Żywienie medyczne w chorobie nowotworowej
Krzysztof Słomiak

Żywienie medyczne w chorobie nowotworowej

Przez ostatnie lata dokonał się zaskakujący postęp w dziedzinie chorób nowotworowych – niestety nie stoi za nim spadek śmiertelności pacjentów, która od ponad 50 lat nie uległa znaczącej zmianie. Klinicyści, naukowcy, lekarze i farmaceuci wspólnie przeszli długą drogę od zrozumienia choroby nowotworowej do rozpoczęcia poznania sposobu na jej kontrolowanie. Współczesny świat nauki staje się coraz bardziej interdyscyplinarny. Łącznie różnych dziedzin wiedzy medyczno-farmaceutycznej skutkuje nowatorskimi pomysłami, lepszymi schematami leczenia pacjentów oraz nowymi lekami.

Wydawać się może, patrząc na statystyki, że był to czas stracony. Nic bardziej mylnego. Możliwe stało się wyleczenie pacjenta praktycznie z każdego nowotworu, pod warunkiem wczesnego wykrycia. Jest to choroba, którą leczy się niezwykle trudno, że względu na ogromne zróżnicowanie przypadków i zbyt późną diagnostykę prewencyjną. Wydłużenie życia, spowodowane skutecznymi terapiami chorób układu krążenia, układu oddechowego czy układu ruchu spowodowało wzrost zapadalności na choroby powodowane nieprawidłowymi podziałami komórkowymi czy nieprawidłową ekspresją genów.

Idealny lek przeciwnowotworowy

Lek przeciwnowotworowy powinien być skuteczny w niskich dawkach, jednocześnie nie indukując uciążliwych dla pacjentów działań niepożądanych.

Aby cel terapeutyczny został osiągnięty, należy przestrzegać kilku zasad:

  • chemioterapię trzeba zaczynać możliwie jak najwcześniej;
  • należy dążyć do zniszczenia możliwie największej liczby komórek nowotworowych. Jeśli jest to możliwe, aż do ostatniej komórki;
  • zastosowanie największej dawki leku daje najlepsze efekty terapeutyczne. Lepiej jest stosować wysokie dawki w sposób przerywany niż dawki niskie w sposób ciągły;
  • idea monoterapii ustępuje polifarmakoterapii, która daje lepsze rezultaty. Łączy się leki o różnych mechanizmach działania i punktach uchwytu. Wybierać należy również leki o odmiennych wpływach niepożądanych na organizm pacjenta;
  • leki cytostatyczne należy podawać pacjentowi o ściśle określonej porze dnia przestrzegając zasad chronofarmakoterapii. Dodatkowo ważne są skoordynowanie cyklu komórkowego oraz aplikacja leku w odpowiedniej fazie podziału komórek nowotworowych. Aby to osiągnąć wykorzystuje się procesy mobilizacji i synchronizacji;
  • założeniem mobilizacji jest przyspieszanie przejścia komórek nowotworowych z fazy spoczynkowej do fazy podziałowej. Dzięki temu statystycznie największa liczba komórek jest w fazie, na którą działają leki cytostatyczne;
  • synchronizacja polega na zatrzymaniu maksymalnej liczby komórek w danej fazie cyklu komórkowego. Zwiększa to znacząco skuteczność terapii powodując wstrzymanie rozwoju komórek w fazie, w której dany lek lub grupa leków jest skuteczna;
  • leczenie objawowe i immunostymulujące wspomagają proces leczenia. Początkowe zniszczenie jak największej ilości komórek rakowych daje dobre rezultaty, dlatego prowadzi się radioterapię stosując wysokie dawki promieniowania jonizującego lub podejmuje się zabiegi chirurgicznego usunięcia guza o ile jest to możliwe;
  • badania pozwalające ustalić genotyp lub fenotyp chorego mogą okazać się korzystne w odniesieniu do wytyczenia optymalnej ścieżki dawkowania leków, uwzględniając enzymatyczny mechanizm metabolizmu lub komórkową ścieżkę transportu leku. Monitorowanie stężenia leku we krwi pozwala uniknąć szeregu działań niepożądanych, wynikłych na skutek podania dawek nieodpowiednich.

Żywienie medyczne

Na rynku aptecznym dostępne są produkty (środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego/medycznego lub wyroby medyczne, tzw. „nutridrinki”), które z dobrymi efektami wykorzystywane są w żywieniu pacjentów cierpiących na chorobę nowotworową. Można je stosować również przy innych chorobach, które powodują przede wszystkim odwodnienie i wycieńczenie pacjenta. Są to preparaty najczęściej wysokobiałkowe i wysokoenergetyczne, których założeniem jest dostarczenie ważnych składników odżywczych.

Pacjent chory na chorobę nowotworową często odczuwa zaburzenia smaku oraz jadłowstręt. Z tego powodu produkty te mają najczęściej neutralne smaki, dostosowane do pacjentów z zaburzeniami odczuwania smaków, które pojawiają się w trakcie chemio- i radioterapii.

Produkty te powinny być stosowane zawsze pod nadzorem lekarza. Aby rozproszyć równomiernie cząstki odżywcze takich produktów należy je wstrząsnąć przed użyciem. Po pierwszym otwarciu opakowania produkt należy przechowywać w lodówce, w zamkniętym opakowaniu, nie dłużej niż przez 24 godziny. Najczęściej podawane są 1-2 butelki na dobę, o ile lekarz lub dietetyk nie zaleci inaczej. Ważne jest, aby monitorować podaż płynów, aby zapewnić odpowiedni stan nawodnienia pacjenta. Środki te są przeznaczone do podawania doustnego. Nie można traktować ich jako jedynego źródła pożywienia.

W odniesieniu do choroby nowotworowej naukowcy coraz szybciej są w stanie odnajdywać terapie godne uwagi, wskazywać struktury związków chemicznych, które posiadają właściwości antykancerogenne, czy posługiwać się technikami komputerowymi, które jeszcze kilka lat temu zupełnie nie istniały. Nie wolno zapominać też o diecie uzupełniającej składniki odżywcze w tej trudnej jednostce chorobowej, gdyż ma ona też ogromne znaczenie i w większości przypadków jest zalecana.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Olej z czarnuszki – na odporność, alergie, astmę, skórę. Poznaj właściwości i zastosowanie czarnuszki siewnej

    Olej z czarnuszki w ok. 85 proc. składa się z nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), zawiera witaminę E, witaminę A oraz mikroelementy. Posiada wiele właściwości zdrowotnych, ma także zastosowanie w kosmetyce. Sprawdź, jak działa olej z czarnuszki siewnej, jakie ma właściwości lecznicze oraz w jaki sposób go stosować.

  • Jak jeść w święta, by nie przytyć – 5 sprawdzonych sposobów

    Święta Bożego Narodzenia to czas, który spędzamy najchętniej z rodziną. Najczęściej w domu i przy stole. Zgodnie z zasadą: zastaw się, a postaw się, zwykle stół ten jest pełen pysznych potraw. Co więcej, kiedy zaczynamy jeść wigilijną kolację, jedzenie kończy się w drugi dzień świąt, a w niektórych przypadkach trwa aż do samego Sylwestra.

  • 5 zdrowych postanowień na Nowy Rok. Co warto zmienić?

    Istnieje kilka sfer życia, które warto uporządkować niezależnie od pory. Powoli, małymi krokami, ale zdecydowanie i sukcesywnie.  Oto kilka postanowień noworocznych –wystarczy wybrać jedno, a wiele dobrego zrobimy dla siebie i czasami też dla naszych najbliższych.

  • ABC biegania. Od czego zacząć przygodę z bieganiem?

    Bieganie wyszczupla sylwetkę, wzmacnia mięśnie, pozwala na trening w zasadzie w każdych warunkach i okolicznościach. Można biegać zarówno na siłowni – na bieżni, jak i pod gołym niebem. Na początku bieganie wymaga chwili przygotowania i dostosowania swojego organizmu do nowych warunków, jednak w miarę zdobywania doświadczenia i wiedzy, staje się codziennym nawykiem. Od czego zacząć, aby nie zrobić sobie krzywdy?

  • Przeziębienie, grypa, alergia czy COVID-19? Jak je od siebie odróżnić?

    Swędzenie w gardle, gorączka, katar – w dobie pandemii koronawirusa i  COVID-19 te symptomy wzbudzają niepokój. Czy słusznie? Jak odróżnić objawy alergii, przeziębienia i grypy od choroby koronawirusowej? Dowiedz się z poniższego artykułu. 

  • Drapanie w gardle – co oznacza? Przyczyny i domowe sposoby

    Drapanie, swędzenie lub gryzienie w gardle – to zwykle objawy infekcji górnych dróg oddechowych. Te nieprzyjemne uczucia, które towarzyszą chorobom zwłaszcza w okresie jesienno-zimowym, można złagodzić za pomocą preparatów na gardło dostępnych w aptece, a także dzięki domowym sposobom. W jaki sposób?  Podpowiadamy.

  • Płukanie gardła – jak i czym płukać gardło?

    Płukanie gardła jest jednym z domowych sposobów na łagodzenie nieprzyjemnych objawów infekcji gardła, ale także innych dolegliwości. Płukanki pomagają uśmierzyć ból, zmniejszyć opuchliznę i obrzęk gardła, a także nawilżyć suchą i podrażnioną śluzówkę. Jak i czym płukać gardło? O czym warto pamiętać, stosują płukanki na gardło? 

  • Przewiane ucho – przyczyny, objawy, leczenie, domowe sposoby

    Czy po wieczornym spacerze odczuwasz ból lub słyszysz szum w uszach? To może być przyczyna przewianego ucha. Przypadłość ta dotyczy wszystkich osób, zarówno młodszych, jak i starszych. Najczęściej jednak pojawia się u dzieci do 6. roku życia. Jakie są przyczyny przewianego ucha? Jak leczyć przewiane ucho domowymi sposobami?  Kiedy udać się do laryngologa? Podpowiadamy.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij