Skurcze łydek – przyczyny i leczenie bolesnych skurczów łydki
Piotr Gmachowski

Skurcze łydek – przyczyny i leczenie bolesnych skurczów łydki

Skurcze łydek to bolesne, nagłe i krótkie skurcze mięśni, czyli zmiana długości i napięcia włókien mięśniowych. Pojawiają się przeważnie w nocy, częściej dotyczą kobiet, także kobiet w ciąży oraz osoby uprawiające sport. Najczęściej przyczyn skurczów łydek upatruje się w niedoborach magnezu oraz potasu, aczkolwiek nie zawsze tak jest. Nocne skurcze łydek mogą również świadczyć o poważnej chorobie. Kiedy skurcze mięśni łydek powinny zaniepokoić? 

Skurcze łydek – przyczyny. Dlaczego pojawiają się skurcze w łydkach?

Skurcze mięśni mogą pojawić się w trakcje wykonywania ćwiczeń fizycznych lub w okresie odpoczynku. Powstają one w wyniku wyładowań w obrębie nerwów ruchowych, impulsy te są spontaniczne.

Skurcze w łydkach charakteryzuje bolesność oraz napadowe, gwałtowne występowanie. Skurcze mięśni mogą mieć także związek z wpływem ośrodkowego układu nerwowego na próg pobudliwości komórek nerwowych.

Przyczynami skurczów mięśni łydek mogą być:

  • zaburzenia elektrolitowe dotyczące zaburzeń w stężeniach potasu, magnezu i wapnia (niedobór potasu, niedobór magnezu, niedobór wapnia),
  • biegunka lub wymioty,
  • zaburzenia metaboliczne w przebiegu: ciąży, mocznicy, marskości wątroby, niedoczynności tarczycy,
  • przewlekła niewydolność żylna, czyli zespół objawów powstających w wyniku długotrwałego poszerzenia naczyń żylnych oraz wzrostu ciśnienia żylnego,
  • żylaki,
  • zaburzenia neurologiczne (polineuropatie, czyli zespół objawów, który wynika z uszkodzenia dużej ilości nerwów obwodowych),
  • niedokrwienie kończyn – miażdżyca zarostowa,
  • zaburzenia dziedziczne,
  • zmęczenie mięśni,
  • nowa aktywność ruchowa,
  • przyjmowanie niektórych leków, np.: dożylnych preparatów żelaza, estrogenów, naproksenu, leków moczopędnych.

Skurcz łydek w nocy – przyczyny

Przyczyny nocnych skurczów łydek nie zostały dokładnie sprecyzowane. Przyjmuje się, iż nocne skurcze mięśni nóg, w tym nocne skurcze mięśni łydek, mają charakter neurogenny. Dotyczą one od 50 do 60% osób dorosłych, a także dzieci, lecz w mniejszym stopniu (około 7%), zdecydowanie częściej dotykają kobiety, rzadziej mężczyzn. Nocne skurcze łydek pojawiają się częściej u osób starszych, a ich występowanie zwiększa się wraz z wiekiem. Fakt ten może być spowodowany występowaniem u seniorów większej liczby czynników predysponujących do skurczów łydek.

Do przyczyn występowania nocnych skurczów łydek możemy zaliczyć:

  • naturalny zanik neuronów ruchowych (w większym stopniu zanik dotyczy kończyn dolnych, niż górnych),
  • skrócenie ścięgien,
  • ograniczenie aktywności fizycznej,
  • niedokrwienie, które jest związane z cukrzycą,
  • niedokrwienie związane z innymi naczyniowymi czynnikami ryzyka.

Skurcze mięśni najczęściej dotyczą mięśni podudzi, lecz mogą wystąpić również w stopach oraz udach. Niekiedy podczas skurczu może pojawić się efekt ruchowy z wykręcaniem stopy lub palców.

Skurcze łydek – leczenie. Jak walczyć ze skurczami w łydkach?

Aktualnie brakuje danych na temat skutecznego i bezpiecznego sposobu leczenia dolegliwości związanych ze skurczem mięśni. Ważną kwestią jest wykonywanie działań, które mogłyby zapobiegać powstawaniu skurczów. Warto przyjrzeć się metodom niefarmakologicznym, np. stosując bierne rozciąganie lub głęboki masaż mięśni. Pomocne może okazać się także regularne wykonywanie ćwiczeń izometrycznych.

Najłatwiejszym sposobem doraźnym, który można zastosować w przypadku skurczu mięśnia brzuchatego łydki, dzięki któremu szybko możemy przerwać skurcz jest wykonanie błyskawicznego ruchu rozciągającego mięsień (zgięcie grzbietowe stopy, czyli przygięcie palców stóp w kierunku kolana). Zaleca się także stosowanie ciepłych kąpieli lub okładów rozluźniających mięśnie. Należy także pamiętać o unikaniu przeciążeń mięśni, które ulegają skurczom oraz unikaniu ćwiczeń oraz ruchów, które mogą wyzwalać skurcze.

Jednymi z najpopularniejszych preparatów stosowanych podczas dolegliwości skurczów mięśni łydek są preparaty magnezu. Jednak należy pamiętać, iż lekarz na podstawie wywiadu oraz badań może zalecić stosowanie innych preparatów. W leczeniu dolegliwości skurczów mięśni wykorzystuje się także witaminę B12 (niedobór witaminy B12 objawia się m. in.: ogólnym osłabieniem, zawrotami głowy, rozdrażnieniem oraz drętwieniem kończyn i właśnie skurczami mięśni).

Skurcze łydek – w jakich stanach mogą pojawić się skurcze mięśni?

Skurcze mięśni są charakterystyczne dla następujących chorób:

  • tężyczka – dotyczy mięśni twarzy oraz kończyn,
  • zespół sztywności uogólnionej – dotyczy mięśni tułowia oraz kończyn,
  • zespół Isaacsa – występująca sporadycznie choroba, cechuje się nadpobudliwością obwodowego układu nerwowego w następstwie nieprawidłowości immunologicznych,
  • Zespół Morvana – rzadko występującą choroba, cechuje się nadpobudliwością obwodowego i autonomicznego układu nerwowego.

Skurcze mięśni łydek mogą pojawić się także podczas ciąży. Przyczyną skurczów łydek w ciąży mogą być zaburzenia gospodarki elektrolitowej (zaburzenia w poziomie potasu, magnezu oraz wapnia) oraz ucisk na naczynia tętnicze oraz nerwy. Skurcze łydek pojawiają się najczęściej w godzinach nocnych oraz w okresie trzeciego trymestru ciąży. Pacjentki ciężarne borykające się z problemem skurczów łydek powinny zwrócić uwagę na odpowiednią dietę, aktywność fizyczną (wykonywanie odpowiednich ćwiczeń dla kobiet w ciąży) oraz o wygodnym obuwiu i nieuciskającej odzieży.

Skurcze łydek a dieta

Osoby doświadczające często dolegliwości związanych z problemem skurczów łydek powinny zwrócić uwagę na dietę. Dieta powinna być zróżnicowana, bogata w owoce i warzywa.

W diecie powinny znajdować się następujące składniki:

  • witaminy z grupy B – występujące w ziarnach, nasionach, orzechach,
  • magnez – produkty bogate w magnez to: kakao, nasiona słonecznika, pestki dyni, nasiona chia, sezam, migdały, mąka sojowa, kasza gryczana, gorzka czekolada, orzechy pistacjowe, orzechy laskowe, orzechy ziemne, płatki owsiane, ryż brązowy,
  • potas – występujący w: pomidorach, bananach, nasionach roślin strączkowych, papryce, migdałach, kaszy gryczanej, suszonych owocach,
  • wapń – znajdujący się w: przetworach mlecznych, rybach i fasoli,
  • witaminę C – występująca w: truskawkach, kiwi, owocach cytrusowych, natce pietruszki, papryce, czarnych porzeczkach,
Warto również pomyśleć, o przyjmowaniu aptecznych preparatów witaminowych, np. z magnezem i potasem, najlepiej po konsultacji z farmaceutą lub lekarzem

Bardzo ważną kwestią jest także odpowiednia ilość wypijanych płynów. W sytuacji dużej utraty elektrolitów należy zażywać napoje zawierające elektrolity, także w sytuacji przed spodziewaną utratą elektrolitów.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Nadmierne pocenie się (hiperhydroza) – przyczyny i leczenie. Co stosować na nadpotliwość?

    Pocenie pełni istotną fizjologiczną funkcję – pomaga organizmowi schłodzić się w warunkach przegrzania. Dla wielu osób ten sprytny mechanizm oznacza, niestety, plamy pod pachami, mokre skarpetki czy nieprzyjemne, lepkie dłonie, które zawstydzają nas przy uścisku na powitanie. Dlaczego dochodzi do nadmiernego pocenia się? Jak temu zaradzić? Czy nadpotliwość może być objawem innych chorób? 

  • Odbijanie po jedzeniu – przyczyny i leczenie częstego odbijania po posiłku

    Odbijanie jest naturalnym odruchem fizjologicznym, które zwykle nie stanowi powodu do niepokoju. Polega na wydaleniu przez usta powietrza znajdującego się w żołądku. Natomiast nadmierne odbijanie może być oznaką np. choroby refluksowej czy nietolerancji pokarmowej. 

  • Szumy uszne – przyczyny i leczenie szumów w uszach

    Szum w uszach to dolegliwość, która nie zawsze oznacza poważną chorobę. Szumy uszne są powodowane przez uszkodzenia drogi słuchowej, np. w wyniku starzenia organizmu czy hałasu. Niektóre leki stosowane w dużych dawkach także mogą przyczyniać do ich powstania lub nasilenia. Jak wygląda leczenie szumów usznych? Co pomoże osobom odczuwającym szum w uszach? 

  • Kolka nerkowa – przyczyny, objawy, leczenie. Jak postępować podczas ataku kolki nerkowej?

    Kolka nerkowa sama w sobie nie jest chorobą, stanowi natomiast najczęstszy objaw schorzenia polegającego na zamknięciu lub znacznym zwężeniu światła moczowodu i utrudnieniu odpływu moczu z nerki do pęcherza moczowego. Atak kolki nerkowej cechuje niezwykle silny ból w okolicy lędźwiowej, który często nie ustępuje nawet po podaniu dostępnych bez recepty środków przeciwbólowych. Objawy kolki nerkowej obejmują również bolesne parcie na mocz, nudności oraz wymioty. 

  • Zakwasy a DOMS – jak zapobiec bólom mięśni w trakcie i po treningu?

    DOMS (delayed onset muscle soreness) to opóźniona bolesność mięśni. Jest ona skutkiem intensywnego wysiłku fizycznego, w trakcie którego dochodzi do wzmożonej pracy włókien mięśniowych (ból mięśni po treningu pojawia się przeważnie w ciągu kilkunastu godzin). Domsy nie są tym samym, co zakwasy. Drugim terminem określa się ból, uczucie pieczenia mięśni w trakcie wykonywania ćwiczeń lub niedługo po ich zakończeniu. Stan ten jest spowodowany nadmiernym kumulowaniem się mleczanu w tkance mięśniowej. Jak zapobiegać zakwasom? W jaki sposób złagodzić opóźnioną bolesność mięśni?

  • Napięciowy ból głowy – przyczyny objawy, diagnostyka. Jak sobie radzić z naczynioruchowymi bólami głowy?

    Napięciowy ból głowy jest najczęściej występującym samoistnym (pierwotnym) bólem głowy. Jego przyczyny nie są do końca poznane, wiadomo natomiast, że różne czynniki, takie jak stres, zmiany pogody, przemęczenie czy odwodnienie mogą zwiększać ryzyko jego wystąpienia. Naczynioruchowe bóle głowy charakteryzują się dolegliwościami zlokalizowanymi po obu stronach głowy, zazwyczaj w okolicy skroni, o charakterze uciskowym. 

  • Ból żeber – przyczyny, diagnostyka, leczenie bólu żeber z lewej i prawej strony

    Ból żeber najczęściej jest związany z przebytym urazem obejmującym okolicę klatki piersiowej, jest on wówczas silny, na skórze widoczny jest krwiak, mogą pojawić się również kłopoty z oddychaniem. Inne przyczyny bólu żeber obejmują schorzenia układu pokarmowego (ból żeber po prawej stronie może oznaczać m.in. problemy z wątrobą), neuralgię międzyżebrową, stany zapalne czy choroby układu krążenia – ból żeber po lewej stronie może być objawem zawału serca. 

  • Zaburzenia chodu – rodzaje, przyczyny, leczenie, rehabilitacja

    Zaburzenia chodu mogą mieć wiele przyczyn. Najczęściej są objawem chorób neurologicznych, chorób układu ruchu oraz schorzeń o podłożu psychogennym. Zaburzenia lokomocji mogą być także związane z podeszłym wiekiem (jest to tzw. chód starczy) – u seniorów pojawiają się m.in.: skrócenie długości kroku, szuranie, pochylenie sylwetki do przodu.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij