Mężczyzna trzymający się za serce, cierpiący na migotanie przedsionków
Paulina Kłos-Wojtczak

Migotanie przedsionków – objawy, leczenie

Migotanie przedsionków zaliczane jest do najczęściej występujących rodzajów arytmii, czyli zaburzeń pracy serca. Dane statystyczne pokazują, że na schorzenie cierpi od 2% do 4% światowej populacji, a liczba ta z roku na rok będzie rosła. Czym więc objawia się owe migotanie przedsionków? Czy da się je wyleczyć?

Arytmie serca, w tym migotanie przedsionków, pojawiają się na ogół w zaawansowanym wieku, choć nie jest to regułą. Ryzyko rozwoju schorzenia dotyczy przede wszystkim osoby otyłe, cierpiące na nadciśnienie tętnicze, cukrzycę i powszechnie występujące choroby serca, w tym niewydolność mięśnia sercowego i chorobę niedokrwienną tego organu. Czy migotanie przedsionków jest groźne? Jak najbardziej. Nieleczone może doprowadzić do szeregu powikłań, a nawet zgonu.

Czym jest migotanie przedsionków?

Migotanie przedsionków (ang. atrial fibrillation, AF) jest najczęstszą arytmią nadkomorową. Mimo dostępu do zaawansowanej techniki diagnostycznej największy odsetek zdiagnozowanych z AF to wciąż osoby powyżej 60. roku życia z towarzyszącymi chorobami kardiologicznymi.

Co to jest migotanie przedsionków? Zwykle praca mięśnia sercowego jest możliwa dzięki impulsacji nerwowej, która przekazuje tzw. rozrusznik serca, czyli węzeł zatokowo-przedsionkowy na dalsze elementy układu bodźcoprzewodzącego. Najpierw kurczą się oba przedsionki, a następnie komory.

W przypadku migotania przedsionków impuls elektryczny nie powstaje w węźle, ale poza nim. Doprowadza to do dużej desynchronizacji, przez co przedsionki nie kurczą się, lecz drgają (inaczej migoczą).

W literaturze medycznej wyróżnia się kilka rodzajów AF:

  • napadowe migotanie przedsionków – najczęściej ustępuje samoistnie, trwa krócej niż 7 dni i pojawia się w sposób nagły,
  • utrwalone migotanie przedsionków – nawracające, pojawia się pomimo stosowania leczenia i jest dobrze tolerowane przez pacjenta,
  • przetrwałe migotanie przedsionków – trwa długo (więcej niż 7 dni) i wymaga leczenia.

Jakie są objawy migotania przedsionków?

Objawy migotania przedsionków są kwestią indywidualną i mogą być zróżnicowane. Jest to zależne m.in. od istnienia chorób współistniejących, wieku i płci chorego, a także stopnia kurczliwości mięśnia sercowego.

Objawami migotania przedsionków są:

  • uczucie kołatania serca w klatce piersiowej,
  • wysokie tętno,
  • pogorszenie tolerancji wysiłku fizycznego,
  • duszność,
  • zawroty głowy,
  • uczucie tzw. zatykania lub braku tchu,
  • zwiększona potliwość,
  • krótkotrwała utrata przytomności.
W niektórych przypadkach chory może nie odczuwać żadnego dyskomfortu, oprócz uczucia kołatania serca. Co więcej, część osób z migotaniem przedsionków nie doświadcza żadnych objawów, a wykrycie patologii ma miejsce dopiero po pojawieniu się poważnych powikłań ze strony układu sercowo-naczyniowego, w tym zawału lub choroby niedokrwiennej serca.

Polecane dla Ciebie

Migotanie przedsionków – przyczyny

Jest wiele stanów chorobowych, które znacznie zwiększają ryzyko pojawienia się arytmii. Można je podzielić na sercowe i pozasercowe.

Sercowe: choroba niedokrwienna serca, nadciśnienie tętnicze, wady zastawek (wrodzone i nabyte).
Pozasercowe: obturacyjny bezdech senny, nadczynność tarczycy, cukrzyca, choroby płuc, ostre zakażenia, znieczulenie ogólne.

Warto zaznaczyć, że przyczyny migotania przedsionków bardzo często rozwijają się z chorób, które wynikają z długoletnich zaniedbań. Zmiennymi czynnikami ryzyka, a zatem takimi, które jesteśmy w stanie kontrolować, są: otyłość, prowadzenie siedzącego trybu życia, brak aktywności fizycznej, palenie papierosów, tłusta i wysoko przetworzona dieta. Do niezmiennych czynników z kolei zaliczają się wiek (powyżej 60. roku życia) oraz płeć (męska).

Wiele osób zastanawia się, czy picie kawy może spowodować migotanie przedsionków. Co ciekawe, spożywanie niewielkiej objętości (2–3 filiżanki) kawy dziennie może zmniejszyć ryzyko pojawienia się arytmii. Poza tym nadmierna ilość kofeiny w codziennej diecie nie wpływa na zjawisko migotania przedsionków.

Rozpoznanie i diagnostyka migotania przedsionków

Jak rozpoznać migotanie przedsionków? Podstawowym narzędziem diagnostycznym, który służy kardiologom do postawienia diagnozy arytmii, jest elektrokardiografia, czyli popularne EKG. Najnowsze wytyczne Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego mówią o zarejestrowaniu epizodów szybkich rytmów przedsionkowych (więcej niż 175/min) o czasie trwania dłuższym niż 5 minut. Ważna informacja dla lekarza dotyczy powtarzających się załamków P, różnokształtne fale f o określonej częstotliwości, jak również nieregularny odstęp R-R.

Elektrokardiografia oczywiście jest uzupełnieniem wywiadu lekarskiego. Na rzetelną diagnostykę także składa się morfologia, w tym ocena poziomu cholesterolu, trójglicerydów i glukozy we krwi. Jak widać, rozpoznanie migotania przedsionków powinno opierać się na holistycznym tzn. całościowym podejściu do chorego.

Leczenie migotania przedsionków

Leczenie migotania przedsionków zależy od wielu czynników, więc powinno być wielopłaszczyznowe. Pierwszym krokiem jest zmiana stylu życia, w tym wprowadzenie aktywności fizycznej, pozbycie się nadwagi, ograniczenie kaloryczności potraw. Równie ważne jest regularne monitorowanie arytmii i częste wizyty u lekarza. Ponadto konieczne może okazać się leczenie chorób współistniejących, które mają bezpośredni wpływ na pogorszenie się stanu układu sercowo-naczyniowego, np. cukrzycy lub nadciśnienia tętniczego.

Leki na migotanie przedsionków, czyli antyrytmiczne dzieli się zgodnie z klasyfikacją Vaughana Williamsa.

  • Klasa Ia – umiarkowane blokery kanału sodowego (np. chinidyna, ajmalina)
  • Klasa Ib – słabe blokery kanału sodowego (np. lidokaina, fenytoina)
  • Klasa Ic – powolne blokery kanału sodowego (np. propafenon)
  • Klasa II – blokery receptorów beta-adrenergicznych (np. propanolol, atenolol)
  • Klasa III – blokery kanału potasowego (np. sotalol)
  • Klasa IV – blokery kanału wapniowego (np. werapamil)
  • Klasa V – inne

Czy można wyleczyć migotanie przedsionków? Tak, jednak kluczowe jest przestrzeganie zaleceń lekarza i zmiana stylu życia. Rokowanie migotania przedsionków zależy od ogólnego stanu zdrowia chorego, może być bardzo złe lub dawać szanse na długie i zdrowe życie.

  1. A. Jankiewicz-Błoch, J. Zawadzki, W. Kustrzycki i A. Sławuta, Leczenie farmakologiczne napadów migotania przedsionków, „Folia Cardiologica”, nr 4(13), 2018.
  2. P. Jędrusik, Standardy w leczeniu migotania przedsionków, „Medycyna po dyplomie”, nr 2, 2017.
  3. A. Korczak, M. Stegienta, W. Pluta i J. Drożdż, Zaburzenie rytmu serca - migotanie przedsionków, „Kardiologia”, nr 28, 2021.
  4. M. Sawicka i Z. Kalarus, Postępowanie w migotaniu przedsionków u pacjentów w podeszłym wieku, „Varia Medica”, nr 2(2), 2018.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Choroba Gravesa-Basedova – objawy, rozpoznanie, leczenie

    Do tej pory nie udało się ustalić etiopatogenezy choroby Gravesa-Basedova, wiadomo jedynie, że jest chorobą autoimmunologiczną. Występuje zdecydowanie częściej u kobiet (około 10 razy częściej), co z kolei może sugerować wpływ estrogenów na rozwój schorzenia. Ponadto zaobserwowano, że choroba częściej rozwija się po silnych sytuacjach stresowych.

  • Piodermia zgorzelinowa – przyczyny, objawy, leczenie

    Piodermia zgorzelinowa to rzadka, niezakaźna choroba, której etiologia do tej pory nie została wyjaśniona. Charakteryzuje się szybko rozwijającym się owrzodzeniem, mogącym zajmować duże obszary skóry. Często towarzyszy chorobom o podłożu autoimmunologicznym.

  • Kompresjoterapia – czym jest i na czym polega?

    Choroby naczyń żylnych to jedne z częstszych dolegliwości dotyczących głównie kończyn dolnych. W ich leczeniu przychodzi nam z pomocą kompresjoterapia, czyli inaczej zwana terapia uciskowa. Na czym ona polega?

  • Gęsta, lepka krew – przyczyny, objawy, leczenie

    Krew składa się z wyspecjalizowanych komórek, przeciwciał, czynników krzepnięcia i substancji w niej przenoszonych, m.in hormonów, lipidów, białek i glukozy. Stężenie tych składników wpływa na gęstość i lepkość krwi, a równowaga między nimi pozwala na jej poprawne krążenie. Jak rozpoznać zbyt gęstą krew?

  • Mielofibroza – przyczyny, leczenie

    Mielofibroza zaliczana jest do nowotworów szpiku kości, najrzadszych wśród wszystkich chorób mieloproliferacyjnych. Rozwija się długo i podstępnie, początkowo nie dając specyficznych objawów. Jakie są jej symptomy? W jaki sposób leczy się mielofibrozę?

  • Zespół popunkcyjny – na czym polega?

    Zespół popunkcyjny jest następstwem nakłucia lędźwiowego, którego dokonuje się podczas diagnostyki zakażeń ośrodkowego układu nerwowego. Pomimo że punkcja jest zabiegiem całkowicie bezpiecznym, to istnieje jednak ryzyko pojawienia się nieprzyjemnych objawów utrzymujących się najczęściej od 2 do 3 dni.

  • Wirus Epsteina-Barr (EBV) – objawy i leczenie

    Jednym z członków dużej rodziny wirusów z rodzaju Herpes jest wirus Epsteina-Barr (EBV). Co ciekawe, jest jednym z tych patogenów, które u ludzi występują najczęściej i na ogół nie manifestują się pod postacią specyficznych objawów. Mimo to EBV może przyczynić się do rozwoju poważnej choroby, jaką jest mononukleoza zakaźna.

  • Rak okrężnicy – przyczyny, objawy, leczenie, rokowania

    Rak okrężnicy jest drugim co do częstości nowotworem oraz drugą przyczyną zgonu w krajach zachodnich, a niestety, ilość zachorowań na ten typ raka wciąż rośnie. Dlatego najważniejsza jest profilaktyka lub wczesne wykrycie, które zapewnia wysoką wyleczalność. Pierwsze symptomy raka okrężnicy są nietypowe i zależą od jego lokalizacji. Jak objawia się rak okrężnicy? Jak mu zapobiec?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij