Dieta przy stłuszczeniu wątroby – zasady, produkty, jadłospis i przepisy
Katarzyna Turek-Kawecka

Dieta przy stłuszczeniu wątroby – zasady, produkty, jadłospis i przepisy

Właściwie ułożona dieta przy stłuczeniu wątroby pomoże w procesie regeneracji narządu i tym samym staje się ona kluczowym elementem terapii w tej dolegliwości. Jakie zasady obowiązują w żywieniu przy stłuszczonej wątrobie? Które produkty należy włączyć do menu, a z których należy zrezygnować? Sprawdź przykładowy jadłospis wraz z przepisami przeznaczony dla osób z otłuszczoną wątrobą. 

Wątroba jest jednym z najważniejszych organów w organizmie człowieka. Jest głównym filtrem zatrzymującym toksyny, dlatego też kiedy narząd ulega stłuszczeniu należy poważnie potraktować tę sytuację i zmienić swoje nawyki żywieniowe, aby organ mógł się zregenerować. Na początkowym etapie choroby nie jest ona groźna, natomiast bez zmiany nawyków oraz wprowadzenia odpowiedniej terapii może dojść do powikłań – marskości wątroby lub jej zapalenia. 

Sama choroba polega na nagromadzeniu się kropelek tłuszczu w wątrobie, co utrudnia jej działanie. Przyczyną może być nadmierne spożywanie energii w stosunku do zapotrzebowania (otyłość), czynniki toksyczne (alkohol, leki, zatrucia toksynami przemysłowymi lub grzybami), zaburzenia metaboliczne (otyłość i cukrzyca) lub zaburzenia związane z wydzielaniem substancji (choroba Cushinga, ciąża). 

Dieta przy stłuszczeniu wątroby – najważniejsze zasady 

Pierwszą, najważniejszą zasadą żywieniową przy stłuszczeniu wątroby jest absolutny zakaz spożywania alkoholu. Kolejna zmiana powinna dotyczyć sposobu przygotowania żywności – smażenie i duszenie na tłuszczu powinno być zamienione na pieczenie (najlepiej w foli lub naczyniu żaroodpornym), gotowanie na parze lub w wodzie czy duszenie bez wcześniejszego obsmażania. Tłuste mięsa i przetwory mięsne powinno zamienić się na chude: drób, chudą wołowinę, królika, ryby. Zawiesiste zupy i sosy na zasmażkach lepiej zastąpić ich lżejszą wersją. Warto spożywać posiłki regularnie, 4–5 razy na dobę w równych odstępach.

Jeśli nie ma dolegliwości związanych ze wzdęciami, należy spożywać dużo warzyw i owoców, produktów pełnoziarnistych, aby dostarczyć błonnika. Należy unikać gotowych przypraw w kostkach i płynie, takich jak vegeta, magi czy kostki rosołowe, a zamiast nich wybierać łagodne zioła.

Stłuszczona wątroba do regeneracji potrzebuje białka, powinno się więc komponować posiłki z użyciem chudych produktów go dostarczających. Jeśli występuje nadwaga lub otyłość bardzo wskazane jest zredukowanie nadmiernej masy ciała.  

Produkty zalecane osobom ze stłuszczoną wątrobą 

Dieta na stłuszczoną wątrobę powinna bazować na produktach chudych, dostarczających pełnowartościowego białka takich jak: chude mleko, jogurty naturalne, chude gatunki mięs (kurczak, indyk, królik, chuda wołowina), chude ryby, szczególnie morskie (dorsz, dorada), ale także pstrąg. Podaż białka można uzupełniać jajami, chudą wędliną i chudym twarożkiem. Warto sięgać na co dzień po produkty zbożowe pełnoziarniste: płatki owsiane, kasze razowe (gryczana, jęczmienna, bulgur, ryż brązowy), razowy makaron, pełnoziarniste pieczywo.  

Warzywa powinno spożywać się w dużych ilościach, szczególnie te które maja działanie przeciwzapalne i mniejszą zawartość węglowodanów: sałata, brokuł, papryka, pomidor, ogórek, rzodkiewka. Poza warzywami wskazane jest spożywanie także owoców o niskim indeksie glikemicznym – owoców jagodowych, wiśni i cytrusów. W diecie optymalnej przy stłuszczeniu wątroby należy wybierać delikatne przyprawy: zioła: majeranek, bazylia, kolendra, natka pietruszki, koperek, sok z cytryny. Należy pić duże ilości wody i słabej herbaty (w tym także owocowej bez cukru).  

Dużo mówi się także o wpływie diety śródziemnomorskiej na poprawę kondycji wątroby – ogromne znaczenie mają także przeciwutleniacze: kwasy omega-3 (orzechy włoskie, olej rzepakowy zimno tłoczony, olej lniany), polifenoli (zielona herbata, świeże warzywa i owoce). 

Polecane dla Ciebie

Produkty niewskazane w diecie przy stłuszczonej wątrobie 

Dieta przy stłuszczeniu wątroby powinna wykluczać wszystkie dania smażone, tłuste mięsa, wędliny, pasztety, majonez, zupy i sosy na tłustych wywarach, zasmażkach, śmietanę, tłuste sery takie jak żółty, ricotta, mascarpone, mozarella, tłusty twaróg. Warto unikać słodyczy, napojów słodzonych, nektarów owocowych i słodzonych kompotów. Jeśli wraz ze stłuszczeniem wątroby występuje otyłość, należy zrezygnować z białego pieczywa, białych makaronów, białego ryżu i białej mąki na korzyść ich razowych odpowiedników. Absolutnej eliminacji podlega alkohol, warto ograniczyć także kawę.

Często wskazane jest unikanie ostrych przypraw oraz nasion roślin strączkowych. U osób ze stłuszczeniem wątroby, szczególnie otyłych, korzystne może okazać się także ograniczenie źródeł cukrów prostych: miodu, dżemów, owoców o dużej zawartości węglowodanów prostych i wysokim indeksie glikemicznym (winogron, bananów, suszonych owoców).  

Jadłospis i przepisy dla osób chorych na stłuszczenie wątroby 

Oto przykładowy jadłospis wraz z przepisami dla osób ze stłuszczoną wątrobą:

Śniadanie: kanapki z pastą z tuńczyka i twarożku.

Składniki: 

  • 2-3 kromki chleba graham, 
  • 1/2 puszki tuńczyka w oliwie odsączonego dobrze na sitku, 
  • 50 g twarogu chudego, 
  • 1 łyżka jogurtu naturalnego, 
  • 1 ogórek kiszony, 
  • 2 łyżki posiekanego koperku, natki pietruszki, szczypiorku, 
  • 1/2 pomidora. 

Z tuńczyka, jogurtu i twarogu zrób pastę, rozdrabniając ją widelcem. Dodaj pokrojonego w drobną kostkę ogórka i zieleninę. Posmaruj pastą chleb, na wierzchu ułóż plasterki pomidora. 

II śniadanie: sałatka z pieczonym filetem z indyka.

Składniki: 

  • 3 garści dowolnego miksu sałat, 
  • 70 g pieczonego filetu z indyka w ziołach,
  • 150 g pomidorków koktajlowych (lub jeden średni pomidor), 
  • 1 ogórek gruntowy (lub kawałek szklarniowego), 
  • 1/2 papryki, 
  • 1 łyżka oleju lnianego, 
  • 2 łyżki koperku 
  • 1/2 mango. 

Mięso pokrój na plasterki, paprykę w paski, pomidorki na pół, ogórka na ćwierć talarki, mango w kostkę. Pomieszaj wszystkie pokrojone składniki z sałatą i sosem z oliwy i koperku. 

Lunch: zupa pomidorowa z soczewicą.

Składniki: 

  • 50 g soczewicy czerwonej, 
  • 1 szklanka bulionu warzywnego domowego lub ekologicznego bez dodatku glutaminianu, 
  • 1/2 puszki pomidorów pelatti. 

Soczewicę ugotuj w wodzie, kiedy będzie miękka, wrzuć ją do gotującego się bulionu wymieszanego z pomidorami z puszki. Dopraw odrobiną papryki wędzonej w proszku, pieprzu i majeranku. 

Obiad: dorsz po grecku.

Składniki: 

  • 150 g filetu z dorsza, 
  • 1 duża marchewka, 
  • 1/2 pietruszki, 
  • nieduży kawałek selera (ok. 40–50 g), 
  • 100 ml passaty pomidorowej, 
  • 50 g kaszy gryczanej, 
  • 1 łyżeczka oleju rzepakowego, 
  • 1 szczypta pieprzu, 
  • 1 łyżeczka soku z cytryny, 
  • 2 łyżki posiekanej natki pietruszki. 

Filet z dorsza oczyść, przypraw pieprzem i sokiem z cytryny. Warzywa zetrzyj na tarce i podduś na patelni razem z olejem, uważając, aby nie przypalić. Kiedy zmiękną, dodaj cassatę i duś kilka minut. Dodaj filet z dorsza i podgrzewaj, aż będzie ścięty. Podawaj posypane natką pietruszki z ugotowaną w międzyczasie kaszą gryczaną. 

  1. K. Bukol-Krawczyk, Niealkoholowe stłuszczenie wątroby - leczyć czy nie leczyć?, "Forum Zaburzeń Metabolicznych 2010", tom 1, nr 1, 66–72. 
  2. H. Ciborowska, A. Rudnicka, Dietetyka. Żywienie Zdrowego i Chorego Człowieka, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2009. 
  3. Dietetyka kliniczna, pod red. M Grzymisławskiego, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2019. 
  4. D. Maciejewska, E. Stachowska, Niealkoholowe stłuszczenie wątroby (NAFLD) – epidemia XXI wieku, "Postepy Hig Med Dosw", nr 72 2018. 
  5. Dietoterapia, pod red. D. Włodarka, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2014. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Dieta w depresji – co jeść?

    Skuteczność aktualnie stosowanych metod zapobiegania i leczenia depresji jest ograniczona, w dodatku często wiąże się z występowaniem skutków ubocznych. Obecnie dobrze wiadomo, że dieta wywiera istotny wpływ na ogólny stan zdrowia i dobrostan psychiczny, co sugeruje, że może być również ważnym elementem terapii wspomagającej leczenie depresji.

  • Dieta dla młodego piłkarza – co powinien jeść młody sportowiec uprawiający piłkę nożną?

    W dzisiejszych czasach coraz więcej młodych sportowców ma świadomość, że na ostateczny sukces w sporcie wpływ ma nie tylko systematyczny trening, lecz również dieta i zdrowy styl życia.

  • Dieta siatkarza – co jedzą zawodowi siatkarze?

    Nieadekwatna podaż energii oraz składników odżywczych w diecie siatkarza może przyczyniać się do zmniejszenia masy, siły i wytrzymałości mięśniowej, zakłócenia regeneracji potreningowej, jak również obniżenia odporności oraz zwiększenia ryzyka wystąpienia przetrenowania i kontuzji. Oznacza to, że na ostateczny sukces zawodowych siatkarzy ma istotny wpływ nie tylko systematyczna realizacja indywidualnie dobranego programu treningowego, lecz także przestrzeganie odpowiednio zbilansowanej i zróżnicowanej diety oraz jej suplementacji.

  • Bułka z bananem – na czym polegała dieta Adama Małysza?

    Adam Małysz jest niezwykle utytułowanym skoczkiem narciarskim, który odniósł znaczące sukcesy sportowe zarówno na arenie krajowej, jak i międzynarodowej. O ulubionym przysmaku „Orła z Wisły” – słynnej bułce z bananem – słyszał każdy kibic skoków narciarskich w Polsce.  

  • BCAA – czym jest, jak stosować i efekty

    Aminokwasy egzogenne to grupa dziewięciu aminokwasów, których organizm człowieka nie potrafi samodzielnie wytwarzać i dlatego muszą być regularnie dostarczane wraz z pokarmem. Wśród nich znajdują się trzy aminokwasy o rozgałęzionych łańcuchach bocznych, które od wielu lat przykuwają uwagę osób systematycznie uprawiających sport. Dzieje się tak ze względu na potencjalne korzyści wynikające z ich dodatkowej suplementacji.

  • Dieta Montignaca – czym jest?

    Dieta Montignaca jest metodą walki z nadwagą i otyłością, która jeszcze do niedawna była dosyć powszechnie stosowana w wielu krajach europejskich. Jej popularność wzięła się w dużej mierze z braku potrzeby skrupulatnego liczenia kalorii oraz ograniczenia ilości spożywanego pokarmu w celu uzyskania pożądanego efektu odchudzającego. Według opinii samego autora diety, Michela Montignaca, głównym powodem rozwoju nadwagi i otyłości nie jest zbyt wysokie spożycie kalorii w diecie, lecz nadmierna konsumpcja pokarmów węglowodanowych charakteryzujących się wysokim indeksem glikemicznym (IG).

  • Terapia śmiechem – geloterapia

    „Śmiech jest ćwiczeniem fizycznym wielce dla zdrowia korzystnym”. Słowa Arystotelesa, wypowiedziane ponad dwa tysiące lat temu, są wciąż aktualne i zostały udowodnione we współczesnych badaniach naukowych.

  • Postanowienia noworoczne – jak ich dotrzymać? Czy warto je robić?

    Postanowienia noworoczne to coś, co zapewne każdy z nas robił przynajmniej raz w życiu. Każdego roku zastanawiamy się, co chcemy osiągnąć, jakie zmiany w naszym życiu wprowadzić, w czym chcemy być lepsi lub z czego chcemy zrezygnować. Niestety, jak się okazuje, nie zawsze udaje nam się w tym wytrwać. Czym są postanowienia noworoczne i jak ich dotrzymać?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij