Co to jest colostrum bovinum (siara bydlęca)? Colostrum na odporność – dla dzieci i dorosłych
Katarzyna Deptuła

Co to jest colostrum bovinum (siara bydlęca)? Colostrum na odporność – dla dzieci i dorosłych

Colostrum, inaczej siara, to naturalne bogactwo związków wspomagających nie tylko odporność, ale również wpływających pozytywnie na poziom żelaza. Ostatnio zyskuje na popularności względem tradycyjnych środków na odporność, mogą ją przyjmować także niemowlęta i dzieci. Rodzaje siary są różne – od bydlęcej, przez owczą, po kozią. Kiedy warto zastosować colostrum? Jakie preparaty znajdziemy na aptecznej półce?

Colostrum – co to jest?

Siara to jedno z pierwszych mlek (młodziwo, łac. colostrum), jakie otrzymuje noworodek. Mleko to różni się nieco składem od mleka dojrzałego – zawiera m.in. czynniki wzrostowe i związki aktywne immunologicznie – ma taki skład, który umożliwia ochronę przed patogenami – w momencie, gdy układ odpornościowy noworodka nie jest w pełni rozwinięty. Siara jest wytwarzana przez gruczoły mlekowe w okresie kilku pierwszych dni po porodzie.

Immunoglobuliny w colostrum i ich znaczenie dla organizmu

Skład siary różni się od składu późniejszego mleka – źródła podają, że siara zawiera 40 razy więcej związków aktywnych niż mleko dojrzałe. Odnośnie colostrum krąży opinia, że jest to najmocniejszy składnik o właściwościach immunostymulujących dostępny w naturze. Składowymi siary mającymi znaczenie dla odporności są komórki odpornościowe (leukocyty, makrofagi, limfocyty T, limfocyty B, przeciwciała z klasy IgA). Stężenie IgA jest 100 razy większe w porównaniu do mleka dojrzałego.

Wymienione wyżej składniki są odpowiedzialne za odporność bierną noworodka, stąd warto jak najszybciej rozpocząć karmienie piersią (układ immunologiczny dziecka jest niedojrzały przez pierwsze 2–3 miesiące życia, ochrona przed patogenami pochodzi jedynie z mleka matki). Za właściwości colostrum odpowiadają również inne związki, immunomodulujące: polipeptyd bogaty w prolinę oraz przeciwzapalne: lizozym.

Laktoferyna jako składnik colostrum

Istotnym składnikiem colostrum jest także laktoferyna o właściwościach modulujących układ odpornościowy. Wykazuje ona działanie bakteriostatyczne i bakteriobójcze, tym samym  działa w sposób bezpośredni na patogeny, ale może również stymulować układ immunologiczny, dodatkowo ma również duże znaczenie w metabolizmie żelaza.

Badania pokazują, że laktoferyna może zwiększyć efekt leczniczy (bójczy/statyczy) antybiotyku poprzez wzrost wrażliwości bakterii na stosowany antybiotyk. W aptekach dostępne są gotowe preparaty z laktoferyną – krople czy saszetki. 

Z racji tego, że laktoferyna zapobiega przenikaniu do krwioobiegu niechcianych substancji czy patogenów, można uznać, że związek ten jest uszczelniaczem i jednocześnie elementem obrony nieswoistej przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi. Wspiera rozwój mikroflory jelitowej (bakterii z rodzaju Lactobacillus i Bifidobacterium).

Laktoferyna może wspomagać odporność poprzez wpływ na dojrzewanie komórek układu odpornościowego, ich różnicowanie się, korzystny wpływ na bakterie kwasu mlekowego. Stosuje się ją również w okresach zwiększonego zapotrzebowania na żelazo.

Colostrum – zastosowanie

Siara zawiera komórki odpornościowe, m.in. przeciwciała klasy A, G i M (IgA, IgG i IgM). Wśród składników colostrum na szczególną uwagę zasługują immunoglobuliny IgA, które osłaniają błony śluzowe przewodu pokarmowego i oddechowego – wykazano, iż IgA chronią np. przed bakteriami E. coli, które odpowiedzialne są za niemowlęce rozwolnienie. 

Siara wołowa (Colostrum bovinum) jest bogatsza składowo w porównaniu do siary ludzkiej, stąd stała się istotnym składnikiem aptecznych produktów, które stosuje się zarówno u dorosłych, jak i u niemowląt. 

Jak już wspomniano, istotnym składnikiem siary krowiej jest laktoferyna, która zapobiega dolegliwościom układu pokarmowego. Pod względem chemicznym to glikoproteina o charakterze transferyny – wiąże żelazo. Niektóre badania pokazują, że laktoferyna ma wpływ na skład mikroflory jelitowej. Warte zauważenia jest, że laktoferyna hamuje rozwój patogenów, jak wspomniana wyżej Escherichia coli, nie wpływa natomiast stopująco na dobre bakterie kwasu mlekowego z rodzaju Bifidobacterium. Jest związkiem bezpiecznym dla niemowląt i nie wywołuje żadnych skutków ubocznych.

Polecane dla Ciebie

Colostrum – właściwości

Siara wykazuje właściwości zmieniające czynność układu immunologicznego. W jej składzie można wyróżnić immunoregulatory, jak laktoferyna czy kazeina – biorą one udział w homeostazie organizmu. Związki zawarte w colostrum podnoszą aktywność komórek układu immunologicznego.

Wśród działań siary, obok wspomagania odporności, wymienia się również działanie przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe, przeciwpasożytnicze oraz przeciwgrzybicze.

Niektóre związki odpowiadają także za dojrzewanie limfocytów T i limfocytów B, dodatkowo pomagają w regulacji wydzielania związków określanych mianem mediatorów stanu zapalnego.

Colostrum – jakie wybrać?

Zainteresowanie siarą ponownie wzrasta w związku z wytwarzaniem się patogenów odpornych na antybiotyki. Colostrum można spotkać w suplementach dla dorosłych, colostrum dla dzieci natomiast stanowi alternatywę dla tranów.

Produkty z colostrum dostępne są bez recepty. W ofercie znajdziemy różne preparaty z siarą bydlęcą, jak colostrum w tabletkach, płynie, syropie czy kroplach. Preparaty tego typu nie są lekami – w głównej mierze to suplementy diety – zawierają najczęściej siarę wołową (chemicznie zbliżona jest ona do ludzkiej laktoferyny). Colostrum podaje się jako uzupełnienie diety niemowlaka, dzieci czy osób dorosłych. Niektóre źródła podają, iż colostrum może być stosowane również w okresie infekcji (np. biegunek infekcyjnych) czy niektórych dysfunkcjach odporności.

Wśród colostrum wyróżnić możemy:

  • colostrum krowie /bydlęce,
  • colostrum owcze,
  • colostrum kozie.

W obrocie aptecznym możemy znaleźć colostrum z probiotykiem czy innymi składnikami wspierającymi odporność. Suplementy diety z siarą są standaryzowane na zawartość immunoglobulin, zwykle z klasy G (IgG).

Siara bydlęca stosowana w preparatach farmaceutycznych jest zwykle pobierana w ciągu 24 do 72 godzin od porodu krowy – taka jest wykorzystywana w preparatach farmaceutycznych. Preparaty colostrum mogą być przyjmowane na czczo.

  1. K. A. Rak, M. Bronkowska, Immunologiczne znaczenie siary, „Hygeia Public Health” 2014, nr 49(2), s. 249–254.
  2. M. Zimecki, J. Artym, Właściwości terapeutyczne białek i peptydów z siary i mleka, „Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej” 2005, t. 59, s. 309–323.
  3. J. Wodowska, Suplementy na odporność. Jak długo je stosować?, www.doz.pl [online], https://www.doz.pl/czytelnia/a12251-.Suplementy_na_odpornosc._Jak_dlugo_je_stosowac, [dostęp:] 17.12.2019.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Leki przeciwwirusowe na grypę. Czym jest amantadyna, rymantadyna, oseltamiwir i zanamiwir?

    Najsilniejszymi lekami przeciwwirusowymi na grypę są amantadyna, rymantadyna (leki starej generacji), oseltamiwir i zanamiwir (leki nowej generacji). Stosowane są jedynie na wskazanie lekarza, który tylko w uzasadnionych przypadkach wdroży leczenie tymi substancjami. Mają one charakter wirusostatyczny, a leczenie z ich udziałem trwa najczęściej 5. dni. Jakie są przeciwwskazania do stosowania leków przeciwwirusowych, jaki jest ich mechanizm działania oraz kiedy leki na grypę są skuteczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Etenzamid – składnik leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Właściwości, przeciwwskazania

    Etenzamid, czyli salicylan, to składnik, który często jest łączony z kwasem acetylosalicylowym i kofeiną. Komplet tych związków sprawia, że ich skuteczność przeciwbólowa lub przeciwzapalna jest bardzo wysoka. Zazwyczaj preparaty z tym składnikiem zalecane są w bólach głowy, bólach mięśniowo-szkieletowych, a także bólach o umiarkowanym nasileniu o podłożu zapalnym. Czy u dzieci można stosować etenzamid, jaka jest bezpieczna, maksymalna dawka dzienna tej substancji dla osoby dorosłej i jaki jest mechanizm działania etenzamidu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Izotretynoina – działanie, dawkowanie, skutki oboczne, zasady terapii

    W ostatnich latach bardzo popularne stało się leczenie trądziku izotretynoiną. Pomimo wielu skutków ubocznych, z jakimi wiąże się ta terapia, decydują się na nią nawet te osoby, u których trądzik nie jest wyjątkowo nasilony. Czym jest izotretynoina, dlaczego kobiety w ciąży nie mogą jej stosować oraz jak wylicza się dawkę skumulowaną?

  • Dlaczego profilaktyczne picie płynu Lugola jest niebezpieczne dla zdrowia?

    W ostatnich dniach bardzo wzrosło zainteresowanie płynem Lugola. Niektórzy próbują stosować go profilaktycznie, a nie na skutek wyraźnych wskazań zdrowotnych. Wprawdzie płyn Lugola wykazuje działanie antyseptyczne, a znajdujący się w nim jod wpływa korzystnie na pracę tarczycy, tak zażywanie go na „ własną rękę" może mieć bardzo negatywne, a wręcz tragiczne w skutkach konsekwencje. Dlaczego nie powinniśmy stosować płynu Lugola bez wyraźnych wskazań lekarskich i czym jest trądzik jodowy? 

  • Chlorheksydyna – w czym wystepuje? Leki z nią w składzie

    Chlorheksydyna to jeden ze środków najpowszechniej stosowanych do celów antyseptyki. Warto wiedzieć w jakich produktach występuje oraz jakie są przeciwwskazania do jego użycia. 

  • Jak działa mentol? W jakich produktach można go znaleźć?

    Mentol, który kojarzymy ze świeżym zapachem i odświeżającym smakiem, wykazuje wiele właściwości leczniczych. Z tego względu znajdziemy go nie tylko w kosmetykach czy popularnych produktach spożywczych, ale także i farmaceutykach. Jakie zatem dokładnie działanie wykazuje mentol? Czy może być szkodliwy? Kto powinien ograniczyć jego stosowanie?

  • Co stosować na oparzenia?

    Niewielkie i stosunkowo niegroźne oparzenia objawiają się zaczerwienioną skórą, bólem, obrzękiem lub pęcherzami. Możemy je samodzielnie wyleczyć przy zastosowaniu odpowiednich środków. Jakie zatem preparaty na oparzenia warto mieć w domowej apteczce? Podpowiadamy.

  • Jodek potasu – działanie, dawkowanie, profilaktyka. Kiedy i dlaczego należy go użyć?

    Określoną dla danej grupy wiekowej ilość jodku potasu należy przyjąć w jednorazowej dawce dobowej, która umożliwi wysycenie tarczycy i jej ochronę przed radioaktywnym jodem.  Przyjęcie odpowiedniej ilości jodku potasu chroni przed narażeniem popromiennym przez maksymalnie 24 godziny od przyjęcia dawki wysycającej. Czy profilaktyczne zażywanie jodku potasu jest wskazane i bezpieczne?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij