Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca
Katarzyna Gintowt-Juchniewicz

Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca

Kołatanie w klatce piersiowej opisywane jest przez pacjentów jako mocne lub niemiarowe bicie serca, znacząco różniące się od wcześniejszej pracy tego mięśnia. Palpitacja wywołuje niepokój i skłania do konsultacji lekarskiej. Co tak na prawdę kryje się pod pojęciem kołatania serca?

Co to jest kołatanie serca?

Towarzystwo naukowe definiuje kołatanie serca jako subiektywne, nieprzyjemne uczucie bicia serca, będące wynikiem zmian w częstotliwości, rytmie lub sile jego skurczu. U osób zdrowych sporadyczne występowanie epizodu niemiarowego bycia serca po wysiłku, chwilowym niedotlenieniu, może być fizjologiczne. Jak postępować, jeśli zdarza się to coraz częściej i zaburza rytm dnia codziennego?

Kołatanie serca – diagnostyka 

Opisywane subiektywne uczucie kołatania serca lekarz weryfikuje, wykonując liczne badania. Najprostszym sposobem oceny rytmu serca jest osłuchiwanie przy pomocy stetoskopu, w odniesieniu do badania rytmu serca na tętnicy obwodowej przedramienia. Jednak sama auskulacja nie wyczerpuje panelu badań dostępnych w diagnostyce palpitacji. Kolejnym podstawowym badaniem jest EKG (elektrokardiografia), które pozwala na zobrazowanie elektrycznej pracy serca i umożliwia wykrycie m.in. zaburzeń rytmu serca. W oparciu o te badania zlecone może zostać badanie USG serca (echo serca, echokardiografia, UKG) w celu poszerzenia diagnostyki.  

Istotny klinicznie jest charakter kołatania. Podział kliniczny wyróżnia kołatanie miarowe i niemiarowe oraz nienapadowe (przyspiesza i ustępuje stopniowo) i napadowe (nagły początek i nagłe ustąpienie).

Gdy zaburzenie występuje długofalowo lub przewlekle, zaobserwowanie nieprawidłowości w badaniach nie stanowi problemu. Niestety w przypadku izolowanego typu kołatania, może zdarzyć się, iż podczas badania nie zobrazujemy przyczyny. Rozwiązaniem z wyboru okazuje się rejestracja w trybie 24-godzinnej pracy mięśnia sercowego (łac. myocardium) przy pomocy tzw. Holtera. Gdy powyższe metody są nieskuteczne, lekarz wystawi skierowanie do szpitala. Zalecana jest kilkudniowa hospitalizacja na oddziale i postawienie ostatecznego rozpoznania.      

Istotnym badaniem w diagnostyce kołatania serca jest powszechnie wykonywanie badanie krwi. Ocena biochemii, morfologii, elektrolitów oraz podstawowych parametrów umożliwia stwierdzenie np. niedokrwistości lub zaburzeń ilościowych potasu, które mogą manifestować się palpitacjami serca.

Jakie mogą być przyczyny kołatania serca?

Naturalnym wydaje się poszukiwanie w pierwszej kolejności przyczyny kołatanie serca w tym narządzie.

Prawidłowe bicie serca to rytmiczny skurcz przedsionków oraz komór generowany przez węzeł zatokowo-przedsionkowy. Norma tych ruchów mieści się w przedziale pomiędzy 60-100 uderzeń na minutę. Każde odchylenie od tych granic pacjent może odczuwać jako zaburzenie. Zarówno zbyt wolny, jak i zbyt szybki rytm serca stanowią wyjściowo potencjalne źródło zagrożenia życia. 

Pod pojęciem kołatania serca kryje się również arytmia, czyli tzw. „nierówna praca serca” – nieregularne skurcze zawartości worka osierdziowego lub zaburzenia przewodzenia impulsu. Odmienny rytm serca rzadko jest izolowanym objawem, najczęściej towarzyszy innym dolegliwościom. Stany, których objawem jest kołatanie serca, wymagające natychmiastowego działania – wezwania pogotowia ratunkowego – to m.in. migotanie i trzepotanie przedsionków lub komór czy tamponada serca. Do czynników zaburzających naturalny rytm pracy pompy krwi należą anomalie budowy anatomicznej, przejściowy stan infekcji pod postacią zapalenia osierdzia, przewlekła choroba niedokrwienna lub niewydolność serca. 

Kołatanie serca a zaburzenia psychiczne 

Drugim powodem kołatań serca są schorzenia o podłożu psychiatrycznym, np. napady paniki, nerwica czy zaburzenia hipochondryczne. Przejściowe niedotlenienie spowodowane innym rytmem i torem oddechowym w trakcie ataku kompensowane jest przez szybsze bicie serca i jest to normalne. Jednak przedłużający się stres i nerwobóle, wymagają wizyty u lekarza.

Kołatanie serca a zaburzenia hormonalne

Chcąc opisać przyczyny kołatania serca, nie sposób nie wspomnieć o zaburzeniach hormonalnych. Często zdarza się, iż u pacjenta w trakcie poszukiwania nieprawidłowości kardiologicznych, diagnozuje się niedoczynność lub nadczynność tarczycy. Jaki związek ma tarczyca z sercem? Wachlarz hormonów wpływających na prawidłowe funkcjonowanie organizmu jest produkowany przez narządy odległe od serca. W przypadku schorzeń tarczycy, stan eutyreozy (tj. nieprawidłowego wydzielania TSH, FT4, FT3) reguluje metabolizm całego organizmu.

Kołatanie serca a leki i używki

Należy także wspomnieć, iż kofeina w dużych ilościach wpływa nie tylko na ciśnienie, może również powodować drżenie serca. Podobnie substancje psychoaktywne, takie jak: amfetamina, kokaina, alkohol – zarówno nadużycie, jak i zespół odstawienny.

Na uczucie kołatania serca mogą uskarżać się osoby w trakcie infekcji, z gorączką, hipoglikemią, w ciąży lub przyjmujące leki (beta-mimetyki, przeciwcholinergiczne, beta-blokery, glikozydy naparstnicy, teofilina, azotany, adrenalina).

Kołatanie serca – inne przyczyny

Do innych przyczyn przejściowego kołatania serca należą wysiłek fizyczny oraz odwodnienie. Zabiegane społeczeństwo XXI wieku zapomina o prawidłowym nawodnieniu, tymczasem długotrwałe niewypełnienie łożyska naczyniowego może wywołać zawroty głowy i uczucie kołatania serca w klatce piersiowej po przebudzeniu. W nocy zaś fizjologicznie rytm serca zwalnia poniżej 60 uderzeń na minutę. Gdy epizod kołatania pojawi się w nocy – wymaga to pilnej konsultacji ze specjalistą w celu poszerzenia diagnostyki. 

Objawy towarzyszące i leczenie kołatania serca

Symptomy, które mogą towarzyszyć palpitacjom serca to przede wszystkim:

  • zmęczenie,
  • zawroty głowy,
  • dyskomfort/ból w klatce piersiowej,
  • duszność,
  • wielomocz,
  • zasłabnięcie/omdlenie.
Różnicowanie nieprawidłowości związanych z pracą serca dla pacjenta czy otoczenia jest niezwykle ciężkie, wręcz niemożliwe, dlatego też w przypadku występowania tego rodzaju objawów, należy udać się do specjalisty. 

Zaburzenia wydolności krążeniowej mogą poprzedzać utratę przytomności i zatrzymanie rytmu serca. Chcąc uratować komuś życie, niezbędna jest wówczas szybka reakcja, i jeśli to możliwe zastosowanie AED (ang. Automated External Defibrylator). Na szczęście centra handlowe, stacje metra, lotniska oraz inne miejsca gromadzące określoną w ustawie ilość osób, zobowiązane są do posiadania oraz wyraźnego oznaczenia miejsca, w którym znajduje się AED.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból stopy – przyczyny, leczenie, ćwiczenia na ból śródstopia

    Ból stopy to dolegliwość, która może mieć rozmaite przyczyny. Ból stóp może pojawić się po intensywnym wysiłku fizycznym, wielogodzinnej pracy w pozycji stojącej, ale także jako objaw poważnych chorób, takich jak cukrzyca, dna moczanowa czy nerwiak Mortona. Sprawdź, jak diagnozuje się ból stóp, jak wygląda leczenie? Poznaj ćwiczenia na bolące stopy.

  • Ból szyi – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia

    Ból szyi to częsta dolegliwość, która dotyka dużą grupę osób. Przyczyny bolącej szyi mogą być różne, od przeciążenia i napięcia mięśni, spowodowanego np. wielogodzinną pracą przed komputerem przez zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego i urazy odcinka szyjnego kręgosłupa aż po nowotwór. Sprawdź, jak przebiega diagnostyka bólów szyi, w jaki sposób się je leczy oraz jakie ćwiczenia można zastosować, by złagodzić dolegliwości. 

  • Ból pięty – jakie mogą być przyczyny bolącej pięty i jak leczy się bóle pięt?

    Ból pięty pojawiający się podczas chodzenia lub spoczynku może świadczyć o poważnym schorzeniu, np. o chorobie Haglunda czy podagrze. Ból pięty, kłucie pięty czy pieczenie nie zawsze musi jednak oznaczać chorobę. Wzrastające obciążenie spowodowane dużym przyrostem masy ciała również może powodować bóle pięt – może powstawać np. u kobiet w ciąży. Sprawdź, jakie jeszcze mogą być przyczyny bolącej pięty, jakie są metody leczenia i domowe sposoby na ból w pięcie.

  • Ból brzucha z lewej strony – co może oznaczać?

    Ból brzucha po lewej stronie może być wywołany przez chwilową niedyspozycję, ale jest także objawem poważnych chorób układu pokarmowego czy moczowego. Jakim schorzeniom towarzyszy? 

  • Mioklonie – przyczyny i leczenie mimowolnych skurczów mięśni

    Mioklonie (zrywania mięśniowe) to niekontrolowane, intensywne skurcze mięśni. Mogą one obejmować jeden mięsień, grupę mięśni, kończynę, a nawet cały tułów. Przyczyn powstawania mioklonii jest wiele, niektóre mimowolne ruchy są fizjologiczne (np. mioklonie przysenne, czyli szarpnięcia ciała podczas zasypiania) i nie wymagają leczenia, inne mogą oznaczać poważne schorzenia, takie jak zaburzenia metaboliczne, padaczkę czy zatrucie metalami ciężkimi. Wszystkie niekontrolowane skurcze mięśni wymagają konsultacji ze specjalistą.

  • Domowe sposoby na zaparcia – jak szybko i skutecznie poradzić sobie z problemami z wypróżnianiem? Zioła i leki na zaparcia

    Domowe sposoby na zaparcia, nazywane potocznie zatwardzeniem, obejmują przede wszystkim zmianę stylu życia – włączenie do diety większej ilości produktów zawierających błonnik, wypijanie większej ilości płynów oraz regularną aktywność fizyczną. Na problemy z wypróżnianiem można także zastosować preparaty ziołowe mające właściwości przeczyszczające (np. liście senesu, kłącze rzewienia). Wśród leków bez recepty na zaparcia znajdują się natomiast środki: pęczniejące (np. siemię lniane), osmotyczne (np. laktuloza), zmiękczające (np. glicerol) oraz drażniące (np. olej rycynowy).

  • Nadmierne i częste gazy jelitowe – co robić?

    Choć produkcja gazów w jelitach to proces naturalny, ich nadmierne powstawanie nastręcza wielu trudności. Wzdęty i obolały brzuch oraz uczucie dyskomfortu są nieodłącznymi towarzyszami zwiększonej ilości gazów jelitowych. Czy ich nadmierne powstawanie może oznaczać chorobę? Jak skutecznie zapobiegać zbyt wielkiej produkcji gazów w jelitach?  

  • Suchość gardła – czym i jak nawilżać gardło?

    Suchość gardła może być spowodowana wieloma przyczynami. Zwykle pojawia się podczas infekcji, a także w wyniku odwodnienia, palenia papierosów, nadwyrężenia narządu głosu czy spania z otwartymi ustami. Uczucie suchego gardła dotyczy zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Jak i czym nawilżać gardło? Czego warto unikać, gdy czujemy suchość w gardle?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij