Prawidłowy poziom cukru we krwi – badanie, normy
Anna Posmykiewicz

Prawidłowy poziom cukru we krwi – badanie, normy

Jaki jest prawidłowy poziom cukru? Jak zmienia się poziom cukru po jedzeniu? Prawidłowy poziom cukru (czyli glikemia) w krwi na czczo powinien mieścić się w granicach 60-100 mg/dl. Po jedzeniu poziom cukru może natomiast przekraczać 100 mg/dl i będzie to zjawisko zupełnie prawidłowe. Zbyt wysoki poziom cukru, zarówno na czczo, jak i po jedzeniu, może świadczyć o tym, że u pacjenta rozwija się cukrzyca. Ale czy zawsze wysoki poziom cukru we krwi musi świadczyć o cukrzycy?

Jeśli poziom cukru we krwi oznaczany na czczo będzie wynosić od 100 do 125 mg/dl, konieczne będzie wykonanie dodatkowych badań weryfikujących uzyskany wynik. W tej sytuacji lekarz na pewno zaleci dodatkowo wykonanie testu OGTT (doustnego testu obciążenia glukozą). Jest to badanie bardzo proste do wykonania, a jednak dzięki niemu można dowiedzieć się więcej na temat poziomu glikemii w krwi.

Jak wygląda badanie doustnego obciążenia glukozą (OGTT)? 

Na badanie należy udać się na czczo, czyli minimum 8 godzin po ostatnim posiłku – w innym przypadku wynik badania może być zafałszowany i niewiarygodny.

Test rozpoczyna się pobraniem krwi z żyły w celu oznaczenia stężenia glukozy. Następnie należy wypić 75 g glukozy rozpuszczonej w 300 ml wody. Ponieważ taki roztwór jest bardzo słodki i nie każdy jest w stanie wypić go bez odruchów wymiotnych, dopuszczalne jest wciśnięcie do niego połówki cytryny, aby choć trochę poprawić jego smak.

Po upływie 120 minut ponownie pobiera się krew celem oznaczenia glikemii.

Wynik testu jest prawidłowy, jeśli poziom cukru po upływie 120 minut wynosi mniej niż 140 mg/dl. Jeśli wynik po dwóch godzinach mieści się w przedziale 140-199 mg/dl, rozpoznaje się nietolerancję węglowodanów, czyli stan zagrożenia cukrzycą. Cukrzycę natomiast rozpoznaje się, kiedy w 120. minucie poziom glukozy jest równy lub wyższy niż 200 mg/dl.

Czy wysoki poziom cukru we krwi zawsze oznacza, że pacjent choruje na cukrzycę?

Nie. Poziom glukozy może bowiem wzrosnąć także w sytuacji stresowej lub w przypadku ciężkiej choroby. Ma to związek z udziałem różnych hormonów – kortyzolu, katecholamin (adrenaliny, noradrenaliny), glukagonu i hormonu wzrostu. Hormony te znacznie nasilają glukoneogenezę i glikogenolizę. Na skutek działania tych hormonów, będących antagonistami insuliny, rozwija się też przejściowa insulinooporność: organizm przestaje reagować na działanie insuliny i rośnie poziom glukozy. Do takiej sytuacji może dojść w przebiegu ostrych zespołów wieńcowych (zawał serca) bądź po interwencji kardiochirurgicznej. Taki rodzaj hiperglikemii może też pojawić się w przebiegu udaru mózgu czy posocznicy.

Hiperglikemia związana jest z chorobą organizmu. Może to być choroba przewlekła, na całe życie – cukrzyca. Wysoki poziom cukru może też wynikać z ostrej choroby stanowiącej bezpośrednie zagrożenie życia w danym momencie – ostrego incydentu wieńcowego, udaru mózgu czy sepsy. Dlatego nawet przypadkowe stwierdzenie podwyższonej wartości glikemii zawsze wymaga szybkiej konsultacji z lekarzem.

Zbyt niski poziom cukru we krwi

Dolna norma poziomu cukru we krwi wynosi 60 mg/dl. Mogą jednak zdarzyć się sytuacje, w których poziom cukru spadnie poniżej tej granicy. Mówi się wtedy o hipoglikemii. Na czym polega hipoglikemia?

Hipoglikemia to inaczej niedocukrzenie, czyli po prostu obniżony – poniżej dopuszczalnej normy – poziom glukozy w krwi. O hipoglikemii mówi się, kiedy poziom glukozy w osoczu spada poniżej 60 mg/dl, choć tak naprawdę objawy związane z hipoglikemia mogą zacząć się pojawiać przy jeszcze niższych poziomach glukozy – zwykle wtedy, kiedy poziom glukozy spadnie do około 40-50 mg/dl.

Można wyróżnić trzy postacie hipoglikemii:

  • hipoglikemię łagodną, o której mówi się, kiedy chory sam potrafi ją opanować, wypijając słodzony płyn i przyjmując pokarm,
  • hipoglikemię umiarkowaną, w przebiegu której pacjent wymaga pomocy drugiej osoby, która poda mu do wypicia słodzony płyn, pokarm, cukier prosty lub wstrzyknie glukagon,
  • ciężką hipoglikemię, przebiegającą z utratą przytomności – to najgroźniejsza postać, która zawsze wymaga hospitalizacji.

Przyczyny hipoglikemii

Jedną z przyczyn hipoglikemii może być po prostu głodzenie czy niedożywienie – w sytuacji, kiedy nie będziemy nic jeść przez długie godziny, u każdego z nas mogą pojawić się takie objawy, jak bardzo silne uczucie głodu, zawroty głowy czy przyspieszenie czynności serca, które są przecież objawami hipoglikemii.

Do hipoglikemii może również dojść na skutek spożycia zbyt dużej ilości alkoholu lub po bardzo znacznym wysiłku fizycznym, który przewyższa wydolność i możliwości naszego organizmu.

Zdarza się, że do hipoglikemii dochodzi u osób chorujących na cukrzycę, u których występuje konieczność stosowania insuliny – hipoglikemia może rozwinąć się na skutek podania zbyt dużej dawki insuliny. Również zastosowanie doustnych leków przeciwcukrzycowych w niewłaściwych dawkach może doprowadzić do rozwoju hipoglikemii.

Do znacznego obniżenia się poziomu glukozy w osoczu może doprowadzić ponadto obecność guza insulinoma lub innych nowotworów.

Zdarza się, że hipoglikemia rozwija się również w przebiegu niewydolności kory nadnerczy, niewydolności wątroby, glikogenoz czy też różnego rodzaju chorób nerek.

Jakie objawy może dawać hipoglikemia?

Objawem bardzo typowym dla hipoglikemii jest silne uczucie głodu, któremu zazwyczaj towarzyszą również osłabienie, zawroty głowy, czasami nudności i wymioty.

W przebiegu hipoglikemii pojawiają się ponadto przyspieszenie czynności serca (czyli tachykardia) oraz zlewne poty.

Pacjent bardzo często odczuwa też niepokój, pojawia się u niego drżenie oraz wzrost napięcia mięśniowego, może również dojść do rozszerzenia źrenic.

Dodatkowo, w przypadku ciężkiej postaci hipoglikemii, mogą pojawić się zaburzenia koordynacji ruchowej, drgawki, podwójne widzenie, zaburzenia oddychania i krążenia, jak również objawy ogniskowe, senność, a nawet śpiączka.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • D-dimery – wskazania, normy, podwyższone. Jak się przygotować do badania?

    Badanie d-dimerów we krwi jest jednym z głównych parametrów wykorzystywanych w diagnostyce chorób zakrzepowych, takich jak zakrzepica żył głębokich dolnych czy zatorowość płucna. Skrzepy krwi znajdujące się w naczyniach krwionośnych mogą zamknąć światło tych przewodów, doprowadzając do bardzo poważnych komplikacji zdrowotnych. Wyróżnia się cztery podstawowe metody oznaczenia stężenia d-dimerów we krwi (metoda lateksowa, immunoenzymatyczna, aglutynacji pełnej krwi i wykorzystująca przeciwciała znakowane technetem). Kiedy wykonać badanie, ile kosztuje oznaczenie stężenia d-dimerów, jak się do niego przygotować? Odpowiadamy w niniejszym artykule.

  • Wapń (Ca) – badanie elektrolity we krwi. Norma, hipokalcemia, hiperkalcemia

    Zarówno wapń całkowity (Ca), jak i ten zjonizowany (Ca2+) odgrywają istotną rolę w szeregu procesów metabolicznych, które zachodzą w organizmie. Można go dostarczać wraz z pożywieniem, a zapotrzebowanie na ten makroelement wzrasta wraz z wiekiem, szczególnie wśród wrażliwych na demineralizację kości kobiet w okresie menopauzy. Ile wynosi prawidłowe stężenie wapnia we krwi, jak się przygotować do badania i co wpływa na powstanie hipokalcemii lub hiperkalcemii? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Ból po lewej stronie brzucha? To może być choroba trzustki – zbadaj poziom lipazy trzustkowej (ALP)

    Badanie poziomu lipazy (ALP) pozwala ocenić ewentualne choroby trzustki, które objawiają się na przykład jako ból po lewej stronie brzucha, najczęściej pół godziny po spożytym posiłku lub po wypiciu alkoholu. To proste oznaczenie polegające na analizie próbki krwi żylnej, oddanej w punkcie pobrań na czczo, najlepiej w godzinach porannych. Ile kosztuje badanie lipazy trzustkowej, które parametry należy dodatkowo sprawdzić wraz z analizą enzymów trzustkowych i jakie są normy ALP? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Eozynofile (eozynocyty) w wyniku morfologii – normy EOS, funkcje w organizmie

    Analizując wyniki morfologii krwi lub morfologii krwi z rozmazem, dokonuje się oceny składników morfotycznych, w tym poziomu i obrazu leukocytów w postaci eozynofili. Bardzo rzadko spotyka się sytuację, w której eozynofile są podwyższone, częściej ta sytuacja dotyczy limfocytów i neutrofilów. Jak zbadać poziom eozynofilów, o czym świadczy podwyższony ich poziom i jak obniżyć poziom granulocytów kwasochłonnych? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Monocyty – norma, podwyższone i obniżone u dziecka i dorosłego

    Oznaczenie poziomu monocytów jest częścią badania morfologii krwi. Monocytoza, czyli podwyższony poziom monocytów może mieć wiele przyczyn, a jedną z nich jest infekcja bakteryjna. Z kolei monocytopenia, tj. niski poziom monocytów może wskazywać na zakażenie wirusem HIV lub białaczkę. Zakłada się, że każde większe odchylenie od normy powinno zostać skonsultowane z lekarzem. Jak się przygotować do badania monocytów, czy jest refundowane i jakie są normy dla dzieci i dorosłych? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Anty-HCV – badanie, normy. Przyczyny i objawy zakażenia HCV

    Zakażenie WZW typu C jest jednocześnie skąpoobjawowe i groźne dla zdrowia. Nieleczone zakażenie HCV może utrzymywać się nawet do kilkudziesięciu lat, prowadząc do rozwoju marskości wątroby lub raka wątrobowokomórkowego. W celu sprawdzenia, czy doszło do zakażenia wirusem HCV, na którego dotychczas nie udało się opracować skutecznej szczepionki, należy zgłosić się na badanie poziomu przeciwciał anty-HCV. Jak wygląda badanie i interpretacja wyników badania? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Jak kawa wpływa na zdrowie nerek? Najnowsze wyniki badań

    Najnowsze wyniki badań dotyczące wpływu kawy na funkcję nerek potwierdzają, że przejście od 1 do 1,5 filiżanki kawy dziennie  zmniejsza ryzyko kamieni nerkowych o 40%. Naukowcy przypisuję tę właściwość zawartej w kawie kofeinie, która odpowiada za zwiększenie przepływ moczu, co stanowi ważny czynnik  chroniący przed rozwojem kamieni nerkowych.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij