Cukrzyca — czy jesteś w grupie ryzyka?
Paulina Trofimiec

Cukrzyca — czy jesteś w grupie ryzyka?

Do 2030 roku liczba pacjentów chorych na cukrzycę typu 2 na całym świecie wzrośnie do 439 milionów. Obecnie w Polsce już około 3 milionów osób weszło „w stały związek” ze strzykawką z insuliną. Cukrzyca to nowa epidemia? Warto sprawdzić czy jest się w grupie ryzyka.

Pierwszy krok do zrozumienia cukrzycy to rozróżnienie typu 1 od 2. Na tę pierwszą chorują głównie młodzi ludzie do 30. roku życia, dlatego niekiedy nazywana jest młodzieńczą. To choroba autoimmunologiczna, w wyniku której zostają uszkodzone ośrodki produkujące insulinę w trzustce. Wówczas konieczne jest regularne podawanie tego hormonu, ponieważ nie wydziela go organizm. Cukrzyca typu 2 ma dwa źródła — upośledzenie wydzielania insuliny na skutek obciążeń genetycznych albo oporność na jej działanie, na którą wpływają zarówno geny, jak i czynniki środowiskowe. To właśnie 2 typ stanowi od 90 do 95% zachorowań.

Nie jest dokładnie znana patofizjologia cukrzycy, dlatego do dziś nie ma skutecznego leku, który pozwoliłby cukrzykom na życie bez strzykawek lub pena. Znane są jedynie czynniki ryzyka (genetyczne, środowiskowe) oraz korelacje, do których zalicza się niedobór niektórych witamin, a także zaburzenia flory bakteryjnej jelit. 

Włosy po mamie, cukrzyca po tacie

Geny są istotnym czynnikiem wpływającym na rozwój cukrzycy, przede wszystkim w przypadku typu 1. Jednak badania pokazują, że mają równie istotny wpływ na rozwój cukrzycy typu 2. Jeżeli w najbliższej rodzinie (rodzice, dzieci, rodzeństwo) jest osoba chora na tę chorobę, prawdopodobieństwo zachorowania pozostałych zdrowych członków rodziny sięga 40%. Bez cukrzyka w najbliższym gronie to ryzyko wynosi tylko 6%! 

Nie tylko same więzi genetyczne mają znaczenie. W ludzkim genomie znaleziono około 75 genów, których obecność zwiększa niebezpieczeństwo zachorowania na cukrzycę. Ich posiadaczami są głównie Europejczycy i Japończycy.

Otyłość jedną z głównych przyczyn zachorowania na cukrzycę

Siedzący tryb życia, brak aktywności fizycznej, palenie papierosów i nadużywanie alkoholu otwierają drzwi do świata cukrzycy. Jednak najbardziej ważkim czynnikiem jest otyłość. Badania WHO pokazują, że w przypadku niemal 90% pacjentów z cukrzycą typu 2 głównym czynnikiem zachorowania były nadprogramowe kilogramy. Zbyt duża masa ciała może być przyczyną insulinooporności, a dodatkowo, gdy chory nie zmienia trybu życia i nie powraca do prawidłowego BMI, znacząco pogarsza przebieg choroby. Dodatkowo bezdech senny, który jest powszechny wśród ludzi o rubensowskich kształtach może wpływać na rozwój stanów przedcukrzycowych oraz samej cukrzycy. Badania pokazują, że częściej uskarżają się na niego diabetycy niż reszta populacji.

Dieta z niską zawartością błonnika oraz bogata w produkty o wysokim indeksie glikemicznym znacznie zwiększa ryzyko zachorowania. Tłuszcze nasycone przyczyniają się do cukrzycy niezależnie od tego czy ktoś jest szczupły, czy otyły. To tłumaczy, dlaczego także młodzi i szczupli ludzie coraz częściej zależni są od insuliny.

Geny oraz nawyki to główne czynniki zwiększające ryzyko cukrzycy. Nie można mieć wpływu na tę pierwszą przyczynę, lecz najskuteczniejszym (i zazwyczaj jednocześnie najtrudniejszym) sposobem na ucieczkę spod cukrzycowej gilotyny jest zmiana nawyków żywieniowych, powrót do właściwego BMI, a także aktywność fizyczna. 

Polecane dla Ciebie

Nietypowe korelacje związane z cukrzycą

Najnowsze badania donoszą, że witamina D może mieć pozytywny wpływ na kontrolę cukrzycy typu 2. Do takich wniosków przyczyniła się obserwacja cukrzyków w porze zimowej. W śnieżnych i szarych miesiącach choroba u wielu pacjentów się pogarsza, dlatego że powszechny niedobór witaminy D prawdopodobnie ma negatywny wpływ na nietolerancję glukozy i wydzielanie insuliny. Naukowcy donoszą, że suplementacja tą witaminą jest niedrogim, a także obiecującym sposobem obniżającym ryzyko cukrzycy oraz poprawiającym parametry u diabetyków.

Drugim niedawno odkrytym czynnikiem ryzyka jest deficyt witaminy K. W świadomości ludzi funkcjonuje głównie jako ważny element dla prawidłowej budowy kości, ale okazuje się również, że jej wysokie spożycie wpływa na wrażliwość na insulinę i pomaga regulować poziom glukozy. 

Również w trzewiach tkwi ogromna siła sterująca dziwnymi procesami w organizmie. Homeostaza w jelitach to podstawa zarówno dobrej odporności, jak i samopoczucia. Okazuje się, że diabetycy też powinni o nią zadbać. Badania pokazują, że pacjenci chorzy na cukrzycę typu 2 częściej mają zakłóconą homeostazę we florze bakteryjnej jelit w porównaniu z innymi osobami. Dlatego warto pamiętać o wzbogaceniu diety w produkty, które wspomagają w nich dobre bakterie (nabiał, kiszone warzywa).

Dzięki tym czynnikom ryzyka chociaż częściowo możliwe jest przewidzenie czy ktoś ma szansę zachorować na cukrzycę. A gdy prawdopodobieństwo wystąpienia choroby jest duże, można zawczasu wdrożyć program prewencyjny, najprostszy i najtrudniejszy zarazem, czyli zdrowy tryb życia.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Czym są beta-blokery i kiedy należy je stosować? Leki nowej generacji

    Efektem działania beta-blokerów jest m.in. zwolnienie akcji serca i jego kurczliwości, zmniejszenie zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen czy zmniejszenie ilości krwi, jaką podczas skurczu wyrzucają komory serca. W Polsce najczęściej rekomendowane przez lekarzy beta-blokery to: bisoprolol, metoprolol, nebiwolol. Beta-blokery są dopuszczone do leczenia nadciśnienia u kobiet w okresie ciąży, ponieważ uważane są za grupę leków stosunkowo bezpiecznych dla płodu.

  • Wazelina – jak działa?

    Wazelina od lat cieszy się popularnością wśród ludzi w każdym wieku ze względu na jej uniwersalne zastosowanie. W poniższym artykule omawiamy wszystkie zalety i właściwości wazeliny, a także sprawdzamy, czy jej stosowanie jest bezpieczne.

  • Czym są modulatory homocysteiny? Jak wpływa na zmęczenie i poziom hormonów?

    Homocysteina jest aminokwasem. Nieregulowany poziom tej cząsteczki sprzyja rozwojowi chorób układu krwionośnego u ludzi. Suplementy z modulatorami homocysteiny zawierają zazwyczaj witaminę B6, B12, kwas foliowy i betainę (trimetyloglicynę, TMG). Wyniki licznych badań naukowych wskazują, że regularne przyjmowanie przez minimum kilka tygodni modulatorów homocysteiny może przyczynić się do obniżenia nadmiernego poziomu homocysteiny we krwi.

  • Czy warto brać antyoksydanty w tabletkach, kroplach lub kapsułkach?

    Antyoksydanty w postaci tabletek to suplementy diety zawierające związki, które mogą pomóc w ochronie komórek organizmu przed uszkodzeniami powodowanymi przez wolne rodniki. Niektóre przykłady przeciwutleniaczy, które można znaleźć w postaci tabletek, to witaminy C i E, beta-karoten i selen. Przyjmowanie suplementów antyoksydacyjnych nie jest jednak zasadne w każdej sytuacji. Zawsze zaleca się rozmowę z lekarzem przed przyjęciem jakichkolwiek suplementów diety.

  • Opatrunek podciśnieniowy – jak wygląda leczenie ran?

    Opatrunek podciśnieniowy to doskonały i nowoczesny środek do skutecznego leczenia niektórych przewlekłych trudno gojących się ran. W porównaniu do metod tradycyjnych wyraźnie skraca czas terapii i pozwala uzyskać lepsze efekty czynnościowe. Znacznie poprawia zatem zadowolenie pacjenta. Opatrunek wymaga zastosowania ujemnego ciśnienia, które uzyskuje się dzięki specjalnej pompie. W przypadku ran trudno gojących się warto rozważyć jego użycie. W jakich przypadkach korzystne będzie zastosowanie opatrunku podciśnieniowego?

  • Leki biologiczne – czym są? Czy są skuteczne w leczeniu AZS i łuszczycy?

    Leki biologiczne to skomplikowane leki produkowane na bazie substancji pochodzenia biologicznego, takich jak białka, hormony czy przeciwciała. Są one stosowane w leczeniu różnych chorób, w tym chorób autoimmunologicznych, nowotworowych czy zapalnych, ale ich produkcja jest bardziej skomplikowana i kosztowna niż w przypadku typowych leków syntetycznych. W Polsce leki biologiczne są pod pewnymi warunkami refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, niemniej ich cena może być zbyt wysoka dla pacjentów nieobjętych systemem refundacji. Czym są leki biologiczne? W leczeniu których chorób można je stosować?

  • Skuteczność działania probiotyków – forma płynna doskonałą alternatywą dla kapsułek

    Pacjenci mają zróżnicowane upodobania co do formy przyjmowanych leków czy suplementów diety. Jedni wolą tabletki, a inni preferują formę płynną. Często nie zdają sobie jednak sprawy z tego, że forma produktu to nie tylko kwestia wygody stosowania. Dla naszego zdrowia powinno się brać pod uwagę przede wszystkim określone właściwości funkcjonalne, jak np. większa przyswajalność czy skuteczność. Przecież najistotniejszym aspektem stosowania danego produktu – oprócz jego formy, walorów smakowych i zapachowych – powinna być głównie skuteczność jego działania.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij