Beta hCG — jak interpretować wyniki?
Łukasz Stelmaszczyk

Beta hCG — jak interpretować wyniki?

Beta hCG to jeden z najwcześniej wykrywanych hormonów pojawiających się we krwi i w moczu podczas ciąży, dlatego kojarzony jest zwłaszcza z testami ciążowymi. Jednak określenie jego stężenie wykorzystywane jest również m.in. do diagnostyki ciąży pozamacicznej, wielopłodowej, a także w badaniach prenatalnych w kierunku wad płodu.

Co to jest beta hCG?

Hormon hCG, czyli ludzka gonadotropina kosmówkowa produkowany jest w trakcie ciąży przez komórki trofoblastu (struktury występującej w I trymestrze ciąży, odpowiedzialnej za odżywianie zarodka; potem tworzy się z niej łożysko). Wyróżnia się formę alfa i beta hCG. Zadaniem hCG jest utrzymanie ciałka żółtego, czyli rodzaju struktury, która po zapłodnieniu powstaje w jajniku i odpowiada głównie za syntezę progesteronu, odpowiedzialnego z kolei za podtrzymanie ciąży w jej początkowym okresie. Na późniejszym etapie funkcję produkcji progesteronu przejmuje odpowiednio wykształcone łożysko. Oznaczenia podjednostki beta hCG, z którymi może spotkać się pacjentka to: β–hCG, beta–hCG lub b–hCG.

Test ciążowy

Oznaczenie stężenia podjednostki beta hCG jest jedną z podstawowych metod diagnostyki ciąży. Można go oznaczyć już na początku drugiego tygodnia po implantacji zarodka. Aby określić poziom hormonu w moczu, wystarczy zakupić w aptece test, a następnie nanieść na niego odpowiednią ilość moczu w specjalnie oznaczone miejsce (testy różnych producentów różnią się sposobem wykonania, ale do każdego testu dołączona jest instrukcja).

Test najlepiej wykonać z samego rana, ponieważ największe stężenie beta hCG znajduje się w moczu po nocy — wzrasta wtedy prawdopodobieństwo wykrycia wczesnej ciąży.

W przypadku wykonania testu w późniejszym okresie ciąży, pora dnia nie ma aż tak istotnego znaczenia, ponieważ stężenie beta hCG się zwiększa. Należy pamiętać, że domowe testy ciążowe mają skuteczność około 95 proc. — można otrzymać wynik fałszywie dodatni, to znaczy, że może pojawić się oznaczenie sugerujące ciążę u kobiety, która w ciąży nie jest. Może również wyjść wynik fałszywie ujemny, czyli taki, który sugeruje, że kobieta będąca w rzeczywistości w ciąży, według wyniku testu w niej nie jest. W przypadku wątpliwości można odczekać kilka dni i wykonać test ponownie.

Beta hCG — test z krwi

Można również udać się do laboratorium i oznaczyć stężenie beta hCG w surowicy krwi. Metoda ta jest o wiele dokładniejsza i obarczona dużo mniejszym ryzykiem błędu. Według norm większości laboratoriów wynik testu ciążowego jest pozytywny, gdy stężenie hormonu beta hCG przekroczy 5 mIU/ml. Po uzyskaniu dodatniego wyniku testu ciążowego należy udać się na wizytę do lekarza ginekologa, pamiętając jednak o tym, że pęcherzyk ciążowy jest widoczny w badaniu ultrasonograficznym w macicy wówczas, gdy stężenie beta hCG jest na poziomie minimum 1000–1200 mIU/ml, czyli w 5.–6. tygodniu ciąży. Pewnym potwierdzeniem ciąży jest stwierdzenie zarodka w jamie macicy wraz z uwidocznieniem czynności serca płodu — jest to możliwe, gdy upłynie minimum 6 tygodni od pierwszego dnia ostatniej miesiączki (w przypadku kobiet o nieregularnych cyklach czas ten może się wydłużyć).

Przyrost beta hCG jest stopniowy. W prawidłowej, pojedynczej ciąży wzrasta o 66–100 proc. w ciągu 48 godzin. Największe stężenie osiąga między 60. a 90. dniem ciąży, czyli między 9. a 12. tygodniem, po czym jego stężenie się zmniejsza. Od około 14.–16. tygodnia utrzymuje się na poziomie 10–20 proc. wartości maksymalnej.

W Internecie można znaleźć wiele kalkulatorów beta hCG, które pozwalają na obliczenie procentowego przyrostu beta hCG. Bywają pomocne, ale należy do nich podchodzić z dystansem.

Interpretacja wyników

Normy beta hCG dla prawidłowo rozwijającej się ciąży pojedynczej:

Tydzień ciąży

Normy beta hCG (mIU/ml)

3–4

9–130

4–5

75–2600

5–6

85–20800

6–7

4000–100200

7–12

11500289000

12–16

18300–137000

16–29

140053000

29–41

94060000

Jeżeli wartości poziomu beta hCG są niższe, niż wynika to z wieku ciążowego oraz powyższej tabeli, oznaczać to może błąd w ustaleniu wieku ciążowego (niedokładność lub pomyłkę przy określeniu pierwszego dnia ostatniej miesiączki), inny termin wystąpienia owulacji i samego zapłodnienia (u kobiet z nieregularnymi cyklami menstruacyjnymi). Może to również niestety oznaczać nieprawidłowości ciążowe, takie jak zagrażające poronienie lub ciąża pozamaciczna. Zbyt wysokie stężenia beta hCG mogą być spowodowane ciążą mnogą (mogą w przypadku takiej ciąży 3–10 razy przekraczać wartość dla ciąży pojedynczej) lub nowotworami pochodzenia trofoblastycznego.

Kiedy jeszcze oznacza się beta hCG?

Poza rozpoznawaniem wczesnej ciąży, oznaczenie poziomu stężenia beta hCG oraz jego zmian w czasie jest wykorzystywane w celu diagnostyki ciąży pozamacicznej, wielopłodowej oraz przy monitorowaniu dobrostanu wczesnej ciąży. Podjednostka beta gonadotropiny kosmówkowej jest również wykorzystywana, obok białka PAPP–A, w teście podwójnym służącym do diagnostyki prenatalnej wad płodu.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Kalendarz badań w ciąży – tydzień po tygodniu

    Dzięki przestrzeganiu harmonogramu wpisanego w ciążowy kalendarz badań, który składa się zarówno z testów obowiązkowych, jak i zalecanych, ginekolog prowadzący ma dostęp do kompleksowej historii ciąży, sprawując stałą kontrolę nad mamą i jej dzieckiem. Kalendarz badań w ciąży został przygotowany na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia i według rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników. Składa się z wielu etapów, które są ograniczane przez ramy czasowe kolejnych tygodni ciąży, a także z wielu badań – fizykalnych, obrazowych i laboratoryjnych. Które badania należy wykonać, będąc w ciąży i dlaczego skrupulatność w ich wykonywaniu jest tak bardzo istotna? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule. 

  • Test PAPP-A – wskazania do wykonania testu podwójnego, wyniki, cena

    Test PAPPA to nieinwazyjne badanie prenatalne, dzięki któremu można ocenić ryzyko wystąpienia wad genetycznych u płodu (zespołu Downa, zespołu Edwardsa, zespołu Pataua). Badanie składa się z pobrania krwi matki (oznacza się białko PAPPA oraz wolną podjednostkę beta–hCG, stąd test PAPP-A nazywany jest testem podwójnym) oraz USG genetycznego płodu. Należy go wykonać przed 14. tygodniem ciąży – między 11. a 13. (13 tygodni + 6 dni).

  • Ciąża a szczepionka przeciwko COVID-19

    Czy kobiety w ciąży mogą się zaszczepić przeciwko COVID-19? Co powinna wiedzieć przyszła mama zanim podejmie decyzję o takim szczepieniu? Czy karmienie piersią jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do szczepienia?

  • Witaminy dla kobiet w ciąży – jakie witaminy powinny suplementować ciężarne?

    Okres ciąży jest czasem zwiększonego zapotrzebowania na pewne składniki odżywcze, kobiety ciężarne powinny szczególnie pamiętać o zaopatrzeniu organizmu w niezbędne składniki budulcowe, energetyczne, mikroelementy, a także witaminy. Jakie witaminy i minerały warto zażywać, gdy planujemy zajście w ciążę? Jakie suplementy powinna przyjmować kobieta ciężarna?

  • Jaka ilość kawy w ciąży jest bezpieczna? Jak kofeina wpływa na masą urodzeniową noworodka?

    Nowe badanie National Institutes of Health (NIH) sugeruje, że kofeina może przyczyniać się do tego, że dziecko będzie miało mniejszą masę urodzeniową. Czy przyszłe mamy całkowicie powinny zrezygnować z kawy?  

  • Leki w ciąży – klasyfikacje leków stosowanych u kobiet ciężarnych

    Ciąża to czas szczególnego dbania o zdrowie przez przyszłą mamę. Przewlekłe choroby, infekcje oraz przemiany zachodzące w organizmie kobiety ciężarnej często wiążą się z koniecznością przyjmowania leków. Ich działanie wpływa nie tylko na organizm matki, bowiem przenikając przez łożysko, docierają również do płodu. Zatem, które z nich są bezpieczne zarówno dla przyszłej mamy, jak i dziecka?

  • Zapalenie pęcherza w ciąży – przyczyny, objawy, leczenie, domowe sposoby na zakażenie dróg moczowych u ciężarnych

    Kobieta ciężarna jest szczególnie podatna na zakażenia dróg moczowo-płciowych, co związane jest z licznymi zmianami zachodzącymi w jej organizmie. O infekcji mogą świadczyć nieprzyjemne dolegliwości lub zdiagnozowany podczas rutynowych badań kontrolnych bezobjawowy bakteriomocz. Zapalenia pęcherza w ciąży nie należy lekceważyć, bowiem zwiększa on ryzyko przedwczesnego porodu oraz urodzenia dziecka z niską masą ciała.

  • Zgaga w ciąży – dlaczego się pojawia i co jeść, aby złagodzić nieprzyjemne dolegliwości z nią związane?

    Zgaga stanowi częstą dolegliwość u kobiet w ciąży. Ponieważ przyszła mama zwykle dysponuje ograniczoną możliwością farmakologicznego radzenia sobie z trudnościami odmiennego stanu, warto znać domowe sposoby, które poprawią samopoczucie w zakresie wybranych. Zgaga w ciąży – co jeść, a czego unikać? Jak powinna wyglądać dieta, która złagodzi pieczenie oraz kwaśne odbijanie. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij