Ból kręgosłupa – najczęstsze przyczyny, rodzaje, metody leczenia bóli kręgosłupa
Mateusz Burak

Ból kręgosłupa – najczęstsze przyczyny, rodzaje, metody leczenia bóli kręgosłupa

Ból kręgosłupa może mieć różne lokalizacje. Najczęstszymi przyczynami bólu kręgosłupa w jego górnym odcinku są zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego i stany zapalne, natomiast ból kręgosłupa lędźwiowego jest przeważnie spowodowany dyskopatią oraz podrażnieniem korzeni nerwowych (rwa kulszowa). Warto zwrócić uwagę, czy bólom kręgosłupa nie towarzyszą dodatkowe objawy, takie jak ból głowy czy ból brzucha. W przypadku ostrego bólu pleców, uniemożliwiającego normalne funkcjonowanie oraz przewlekłego, nawracającego bólu kręgosłupa, warto udać się do specjalisty.

Ból kręgosłupa – dlaczego boli kręgosłup?

Ból kręgosłupa może pojawić się na każdym jego odcinku, zarówno w górnej, środkowej, jak i dolnej części. Tak naprawdę lokalizacja dolegliwości to obszar rozciągający się od podstawy szyi aż do kości krzyżowej. Ból górnej i środkowej części pleców (ból kręgosłupa szyjnego i piersiowego) nie jest aż tak powszechny, jak objawy pochodzące z ich dolnych partii (ból kręgosłupa lędźwiowego).

Ból kręgosłupa lędźwiowego

Dolegliwości w postaci bólu odcinka lędźwiowego są uznawane za przewlekłe w momencie, gdy czas ich trwania wynosi dłużej niż 3 miesiące. Wśród przyczyn bólu kręgosłupa lędźwiowego najczęściej podaje się patologie krążka międzykręgowego, które prowadzą do podrażnienia korzeni nerwowych (rwa kulszowa, lumbago). Powodem powstawania nieprzyjemnych objawów w tym przypadku mogą być także dysfunkcje stawów krzyżowo–biodrowych, kręgozmyk, stany zapalne w obrębie kości i stawów czy stenoza. Bardzo często bóle kręgosłupa lędźwiowego mogą także być związane z nieprawidłową architekturą szkieletu w tej części, spowodowaną np. skrzywieniami i zniekształceniami o charakterze wrodzonym lub nabytym. Do pojawienia się bólu kręgosłupa w odcinku lędźwiowym predysponują również urazy narządu ruchu czy choroby o podłożu zwyrodnieniowym. 

Ból kręgosłupa piersiowego

Najczęstszą przyczyną bólu kręgosłupa piersiowego oraz dolegliwości umiejscowionych między łopatkami jest podrażnienie tkanek w tej okolicy. Może to następować z bardzo wielu powodów: urazy w wypadkach komunikacyjnych, kontuzje sportowe, spędzanie bardzo dużej ilości czasu za biurkiem, niedostateczna ilość aktywności fizycznej czy dysbalans mięśniowy tej okolicy to jedne z wielu powodów bólu kręgosłupa w odcinku piersiowym. Złamania kompresyjne kręgów, zapalenie kości i stawów kręgosłupa, dyskopatia, neuralgia międzyżebrowa, choroba Scheuermanna, infekcje, osteoporoza czy guzy kręgosłupa również są wymieniane w literaturze jako potencjalnie najczęstsze powody bólów kręgosłupa.

Ból kręgosłupa szyjnego

Powodem bólu w kręgosłupie szyjnym może być bardzo wiele różnych zaburzeń i chorób obejmujących nie tylko mięśnie, ale także inne okoliczne tkanki. Najbardziej powszechnymi stanami, które prowokują występowanie przykrych dolegliwości są przeciążenia w obrębie szyi, wywołane długotrwałym przebywaniem w pozycji wymuszonej, np. podczas wykonywanej pracy. Do takich zaliczamy także patologie krążka międzykręgowego, stany zapalne, nieprawidłową postawę ciała, infekcje wirusowe, obrzęk węzłów chłonnych, choroby o podłożu nowotworowym (np. chłoniak Hodgkina), schorzenia zakaźne. Choroby reumatyczne czy zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych również generują ból kręgosłupa w odcinku szyjnym. 

Ból kręgosłupa – objawy towarzyszące bólom kręgosłupa

Przyczyn bólów kręgosłupa może być, jak widać, bardzo wiele. Istotna jest odpowiednia interpretacja objawów, aby połączyć je następnie w całość i uzyskać jasny obraz kliniczny.

Czasami wymaga to wielu dodatkowych narzędzi diagnostycznych w postaci badań obrazowych, stanowią one cenny element różnicowania pomiędzy poszczególnymi patologiami tego obszaru naszego ciała. Warto wiedzieć, co mogą oznaczać poszczególne symptomy zgłaszane przez pacjentów podczas wizyty u specjalisty. 

Ból kręgosłupa i ból głowy

Przyczyny tego rodzaju bólu kręgosłupa mogą być związane z patologią krążka międzykręgowego, który uciska na korzenie nerwów rdzeniowych. Równie dobrze może to oznaczać nieprawidłowe ustawienie pierwszego i drugiego kręgu kręgosłupa. Takie symptomy towarzyszą także punktom spustowym zlokalizowanym w mięśniu mostkowo–obojczykowo–sutkowym. Guz kanału kręgowego, nadwyrężenie szyi, czy toczący się proces zapalny związany z przebiegiem choroby reumatycznej to też potencjalne podłoże bólu kręgosłupa i bólu głowy. Mnogość przyczyn wymusza wizytę u specjalisty w celu postawienia właściwej diagnozy.

Ból kręgosłupa i ból podbrzusza

Ból podbrzusza może mieć związek z patologią odcinka lędźwiowego kręgosłupa. Często oznacza także rozstęp spojenia łonowego będący rezultatem silnego przeforsowania mięśni brzucha. Ból brzucha i pleców niejednokrotnie jest też oznaką problemów i dysfunkcji układu pokarmowego, moczowo–płciowego lub może występować na tle psychogennym. Również nietrzymanie moczu, pęknięcie torbieli jajnika oraz stany zapalne miednicy mogą dawać oznaki w postaci bólu kręgosłupa lędźwiowego i podbrzusza. 

Ból kręgosłupa i problemy z oddychaniem

Kłucie w kręgosłupie, ból z tyłu pleców na wysokości żeber, ból kręgosłupa przy oddychaniu może zostać wygenerowany poprzez patologie związane z uciskiem uszkodzonego dysku na korzenie nerwów rdzeniowych. Bardzo często takie objawy daje również dysfunkcja przepony czy neuralgia międzyżebrowa. Bóle po lewej stronie pleców o opisywanym charakterze powinny zaniepokoić, gdyż mogą świadczyć o zawale serca. 

Ból kręgosłupa i drętwienie kończyn

Zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa, dyskopatia czy zespół górnego otworu klatki piersiowej mogą przysporzyć niepokojących symptomów w postaci drętwienia kończyn. Topografia objawów jest uzależniona od lokalizacji ucisku oraz stopnia jego nasilenia. Drętwienie oraz mrowienie kończyn może dotyczyć zarówno rąk, jak i nóg. Patologiczne zmiany umiejscowione w części lędźwiowej będą prowokowały dolegliwości kończyn dolnych. Nieprawidłowości w odcinku szyjnym mogą z kolei wywołać drętwienie palców u rąk. 

Ból kręgosłupa – rozpoznanie

Proces diagnostyczny bóli kręgosłupa zwykle rozpoczyna seria pytań skierowana do pacjenta. Taki wstępny wywiad pomaga w ukierunkowaniu dalszego postępowania. Następnie lekarz ocenia zakres ruchomości, siłę mięśniową oraz wykonuje testy kliniczne, aby sprawdzić, gdzie leży największy problem. 

Badanie kręgosłupa to często bardzo złożony proces. Wobec czego diagności muszą posiłkować się obrazowaniem. Pomaga to w uzyskaniu bardzo rzetelnej i dokładnej oceny stanu kręgosłupa i pozwala na profesjonalne różnicowanie. Do jakiego lekarza z bólem kręgosłupa? Najlepiej udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który wstępnie określi, jakiej natury może to być problem. W zależności od tego, pacjent najczęściej jest kierowany w dalszej kolejności do ortopedy lub neurologa. 

Ból kręgosłupa – leczenie

Co na ból kręgosłupa? Tak, jak w większości przypadków proces leczenia jest podzielony dwojako. Jeśli pozwala na to stan zdrowia, najpierw rekomenduje się postępowanie zachowawcze, procedury inwazyjne są zarezerwowane dla stanów ostrych, które mogą poważnie zagrażać zdrowiu i wymagać natychmiastowej interwencji w celu jego wyeliminowania. 

Łagodniejsze objawy (np. ból kręgosłupa lędźwiowego przy schylaniu, bóle dolnego odcinka kręgosłupa, ból krzyża) są traktowane za pomocą środków farmakologicznych. W pierwszej kolejności są to zazwyczaj leki o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym – pozwala to zredukować dolegliwości i zmniejszyć ewentualnie występujący stan zapalny. Forma podania może być doustna lub też iniekcyjna. Ostre objawy rwy kulszowej leczy się także za pomocą zastrzyków nadtwardówkowych, które pod kontrolą fluoroskopii działają bezpośrednio na dysfunkcyjne miejsce (zastrzyki na ból kręgosłupa). Substancje, z których składa się zastrzyk to najczęściej sterydy oraz witaminy z grupy B połączone ze składnikami odżywczymi. 

Przy bólach kręgosłupa zaleca się odpoczynek i unikanie pozycji siedzącej, ponieważ jest najbardziej obciążająca. Jeśli mimo stosowania opisywanego postępowania, dolegliwości nie ustępują przez kilka tygodni, może być konieczna operacja kręgosłupa. 

Ból kręgosłupa – rehabilitacja

Bóle w odcinku lędźwiowym, szyjnym czy piersiowym kręgosłupa, a także bóle pleców i towarzyszące im inne objawy, takie jak ból kręgosłupa i brzucha czy ból kręgosłupa i głowy, wymagają działań rehabilitacyjnych. Bardzo ważne jest, aby w początkowym okresie ograniczyć aktywność fizyczną, unikać dźwigania oraz schylania się przy wyprostowanych nogach. Wszelkie czynności typu podnoszenie przedmiotów z podłogi czy sięganie po coś, co znajduje się nisko powinny odbywać się przy ugiętych stawach biodrowych i kolanowych. Pomaga to zredukować obciążenia celowane w kręgosłup i przenosi je częściowo na stawy biodrowe. 

Ułożenie, które bardzo często pomaga uśmierzyć ból kręgosłupa to tzw. pozycja krzesełkowa. Warto zadbać o odpowiednie wyprofilowanie siedziska, gdzie poprzez dodanie wałka zwiększać się będzie wartość lordozy lędźwiowej. Zmniejszanie bólu kręgosłupa szyjnego oraz piersiowego to także unikanie nadmiernego obciążania, noszenie okularów korekcyjnych, jeśli są wymagane, ergonomia stanowiska pracy i odpowiednie ćwiczenia. 

Przykładowy zestaw ćwiczeń na ból kręgosłupa to:

  1. Pozycja: leżenie na plecach, nogi przyciągnięte do klatki piersiowej, ręce trzymają za podudzia. Ruch polega na przyciąganiu kolan do klatki piersiowej i utrzymywaniu pozycji. Ćwiczenie kontynuujemy przez 30 sekund i powtarzamy 8 razy.
  2. Pozycja: podpór przodem na przedramionach. Ruch polega na uniesieniu tułowia oraz kończyn dolnych ponad podłogę i utrzymywaniu ciała w linii prostej. Głowa w przedłużeniu ciała. Pomaga to we wzmocnieniu gorsetu mięśniowego, w szczególności mięśni brzucha. Ćwiczenie kontynuujemy przez 1 minutę i powtarzamy 5–6 razy.
  3. Pozycja: siad skrzyżny, ręce na kolanach. Ruch polega na korekcji postawy poprzez elongację (wydłużanie) głowy w kierunku sufitu. Ćwiczenie kontynuujemy 10 sekund i powtarzamy 10 razy. Pomaga to w wyrobieniu nawyku utrzymywania prawidłowej postawy.
  4. Równolegle stosuje się także szereg zabiegów z zakresu fizjoterapii wykorzystujących ruch oraz energię fizykalną, co znacznie przyspiesza proces gojenia, regeneracji i zmniejszania bólu. 

Ból kręgosłupa – domowe sposoby

Domowe sposoby na bóle lędźwiowe, problemy z więzadłami kręgosłupa, dolegliwości odcinka szyjnego, piersiowego czy uogólniony ból kręgosłupa na dole to wykorzystanie powszechnie dostępnych środków. Można wykonać kąpiel w wodzie z solą Epsom, co na pewno rozluźni mięśnie i przyczyni się do łagodzenia objawów zapalenia. Przykładanie liści z młodej kapusty czy spożywanie kurkumy również może wpłynąć pozytywnie. Okłady z borowiny na odcinek szyjny, piersiowy, lędźwiowy w okresie przewlekłym także cieszą się pozytywnymi rezultatami w łagodzeniu bóli kręgosłupa. 

  1. Cuellar J. M., Stauff M. P., Herzog R. J. i in., Does provocative discography cause clinically important injury to the lumbar intervertebral disc? A 10–year matched cohort study, „Spine J.” 2016, nr 16, s. 273–280.
  2. Albert H. B., Sorensen J. S., Christensen B. S. i in., Antibiotic treatment in patients with chronic low back pain and vertebral bone edema (Modic type 1 changes): a double–blind randomized clinical controlled trial of efficacy, „Eur Spine J.” 2013, nr 22, s. 697–707.
  3. Lee S. Y., Kim T. H., Oh J. K. i in., Lumbar stenosis: a recent update by review of literature, „Asian Spine J.” 2015, nr 9, s. 818–828. 
  4. Deyo R. A., Treatment of lumbar spinal stenosis: a balancing act, „Spine J.” 2010, nr 10, s. 625–627.
  5. Vernon H. T., Humphreys B. K., Hagino C. A., A systematic review of conservative treatments for acute neck pain not due to whiplash, "J Manipulative Physiol Ther" 2005, nr 28, s. 443–448.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Ból biodra – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu stawu biodrowego. Ćwiczenia na biodra

    Ból biodra może dotknąć osoby w każdym wieku, nie tylko seniorów. Przyczynami bólu stawu biodrowego mogą być zmiany zwyrodnieniowe, ale także urazy czy rwa kulszowa. Często bólom bioder towarzyszy uczucie trzaskania bądź przeskakiwania biodra (tzw. zespół trzaskającego biodra). Leczenie bolącego biodra opiera się przede wszystkim na fizjoterapii – odpowiednio dobranych zabiegach fizykoterapeutycznych i ćwiczeniach, część z nich można wykonywać także w domu. Rzadziej stosuje się leczenie operacyjne w postaci wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego.

  • PMS (zespół napięcia przedmiesiączkowego) – jak sobie z nim radzić?

    Co miesiąc powtarza się niemal ten sam scenariusz – dopada Cię huśtawka nastrojów, nie możesz się skoncentrować, przybierasz na wadze nawet do 3 kg, czujesz się opuchnięta, piersi sprawiają Ci ból, nie możesz spać, masz migrenę, nudności, zaparcia lub biegunkę, a twarz i dekolt pokrywają się wypryskami? To tylko część z ponad 100 objawów, które  świadczą o zespole napięcia przedmiesiączkowego, czyli PMS. Jak złagodzić jego objawy?

  • Katar sienny – jak się objawia i jakie są sposoby na alergiczny nieżyt nosa?

    Katar sienny, zwany też katarem alergicznym, to zmora uczuleniowców. Jego objawy to nie tylko cieknąca, bezbarwna wydzielina z nosa czy świąd i zaczerwienienie nosa. Katar może odbijać się na naszym samopoczuciu, jakości snu, powodować bóle głowy lub gorączkę. Czy istnieje domowy sposób na katar alergiczny? Jak go wyleczyć i ile trwa? Kiedy z katarem siennym pójść do lekarza? 

  • Światłowstręt – na czym polega i o czym świadczy? Co robić, gdy się pojawi?

    Światłowstręt jest objawem polegającym na odczuciu bólu i pieczenia oczu podczas patrzenia na źródła światła lub przebywania w nasłonecznionych pomieszczeniach. Światłowstręt nie jest odrębną jednostką chorobową, a objawem choroby, dlatego postępowanie zależne jest od przyczyny nadwrażliwości na światło. Wśród najczęstszych przyczyn światłowstrętu wymienia się zapalenie spojówek, migrenę oraz infekcje wirusowe.  

  • Bóle miednicy – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu miednicy

    Przyczyn bólu miednicy może być wiele, inne z nich będą dotyczyły kobiet, inne mężczyzn. Wśród kobiecych przyczyn zespołu bólowego miednicy mniejszej znajdują się przede wszystkim czynniki i schorzenia ginekologiczne oraz choroby układu moczowego, m.in. endometrioza, mięśniaki macicy, zapalenie pęcherza moczowego. U mężczyzn najczęstszą przyczyną dolegliwości w okolicy miednicy są natomiast choroby gruczołu krokowego oraz układu pokarmowego, np. zaparcia czy IBS. 

  • Wole tarczycy – przyczyny i leczenie powiększonej tarczycy

    Terminem wole określa się nieprawidłowe powiększenie tarczycy. Może ono oznaczać niedoczynność tarczycy, schorzenie autoimmunologiczne, takie jak choroba Hashimoto czy choroba Gravesa-Basedowa, lecz może również świadczyć o niedoborze jodu  czy niektórych witamin i minerałów (selenu, żelaza, witaminy A). Jakie rodzaje wola tarczycy się wyróżnia? Czym jest wole guzkowe? 

  • Rumień wędrujący – jak go rozpoznać? Diagnostyka i leczenie rumienia po kleszczu

    Rumień wędrujący (łac. erythema migrans) to charakterystyczna wysypka skórna pojawiająca się jako objaw wczesnego stadium boreliozy. Rumień po ukłuciu kleszcza ma kolisty kształt, wędruje, stopniowo się powiększając (przypomina tarczę strzelniczą – pomiędzy jego centrum a okręgiem zewnętrznym pojawia się blada obręcz). Rumień wędrujący jest widoczny średnio od 1 do 3 tygodni od ukąszenia u ok. 80 % chorych na boreliozę. Jak odróżnić go od reakcji alergicznej? Jak długo utrzymuje się rumień wędrujący?

  • Zaburzenia równowagi – najczęstsze przyczyny, diagnostyka i leczenie zachwiań równowagi

    Przyczyn zaburzeń równowagi może być wiele, najczęściej są to schorzenia neurologiczne, takie jak choroba Parkinsona, laryngologiczne, np. choroba Meniere'a czy też zaburzenia psychiczne, m.in. nerwica. Problemy z zachowaniem równowagi mogą również pojawić się w przebiegu chorób kardiologicznych, migreny, cukrzycy, a także jako skutek zatrucia alkoholem bądź lekami. Ponieważ zaburzenia stabilności ciała mogą zwiastować również stany zagrażające życiu, takie jak guz mózgu czy udar, w przypadku nasilonych dolegliwości zawsze należy zasięgnąć porady lekarskiej. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij