Komary i pszczoły

W czasie wakacji nie da się uniknąć ukąszenia przez owady. Komary, pszczoły, osy, czy kleszcze potrafią dać się ostro we znaki. Przypuszczam, że każdy z nas, przekonał się o tym, że komary są bezlitosne a pszczoły i osy to niebezpieczne owady, które potrafią zepsuć wypad nad wodę, spacer po lesie czy wieczorne grillowanie. Jak najlepiej jest zapobiegać ukąszeniom i użądleniom? A co zrobić, kiedy już zostaniemy pokąsani?


Zanim dowiemy się jak walczyć z komarami, warto poznać przeciwnika. 

Samce komarów żywią się nektarem i giną zaraz po kopulacji. Samice natomiast, ssą krew zwierząt stałocieplnych (m.in. ssaków), która jest potrzebna do tego, by dojrzały jaja. Nie rozwiną się one, także, jeśli nie znajdą się w wilgotnym środowisku- wystarczy kałuża, żeby komary rozmnażały się w olbrzymim tempie. Skutkuje to tym, że największe ich skupiska obserwuje się na terenach podmokłych i w pobliżu zbiorników wodnych. Na komary szczególnie przyciągająco działa kwas mlekowy i inne składniki potu a także zwiększone stężenie dwutlenku węgla w wydychanym powietrzu.

Termodetekcja (zdolność do rozróżniania miejsc o zwiększonej i zmniejszonej temperaturze), którą posługują się komary w poszukiwaniu ofiary powoduje, że na ich ukąszenia najbardziej narażone są kobiety w okresie owulacji, młodzi mężczyźni i dzieci. Samica nakłuwa skórę ofiary, przy pomocy kłująco-ssącego aparatu gębowego. Następnie, do rany zostaje wstrzyknięta ślina, która oprócz substancji zapobiegających krzepnięciu krwi, zawiera także substancję chemiczną, która podrażnia skórę wywołując zaczerwienienie, opuchliznę i swędzenie. 

Jak się bronić?

Pod wieczór zapobiegawczo warto założyć specjalną opaskę, nakleić  plaster, nasmarować się żelem lub spryskać aerozolem o działaniu odstraszającym komary. W preparaty te najlepiej jest zaopatrzyć się jeszcze przed wyjazdem na wakacje. Należą do nich środki nasączone specjalnie dobranymi substancjami zapachowymi (olejki eteryczne, ekstrakty ziołowe), które parując, tworzą w powietrzu strefę odstraszającą komary. Zamiar zastosowania takich preparatów przeciwko owadom u dzieci ze skłonnością do uczuleń skórnych, należy skonsultować z pediatrą. Znacznie silniej działa syntetyczny związek o skrótowej nazwie DEET. Im wyższe stężenie DEET, tym dłuższa ochrona. Preparaty te nie nadają się jednak dla małych dzieci.

Aby odstraszyć  komary można też zażywać witaminę B1 (tiaminę). Nadaje ona skórze charakterystyczny zapach, którego nie lubią komary. Jeśli będziemy witaminę B1 podawali dostatecznie długo (około dwóch tygodni), to jej nadmiar będzie wydalany właśnie przez skórę. Takie postępowanie można jednak przeprowadzić wyłącznie u dorosłych, zdrowych osób i najlepiej po konsultacji z lekarzem.

Właściciele przydomowych ogrodów mogą ratować się odpowiednimi roślinami takimi jak: pelargonie, kocimiętka czy bazylia, które wydzielają specyficzny zapach, nielubiany przez komary.

- Ponadto możemy stosować takie metody jak:
 

  • Fumigatory- nazwa pochodzi od słowa „fumigacja”, co oznacza, zwalczanie szkodników w pomieszczeniach zamkniętych za pomocą trucizn w postaci gazów, dymów lub par; należą do nich preparaty do spryskiwania pomieszczeń, płytki oraz spirale owadobójcze.
  • Elektrofumigatory- to urządzenia służące do zwalczania owadów. Składają się one z zapasu płytek owadobójczych i odparowywacza. Sposób użycia jest prosty: płytkę nasączoną specjalnym preparatem wkłada się pod kratkę odparowywacza, który następnie umieszcza się w gniazdku elektrycznym. Po włączeniu do sieci 220 V opary preparatów ulatniają się.
  •  Lampki - składają się one z małej żarówki, którą osłania metalowa siatka lub gęsto rozmieszczone pionowe pręciki. Przez metalowe części płynie prąd, śmiertelnie porażając owady, które zwabione światłem dotkną metalu. Natężenie prądu jest śmiertelne tylko dla owadów, nie stanowi zagrożenia dla człowieka, lepiej jednak zachować niezbędne środki ostrożności i umieścić lampkę na odpowiedniej wysokości, z dala od łóżek domowników. Żeby urządzenie spełniło swoje zadanie, trzeba wyłączyć wszystkie inne źródła światła (również telewizory), gdyż owady są wabione najsilniejszym z nich.
  •  Na kempingu dobrą barierę dla owadów stanowią nasączone insektycydem siatki.

Pierwsza pomoc po ukąszeniu, czyli co warto zapakować do wakacyjnej apteczki

Jeśli już  zostaliśmy pokąsani przez komary, zaczerwienione i swędzące miejsca najlepiej bezzwłocznie posmarować środkami zmniejszającymi uczucie świądu.

Jeśli wyjątkowo źle znosimy ból można wybrać preparat zawierający w składzie środek znieczulający (benzokainę). Preparaty te mają zwykle postać tzw. płynnych pudrów. Łagodniejsze działanie uśmierzające mają preparaty chłodzące (np. dzięki obecności mentolu).

Przy dużym obrzęku pokąsanego miejsca można zastosować środki ściągające zawierająca octanowinian glinu. Można go nabyć w formie żelu, aerozolu lub tabletek, które rozpuszczone w odpowiedniej ilości wody stosuje się w postaci kompresów na ukąszone miejsca.

Uporczyw swędzenie złagodzą środki przeciwhistaminowe, czyli hamujące wydzielanie histaminy - substancji odpowiadającej za wystąpienie reakcji alergicznej. W aptece można kupić np. żel zawierający dimetinden (silny związek o działaniu przeciwhistaminowym).

Wybór preparatu zależy też od wieku pokąsanej osoby. W przypadku dzieci należy wybierać tylko te środki, w ulotce których producent wyraźnie zaznaczył, że mogą być stosowane w konkretnej grupie wiekowej. Im szybciej zastosujemy te środki, tym efekt ulgi będzie lepszy.


Kiedy użądli pszczoła, osa, szerszeń...
 

Użądlenie przez osę, pszczołę lub szerszenia dorosłego człowieka nie należy do przyjemności, gdyż wywołuje ból i miejscowy odczyn zapalny, jednak jedno ukąszenie najczęściej nie jest niebezpieczne. Jeśli użądlone zostaje dziecko, zwłaszcza małe lub osoba o skłonnościach alergicznych, to reakcja na jad może wywołać poważniejsze objawy, a nawet śmierć. Najczęściej występujące wtedy objawy to obrzęk warg, policzków i oczu, uczucie duszności, łzawienie, pokrzywka na skórze lub nawet wstrząs. Szczególnie niebezpieczne jest ukąszenie w oko, ale także w język, podniebienie, gardło, lub przełyk w wyniku, czego rozwijający się gwałtownie obrzęk górnych dróg oddechowych, zwłaszcza krtani, prowadzi do zaburzenia oddychania. W takim przypadku konieczna jest jak najszybsza interwencja lekarza.

Pierwsza pomoc w ukąszeniu polega na jak najszybszym usunięciu żądła. Im wcześniej usuniemy żądło, które pszczoły zostawiają w miejscu ukłucia, tym mniejsze będą objawy miejscowe i ogólne. Nie poleca się wyciągania żądła palcami, ponieważ na jego końcu jest pęcherzyk jadowy, którego ucisk powoduje dodatkowe spływanie jadu przez żądło do skóry. Po usunięciu żądła robimy okłady z lodu i sody oczyszczonej, która neutralizuje kwas mrówkowy zawarty w wydzielinie wstrzykniętej przez owada i daje ulgę. Dla odczulenia podajemy też wapno w postaci syropu lub napoju musującego. Gdy występują objawy uczulenia (wysypka, obrzęk, duszność, zapaść), użądlenie dotyczyło twarzy lub gardła czy też było mnogie konieczna jest szybka pomoc lekarska i podanie dożylnych leków odczulających.

Warto mieć  w podręcznej apteczce dostępny bez recepty żel lub maść łagodzącą efekt ukąszenia i użądlenia owadów oraz wapno, które możemy podać od razu. Dla osób uczulonych na jad pszczoły, w przypadku użądlenia i wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego, jedynym ratunkiem jest gotowa do podania ampułkostrzykawka z adrenaliną.
 
Ukąszenia komarów i kleszczy oraz użądlenia os i pszczół, to najczęstsze czynniki bolących, zaczerwienionych i swędzących miejscowych odczynów skórnych. Na szczęście w większości przypadków mają one łagodny i szybko ustępujący przebieg. Warto jednak pamiętać o ryzyku poważnych następstw ukąszeń, wymagających szybkiej interwencji lekarskiej, dlatego podczas  wakacyjnych przygód i kontaktów z przyrodą, należy zachować zdrowy rozsądek.
 


Podziel się:

Wasze komentarze


Informacje / opinie publikowane w komentarzach stanowią subiektywną ocenę użytkownika i nie mogą być traktowane jako porada dotycząca leczenia / stosowania leków . W przypadku wątpliwości prosimy o konsultacje z Farmaceutą Dbam o Zdrowie.

komentarze wspierane przez Disqus