Herbata czarna czy ziołowa? Po jakie herbaty sięgać

Nie jest łatwo wybrać dobrą herbatę. W szczególności w dzisiejszych czasach, gdzie na stołach królują pośpiech oraz sztuczne barwniki, aromaty, polepszacze i konserwanty. Herbat i herbatek jest na rynku tak dużo, że można zagubić się w gąszczu informacji. Co zrobić, aby nie dać się oszukać i wybrać taki napój, który będzie nie tylko smaczny ale i zdrowy? O tym w dzisiejszym artykule.

Co jest herbatą?

Herbata to napar z pąków i liści roślin konkretnego rodzaju roślin - kamelia (Camellia). Jest to duża grupa roślin, które mają podobne cechy i są zaliczane do jednego gatunku - herbaty chińskiej (Camellia sinensis).

Polska nazwa herbata to połączenie dwóch słów pochodzących z łaciny: herba i thea (herba - zioło,  thea – zlatynizowana chińska nazwa herbaty).

Rośliny, z których pozyskiwane są surowce na oryginalną herbatę uprawiane są nie tylko w Azji. Również w wielu krajach całej strefy zwrotnikowej. Pączki i liście, po zbiorze poddaje się suszeniu i fermentacji i w zależności od tego jaki proces obróbki zostanie zastosowany, takiej herbaty będziemy mogli skosztować.

Co herbatą nie jest?

Zwyczajowo w użyciu jest również pojęcie herbata lub herbatka ziołowa. Przyjęło się, że napary z ziół lub suszonych owoców lub ich mieszanki nazywamy herbatą. Nie jest to do końca poprawne. Herbatki ziołowe to tak naprawdę napary, odwary i można by nawet pokusić się o nazwę ogólną napoje, zawierające w swoim składzie wyciągi roślinne i ziołowe, inne niż oryginalna herbata. Nazwą herbata określa się również napary z różnych ziół czy suszu owocowego, dlatego w użyciu są określenia: herbata lipowa, jaśminowa, miętowa, rumiankowa, herbata z malin, żurawiny, dzikiej róży, bzu czarnego, pokrzywowa itp.

Rodzaje herbaty

Najbardziej podstawowym i jednocześnie prawidłowym podziałem jest ten, który dzieli herbaty ze względu na sposób i stopień utlenienia liścia herbaty. Rodzaj zastosowanych procedur i przygotowanie surowca ma odzwierciedlenie potem w kolorze uzyskanego naparu, ale również odbija się na zapachu i smaku.

Istnieje sześć podstawowych rodzajów herbat:

Herbaty zielone – herbata, która nie jest fermentowa. Liście w ten sposób mogą zachować swoją zieleń i właściwości świeżych liści herbacianych. 
Herbaty białe – bardzo delikatnie fermentowane. Do przygotowania tego rodzaju herbaty wykorzystuje się najmłodsze liście i nierozwinięte jeszcze pączki liściowe. Napar uzyskiwany z tych herbat jest delikatny, nie zawiera w smaku goryczy i kwaskowości.
Herbaty żółte – lekko fermentowane. Fermentacja częściowa następuje już podczas zwijania liści, wtedy też liść żółknieje. Są to najrzadsze herbaty, zwane też cesarskimi.
Herbaty oolong, zwane też półfermentowanymi – herbaty pośrednie pomiędzy zieloną, a czarną. Łączą właściwości herbaty zielonej ze smakiem zbliżonym do herbat czarnych lub czerwonych.
Herbaty czerwone (w Polsce i na zachodzie znane jako czarne) – poddane całkowitej fermentacji. Najpopularniejszy rodzaj herbaty na świecie. Pokutuje przeświadczenie, że czarna herbata to pozostałości i odpady po zielonej i czerwonej siostrze. Nie jest to jednak prawdą.
Herbaty ciemne (zwane Puerami, a w Polsce nazywane czerwonymi) – liście przygotowuje się początkowo tak jak herbatę żółtą. Potem jednak następuje jej dojrzewanie i przekształcenie w finalną formę herbaty czerwonej. Herbata ta ma specyficzny, ziemisty smak i czarny kolor.

Jak wybrać dobrą herbatę

Podstawowe zasady są trzy:

1. Jakość, zarówno herbaty jak i surowca ziołowego jest kumulatywna. Oznacza to, że wpływ na nią ma wiele różnych czynników od momentu uprawy, do obróbki, przez pakowanie, przechowywanie i transport. Wybierajmy więc takie herbaty, których pochodzenie jest jasno określone. Firmy często odsłaniają to, jak obchodzą się z surowcem, na swoich stronach internetowych lub folderach informacyjnych. Jeśli jakiś etap produkcyjny nas niepokoi nie powinniśmy wybierać takich herbat.
2. Zwróć uwagę na skład. Dyskwalifikować powinny barwniki, sztuczne aromaty, polepszacze i konserwanty. Poprawna obróbka herbaty przygotowuje ją do długiego przechowywania bez uszczerbku na jakości.
3. Jeśli mamy do czynienia z pyłem herbacianym, czyli najniższą kategorią jakościową herbaty, nigdy nie mamy pewności jaki jest skład. Pierwszy wybór powinien być skierowany w stronę herbat liściastych. Mamy wtedy pewność, że pijemy wyciąg z liści i pędów. Ta sama zasada powinna być wykorzystywana w stosunku do herbat ziołowych. Pewność miejsca pochodzenia surowca zagwarantuje poprawne działanie herbatki ziołowej.

Możesz także sięgnąć po gotowy zestaw herbat ziołowych. Specjalnie wyselekcjonowane herbatki mogą znaleźć zastosowanie na różne dolegliwości.

Jak to działa?

Niezależnie od rodzaju herbaty, napój ten charakteryzuje się następującymi właściwościami:
- herbata chroni serce oraz wpływa korzystnie na ciśnienie krwi
- obecność przeciwutleniaczy przeciwdziała działalności wolnych rodników, które wpływają na procesy zapalne i starzenia się
- tanina działa przeciwbakteryjnie i przeciwzapalnie
- garbniki zawarte w herbacie działają ściągająco

Odmiennie sprawa się ma jeśli chodzi o herbatki ziołowe. W zależności od tego, jaki układ chcemy wspomagać, po taki napój będziemy sięgać. W tym przypadku warto pytać o porady farmaceutów, gdyż każdy produkt będzie inny i każdy może inaczej reagować, chociażby na leki, które są codziennie stosowane przez pacjenta.

Nie wolno zapominać, że napary ziołowe są jak leki. Zawierają substancje, które mogą poprawić nasze zdrowie, ale też i je pogorszyć, jeśli wejdą w interakcję z innymi lekami czy pożywieniem.

Podziel się: