Ból z tyłu głowy – jakie mogą być przyczyny ucisku głowy w okolicy potylicy?
Anna Posmykiewicz

Ból z tyłu głowy – jakie mogą być przyczyny ucisku głowy w okolicy potylicy?

Ból głowy to częsta przypadłość, na którą skarżą się zarówno kobiety, jak i mężczyźni, może on też dotykać dzieci. Bóle głowy mogą mieć rozmaity charakter. Jednym z nich jest ból z tyłu głowy (w okolicy potylicy): kłujący lub tępy, silny bądź umiarkowany. Najczęściej towarzyszy on infekcji, jest objawem wysokiego ciśnienia, zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego, pojawia się też często po urazie. Ból z tyłu głowy może jednak także zwiastować poważniejsze schorzenie. Co może oznaczać ból głowy z tyłu? Jakie leki zastosować? Kiedy należy udać się do lekarza?

Ból z tyłu głowy – przyczyny

Przyczyny bólu bólu głowy z tyłu mogą być różne, mogą się za nim kryć rozmaite choroby:

  1. Pulsujący ból głowy z tyłu może mieć związek z rozpoczynającym się u pacjenta nadciśnieniem tętniczym. Zdarza się, że pacjent zaczyna odczuwać ból z tyłu głowy po prawej stronie lub ból z tyłu głowy po lewej stronie, ale absolutnie początkowo nie wiąże go z podwyższonym ciśnieniem. Dlatego też zazwyczaj zaczyna zażywać duże ilości środków przeciwbólowych, po których jednak ból głowy nie ustępuje. Dopiero wtedy chory wybiera się do lekarza, który rozpoznaje u niego nadciśnienie tętnicze i po włączeniu właściwych leków do walki z ciśnieniem tętniczym, ból z tyłu głowy przestaje pacjentowi doskwierać. Można zatem śmiało powiedzieć, że ból głowy z tyłu i ciśnienie tętnicze krwi mają ze sobą dużo wspólnego.
  2. Ostry ból z tyłu głowy może mieć związek z krwotokiem podpajęczynówkowym. Zazwyczaj ból w przebiegu krwawienia podpajęczynówkowego pacjenci opisują jako ból, którego nigdy wcześniej w życiu nie zaznali. Zazwyczaj przyczyną krwotoku podpajęczynówkowego jest pęknięcie tętniaka, a predysponuje do tego obecność u pacjenta nadciśnienia tętniczego i miażdżycy, jest on jedną z przyczyn udaru. Krwotok podpajęczynówkowy zawsze wymaga natychmiastowej interwencji lekarskiej.
  3. Ból głowy z tyłu za uszami może być objawem zapalenia ucha środkowego. Poza tym ból z tyłu głowy za uszami często wiąże się także z powiększeniem się węzłów chłonnych, co najczęściej ma miejsce w przebiegu różnych infekcji.
  4. Ból głowy z tyłu w obrębie szyi, najczęściej kłujący, pojawiający się przy pochylaniu często związany jest ze wzmożonym napięciem mięśni przykręgosłupowych, jak również ze zmianami zwyrodnieniowymi w odcinku szyjnym kręgosłupa i uciskiem na nerwy (nerwoból). Ból głowy z tyłu nad karkiem może mieć różne nasilenie. Może doskwierać pacjentowi w różnych porach dnia: bardzo często jest to ból poranny. 
  5. Tępy ból z tyłu głowy często towarzyszy zapaleniu opon mózgowo–rdzeniowych. W tej sytuacji, poza bólem głowy z tyłu, pacjent skarży się tez na sztywność karku, ma zwykle bardzo wysoką gorączkę, a stan jego zdrowia szybko się pogarsza. Podejrzenie zapalenia opon mózgowo–rdzeniowych wymaga szybkiej interwencji lekarskiej.
  6. Ucisk i ból głowy z tyłu to częsta przypadłość związana z tzw. napięciowym bólem głowy. Jest to najczęstsza postać bólu głowy, która inaczej nazywana jest bólem psychogennym. Pojawia się często jako efekt zbyt małej ilości godzin snu, jako efekt nadmiernych nerwów i silnego stresu. Zmiana nawyków może w tym przypadku pomóc w zredukowaniu objawów.
  7. Silny ból głowy z tyłu, w okolicy potylicy, niestety bywa też objawem guza mózgu. Wówczas bólowi towarzyszyć mogą też innego rodzaju dolegliwości, jak nudności, wymioty czy zaburzenia widzenia.
  8. Ból głowy z tyłu może pojawić się również u osób z tendencją do migreny, często pojawia się wtedy problem nudności czy wymiotów.
  9. Ból głowy z tyłu (prawa strona i lewa strona), a także ból szyi, może być też pierwszym objawem i zwiastunem zaczynającego się przeziębienia lub też bardziej poważnej infekcji dróg oddechowych.

Ból głowy z tyłu a dodatkowe objawy

Dość często zdarzają się sytuacje, w przebiegu których ból głowy z tyłu nie jest jedynym objawem. Czasami bowiem towarzyszą mu również inne symptomy:

  1. Nudności i wymioty – te objawy dodatkowe mogą mieć związek z rozwijającym się u pacjenta guzem mózgu.
  2. Ból z tyłu głowy i zawroty – także muszą skłonić lekarza do diagnostyki pod kątem ewentualnego guza.
  3. Podwójne widzenie – konieczna diagnostyka pod kątem obecności guza.
  4. Światłowstręt – sugeruje napięciowy ból głowy, z którego może dojść do rozwoju migreny.
  5. Sztywność karku – obecność tego objawu sugeruje obecność zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych, w takim przypadku należy niezwłocznie udać się do szpitala.
  6. Ból uszu – pojawia się wówczas, kiedy pacjent cierpi z powodu zapalenia ucha.

Ból z tyłu głowy w ciąży i u dziecka

Ból z tyłu głowy u dziecka może mieć związek z różnymi przyczynami, część z nich jest taka sama, jak u ludzi dorosłych:

  1. Samoistny ból głowy w okolicy potylicy – w przypadku tego rodzaju bólu, po wykluczeniu wszystkich możliwych przyczyn, nie da się stwierdzić, czym jest on spowodowany.
  2. Infekcja – zarówno wirusowa, jak i bakteryjna może przyczyniać się do bólu z tyłu głowy.
  3. Zapalenie uszu.
  4. Powiększenie węzłów chłonnych.
  5. Guz mózgu – niestety, nawet u dzieci nie można wykluczyć takiej przyczyny bez odpowiednich badań.
  6. Zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych.

Także kobiety ciężarne skarżą się na ból z tyłu głowy. W ciąży ból głowy z tyłu może być związany z następującymi przyczynami:

  1. Zmiany hormonalne – zwykle w początkowym okresie ciąży, w czasie pierwszego trymestru, zmiany hormonalne są na tyle duże, że przyczyniają się do powstawania bólu głowy.
  2. Nadciśnienie tętnicze – zdarza się, że w czasie ciąży u kobiety, która nigdy nie miała problemów z ciśnieniem, dojdzie do rozwoju  nadciśnienia, które będzie wywoływało ból z tyłu głowy.
  3. Ból z tyłu głowy w ciąży może mieć też związek z zatruciem ciążowym, czyli gestozą. Jeśli jest to ostry ból z tyłu głowy, któremu towarzyszą zawroty głowy oraz dzwonienie i szum w uszach, jak również nadciśnienie tętnicze, wymaga pilnej wizyty u lekarza.

Domowe sposoby na ból z tyłu głowy

W sytuacji, kiedy zaczynamy odczuwać ból z tyłu głowy, zadajemy sobie pytania: Co na ból z tyłu głowy? Co zrobić, jak boli głowa? Zanim zgłosimy się z problemem do lekarza, warto spróbować zastosować domowe sposoby na ból z tyłu głowy. Kiedy zaczynamy odczuwać dolegliwości, można w pierwszej kolejności po prostu postarać się zrelaksować: zrobić sobie ciepłą kąpiel z dodatkiem olejków aromatycznych, co powinno nas rozluźnić i uspokoić. Poza tym, w przypadku bólu z tyłu głowy, trzeba spróbować masażu okolicy karku – często ta metoda okazuje się bardzo skuteczna.

Nie wolno zapomnieć o wietrzeniu pomieszczeń, w których przebywamy oraz o odpowiedniej temperaturze. Można też spróbować zastosować akupunkturę oraz aromaterapię, czy zimne okłady na głowę. Jeśli takie metody zawodzą, wtedy można sięgnąć po środki przeciwbólowe dostępne bez recepty (paracetamol, ibuprofen, metamizol).

Ból z tyłu głowy – diagnostyka, leczenie, rokowania

W sytuacji, kiedy ból głowy z tyłu pojawia się coraz częściej, a dolegliwości nie ustępują pomimo domowych metod i środków przeciwbólowych, konieczna jest wizyta u lekarza, najlepiej od razu u neurologa. Lekarz po zebraniu dokładnego wywiadu zleci dalsze badania, zwykle jest to tomografia komputerowa głowy lub rezonans magnetyczny, często połączony z obrazowaniem także odcinka szyjnego kręgosłupa. Po wykonaniu badań dodatkowych można podjąć właściwe leczenie. W przypadku stwierdzenia zmian zwyrodnieniowych w kręgosłupie może zajść potrzeba leczenia neurochirurgicznego, zaś w przypadku obecności guza, leczenie neurochirurgiczne może zostać połączone z chemioterapią. W przypadku stwierdzenia innych przyczyn bólu z tyłu głowy, leczenie uzależnione jest od rozpoznania.

Trzeba pamiętać o tym, że jeśli ból głowy jest bólem bardzo silnym lub też towarzyszy mu sztywność karku, wtedy konsultacja lekarska powinna odbyć się natychmiast – może bowiem świadczyć on o krwotoku podpajęczynówkowym lub zapaleniu oponowo–rdzeniowych.

Rokowanie w przypadku bólu z tyłu głowy jest bardzo róże i uzależnione jest od przyczyny: najgorzej rokują guzy mózgu i krwotok podpajęczynówkowy, reszta przyczyn jest zwykle w pełni uleczalna.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Brak apetytu u dorosłych – co robić, gdy nie mamy ochoty jeść?

    Skutki uboczne leków, depresja, anoreksja, wysoki poziom stresu, ale i też następstwo zmniejszenia się percepcji węchu i smaku postępującego wraz z wiekiem. Często też pierwszy objaw poważnej choroby. Przyczyn braku apetytu może być naprawdę wiele. Jak poprawić apetyt? Co jeść, gdy brakuje smaku przez dłuższy czas? Czy istnieją skuteczne leki zwiększające łaknienie? 

  • Bolesne miesiączki – przyczyny, diagnostyka i leczenie bólu podczas okresu

    Bolesne miesiączki to problem wielu kobiet w wieku rozrodczym. Ból podczas menstruacji może mieć charakter pierwotny, pojawia się wówczas u młodych kobiet (do dwóch lat od pierwszego krwawienia) i towarzyszy im często aż do okresu przekwitania. Może być także wtórny, czyli wywołany stanami chorobowymi. Dolegliwości bólowe podczas miesiączki mogą być spowodowane występowaniem endometriozy, mięśniaków macicy czy torbieli jajników. Kiedy należy wykonać badania? Jak sobie radzić z bolesnymi miesiączkami?

  • Ból ręki – przyczyny, diagnostyka, leczenie, rehabilitacja bólu ręki

    Ból ręki może mieć różne przyczyny. Może być zarówno skutkiem urazu, np. skręcenia czy złamania, jak i chorób, takich jak zespół cieśni nadgarstka, zespół de Quervaina czy schorzenia o podłożu reumatycznym. Jak wygląda diagnostyka bólu ręki? Jak przebiega fizjoterapia przy bólu rąk?

  • Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca

    Kołatanie w klatce piersiowej opisywane jest przez pacjentów jako mocne lub niemiarowe bicie serca, znacząco różniące się od wcześniejszej pracy tego mięśnia. Palpitacja wywołuje niepokój i skłania do konsultacji lekarskiej. Co tak na prawdę kryje się pod pojęciem kołatania serca?

  • Wirusowe zapalenie gardła – objawy i leczenie. Domowe sposoby na zapalenie gardła o podłożu wirusowym

    Wirusowe zapalenie gardła najczęściej objawia się bólem gardła w momencie przełykania, podwyższoną temperaturą ciała, mogą pojawić się również katar, kaszel, bóle głowy. Infekcje gardła o podłożu wirusowym leczy się objawowo, stosując różnego rodzaju miejscowo działające preparaty przeciwbólowe w postaci tabletek do ssania czy aerozoli, a także leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne. 

  • Wielomocz (poliuria) – co oznacza i w jakich chorobach może się pojawić? Diagnostyka i leczenie poliurii

    Równowaga płynowa jest kontrolowana przez proces przyjmowania płynów, perfuzji nerek, filtracji kłębuszkowej i resorpcji wody w cewkach zbiorczych nerek. Przyjmowane płyny zwiększają objętość krążącej krwi, a to wzmaga perfuzję nerek i filtrację w kłębuszkach oraz zwiększone wydalanie moczu. Proces ten hamowany jest przez hormon antydiuretyczny (wazopresynę, ADH), wydzielany przez podwzgórze i uwalniany przez przysadkę mózgową. ADH zwiększa resorpcję (wchłanianie) wody w kanalikach zbiorczych nerek, zmniejszając ilość wydalanego moczu. Jeśli dochodzi do zaburzeń np. w wydzielaniu wazopresyny, może pojawić się wielomocz. Czym dokładnie jest poliuria? 

  • Nadmierne pragnienie (polidypsja) – co może oznaczać? Przyczyny i leczenie polidypsji

    Uczucie pragnienia jest subiektywnym odczuciem potrzeby pobierania płynów. Może być ono zmniejszone (w stanach uszkodzenia ośrodka pragnienia w podwzgórzu) lub – częściej – zwiększone. Wzmożone pragnienie (polidypsja) najczęściej idzie w parze z nadmiernym wydzielaniem moczu (poliurią). Zwiększona utrata płynów ustrojowych może odbywać się nie tylko przez nerki, ale także przez skórę (obfite poty), przewód pokarmowy (wymioty, biegunka) lub płuca (gorączka). Pragnienie bywa fizjologiczną reakcją na zwiększoną utratę wody z organizmu, jednak nadmierne jest niemal zawsze objawem chorobowym. 

  • Wypadnięcie dysku – przyczyny, objawy, leczenie, ćwiczenia

    Każdy krążek międzykręgowy kręgosłupa jest zbudowany z dwóch części: miękkiej, galaretowatej części wewnętrznej – jądra miażdżystego i twardego pierścienia włóknistego znajdującego się na zewnętrz. Uraz lub przeciążenie mogą spowodować, że wewnętrzna część krążka wysunie się poza pierścień, nazywa się to wypadnięciem dysku. Jakie objawy powoduje przepuklina krążka międzykręgowego, czyli wypadający dysk?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij