Encyklopedia leków

Noretysteron, Norethisterone, Norethisteronum - zastosowanie, działanie, opis

Podstawowe informacje o noretysteronie

Rok wprowadzenia na rynek
1964
Substancje aktywne
octan noretysteronu
Działanie noretysteronu
przeciwgonadotropowe (antygonadotropowe), androgenne, przeciwestrogenne (antyestrogenowe)
Postacie noretysteronu
tabletki
Układy narządowe
układ płciowy żeński
Specjalności medyczne
Ginekologia i położnictwo
Rys historyczny noretysteronu

Pierwszy wniosek patentu na lek wpłynął w czerwcu 1957r, a został wydany w grudniu 1950 roku. Lek został po raz pierwszy wprowadzony na rynek przez Parke-Davis jako Norlestrin w Stanach Zjednoczonych w marcu 1964 roku. Był to preparat złożony z 2,5 mg noretysteronu i 50 μg etynyloestradiolu i był wskazany jako doustny środek antykoncepcyjny.

Wzór sumaryczny noretysteronu

C22H28O3

Spis treści

Wybrane produkty lecznicze dopuszczone do obrotu w RP zawierające noretysteron

Wskazania do stosowania noretysteronu

Noretysteron jest stosowany w lecznictwie w przypadku krwawień na tle zaburzeń czynnościowych, pierwotnego i wtórnego braku miesiączki, zespołu napięcia przedmiesiączkowego, mastopatii, mastodynii, przesunięcia terminu miesiączki, bolesnego i nieregularnego miesiączkowania oraz endometriozy.

Dawkowanie noretysteronu

Lek występuje w postaci tabletek doustnych, które należy połykać w całości, popijając niewielką ilością płynu.

W przypadku krwawień na tle zaburzeń czynnościowych należy przyjmować 3 tabletki dobowo, przez okres pełnych 10 dni.

W przypadku zapobiegania nawrotów krwawienia u pacjentek z cyklami bezowulacyjnymi lek można podawać profilaktycznie do 2 tabletek na dobę od 16 do 25 dnia cyklu.

W przypadku endometriozy terapię należy rozpocząć między 1 a 5 dniem cyklu, przyjmując lek do 2 tabletek na dobę. Leczenie należy stosować przez okres 4- 6 miesięcy.

Przeciwskazania do stosowania noretysteronu

Przeciwwskazaniem do stosowania noretysteronu jest: uczulenie na substancję czynną, ciąża, karmienie piersią. Dodatkowo przebyta lub czynna zakrzepica lub zator, poważne choroby wątroby, w tym nowotwór wątroby, migrenowe bóle głowy z ogniskowymi objawami neurologicznymi. Ponadto przeciwwskazaniem do stosowania leku jest cukrzyca z powikłaniami naczyniowymi oraz wystąpienie lub podejrzewanie wystąpienia nowotworów hormonozależnych, w tym nowotworów narządów płciowych lub piersi.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania noretysteronu

Noretysteron należy ostrożnie stosować u osób z zaburzeniami krążenia, ponieważ lek może powodować ryzyko wystąpienia powikłań zakrzepowo - zatorowych. Przed zastosowaniem leku należy przeprowadzić wywiad oceniający rodzinne ryzyko chorób zakrzepowo - zatorowych. Czynnikami zwiększającymi ryzyko wystąpienia żylnych lub tętniczych zaburzeń zakrzepowo - zatorowych są: wiek, otyłość, dodatni wywiad rodzinny, palenie tytoniu, dyslipoproteinemia, nadciśnienie tętnicze, migrena, wady zastawkowe serca, migotanie przedsionków oraz długotrwałe unieruchomienie.

Należy zachować ostrożność w przypadku pacjentek chorujących na cukrzycę i prowadzić ścisłą opiekę medyczną.

Przed rozpoczęciem oraz w czasie leczenia noretysteronem należy przeprowadzić szczegółowy wywiad lekarski, zbierający informacje uwzględniające przeciwwskazania do stosowania leku oraz predyspozycje rodzinne. Należy wykonać szereg badań lekarskich pod kątem wyżej wymienionych. Badania kontrolne należy powtarzać okresowo w czasie terapii lekiem z częstotliwością dostosowaną indywidualnie dla każdej pacjentki. Wspomniane badania powinny obejmować narządy miednicy mniejszej łącznie z badaniem cytologicznym wymazu z szyjki macicy, badanie brzucha, piersi oraz pomiar ciśnienia krwi.

W trakcie przyjmowania złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych może dojść do zwiększenia częstości występowania i nasilenia migrenowych bólów głowy. Może to stanowić zwiastun niedokrwiennego udaru mózgu. W powyższej sytuacji należy niezwłocznie przerwać stosowanie złożonego produktu antykoncepcyjnego.

Niektóre badania wykazują wzrost ryzyka wystąpienia raka szyjki macicy u kobiet stosujących długotrwale złożone środki antykoncepcyjne.

Wykazano związek pomiędzy stosowaniem złożonych środków antykoncepcyjnych i chorobą Leśniewskiego - Crohna oraz wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego.

W przypadku kobiet ze skłonnością do ostudy konieczne jest unikanie słońca i promieniowania ultrafioletowego w czasie stosowania leku.

Pacjentki z ciężkimi zaburzeniami depresyjnymi w wywiadzie powinny być monitorowane i konieczne jest przerwanie kuracji w przypadku nawrotu ciężkiej depresji.

Terapię noretysteronem należy niezwłocznie przerwać w momencie wystąpienia: silnych bólów głowy, nagłego zaburzenia percepcji, początkowych objawów zakrzepowego zapalenia żył lub choroby zatorowo - zakrzepowej, ostrych bólów podczas oddychania lub bezpodstawnego kaszlu, unieruchomienia, pojawienia się żółtaczki, bezżółtaczkowego zapalenia wątroby, uogólnionego świądu oraz przy znacznym podwyższeniu ciśnienia tętniczego, czy ciąży.

Przeciwwskazania noretysteronu do łączenia z innymi substancjami czynnymi

Stosowanie noretysteronu jest przeciwwskazane z preparatami zawierającymi: dazabuwir, ombitaswir, parytaprewir i rytonawir.

Interakcje noretysteronu z innymi substancjami czynnymi

Osłabienie działania noretysteronu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Beksaroten (Bexarotene) inne leki przeciwnowotworowe
Sekukinumab (Secukinumab) inhibitory interleukiny
Osłabienie działanie przeciwzakrzepowego acenokumarolu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Acenokumarol (Acenocoumarol) leki przeciwzakrzepowe - antagoniści witaminy K
Osłabienie działanie przeciwcukrzycowego repaglinidu.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Repaglinid (Repaglinide) doustne leki przeciwcukrzycowe - glinidy
Nasilenie działania zolmitryptanu, a także jego objawów niepożądanych takich jak: zaburzenia czucia, bóle i zawroty głowy, senność, uczucie gorąca, kołatanie serca, bóle brzucha, suchość w jakie ustnej, nudności, wymioty, osłabienie i bóle mięśni.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Zolmitriptan (Zolmitriptan) tryptany - selektywni agoniści receptora serotoninowego 5-HT1

Inne rodzaje interakcji

Lek może wpływać na wyniki badań laboratoryjnych, min. są to biochemiczne parametry czynności wątroby, tarczycy, nadnerczy i nerek, stężenie białek osocza, dodatkowo parametry metabolizmu węglowodanów oraz parametry krzepliwości krwi i fibrynolizy. Zmiany, które może wywołać noretysteron w powyższych badaniach mieszczą się w granicach dla poszczególnych badań.

Wpływ noretysteronu na ciążę

Stosowanie leku w ciąży jest przeciwwskazane.

Wpływ noretysteronu na laktację

Noretysteronu nie należy podawać w okresie karmienia piersią.

Skutki uboczne

ból głowy
Często
nudności
Często
brak miesiączki
Często
migrena
Rzadko
pokrzywka
Niezbyt często
reakcje nadwrażliwości
Niezbyt często
wysypka
Niezbyt często
duszność
Bardzo rzadko
zaburzenia widzenia
Bardzo rzadko

Działa niepożądane zostały podzielone ze względu na częstotliwość występowania u pacjentów. (Klasyfikacja MdDRA)

Bardzo często
(≥1/10)
Często
(≥1/100 do <1/10)
Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Rzadko
(≥1/10 000 do < 1/1000)
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częstość nieznana
Nie można ocenić na podstawie dostępnych danych

Objawy przedawkowania noretysteronu

Na podstawie dostępnych danych nie wykazano ryzyka wystąpienia ciężkich działań niepożądanych po przyjęciu wielokrotności dawki dobowej.

Mechanizm działania noretysteronu

Na poziomie molekularnym noretysteron wywiera wpływ na komórki docelowe poprzez wiązanie się z receptorami progesteronu, co prowadzi do dalszych zmian w genach docelowych. Komórki docelowe znajdują się w układzie rozrodczym, piersi, przysadce mózgowej, podwzgórzu, tkance szkieletowej i ośrodkowym układzie nerwowym.

Skuteczność antykoncepcyjna wynika głównie ze zmian w śluzie szyjki macicy, przy czym noretysteron zwiększa zawartość komórek i lepkość śluzu, utrudniając transport i migrację plemników. Noretysteron wywołuje również różnorodne zmiany w endometrium - w tym atrofię, nieregularne wydzielanie i stłumiona proliferacja - co sprawia, że występuje zjawisko utrudnionej implantacji. Działając poprzez pętlę ujemnego sprzężenia zwrotnego, noretysteron działa również na podwzgórze i przednią przysadkę mózgową, hamując wydzielanie hormonu folikulotropowego (FSH) i hormonu luteinizującego (LH) z przedniego przysadki mózgowej. Supresja tych hormonów zapobiega rozwojowi pęcherzyków, owulacji i rozwojowi ciałka żółtego.

Noretysteron, wraz z innymi progestagenami i endogennym progesteronem, ma niskie powinowactwo do innych receptorów steroidowych, takich jak receptor androgenowy i receptor glukokortykoidowy. Chociaż powinowactwo i aktywność agonistyczna wobec tych receptorów jest minimalna, uważa się, że agonizm receptora androgenowego jest odpowiedzialny za niektóre działania niepożądane obserwowane przy stosowaniu progestagenów (np. trądzik, zmiany lipidowe w surowicy)

Substancje czynne o tym samym mechanizmie działania

  • Dezogestrel
  • Dienogest
  • Drospirenon
  • Etonogestrel
  • Gestoden
  • Lewonorgestrel
  • Linestrenol
  • Medroksyprogesteron
  • Nomegestrol
  • Norelgestromin

Wchłanianie noretysteronu

Lek po podaniu doustnym ulega szybkiemu i całkowitemu wchłanianiu. Podczas wchłaniania i przy pierwszym przejściu przez wątrobę octan noretysteronu jest przekształcany do noretysteronu i kwasu octowego. Stężenie maksymalne po podaniu dawki 5 mg lub 10 mg octanu noretysteronu zaobserwowano po upływie 2 godzin. Wyniki badań biodostępności wskazują na całkowite uwalniane leku z tabletki.

Dystrybucja noretysteronu

Noretysteron wiąże się z albuminami i globuliną wiążącą hormony płciowe, zaledwie 3-4 % dawki leku występuje w surowicy w postaci wolnej, natomiast 35% i 61%wiąże się z albuminami i glubuliną wiążącą hormony płciowe.

Metabolizm noretysteronu

Noretysteron jest w znacznym stopniu metabolizowany, głównie w wątrobie, do wielu metabolitów poprzez częściową i całkowitą redukcję jego pierścienia. Głównymi enzymami biorącymi udział w badaniu są dehydrogenaza 3α- i 3β-hydroksysteroidowa (HSD) oraz 5α- i 5β- reduktaza. Wydaje się, że metabolity zredukowane 5α, w tym 5α-dihydronoretysteron i jego pochodne, wykazują aktywność biologiczną, podczas gdy metabolity zredukowane 5β wydają się nieaktywne. Noretysteron i jego metabolity są również silnie sprzężone - większość metabolitów osoczowych to siarczany koniugaty, podczas gdy większość metabolitów w moczu to koniugaty glukuronidowe. Głównymi metabolitami osocza są koniugaty disiarczanowe 3α, 5α-tetrahydronoretysteronu i monosiarczanowy koniugat 3α, 5β-tetrahydronoretysteronu, podczas gdy główny metabolit w moczu składa się z koniugatów glukuronidu i / lub siarczanu 3α, 5β-tetrahydronoretysteronu. Zaobserwowano również, że noretysteron podlega w pewnym stopniu metabolizmowi z udziałem układu enzymatycznego cytochromu P450, głównie przez CYP3A4 i, w znacznie mniejszym stopniu, przez CYP2C19, CYP1A2 i CYP2A6. Metabolity powstające w wyniku tych reakcji nie zostały w pełni scharakteryzowane.

Wydalanie noretysteronu

Noretysteron jest wydalany w postaci metabolitów. Głównymi metabolitami są noretysteron zredukowany w pierścieniu A i hydroksylowany oraz metabolity w formie glukuronianów lub siarczanów, wydalane z moczem i kałem. Większość metabolitów wydalanych przez nerki była usunięta w ciągu 24 godzin, a okres ich półtrwania wynosił 19 godzin.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij