Masa ciała matki głównym czynnikiem wpływającym na przebieg ciąży i porodu

Szwedzcy naukowcy przeanalizowali dane dotyczące przebiegu blisko 2 mln ciąż i porodów. Na podstawie analizy rejestrów medycznych przedstawili wpływ nadwagi i otyłości na osiem rodzajów powikłań dotyczących zarówno matek, jak i dzieci.

1. Powikłania w okresie ciąży i podczas porodu związane z nadwagą i otyłością – projekt badania
2. Cukrzyca ciążowa jednym z głównych powikłań związanych z otyłością
3. Otyłość w ciąży – dlaczego jest wyzwaniem dla personelu medycznego?
4. Otyłość w wieku rozrodczym – sytuacja epidemiologiczna Polski

Powikłania w okresie ciąży i podczas porodu związane z nadwagą i otyłością – projekt badania

Naukowcy z Uniwersytetu w Linköping i Karolinska Institutet przeanalizowali dane dotyczące blisko 2 mln ciąż oraz wszystkich porodów, do których doszło w Szwecji w latach 2000–2020. Uwzględniając informacje z krajowych rejestrów medycznych, zbadali związek między BMI odnotowanym na pierwszej wizycie przedporodowej a późniejszymi powikłaniami. Wyniki badania opublikowano na łamach czasopisma „The Lancet Public Health”.

We wcześniejszych badaniach ustalono, że szczególnie wysokie ryzyko powikłań występuje u kobiet urodzonych poza Szwecją. Naukowcy chcieli sprawdzić, czy nierówności te można wytłumaczyć różnicami w masie ciała – wśród imigrantów nadwaga i otyłość występują częściej.

Cukrzyca ciążowa jednym z głównych powikłań związanych z otyłością

Podwyższone BMI przyczyniało się do szerokiego wachlarza powikłań:

• cukrzycy ciążowej,
• porodu przedwczesnego,
• stanu przedrzucawkowego.

Odnotowano również zależność między masą ciała matki a masą urodzeniową dziecka oraz uzyskanym przez nie wynikiem w skali Apgar.

Szczególnie częstym powikłaniem otyłości we wszystkich obserwowanych populacjach okazała się cukrzyca ciążowa. Naukowcy oszacowali, że połowie przypadków można by zapobiec dzięki odpowiedniej edukacji. – Prawidłowa masa ciała jest dobra dla każdego. Warto dążyć do niej od najmłodszych lat, ponieważ gdy otyłość się rozwinie, trudno się ją leczy – przekonuje kierujący zespołem badawczym dr Pontus Henriksson.

Otyłość w ciąży – dlaczego jest wyzwaniem dla personelu medycznego?

Bez wątpienia podwyższone BMI powoduje szereg komplikacji zdrowotnych zarówno u matki, jak i u dziecka. Ale nie tylko z tego powodu prowadzenie ciąży u otyłej pacjentki jest wyzwaniem dla lekarza. Nadmiar tkanki tłuszczowej utrudnia wykonywanie USG i KTG, a tym samym szczegółową i dokładną ocenę dobrostanu płodu. Otyłość w ciąży zwiększa również ryzyko zakończenia ciąży drogą cięcia cesarskiego, po którym u kobiet z podwyższonym BMI występuje więcej powikłań niż u kobiet z prawidłową masą ciała.

Otyłość w wieku rozrodczym – sytuacja epidemiologiczna Polski

Szacuje się, że liczba kobiet w wieku rozrodczym chorujących na otyłość przekroczyła 100 milionów. Według danych epidemiologicznych dla Polski w 2019 roku osoby otyłe stanowiły blisko 25 proc. populacji, a na przełomie 10 lat (2009–2019) odsetek otyłych w wieku reprodukcyjnym znacząco wzrósł: odpowiednio o 53 proc., 42 proc. i 27 proc. u osób w wieku 15–19 lat, 20–29 lat i powyżej 30 lat.

Jak widać, liczba przypadków otyłości stale rośnie. Dlatego wdrożenie spójnej edukacji żywieniowej i promowanie prawidłowej masy ciała jest ogromnym wyzwaniem dla zdrowia publicznego. Odwrócenie trendu tycia przyniesie korzyści nie tylko przyszłym mamom i ich dzieciom, ale również całej społeczności. Wszak podwyższone BMI jest czynnikiem ryzyka zarówno powikłań okołociążowych, jak i wielu innych chorób i zaburzeń.