Jakie choroby stanowią przeciwwskazanie do lotu samolotem?

W 2018 roku liczba osób korzystających z transportu lotniczego w Unii Europejskiej przekroczyła 1 mld pasażerów, a każdego roku wartość ta zwiększa się. Część osób podróżujących samolotami może doświadczać w trakcie lotu nieprzyjemnych dolegliwości, np. zawrotów głowy czy uczucia zatkanych uszu. Ponadto niektórzy pasażerowie powinni przed podróżą skonsultować swój stan zdrowia z lekarzem – sprawdź, jakie choroby mogą być przeciwwskazaniem do lotu samolotem.

Co się dzieje z naszym organizmem podczas lotu?

Podczas lotu samolotem organizm doświadcza pewnych zmian fizjologicznych związanych z warunkami panującymi na pokładzie. Ciśnienie w kabinie samolotu pasażerskiego jest niższe o mniej więcej 25% od tego, które panuje na poziomie morza. Jest więc porównywalne do tego, z jakim mamy do czynienia, gdy wybieramy się na wędrówkę górską na wysokość około 2000 m n.p.m. U zdrowych osób gwałtowne zmiany ciśnienia podczas startu i lądowania nie powodują większych dolegliwości. Mogą wówczas występować jedynie objawy, takie jak delikatny ból i zawroty głowy oraz uczucie zatkanych uszu. Niekiedy towarzyszą temu lekkie nudności oraz uczucie dezorientacji.

Ponadto powietrze na pokładzie samolotu jest suche, co może prowadzić do odwodnienia organizmu. Ważne jest zatem, aby regularnie pić wodę i unikać nadmiernej konsumpcji kofeiny lub alkoholu, które mogą dodatkowo przyczyniać się do utraty wody. Nie można także zapominać o dyskomforcie psychicznym, który towarzyszy wielu osobom w trakcie podróży samolotowych. Odczuwają one lęk i strach przed lataniem, występują u nich również objawy somatyczne, takie jak: bóle brzucha, wymioty, biegunka, drżenie rąk, nadmierne pocenie, duszności, wzmożone napięcie mięśni czy częste oddawanie moczu.

Przeciwwskazania do lotu samolotem

Bezwzględnych przeciwwskazań do podróżowania samolotem jest stosunkowo niewiele (wśród nich znajdują się między innymi aktywne choroby zakaźne). Istnieje jednak wiele schorzeń, przy których zalecane jest ograniczenie tego rodzaju podróżowania. Dlatego też w przypadku występowania chorób przewlekłych bądź niepokojących dolegliwości trzeba koniecznie zasięgnąć porady lekarskiej w tym zakresie.

Lot samolotem jest zazwyczaj przeciwwskazany w następujących przypadkach:

• niedawno przebyty zawał serca lub udar mózgu,
• niekontrolowana arytmia,
• nieleczona, niestabilna choroba niedokrwienna serca (choroba wieńcowa), dławica piersiowa,
• niekontrolowane nadciśnienie,
• niedawno przebyta operacja bądź uraz jamy brzusznej, mózgu czy twarzoczaszki, krwotok,
• zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe,
• ciężkie przewlekłe choroby układu oddechowego, np. odma opłucnowa,
• anemia sierpowata.

Ponadto lot samolotem powinni rozważyć wspólnie z lekarzem pacjenci zmagający się z zakrzepicą. Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej wzrasta 2–3-krotnie po locie długodystansowym (powyżej 4 godzin). Jest to spowodowane długim siedzeniem i związanym z tym zastojem krwi, a także zwiększeniem jej gęstości wywołanym głównie obniżoną wilgotnością powietrza. Czynniki podnoszące prawdopodobieństwo wystąpienia zaburzeń żylnych to także otyłość, palenie papierosów czy przyjmowanie doustnych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Być może stosowne okaże się zastosowanie pończoch przeciwzakrzepowych i leków – zadecyduje o tym specjalista. Zawsze wskazany jest natomiast ruch, choćby krótki spacer po pokładzie samolotu.

Czy ciąża jest przeciwwskazaniem do lotu?

Jeżeli ciąża przebiega bez komplikacji, podróżowanie samolotem jest bezpieczne. Niemniej przed ewentualnym lotem trzeba skonsultować się z lekarzem prowadzącym. W regulaminach większości linii lotniczych znajdują się jednak pewne ograniczenia. Typowe wytyczne dla kobiety z niepowikłaną ciążą to:

• po 28. (lub 32.) tygodniu ciąży należy mieć przy sobie zaświadczenie od lekarza lub położnej, potwierdzające przewidywany termin porodu oraz prawidłowy przebieg ciąży,
• po 36. tygodniu ciąży w przypadku ciąż pojedynczych latanie nie jest możliwe,
• po 32. tygodniu ciąży w przypadku ciąż mnogich podróżowanie samolotem nie jest możliwe.

Warto w tym miejscu wspomnieć również o niemowlętach. Zdrowy noworodek może podróżować samolotem zazwyczaj po ukończeniu 1. tygodnia życia. Część linii lotniczych dopuszcza jednak zabranie na pokład samolotu dziecka, które ukończyło 1. miesiąc życia. W trakcie startu oraz lądowania zaleca się karmienie maluszka piersią bądź podanie mu butelki, aby zminimalizować nieprzyjemne odczucia związane ze zmianą ciśnienia w kabinie.