Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca
Katarzyna Gintowt-Juchniewicz

Kołatanie serca – przyczyny, diagnostyka, leczenie palpitacji serca

Kołatanie w klatce piersiowej opisywane jest przez pacjentów jako mocne lub niemiarowe bicie serca, znacząco różniące się od wcześniejszej pracy tego mięśnia. Palpitacja wywołuje niepokój i skłania do konsultacji lekarskiej. Co tak na prawdę kryje się pod pojęciem kołatania serca?

Co to jest kołatanie serca?

Towarzystwo naukowe definiuje kołatanie serca jako subiektywne, nieprzyjemne uczucie bicia serca, będące wynikiem zmian w częstotliwości, rytmie lub sile jego skurczu. U osób zdrowych sporadyczne występowanie epizodu niemiarowego bycia serca po wysiłku, chwilowym niedotlenieniu, może być fizjologiczne. Jak postępować, jeśli zdarza się to coraz częściej i zaburza rytm dnia codziennego?

Kołatanie serca – diagnostyka 

Opisywane subiektywne uczucie kołatania serca lekarz weryfikuje, wykonując liczne badania. Najprostszym sposobem oceny rytmu serca jest osłuchiwanie przy pomocy stetoskopu, w odniesieniu do badania rytmu serca na tętnicy obwodowej przedramienia. Jednak sama auskulacja nie wyczerpuje panelu badań dostępnych w diagnostyce palpitacji. Kolejnym podstawowym badaniem jest EKG (elektrokardiografia), które pozwala na zobrazowanie elektrycznej pracy serca i umożliwia wykrycie m.in. zaburzeń rytmu serca. W oparciu o te badania zlecone może zostać badanie USG serca (echo serca, echokardiografia, UKG) w celu poszerzenia diagnostyki.  

Istotny klinicznie jest charakter kołatania. Podział kliniczny wyróżnia kołatanie miarowe i niemiarowe oraz nienapadowe (przyspiesza i ustępuje stopniowo) i napadowe (nagły początek i nagłe ustąpienie).

Gdy zaburzenie występuje długofalowo lub przewlekle, zaobserwowanie nieprawidłowości w badaniach nie stanowi problemu. Niestety w przypadku izolowanego typu kołatania, może zdarzyć się, iż podczas badania nie zobrazujemy przyczyny. Rozwiązaniem z wyboru okazuje się rejestracja w trybie 24-godzinnej pracy mięśnia sercowego (łac. myocardium) przy pomocy tzw. Holtera. Gdy powyższe metody są nieskuteczne, lekarz wystawi skierowanie do szpitala. Zalecana jest kilkudniowa hospitalizacja na oddziale i postawienie ostatecznego rozpoznania.      

Istotnym badaniem w diagnostyce kołatania serca jest powszechnie wykonywanie badanie krwi. Ocena biochemii, morfologii, elektrolitów oraz podstawowych parametrów umożliwia stwierdzenie np. niedokrwistości lub zaburzeń ilościowych potasu, które mogą manifestować się palpitacjami serca.

Jakie mogą być przyczyny kołatania serca?

Naturalnym wydaje się poszukiwanie w pierwszej kolejności przyczyny kołatanie serca w tym narządzie.

Prawidłowe bicie serca to rytmiczny skurcz przedsionków oraz komór generowany przez węzeł zatokowo-przedsionkowy. Norma tych ruchów mieści się w przedziale pomiędzy 60-100 uderzeń na minutę. Każde odchylenie od tych granic pacjent może odczuwać jako zaburzenie. Zarówno zbyt wolny, jak i zbyt szybki rytm serca stanowią wyjściowo potencjalne źródło zagrożenia życia. 

Pod pojęciem kołatania serca kryje się również arytmia, czyli tzw. „nierówna praca serca” – nieregularne skurcze zawartości worka osierdziowego lub zaburzenia przewodzenia impulsu. Odmienny rytm serca rzadko jest izolowanym objawem, najczęściej towarzyszy innym dolegliwościom. Stany, których objawem jest kołatanie serca, wymagające natychmiastowego działania – wezwania pogotowia ratunkowego – to m.in. migotanie i trzepotanie przedsionków lub komór czy tamponada serca. Do czynników zaburzających naturalny rytm pracy pompy krwi należą anomalie budowy anatomicznej, przejściowy stan infekcji pod postacią zapalenia osierdzia, przewlekła choroba niedokrwienna lub niewydolność serca. 

Kołatanie serca a zaburzenia psychiczne 

Drugim powodem kołatań serca są schorzenia o podłożu psychiatrycznym, np. napady paniki, nerwica czy zaburzenia hipochondryczne. Przejściowe niedotlenienie spowodowane innym rytmem i torem oddechowym w trakcie ataku kompensowane jest przez szybsze bicie serca i jest to normalne. Jednak przedłużający się stres i nerwobóle, wymagają wizyty u lekarza.

Kołatanie serca a zaburzenia hormonalne

Chcąc opisać przyczyny kołatania serca, nie sposób nie wspomnieć o zaburzeniach hormonalnych. Często zdarza się, iż u pacjenta w trakcie poszukiwania nieprawidłowości kardiologicznych, diagnozuje się niedoczynność lub nadczynność tarczycy. Jaki związek ma tarczyca z sercem? Wachlarz hormonów wpływających na prawidłowe funkcjonowanie organizmu jest produkowany przez narządy odległe od serca. W przypadku schorzeń tarczycy, stan eutyreozy (tj. nieprawidłowego wydzielania TSH, FT4, FT3) reguluje metabolizm całego organizmu.

Kołatanie serca a leki i używki

Należy także wspomnieć, iż kofeina w dużych ilościach wpływa nie tylko na ciśnienie, może również powodować drżenie serca. Podobnie substancje psychoaktywne, takie jak: amfetamina, kokaina, alkohol – zarówno nadużycie, jak i zespół odstawienny.

Na uczucie kołatania serca mogą uskarżać się osoby w trakcie infekcji, z gorączką, hipoglikemią, w ciąży lub przyjmujące leki (beta-mimetyki, przeciwcholinergiczne, beta-blokery, glikozydy naparstnicy, teofilina, azotany, adrenalina).

Kołatanie serca – inne przyczyny

Do innych przyczyn przejściowego kołatania serca należą wysiłek fizyczny oraz odwodnienie. Zabiegane społeczeństwo XXI wieku zapomina o prawidłowym nawodnieniu, tymczasem długotrwałe niewypełnienie łożyska naczyniowego może wywołać zawroty głowy i uczucie kołatania serca w klatce piersiowej po przebudzeniu. W nocy zaś fizjologicznie rytm serca zwalnia poniżej 60 uderzeń na minutę. Gdy epizod kołatania pojawi się w nocy – wymaga to pilnej konsultacji ze specjalistą w celu poszerzenia diagnostyki. 

Objawy towarzyszące i leczenie kołatania serca

Symptomy, które mogą towarzyszyć palpitacjom serca to przede wszystkim:

  • zmęczenie,
  • zawroty głowy,
  • dyskomfort/ból w klatce piersiowej,
  • duszność,
  • wielomocz,
  • zasłabnięcie/omdlenie.
Różnicowanie nieprawidłowości związanych z pracą serca dla pacjenta czy otoczenia jest niezwykle ciężkie, wręcz niemożliwe, dlatego też w przypadku występowania tego rodzaju objawów, należy udać się do specjalisty. 

Zaburzenia wydolności krążeniowej mogą poprzedzać utratę przytomności i zatrzymanie rytmu serca. Chcąc uratować komuś życie, niezbędna jest wówczas szybka reakcja, i jeśli to możliwe zastosowanie AED (ang. Automated External Defibrylator). Na szczęście centra handlowe, stacje metra, lotniska oraz inne miejsca gromadzące określoną w ustawie ilość osób, zobowiązane są do posiadania oraz wyraźnego oznaczenia miejsca, w którym znajduje się AED.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból biodra – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu stawu biodrowego. Ćwiczenia na biodra

    Ból biodra może dotknąć osoby w każdym wieku, nie tylko seniorów. Przyczynami bólu stawu biodrowego mogą być zmiany zwyrodnieniowe, ale także urazy czy rwa kulszowa. Często bólom bioder towarzyszy uczucie trzaskania bądź przeskakiwania biodra (tzw. zespół trzaskającego biodra). Leczenie bolącego biodra opiera się przede wszystkim na fizjoterapii – odpowiednio dobranych zabiegach fizykoterapeutycznych i ćwiczeniach, część z nich można wykonywać także w domu. Rzadziej stosuje się leczenie operacyjne w postaci wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego.

  • PMS (zespół napięcia przedmiesiączkowego) – jak sobie z nim radzić?

    Co miesiąc powtarza się niemal ten sam scenariusz – dopada Cię huśtawka nastrojów, nie możesz się skoncentrować, przybierasz na wadze nawet do 3 kg, czujesz się opuchnięta, piersi sprawiają Ci ból, nie możesz spać, masz migrenę, nudności, zaparcia lub biegunkę, a twarz i dekolt pokrywają się wypryskami? To tylko część z ponad 100 objawów, które  świadczą o zespole napięcia przedmiesiączkowego, czyli PMS. Jak złagodzić jego objawy?

  • Katar sienny – jak się objawia i jakie są sposoby na alergiczny nieżyt nosa?

    Katar sienny, zwany też katarem alergicznym, to zmora uczuleniowców. Jego objawy to nie tylko cieknąca, bezbarwna wydzielina z nosa czy świąd i zaczerwienienie nosa. Katar może odbijać się na naszym samopoczuciu, jakości snu, powodować bóle głowy lub gorączkę. Czy istnieje domowy sposób na katar alergiczny? Jak go wyleczyć i ile trwa? Kiedy z katarem siennym pójść do lekarza? 

  • Odbijanie po jedzeniu – przyczyny i leczenie częstego odbijania po posiłku

    Odbijanie jest naturalnym odruchem fizjologicznym, które zwykle nie stanowi powodu do niepokoju. Polega na wydaleniu przez usta powietrza znajdującego się w żołądku. Natomiast nadmierne odbijanie może być oznaką np. choroby refluksowej czy nietolerancji pokarmowej. 

  • Chromanie przestankowe – przyczyny, diagnostyka, leczenie i rehabilitacja

    Chromanie przestankowe to nie jednostka chorobowa, a objaw zwężenia bądź niedrożności tętnic spowodowany najczęściej nasiloną miażdżycą. Chromanie przestankowe charakteryzuje się pojawianiem się silnego bólu kończyn dolnych oraz drętwieniem nóg podczas marszu. Dolegliwości ustępują w momencie zatrzymania i chwilowego odpoczynku. Jak wygląda diagnostyka i leczenie chromania przestankowego?

  • Zaburzenia równowagi – najczęstsze przyczyny, diagnostyka i leczenie zachwiań równowagi

    Przyczyn zaburzeń równowagi może być wiele, najczęściej są to schorzenia neurologiczne, takie jak choroba Parkinsona, laryngologiczne, np. choroba Meniere'a czy też zaburzenia psychiczne, m.in. nerwica. Problemy z zachowaniem równowagi mogą również pojawić się w przebiegu chorób kardiologicznych, migreny, cukrzycy, a także jako skutek zatrucia alkoholem bądź lekami. Ponieważ zaburzenia stabilności ciała mogą zwiastować również stany zagrażające życiu, takie jak guz mózgu czy udar, w przypadku nasilonych dolegliwości zawsze należy zasięgnąć porady lekarskiej. 

  • Kolka nerkowa – przyczyny, objawy, leczenie. Jak postępować podczas ataku kolki nerkowej?

    Kolka nerkowa sama w sobie nie jest chorobą, stanowi natomiast najczęstszy objaw schorzenia polegającego na zamknięciu lub znacznym zwężeniu światła moczowodu i utrudnieniu odpływu moczu z nerki do pęcherza moczowego. Atak kolki nerkowej cechuje niezwykle silny ból w okolicy lędźwiowej, który często nie ustępuje nawet po podaniu dostępnych bez recepty środków przeciwbólowych. Objawy kolki nerkowej obejmują również bolesne parcie na mocz, nudności oraz wymioty. 

  • Zakwasy a DOMS – jak zapobiec bólom mięśni w trakcie i po treningu?

    DOMS (delayed onset muscle soreness) to opóźniona bolesność mięśni. Jest ona skutkiem intensywnego wysiłku fizycznego, w trakcie którego dochodzi do wzmożonej pracy włókien mięśniowych (ból mięśni po treningu pojawia się przeważnie w ciągu kilkunastu godzin). Domsy nie są tym samym, co zakwasy. Drugim terminem określa się ból, uczucie pieczenia mięśni w trakcie wykonywania ćwiczeń lub niedługo po ich zakończeniu. Stan ten jest spowodowany nadmiernym kumulowaniem się mleczanu w tkance mięśniowej. Jak zapobiegać zakwasom? W jaki sposób złagodzić opóźnioną bolesność mięśni?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij