Urazy głowy mogą być czynnikiem ryzyka rozwoju raka mózgu

Z badań przeprowadzonych przez naukowców z Wielkiej Brytanii wynika, że urazy głowy mogą zwiększać ryzyko wystąpienia raka mózgu poprzez zmianę zachowania komórek – astrocyty po uszkodzeniu mogą ponownie zachowywać się jak komórki macierzyste.    

Urazy głowy mogą mieć związek z rozwojem glejaka

Naukowcy z Cancer Institute na University College London przedstawili istotne informacje na temat tego, w jaki sposób urazy głowy mogą przyczyniać się do rozwoju stosunkowo rzadkiej, ale jednocześnie bardzo inwazyjnej formy guza mózgu określanego mianem glejaka. Zespół UCL wskazał potencjalny scenariusz tłumaczący ten związek – uczeni sugerują, że mutacje genetyczne działające w koordynacji ze stanem zapalnym tkanki mózgowej, czynią je bardziej podatnymi na rozwój nowotworu. Mimo że badanie to zostało w większości przeprowadzone na myszach, dowodzi, że należy przeanalizować znaczenie tych odkryć wobec ludzi.

Kierownikiem badania była profesor Simona Parrinello, badaczka stwierdziła, że uraz mózgu może przyczynić się do podwyższonego ryzyka wystąpienia choroby nowotworowej mózgu w okresie późniejszym. Członkowie jej zespołu szukali potwierdzenia swojej hipotezy na przykładzie ludzkiej populacji. Analizie poddano dokumentację medyczną ponad 20 000 osób, u których wykryto uszkodzenia głowy, porównując wskaźnik występowania zmian nowotworowych w mózgu z grupą kontrolną, zgodną pod kątem wieku, płci i statusu społeczno-ekonomicznego. Ustalono, że pacjenci, u których doszło do urazu głowy, byli niemal czterokrotnie bardziej narażeni na rozwój raka mózgu w późniejszym okresie życia niż ci, którzy nigdy nie odnieśli obrażeń głowy.

Czym jest glejak? Jak objawia się guz mózgu?

Glejaki to rodzaj zmian nowotworowych ośrodkowego układu nerwowego, zróżnicowanych pod względem  zakresu komórek mózgowych, z których powstają (astrocyty i/lub oligodentrocyty) oraz od stopnia agresywności (w kolejności od najmniej do najbardziej agresywnej: glejak wysoko zróżnicowany glejak anaplastyczny, glejak wielopostaciowy).

Do charakterystycznych objawów glejaka należą:

• zaburzenia o podłożu neurologicznym, w tym zaburzenia wzroku, trudności w mówieniu i rozumieniu mowy,
• silne bóle głowy,
• uczucie senności i towarzyszące mu wymioty oraz mdłości,
• poczucie spadku siły w mięśniach,
• zanik czucia w danej części ciała,
• napady padaczkowe,
• różnice w zachowaniu i zmiany osobowości.

Glejak – rokowanie

Rokowanie przy występowaniu glejaka jest uzależnione od typu nowotworu – ustalenie właściwości cząsteczkowych tkanki nowotworowej umożliwia ustalenie trafnej diagnozy i wdrożenie właściwego leczenia. Guzy ograniczone charakteryzują się najkorzystniejszym rokowaniem, zdecydowanie gorszym – guzy rozlane. Naciekające glejaki mózgu to: gwiaździaki o wzroście rozlanym, skąpodrzewiaki oraz glejaki mózgu mieszane.

Najgorsze prognozy obejmują rozlane glejaki linii środkowej, gdzie przeciętne prawdopodobieństwo przeżycia to zaledwie około jednego roku. Nowotwory złośliwe IV stopnia wykazują nieco korzystniejsze prognozy – w zależności od molekularnej charakterystyki, przeciętne przeżycie wynosi od dwóch do sześciu lat (dla guzów z mutacją IDH) i od jednego roku do trzech lat bez mutacji. Rozsiane guzy o II i III stopniu złośliwości, z mutacją IDH i kodelekcją 1p/19q, mają prognozy dochodzące do kilku lat (są to nowotwory wykazujące dobrą reakcję na chemioterapię PCV). W odniesieniu do nowotworów o charakterze łagodnym prognoza po operacyjnym zabiegu usunięcia jest dobra.