo „wrzód” bywa używane w odniesieniu do szczególnie uciążliwych osób lub sytuacji – trafnie oddając, jak dokuczliwe i trudne do zniesienia potrafią być te dolegliwości. Na szczęście niektóre objawy choroby wrzodowej można łagodzić za pomocą ziół o działaniu osłaniającym i przeciwzapalnym. Odpowiednio dobrane zioła na wrzody żołądka mogą wspierać regenerację błony śluzowej i łagodzić dolegliwości bólowe. Nie należy jednak zapominać, że choć ziołolecznictwo może stanowić niezaprzeczalne wsparcie w terapii, to nigdy nie powinno zastępować leczenia prowadzonego przez lekarza. Równie ważna jest diagnostyka. Wrzody żołądka i dwunastnicy mogą zwiększać ryzyko wystąpienia niektórych nowotworów i schorzeń o podłożu zapalnym.

  • Ugryzienie mrówki – jak złagodzić objawy? Czy ukąszenie mrówki jest groźne?

    Ugryzienie mrówki to częsta dolegliwość, z którą zmagamy się głównie w ciepłych miesiącach wiosenno-letnich. Zwykle ma charakter łagodny i przemijający, ale czasami może wywołać silniejszą reakcję alergiczną. Warto dowiedzieć się, jak skutecznie złagodzić objawy ugryzienia mrówki oraz kiedy należy udać się do lekarza.

  • Czym jest naczyniak? Rodzaje, objawy, przyczyny i leczenie naczyniaków

    Współczesna medycyna definiuje naczyniaki jako grupę łagodnych zmian nowotworowych, które powstają w wyniku niekontrolowanej proliferacji komórek śródbłonka wyściełającego naczynia krwionośne lub limfatyczne. Choć termin ten u wielu pacjentów budzi niepokój, w przeważającej większości przypadków mamy do czynienia z formacjami o charakterze niezłośliwym, które wymagają jedynie systematycznej obserwacji klinicznej.

  • Zapalenie gruczołu Bartholina – przyczyny, objawy i leczenie

    Zapalenie gruczołu Bartholina to bolesna i uciążliwa dolegliwość ginekologiczna, która wynika z zablokowania przewodu wyprowadzającego wydzielinę, co w konsekwencji prowadzi do powstania stanu zapalnego, torbieli lub ropnia. Schorzenie to dotyka zazwyczaj kobiety w wieku rozrodczym i objawia się wyraźnym obrzękiem, zaczerwienieniem oraz silnym dyskomfortem w okolicy przedsionka pochwy, co wymaga niezwłocznej konsultacji specjalistycznej i wdrożenia odpowiedniej terapii farmakologicznej lub chirurgicznej.

  • Ropień okołomigdałkowy – czym jest, jakie są objawy i jak go leczyć?

    Ropień okołomigdałkowy stanowi jedno z najpoważniejszych i jednocześnie najczęściej występujących powikłań ostrego zapalenia migdałków podniebiennych. Objawia się jako odgraniczone skupisko treści ropnej w przestrzeni okołomigdałkowej. To bolesne schorzenie, wymagające zazwyczaj natychmiastowej interwencji otolaryngologicznej, rozwija się w wyniku przedostania się drobnoustrojów chorobotwórczych poza torebkę otaczającą migdałek podniebienny, co prowadzi do gwałtownego odczynu zapalnego i destrukcji okolicznych tkanek miękkich. Rozpoznanie tej jednostki chorobowej opiera się na charakterystycznym obrazie klinicznym, obejmującym silny, jednostronny ból gardła, trudności w połykaniu oraz specyficzne zmiany w obrębie jamy ustnej. Zbagatelizowanie objawów może prowadzić do groźnych komplikacji ogólnoustrojowych.

  • Suche plamy na skórze dziecka i dorosłego. Co może być przyczyną i jak je leczyć?

    Pojawienie się na ciele suchych zmian skórnych stanowi złożony problem kliniczny, który najczęściej znajduje swoje źródło w zaburzeniach integralności bariery naskórkowej, dysfunkcjach układu immunologicznego lub niekorzystnym oddziaływaniu czynników zewnętrznych. Etiologia tych zmian nie jest jednoznaczna, ponieważ suche plamy na skórze mogą świadczyć zarówno o przejściowym odwodnieniu tkanek, jak i o jednostkach chorobowych takich jak atopowe zapalenie skóry, łuszczyca czy infekcje grzybicze. Skuteczne łagodzenie i kontrolowanie tych dolegliwości wymaga zatem holistycznego podejścia, obejmującego precyzyjną diagnostykę różnicową, celowaną farmakoterapię oraz systematyczną odbudowę płaszcza hydrolipidowego za pomocą specjalistycznych preparatów emoliencyjnych.

  • Bakterie w moczu – przyczyny i leczenie. Czym jest bakteriomocz?

    Bakteriomocz to termin medyczny określający obecność bakterii w moczu, który w warunkach fizjologicznych powinien pozostawać jałowy. Zjawisko to może przyjmować różne formy kliniczne – od bezobjawowej kolonizacji (tzw. bakteriomoczu bezobjawowego), przez łagodne zakażenia dolnych dróg moczowych, aż po ciężkie stany zapalne stanowiące zagrożenie dla zdrowia całego organizmu.

  • Alergia na jad owadów błonkoskrzydłych – objawy, przyczyny i leczenie

    Reakcje nadwrażliwości na substancje wprowadzane do organizmu przez żądła owadów stanowią niezwykle istotny i narastający problem z pogranicza nowoczesnej alergologii oraz medycyny ratunkowej. Skutki takich zdarzeń mogą wahać się od nieznacznego, przemijającego dyskomfortu miejscowego aż po gwałtowne stany bezpośrednio zagrażające życiu.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl