Jakie mogą być przyczyny powiększania się i bolesności węzłów chłonnych?
Michał Posmykiewicz

Jakie mogą być przyczyny powiększania się i bolesności węzłów chłonnych?

Węzeł chłonny (inaczej węzeł limfatyczny) jest strukturą, która leży w przebiegu naczyń układu limfatycznego. Jego podstawową funkcją jest filtracja chłonki (czyli limfy) oraz udział w wytwarzaniu przeciwciał. Węzły chłonne odpowiedzialne są też za likwidację różnego rodzaju drobnoustrojów. W prawidłowych warunkach węzły chłonne są niewyczuwalne. Zdarzają się jednak sytuacje, w przebiegu których dochodzi do powiększania się węzłów chłonnych. Jakie mogą być przyczyny powiększania się węzłów chłonnych?

Powiększenie węzłów chłonnych, w zależności od przyczyny, jest wynikiem zwiększonej liczby prawidłowych lub nowotworowych limfocytów i / lub komórek zapalnych.
Za istotne powiększenie węzła chłonnego uważa się u człowieka dorosłego węzeł, którego średnica jest równa lub przekracza jeden centymetr.

Jakie mogą być przyczyny powiększania się węzłów chłonnych?

Przyczyn powiększania się węzłów chłonnych może być tak naprawdę bardzo dużo. Węzły chłonne mogą się powiększać z zupełnie błahych i niegroźnych dla zdrowia przyczyn,
może jednak się zdarzyć, że ich powiekszenie jest objawem niebezpiecznej dla naszego zdrowia lub nawet życia choroby.

Do powiększenia się węzłów chłonnych może dojść przede wszystkim w wyniku zakażenia: zarówno zakażenia bakteryjnego, jak i wirusowego czy też infekcji wywołanej zakażeniem pierwotniakowym czy grzybem.

Jeśli chodzi o zakażenia bakteryjne, to przede wszystkim do powiększenia się węzłów chłonnych przyczynia się:

  • gruźlica,
  • kiła,
  • zakażenie gronkowcem czy paciorkowcem.

Inne choroby bakteryjne, które często mogą wywoływać powiększenie się węzłów chłonnych, to:

  • bruceloza,
  • tularemia,
  • błonica,
  • choroba kociego pazura.

Jeśli chodzi o zakażenia wirusowe, to do powiększenia węzłów chłonnych bardzo często przyczynia się infekcja wirusem:

cytomegalii,
mononukleozy,
różyczki.

Inne wirusy, wywołujące powiększenie węzłów chłonnych, to:

  • wirus HIV,
  • HSV,
  • wirus ospy wietrznej i półpaśca,
  • wirus odry,
  • wirus wywołujący wirusowe zapalenie wątroby.

Wśród zakażeń pierwotniakami do najczęściej wywołujących powiększenie węzłów chłonnych zalicza się toksoplazmozę. Także infekcje grzybicze mogą przyczyniać się do powiększania się węzłów chłonnych (histoplazmoza, kokcydiomykoza).

Częstą przyczyną powiększania się węzłów chłonnych są też choroby o podłożu autoimmunologicznym. Do powiekszenia się węzłów chłonnych może zatem dojść w przebiegu toczenia rumieniowatego układowego (SLE), jak również w przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów RZS. Zdarza się, że węzły chłonne ulegają powiększeniu w przebiegu zapalenia skórno-mięśniowego, mieszanej choroby tkanki łącznej, zespołu Sjorgena, choroby posurowiczej czy nadwrażliwości na leki (hydantoina, hydralazyna, prymidon, sole złota, karbamazepina) oraz w przebiegu pierwotnej marskości żółciowej wątroby i w przypadku choroby przeszczep przeciwko gospodarzowi.

Niestety, do powiększenia się węzłów chłonnych, może też przyczynić się nowotwór. Przede wszystkim do powiększenia się węzłów chłonnych dochodzi w przypadku ziarnicy złośliwej, chłoniaków nieziarniczych, przewlekłej białaczki limfatycznej, ostrej białaczki limfoblastycznej oraz przerzutów nowotworowych guzów litych. Zdarza się, że do powiększenia się węzłów chłonnych dochodzi też w przebiegu chorób spichrzeniowych, sarkoidozy, choroby Kawasakiego oraz nadczynności  tarczycy.

Co należy zrobić, jeśli zaobserwujemy u siebie powiększony węzeł chłonny?

Na pewno nie należy wpadać w panikę, bowiem jak widać, do powiększenia się węzłów chłonnych może przyczynić się bardzo wiele różnych czynników, niekoniecznie ich powiększenie musi być związane z nowotworem. Dlatego też po stwierdzeniu powiększonego węzła chłonnego należy po prostu udać się do lekarza, który zbierze od nas dokładny wywiad, zbada nas, a w razie potrzeby wyda również skierowanie na badania dodatkowe, przede wszystkim morfologię krwi oraz poziom OB.

Polecane dla Ciebie

Co w czasie badania ocenia lekarz przy powiększonych węzłach chłonnych?

W pierwszej kolejności lekarz ocenia lokalizację powiększonych węzłów. W sytuacji, kiedy doszło do ograniczonego powiększenia (czyli chodzi o jeden węzeł lub jedną grupę węzłów), można przypuszczać, że do ich powiększenia doszło na skutek przyczyny miejscowej, jeśli zaś doszło do uogólnionego powiększenia węzłów chłonnych można podejrzewać nowotwór układu limfopoetycznego. Ponadto lekarz ocenia też konsystencję węzłów chłonnych: twarde węzły chłonne sugerują obecność przerzutów nowotworowych, chłoniaka lub przewlekłą białaczkę. Węzły chłonne stosunkowo miękkie zwykle obecne są w ostrych białaczkach, zaś węzły chłonne miękkie, niekiedy chełbocące w gruźlicy, ostrym zapaleniu węzłów chłonnych i błonicy (mogą też tworzyć przetoki do skóry). Lekarz ocenia też tkliwość (czyli bolesność) węzłów. Bolesność palpacyjna sugeruje szybko postępujące powiększenie, typowe dla zapalenia, rzadziej może mieć związek z krwawieniem do węzła chłonnego, odczynem immunologicznym lub nowotworem. Lekarz musi ocenić też przesuwalność węzłów chłonnych względem skóry i podłoża. Brak przesuwalności oraz pakiety węzłów są zwykle stwierdzane w przewlekłym procesie zapalnym lub w przebiegu procesu nowotworowego. Węzły chłonne, które nie są dostępne badaniu palpacyjnemu, należy ocenić za pomocą badań obrazowych, najczęściej wykonuje się badanie usg. W razie wątpliwości diagnostycznych, lekarz czasami decyduje się na badanie histologiczne węzła chłonnego.

Bolesność węzłów chłonnych

Zdarza się dość czesto, że powiększeniu węzłów chłonnych towarzyszy też ich bolesność. Zazwyczaj, są one wtedy też twarde, można przesuwać je w czasie badania palpacyjnego względem podłoża, skóra nad nimi może być również zaczerwieniona. Tego typu objawy sugerują ostre zapalenie węzłów chłonnych. Przyczyną tej choroby może być zakażenie wirusowe lub bakteryjne. Zwykle powiększeniu i bolesności węzłów chłonnych, w przypadku ich zapalenia, towarzyszą też objawy infekcji ogólnoustrojowej: podwyższona temperatura ciała, ból gardła, katar czy kaszel. Zwykle w takiej sytuacji, kiedy obecne są objawy infekcji oraz stwierdzi się bolesne, powiększone węzły chłonne, lekarz zleca leczenie preparatami działającymi przeciwzapalnie (np. niesteroidowe leki przeciwzapalne), dość często zachodzi też potrzeba włączenia antybiotyku. Jeśli po około tygodniu od zastosowania leczenia bolesność węzłów chłonnych oraz ich powiększenie utrzymuje się, jest to sygnał do tego, aby wykonać podstawowe badania laboratoryjne, dzięki którym będzie można stwierdzić czy bolesność węzłów chłonnych ma na pewno związek ze zwykłą infekcją.
Pamiętaj! Jeśli stwierdzisz u siebie powiększony węzeł chłonny, jak najszybciej udaj się do swojego lekarza POZ. Lekarz dokładnie zbada węzeł, oceni też inne węzły dostępne badaniu palpacyjnemu. Zbierze też dokładny wywiad dotyczący innych dolegliwości i okoliczności powiększenia się węzła, a w razie wątpliwości diagnostycznych wyda skierowanie na badania dodatkowe, które umożliwią postawienie ostatecznej diagnozy. Pamiętaj, że nie każdy powiększony węzeł chłonny musi świadczyć o procesie nowotoworym, jednak zawsze w takiej sytuacji należy go wykluczyć!

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Wszystko, co każdy turysta wiedzieć powinien na temat pierwszej pomocy

    Wakacje to czas relaksu, który kojarzy nam się z przyjemnością i beztroską. Niestety jest też druga strona medalu – czas letnich wyjazdów to okres, kiedy zdarza się wielka ilość wypadków różnego rodzaju: oparzenia, zasłabnięcia, podtopienia, czy utonięcia. Każdy z nas powinien umieć się odnaleźć w tych sytuacjach i umieć udzielić pomocy poszkodowanej osobie.

  • Ból trzustki – objawy i przyczyny, jak boli trzustka?

    Trzustka jest narządem gruczołowym położonym w górnej części jamy brzusznej. Pełni ona w organizmie bardzo ważną funkcję – odpowiedzialna jest za produkcję soku trzustkowego, który ma w swym składzie enzymy regulujące procesy trawienne, jak również wytwarza ona insulinę i glukagon, czyli hormony wpływające na utrzymanie prawidłowego poziomu glukozy. Najczęstszą dolegliwością, którą odczuwamy przy zaburzonej pracy i chorobach trzustki, jest ból. Jakie zatem przyczyny mogą powodować ból trzustki?

  • Pierwsza pomoc przy zawale

    Zawał mięśnia sercowego to martwica mięśnia sercowego spowodowana jego niedokrwieniem na skutek zamknięcia światła tętnicy wieńcowej doprowadzającej krew do serca. Do zawału mięśnia sercowego dochodzi najczęściej na skutek zamknięcia światła tętnicy wieńcowej przez blaszkę miażdżycową. Do zawału zdecydowanie częściej dochodzi u mężczyzn niż u kobiet, zwykle dotyka on osoby po 40 roku życia.

  • Tiki nerwowe – przyczyny, rozpoznanie, leczenie

    Tiki nerwowe to utrudniająca normalne funkcjonowanie przypadłość, która potrafi naprawdę uprzykrzyć życie dotkniętej nią osoby. Pozornie drobne i nieistotne odruchy, w wymiarze społecznym zadają ból obarczonej nimi osobie, ściągając nieprzychylną uwagę otoczenia, niezrozumienie i przyczepiając jej łatkę dziwaka.

  • Jak powstaje nowotwór?

    Nowotwory to jedna z najgroźniejszych znanych chorób, która jest niestety bardzo powszechna i współcześnie znajduje się w ścisłej czołówce przyczyn śmierci. Warto zadać sobie pytanie: w jaki sposób rozpoczyna się proces powstawania nowotworu i jakie czynniki na niego wpływają?

  • Jakie objawy mogą sugerować obecność guza mózgu?

    Pierwotne nowotwory ośrodkowego układu nerwowego są u dorosłych przyczyną około 3% wszystkich zgonów na nowotwory złośliwe. Większość nowotworów ośrodkowego układu nerwowego jest umiejscowiona wewnątrzczaszkowo, a jedynie co dziesiąty nowotwór rozwija się w kanale kręgowym. Warto wiedzieć, jakie objawy wskazują na rozwijający się nowotwór. 

  • Zapomniane choroby zakaźne

    Obecnie na świecie zaczynają znowu pojawiać się choroby, o których świat już zaczynał zapominać. Ma to związek zarówno z tym, że bardzo dużo ludzi nie chce szczepić swoich dzieci, jak również z tym, że coraz więcej ludzi zwiedza odległe zakątki świata, nie stosując właściwej profilaktyki przed podróżami. O jakich chorobach mowa?

  • Wysypka na brzuchu u dorosłego lub dziecka

    Każdy z nas nie jeden raz borykał się z problemem zmian skórnych, które lokalizowały się w różnych miejscach ciała. Czasami zmiany te były swędzące, czasami nie odczuwaliśmy natomiast żadnych związanych z nimi dolegliwości. Zdarzało się, że wykwity na skórze były płaskie, innym razem wyraźnie można było je wyczuć i miały one formę grudek lub krostek. Jedną z częstszych lokalizacji wysypki jest brzuch, co dotyczy zarówno ludzi dorosłych, jak i dzieci.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij