Rzeżączka – jak ją rozpoznać i jak leczyć?
Michał Posmykiewicz

Rzeżączka – jak ją rozpoznać i jak leczyć?

Rzeżączka to jedna z chorób przenoszonych drogą płciową. Wywołuje ją Gram-ujemna bakteria – dwoinka rzeżączki, łac. Neisseria gonorrhoeae. Czasami zdarza się, że rzeżączka występuje jednocześnie z innymi chorobami przenoszonymi drogą płciową.

W jaki sposób dochodzi do zakażenia rzeżączką?

Do zakażenia dochodzi przez kontakty seksualne. Dotyczy to zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Źródłem zakażenia jest zawsze chory człowiek lub używane przez niego zakażone przedmioty codziennego użytku. Czasami może dojść do zakażenia podczas porodu, kiedy noworodek zaraża się od chorej matki. Prowadzi to do rozwoju rzeżączkowego zapalenia spojówek u noworodka.

Objawy zakażenia dwoinką rzeżączki

Rzeżączka daje różne symptomy u mężczyzn i kobiet.

Okres wylęgania choroby u mężczyzn wynosi zwykle 2-5 dni, choć zdarza się 1-14 dni. Najczęstszym objawem zakażenia dwoinką rzeżączki u panów jest stan zapalny przedniego odcinka cewki moczowej. Gdy dojdzie do powstania stanu zapalnego, mężczyzna zaczyna odczuwać ból cewki moczowej, który nasila się w czasie oddawania przez niego moczu. Widoczny jest też bardzo charakterystyczny ropny wyciek z cewki moczowej. Czasami zdarza się, że chory zgłasza bolesność lub obrzęk najądrzy bądź zapalenie żołędzi. Choroba rzadko ma przebieg zupełnie bezobjawowy.

U kobiet z kolei najczęstszym objawem jest rzeżączkowe zapalenie szyjki macicy, w przebiegu którego obserwuje się ropne upławy. Ponadto dość często kobiety skarżą się na pieczenie w pochwie oraz ból podbrzusza, a w przypadku zajęcia cewki moczowej – także na ból przy oddawaniu moczu, jak również pieczenie, zaczerwienienie lub obrzęk zewnętrznego ujścia cewki moczowej. Czasami pojawia się ropna lub śluzowo-ropna wydzielina z cewki. Obecne mogą być ponadto zaburzenia cyklu miesięcznego oraz obfite miesiączki. Może się zdarzyć, że choroba będzie przebiegać bezobjawowo.

W przebiegu rzeżączki może dojść do szerzenia się zakażenia na cały organizm za pośrednictwem krwi. W takiej sytuacji pojawia się gorączka, czasami bóle stawów. Charakterystyczne są też zmiany skórne, które lokalizują się głównie na dłoniach i stopach.

Jeśli do zakażenia dojdzie w czasie porodu, u noworodka może wystąpić rzeżączkowe zapalenie spojówek. W przebiegu tej choroby stwierdza się silne ropienie oczu, zaś w przypadkach nieleczonych może dojść do powstania zmian w rogówce oka, co niestety jest w stanie doprowadzić do upośledzenia wzroku.

Poza spojówkami zakażenie rzeżączkowe może umiejscowić się w gardle lub odbycie. Przy rzeżączkowym zapaleniu gardła obecne jest zaczerwienie oraz obrzęk łuków podniebiennych i tylnej ściany gardła. Na tylnej ścianie gardła i na migdałkach można dodatkowo zaobserwować ropną wydzielinę – czasami w dużej ilości. Natomiast w przypadku rzeżączkowego zapalenia odbytu, które może wystąpić u osób uprawiających seks analny, u chorego pojawia się głównie pieczenie i świąd okolicy odbytu. Czasami obecne są też zaburzenia w oddawaniu stolca oraz śluzowa wydzielina z odbytu.

Rozpoznanie zakażenia dwoinka rzeżączki

Rozpoznanie rzeżączki lekarz stawia zwykle na podstawie dokładnie zebranego od pacjenta wywiadu oraz objawów klinicznych.

W pierwszej kolejności lekarz zbiera dokładny wywiad dotyczący występujących objawów oraz czasu, od jakiego są obecne. Lekarz podejrzewający rzeżączkę musi też zapytać o przygodne kontakty seksualne. Po zebraniu wywiadu konieczne jest obejrzenie zmienionej okolicy przez specjalistę. Na tej podstawie można już prawie na sto procent rozpoznać zakażenie dwoinka rzeżączki, jednak mimo wszystko wstępne rozpoznanie musi zostać potwierdzone badaniami laboratoryjnymi – w tym przypadku pobiera się wymaz z cewki moczowej, szyjki macicy, odbytu lub gardła. W przypadku infekcji w pobranej wydzielinie zostaną znalezione dwoinki rzeżączki.

W jaki sposób leczy się rzeżączkę?

W przypadku rozpoznania rzeżączki zachodzi potrzeba zastosowania właściwie dobranej antybiotykoterapii. Do leczenia wcześniej wykorzystywana była głównie penicylina, obecnie stosuje się jednak najczęściej cefalosporyny, chinolony, a czasami azytromycynę.

Leczenie zawsze musi odbywać się pod czujnym okiem lekarza, który zaleci właściwą antybiotykoterpię. Absolutnie nie można stosować żadnych antybiotyków na własna rękę – takie postępowanie może zaszkodzić, a nie pomóc.

Po zakończeniu kuracji antybiotykiem należy wykonać kontrolne badanie bakterioskopowe lub posiew (po co najmniej trzech dniach od zakończenia leczenia), aby ostatecznie można było stwierdzić, że leczenie było skuteczne.

Profilaktyka – jak uniknąć zakażenia rzeżączką?

Aby zapobiec zakażeniu dwoinką rzeżączki, należy przede wszystkim unikać przygodnych kontaktów seksualnych bez zabezpieczenia. W celu uniknięcia dalszych zakażeń konieczne jest skuteczne leczenie chorych już pacjentów. U noworodków, aby uniknąć rzeżączkowego zapalenia spojówek, profilaktycznie wykonuje się zabieg Credego, który polega na przemywaniu oczu maluszków 1-procentowym roztworem azotanu srebra.

W przypadku zaobserwowania u siebie niepokojących objawów – przede wszystkim ropnych upławów u kobiet i ropnej wydzieliny z cewki moczowej u mężczyzn – należy niezwłocznie zgłosić się do dermatologa, lub – w razie braku takiej możliwości – do swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

Należy pamiętać, że rzeżączkę trzeba szybko i właściwie leczyć, nieleczona może bowiem nieść za sobą poważne konsekwencje – między innymi niepłodność oraz poważne zapalenia stawów.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Mleko z czosnkiem czy napar z imbiru? Przedstawiamy najlepsze napoje na przeziębienie!

    Mleko z czosnkiem i miodem, napój z imbiru, czarny bez, lukrecja, herbata z kurkumą, a może napar z prawoślazu – co i kiedy pić, gdy mamy kaszel, katar, drapie, a także boli gardło? Oto najlepsze napoje na przeziębienie.

  • Wrzody żołądka i dwunastnicy – przyczyny, objawy, badania, leczenie, żywienie i profilaktyka

    Silny ból żołądka głownie na czczo, ale też kilka godzin po posiłku, uczucie palącej zgagi? To mogą być wrzody żołądka i dwunastnicy. Co powoduje chorobę wrzodową i jakie inne objawy o niej świadczą? Kiedy należy udać się do gastrologa? Jak wygląda diagnostyka i leczenie wrzodów żołądka i dwunastnicy? W jaki sposób można zapobiegać powstaniu choroby wrzodowej? Podpowiadamy. 

  • Hipercholesterolemia – przyczyny, objawy i leczenie. Czy jest groźna?

    Choroby układu sercowo-naczyniowego są odpowiedzialne za ponad kilka milionów zgonów każdego roku w Europie. Profilaktyka tych schorzeń jest istotna dla zdrowia całej populacji i musi obejmować działania na wszystkie czynniki ryzyka. Wśród nich wymienia się redukcję zwiększonego stężenia cholesterolu LDL, który jest częścią hipercholesterolemii. Na czym dokładnie polega to zaburzenia? Jak można je leczyć?  

  • Fizjoterapia stomatologiczna – na czym polega? Wskazania, przebieg, cena

    Fizjoterapia stomatologiczna to zespół działań prowadzonych przez specjalistów z kilku dziedzin (stomatologa, fizjoterapeutę, ortodontę) w celu diagnostyki i leczenia zaburzeń skroniowo-żuchwowych. Obejmuje on badania funkcjonalne oraz terapię dysfunkcji układu stomatognatycznego (tkanek i narządów w obrębie jamy ustnej i twarzoczaszki), którym towarzyszą takie objawy jak: ból żuchwy, bruksizm, bóle głowy i kręgosłupa szyjnego, ból w okolicy uszu, uczucie zatkania ucha. Jak przebiega fizjoterapia stomatologiczna?

  • Odmiedniczkowe zapalenie nerek – objawy, przyczyny, leczenie

    Odmiedniczkowe zapalenie nerek to infekcja, która ma najczęściej podłoże bakteryjne. Patogenem wywołującym zakażenie jest zazwyczaj pałeczka okrężnicy, czyli E. coli. Pacjenci, którzy podlegali długotrwałemu cewnikowaniu lub po przebyciu zabiegów na drogach moczowych lub chorujący na cukrzycę, stanowią grupę podwyższonego ryzyka. Jak wygląda leczenie odmiedniczkowego zapalenia nerek, jakie są objawy choroby oraz o czym świadczy nieprzyjemny zapach i mętność moczu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Czy grozi nam „twindemia”? Czym jest to zjawisko?

    Eksperci z dziedziny zdrowia publicznego ostrzegają przed tzw. twindemią, czyli zbiegnięciem się sezonu grypowego i wzrostem liczby przypadków COVID-19. Obawiają się, że taka sytuacja może przytłoczyć już mocno obciążone systemy opieki zdrowotnej. Co może się wydarzyć, gdy równocześnie zaistnieją dwie epidemie? W jaki sposób każdy z nas może przyczynić się do zmniejszenia zagrożenia?

  • Bakteryjne zapalenie pochwy – przyczyny, objawy, leczenie waginozy bakteryjnej

    Szacuje się, że każda kobieta przynajmniej raz w życiu zmaga się z infekcją bakteryjną lub grzybiczą pochwy (najczęstszą przyczyną zakażeń są infekcje bakteryjne, chociaż w ostatnich latach coraz większy udział stanowi także czynnik grzybiczy). Podejrzenie infekcji intymnej o etiologii bakteryjnej powinno bezwzględnie skłonić nas do wizyty u lekarza ginekologa w celu dobrania prawidłowego leczenia. 

  • Wszystko, co musisz wiedzieć o trzeciej dawce szczepionki przeciwko COVID-19

    Według danych Ministerstwa Zdrowia wykonano 36,977 mln szczepień przeciw COVID-19. W pełni zaszczepionych jest ponad 19,259 mln obywateli. Kiedy rusza kolejna seria szczepień przeciwko koronawirusowi? Jak przedstawia się aktualny harmonogram podawania trzeciej dawki? Kto będzie mógł zaszczepić się po raz kolejny w najbliższym czasie?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij