Grzybica skóry – przyczyny, objawy, leczenie dermatofitozy i drożdżycy skóry
Marcin Dec

Grzybica skóry – przyczyny, objawy, leczenie dermatofitozy i drożdżycy skóry

Grzyby to olbrzymia i bardzo zróżnicowana grupa tworząca jedno z pięciu królestw organizmów. Opisano kilkaset tysięcy gatunków grzybów, jednak choroby u ludzi wywołuje zaledwie dwieście do trzystu spośród nich, a w codziennej praktyce spotyka się kilkanaście. Jak rozpoznać grzybicę skóry i jak z nią walczyć?

Grzybica skóry – jak można zarazić się grzybicą? 

Spora część infekcji grzybiczych ma charakter oportunistyczny – dochodzi do nich u pacjentów podatnych na zakażenia z powodu: 

  • uszkodzonej bariery nabłonkowej – po zranieniu, oparzeniu, maceracji (uszkodzenie w wyniku wilgoci) skóry. Zakażeniom grzybiczym sprzyja też obecność ciał obcych, takich jak cewniki czy protezy. 
  • zaburzeń ogólnoustrojowych – cukrzycy, niedoczynności tarczycy, ciąży, niedożywienia, niedoborów witamin (biotyny, witaminy A) i minerałów (żelaza, cynku),
  • zaburzeń odporności – wrodzonych i nabytych (np. zakażenie wirusem HIV),
  • nowotworów – białaczki, chłoniaków, raków stadium rozsiewu; również jako powikłanie chemio- i radioterapii,
  • stosowania leków bądź inwazyjnych procedur medycznych – mogą to być: antybiotyki, kortykosteroidy, linie naczyniowe, cewniki, inwazyjna wentylacja, żywienie pozajelitowe.

Grzybica skóry – rodzaje grzybic 

Dla celów praktyki klinicznej grzyby podzielono na: 

  • Dermatofity – do rozwoju wymagają keratyny (składnika naskórka i przydatków skóry – włosów i paznokci). Można się nimi zarazić od drugiego człowieka, od zwierzęcia oraz przez kontakt z glebą, w której bytują. Zakażenie tymi grzybami nosi nazwę dermatofitozy.
  • Grzyby drożdżopodobne – występują w glebie, wodzie i powietrzu. Są też komensalami jamy ustnej, przewodu pokarmowego i pochwy u ludzi, gdzie mogą bytować całymi latami bez wywoływania objawów. Do rozwoju choroby dochodzi w wyniku zaburzenia równowagi między gospodarzem (człowiekiem) a zamieszkującym go drożdżakiem. Drożdżyce są również nazywane kandydozami, gdyż najczęściej wywołują je grzyby z rodzaju Candida. Zakażenie drożdżakami to drożdżyca.
  • Grzyby pleśniowe – są rozpowszechnione w przyrodzie, zwłaszcza w rozkładającej się materii organicznej. Spotyka się je także na zdrowej skórze ludzkiej, zwłaszcza na owłosionej skórze głowy i pomiędzy palcami stóp. U osób z obniżoną odpornością mogą powodować ciężkie grzybice układowe, rzadziej wywołują grzybicę skóry. 

 Grzybica skóry – objawy 

Objawy grzybicy różnią się w zależności od gatunku grzyba, który ją wywołuje oraz od zajętej okolicy. Często przyjmuje postać zmian rumieniowo–złuszczających, tworzy krostki i grudki. Grzybicy towarzyszy świąd lub uczucie pieczenia. 

Zakażenia dermatofitami mogą się manifestować jako: 

  • Grzybica skóry owłosionej – spowodowana jest przez dermatofity, głównie Trichophyton tonsurans, T. mentagrophytes, T. verruosum, T. violaceum, T. schoenleinii, Microsporum canis, M. audouinii. Może przyjmować postać grzybicy drobnozarodnikowej (ognisk złuszczonej skóry z włosami połamanymi równo na wysokości kilku milimetrów) oraz grzybicy strzygącej (ogniska złuszczające zawierające nierówno ułamane, jakby przystrzyżone włosy). U mężczyzn na brodzie i wardze górnej mogą tworzyć się zapalne guzy lub zlewające się ze sobą krosty, włosy łatwo dają się usunąć z ognisk chorobowych, zwykle powiększone są okoliczne węzły chłonne. Obserwuje się również przypadki o łagodniejszym przebiegu, mogące imitować ropne zapalenie mieszków włosowych. 
  • Grzybica skóry gładkiej – to klasyczna postać zakażenia dermatofitami. Są to okrągłe rumieniowo–złuszczające zmiany, wyraźnie odgraniczone od otoczenia, których obrzeża są bardziej zaczerwienione od centrum. Zaczynają ustępować w części środkowej, przylegające zmiany mogą się ze sobą zlewać. 
  • Grzybica pachwin – bardzo częsta postać grzybicy, częściej dotykają mężczyzn. Jest przenoszona z innych okolic ciała. Są to zmiany rumieniowe i złuszczające, na obwodzie występują pęcherzyki i grudki. 
  • Grzybica stóp – najczęstszą jej postacią jest odmiana międzypalcowa, spotykana zwłaszcza u sportowców, która dotyczy III i IV przestrzeni międzypalcowej. Najpierw występują zaczerwienienie i świąd, które następnie przechodzą w pękanie naskórka. W odmianie potnicowej występują liczne pęcherzyki, a w złuszczającej – ogniska złuszczania lub nadmiernego rogowacenia. Grzybicy stóp może towarzyszyć grzybica paznokci

Drożdżakowe zapalenie skóry może występować pod postacią: 

  • Drożdżycy wyprzeniowej fałdów skórnych – to najczęstsza postać drożdżycy skóry. Lokalizuje się w fałdach i zgięciach skóry: w pachwinie, pod sutkami czy na brzuchu. Objawia się zaczerwienieniem z wyraźnym sączeniem, maceracją naskórka i pęknięciami. Wokół głównych zmian pojawiają się wykwity rumieniowe, pęcherzyki i krosty. 
  • Wyprzeń międzypalcowych – najczęściej są one umiejscowione pomiędzy III a IV palcem ręki, gdzie rozwija się zapalenie i bolesne pęknięcia skóry. Może szerzyć się na sąsiednie przestrzenie międzypalcowe. 
  • Drożdżycy mieszków włosowych – krostki umieszczone są wokół mieszków w obrębie brody.

Łupież pstry wywołany jest przez należący do drożdakow grzyb Pityrosporum orbiculare, który rozwija się w obrębie warstwy rogowej naskórka. Objawia się jako złuszczające się plamy na klatce piersiowej, plecach i karku. 

Grzybica skóry – rozpoznanie 

Podstawą do wysunięcia podejrzenia grzybiczego zakażenia skóry są dokładne badanie fizykalne oraz dobrze zebrany wywiad. Objawy grzybicy są jednak niespecyficzne, mogą przypominać wiele innych jednostek chorobowych (np. łuszczycę, liszaj płaski, zakażenie bakteryjne), dlatego często sięga się po badania dodatkowe. Niektóre infekcje grzybicze charakteryzuje świecenie w świetle lampy Wooda (lampy kwarcowej). Łupież pstry świeci na żółtobiało, natomiast grzybica drobnozarodnikowa daje charakterystyczną jasnozieloną barwę. 

Potwierdzeniem rozpoznania są wyniki badań zeskrobin, włosa bądź wymazów ze zmian skórnych, które ogląda się pod mikroskopem i hoduje na podłożach. 

Grzybica skóry – jak leczyć zmiany grzybicze na skórze? 

Leczenie grzybicy skóry obejmuje stosowanie preparatów przeciwgrzybiczych miejscowo (pod postacią szamponów, maści, lakierów) oraz ogólnie (preparaty doustne). 

Najczęściej stosowane leki przeciwgrzybicze to preparaty z grupy azoli (flukonazol, ketokonazol). Inne leki wykazujące działanie grzybobójcze bądź grzybostatyczne (hamujące rozwój grzyba) to: gryzeofulwina, nystatyna, amfoterycyna B, terbinafina. 

Leczenie grzybic to proces długotrwały, często trwający wiele tygodni, a nawet miesięcy. Pomimo dużej skuteczności obecnie dostępnych leków, częste są nawroty.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Płukanie gardła – jak i czym płukać gardło?

    Płukanie gardła jest jednym z domowych sposobów na łagodzenie nieprzyjemnych objawów infekcji gardła, ale także innych dolegliwości. Płukanki pomagają uśmierzyć ból, zmniejszyć opuchliznę i obrzęk gardła, a także nawilżyć suchą i podrażnioną śluzówkę. Jak i czym płukać gardło? O czym warto pamiętać, stosują płukanki na gardło? 

  • Domowe sposoby na wzmocnienie odporności – jak w prosty sposób wzmocnić organizm?

    Stosowanie domowych sposobów na odporność może okazać się bardzo dobrym rozwiązaniem, które z jednej strony pomoże w uniknięciu rozwoju infekcji, a z drugiej wspomoże terapię lekami, poprzez pobudzenie układu immunologicznego. W poprawie kondycji układu odporności istotne jest przestrzeganie kilku zasad, zaczynając od codziennego obowiązku zjedzenia pożywnego śniadania, kończąc na suplementacji żelaza i kwasów omega-3, których być może w pełni nie dostarczamy wraz z posiłkami. Dbając o naszą odporność niezmiernie istotne jest dbanie o nasz układ pokarmowy. Jakie suplementy przyjmować, czego unikać, a nad czym popracować w trosce o odporności? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Sztuczna inteligencja pozwoli skuteczniej leczyć raka stercza

    W Polsce rak stercza (prostaty) jest najczęstszym nowotworem litym występującym u mężczyzn. Dzięki dofinansowaniu z programu INFOSTRATEG powstaje platforma informatyczna, która ułatwi dokonywanie wyboru terapii onkologicznej dedykowanej pacjentom, u których zostanie zdiagnozowane to schorzenie. Lepsze dopasowanie leczenia wpłynie na poprawę jego efektywności. Narzędzie będzie wykorzystywało algorytmy sztucznej inteligencji.  

  • Dlaczego raz w roku należy wykonywać morfologię?

    Jedną z metod wczesnego wykrywania wielu poważnych chorób jest regularne wykonywanie morfologii krwi. Wynik tego prostego testu może stanowić punkt wyjścia do dalszej diagnostyki, która determinuje przebieg leczenia. W przypadku nowotworów im wcześniej zostanie postawiona właściwa diagnoza, tym skuteczniej będzie można leczyć pacjenta.

  • Choroby nerek – przyczyny, (nie)typowe objawy, leczenie

    Choroby nerek to jedne z bardziej niejednoznacznych chorób. Dając niespecyficzne objawy, utrudniają przypisanie im właśnie do dysfunkcji nerek. Bo dlaczego ból w okolicy lędźwiowej w połączeniu z osłabieniem należy łączyć z dysfunkcją nerek? Jakie są przyczyny i objawy chorych nerek, które badania należy wykonać, aby sprawdzić, czy nerki dobrze funkcjonują i dlaczego można normalnie funkcjonować, mając tylko jedną nerkę? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Selektywne zaburzenie odżywiania – przyczyny, objawy i leczenie wybiórczego jedzenia

    Wielu rodziców czy opiekunów dzieci uważa, że zakres jedzonych przez nie produktów jest zbyt mały i że są one strasznie wybredne. Taką osobę często określa się słowem „fusyt”, co zgodnie z definicją oznacza człowieka wybrednego, który nie wszystko jada, często krzywi się na jedzenie i odmawia konsumpcji oraz ma specyficzne przyzwyczajenia żywieniowe. Większość osób ma jakieś produkty, których nie lubi, a zazwyczaj w młodości ilość rzeczy, których dziecko nie chce jeść jest jeszcze większa. Kiedy należy się martwić taką sytuacją? Kiedy jest to tylko dziecięca wybiórczość, a kiedy poważny problem? 

  • Zapalenie ucha – przyczyny, objawy, leczenie

    Zapalenie ucha może dotyczyć wszystkich części, z których składa się narządu słuchu: ucha zewnętrznego, środkowego oraz wewnętrznego. Schorzenie najczęściej dotyka najmłodszych pacjentów, jednak z zapaleniem ucha mogą się zmagać także dorośli. Objawy, które powinny zaniepokoić to ból ucha, pogorszenie słuchu, wyciek surowiczy lub ropny, zaburzenia równowagi, zawroty głowy, szumy uszne.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij