Mokry kaszel u dziecka – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby
Katarzyna Gmachowska

Mokry kaszel u dziecka – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Mokry kaszel u dziecka (tzw. produktywny) pojawia się zwykle przy zakażeniach układu oddechowego. Ten rodzaj kaszlu bywa męczący i nierzadko towarzyszą mu inne objawy, jak bóle głowy, gardła czy gorączka. Efektywny kaszel pozwala pozbyć się flegmy (zalegającej wydzieliny) z dróg oddechowych. Co stosować, aby ułatwić dziecku odkrztuszanie? Jak wygląda leczenie mokrego kaszlu u dzieci? Które z domowych sposobów pomogą zwalczyć ten rodzaj kaszlu?  

Kaszel u dziecka jest najczęstszym objawem chorób układu oddechowego. Należy pamiętać, że odruch kaszlowy jest mechanizmem obronnym organizmu, ułatwiającym usunięcie wydzieliny i zanieczyszczeń z dróg oddechowych. Nieefektywny kaszel może być przyczyną nawracających infekcji dróg oddechowych. Kaszel mokry u dziecka bywa męczący, dlatego powinno się stosować leki i inne sposoby ułatwiające odkrztuszanie zalegającej wydzieliny. 

Mokry kaszel u dziecka – charakterystyka i przyczyny  

Ze względu na czas trwania kaszlu wyróżniamy kaszel ostry (trwający do 3 tygodni) oraz kaszel przewlekły. Najczęstszą przyczyną ostrego kaszlu u dzieci są infekcje górnych i dolnych dróg oddechowych, zazwyczaj wirusowe.  

Kryterium charakteru kaszlu pozwala wyróżnić u dziecka kaszel suchy oraz kaszel produktywny (mokry). Podział ten jest istotny przy wyborze odpowiedniego leczenia. Kaszel mokry u dziecka jest charakterystyczny dla zakażeń układu oddechowego, choć występuje także w rozstrzeniach oskrzeli, przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc czy mukowiscydozie.  

Wydzielina (flegma) odkrztuszana podczas infekcji dróg oddechowych jest gęsta, najczęściej zielonkawa lub biało-żółta, może świadczyć o zakażeniach bakteryjnych. Małe dzieci, które nie potrafią odkrztusić wydzieliny, połykają ją, co często prowadzi do wymiotów.  

Należy pamiętać, aby nie stosować leków przeciwkaszlowych w infekcji przebiegającej z mokrym kaszlem, gdyż będą one hamowały usuwanie wydzieliny zalegającej w tchawicy i oskrzelach.   

U dziecka z kaszlem produktywnym (mokrym) najczęściej występują także inne objawy świadczące o infekcji w drogach oddechowych, takie jak gorączka lub stan podgorączkowy, katar, ból gardła, głowy czy zatok.  

Leczenie mokrego kaszlu u dziecka 

Przyczyną mokrego kaszlu u dzieci jest zalegająca wydzielina (flegma) w drogach oddechowych. W przypadku produktywnego kaszlu u dzieci wskazane jest zastosowanie leków ułatwiających usunięcie wydzieliny. Dostępne leki na mokry kaszel dla dzieci to: 

  • Leki wykrztuśne (sekretolityczne) – zwiększają nawodnienie i objętość wydzieliny, a także zmniejszają jej lepkość, dzięki czemu ułatwiają usunięcie zalegającej wydzieliny z dróg oddechowych. Podobne działanie ma również inhalacja z soli hipertonicznej (3-7%). 

  • Leki normalizujące wydzielanie śluzu (mukoregulatory), dzięki czemu przywracają prawidłową ilość i skład wydzieliny w drogach oddechowych. Do tej grupy leków należy karbocysteina, która ma także właściwości przeciwzapalne oraz zwiększające stężenie antybiotyków w wydzielinie oskrzelowej. Można ją stosować u dzieci powyżej 2. roku życia.  

  • Leki rozpuszczające wydzielinę (mukolityczne), dzięki czemu zmniejszają lepkość wydzieliny w drogach oddechowych. Do tej grupy leków należą erdosteina (skraca czas trwania kaszlu, upłynnia wydzielinę dzięki czemu ułatwia jej odkrztuszanie), N-acetylocysteina (zmniejsza gęstość i lepkość wydzieliny ułatwiając jej odkrztuszanie. Wyżej wymienione leki można zastosować u dzieci, które ukończyły 2. rok życia.  

  • Leki pobudzające transport zalegającej wydzieliny (mukokinetyczne), ułatwiając w ten sposób odkrztuszanie. Do leków mukokinetycznych należą bromheksydyna (zalecana w chorobach oskrzeli i płuc przebiegających z nadprodukcją śluzu, a także w ostrym zapaleniu zatok u dzieci) oraz ambroksol (wskazany w chorobach dróg oddechowych przebiegających z odkrztuszaniem wydzieliny oraz w wysiękowym zapaleniu ucha środkowego). 

Należy pamiętać, aby leków ułatwiających odkrztuszanie wydzieliny dla dzieci nie stosować na noc, gdyż pobudzają kaszel. Ważne jest także picie zwiększonej ilości płynów w trakcie stosowania leków wykrztuśnych, aby rozrzedzić flegmę i ułatwić jej usunięcie.   

Do objawów, które wymagają pogłębienia diagnostyki w przypadku kaszlu u dzieci, należą: 

  • nagły początek kaszlu z zakrztuszeniem – istnieje podejrzenie aspiracji ciała obcego do dróg oddechowych,
  • kaszel u noworodka,
  • produktywny kaszel utrzymujący się dłużej niż 3–4 tygodnie,
  • nasilanie się kaszlu, 
  • krwioplucie, nocne poty, utrata masy ciała, 
  • nawracające zapalenia płuc 
  • duszność, 
  • problemy z połykaniem. 
Noworodki i niemowlęta do 3. miesiąca życia, u których pojawia się kaszel, zawsze wymagają konsultacji lekarskiej, aby wykluczyć wady wrodzone, refluks żołądkowo-jelitowy czy wrodzone infekcje dróg oddechowych.  

Mokry kaszel u dzieci – domowe sposoby  

Leczenie mokrego kaszlu u dzieci można wspomóc domowymi sposobami, takimi jak: 

  • stosowanie syropu z cebuli, który ma działanie wykrztuśnie i antybakteryjnie,
  • inhalacje wodą morską lub stężoną solą fizjologiczną (3-7%),
  • dbanie o odpowiednie nawodnienie dziecka; można podawać wodę, herbatki z miodem, cytryną, malinami czy imbirem,
  • nawilżanie powietrza w pomieszczeniach, w których przebywa chore dziecko,
  • należy zachęcać dziecko do kaszlu, aby ułatwiać odkrztuszenie zalegającej wydzieliny. Mniejsze dzieci, które rzadko odkrztuszają można rozśmieszać, aby sprowokować kaszel lub zachęcać do dmuchania przez słomkę czy zdmuchiwania świeczek,
  • oklepywanie pleców u dzieci, zwłaszcza rano i po wykonanych inhalacjach. Należy pamiętać, aby oklepywać plecy dziecka dłonią ułożoną w tzw. łódkę,
  • zachęcanie dzieci do aktywności fizycznej – dzięki niej wzrasta częstość i głębokość oddechów tym samym ułatwiając usuwanie wydzieliny z dróg oddechowych,
  • dbanie o drożność nosa, stosując krople lub spray do nosa dla dzieci z roztworem soli  fizjologicznej.  

Dostępnych jest wiele preparatów oraz leków zawierających substancje roślinne, które znajdują zastosowanie w leczeniu infekcji dróg oddechowych i kaszlu. Do substancji wspomagających leczenie mokrego kaszlu u dziecka należą: lipa, tymianek, prawoślaz, syropy z wyciągiem z bluszczu pospolitego, korzenia pelargonii afrykańskiej, jeżówki purpurowej czy porostu islandzkiego. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ząbkowanie u dzieci – jaka jest kolejność wyrzynania zębów? Jak pomóc maluchowi przy ząbkowaniu?

    Pojawienie się pierwszych zębów w buzi dziecka to dla rodziców powód do dumy. Niestety, bardzo często oznacza też dla nich nieprzespane noce. Ząbkowanie, czyli wyrzynanie się pierwszych zębów, to coś, przez co każdy maluch i jego rodzice muszą przebrnąć. W artykule podpowiadamy, jak złagodzić nieprzyjemne i bolesne objawy związane z ząbkowaniem.

  • Zapalenie spojówek u dzieci – przyczyny, objawy, leczenie

    Zapalenie spojówek u dzieci może mieć kilka przyczyn. Przeważnie ma ono podłoże bakteryjne, rzadziej wirusowe, dość często występuje także alergiczne zapalenie spojówek. Objawy, które się wówczas pojawiają to przede wszystkim świąd oczu, przekrwienie spojówek, obrzęk powiek oraz śluzowa lub ropna wydzielina sklejająca rzęsy. Leczenie zapalenia spojówek u pacjentów pediatrycznych jest uzależnione od czynnika, który go wywołał i może trwać od 5 dni do nawet kilku tygodni.

  • Co zrobić, gdy dziecko zwymiotowało lek?

    Wymioty są częstą dolegliwością dzieci po spożyciu leku i są spowodowane nietolerancją jego smaku przez malucha. Decyzję o ewentualnym powtórzeniu dawki leku należy podjąć, biorąc pod uwagę formę leku, czas, jaki upłynął od jego podania, oraz miejsce wchłaniania leku w organizmie. Podpowiadamy, co zrobić, gdy dziecko zwymiotowało lek. 

  • Skoki rozwojowe dziecka – z czego wynikają i jak sobie z nimi radzić?

    Każdy skok to moment zdobywania kolejnych zdolności przez malucha, poprzedzony okresem nagłego „regresu”, kiedy to istotnie zmienia się zachowanie dziecka. Może być ono wtedy rozdrażnione, płaczliwe, niechętne do zabawy i wykorzystywania zdobytych już umiejętności, łaknące bliskości z rodzicami.

  • WWR – czym jest wczesne wspomaganie rozwoju? Jak przebiega terapia WWR u dzieci?

    WWR (wczesne wspomaganie rozwoju) to zespół działań diagnostycznych oraz terapeutycznych skierowany do dzieci od urodzenia do lat 7, który ma celu poprawę funkcjonowania w obszarze rozwojowym, w którym maluch prezentuje opóźnienia, zaburzenia. WWR prowadzone jest jednocześnie przez wielu specjalistów, dzięki czemu skuteczność terapii jest bardzo wysoka. Wskazania do wczesnego wspomagania rozwoju obejmują m.in. opóźnienia mowy, opóźnienia rozwoju psychoruchowego, zaburzenia emocjonalne, autyzm, ADHD, niepełnosprawność intelektualną.

  • Zaburzenia hormonalne u dzieci i nastolatków – jak się objawiają? Najczęstsze zaburzenia endokrynologiczne u dzieci

    Zaburzenia hormonalne u dzieci mogą mieć różne przyczyny, ponieważ układ hormonalny buduje wiele narządów kontrolujących rozmaite funkcje w organizmie. Najczęściej występującymi schorzeniami endokrynologicznymi u pacjentów pediatrycznych są zaburzenia związane z nieprawidłowym wydzielaniem hormonów przysadki mózgowej, hormonów wzrostu oraz hormonów płciowych. Jak rozpoznać zaburzenia hormonalne u dziecka?

  • Jakich produktów nie podawać niemowlakowi? Jadłospis dziecka do ukończenia 1. roku życia

    Rozszerzanie diety dziecka to niezwykle stresujący moment w życiu każdego młodego rodzica. Rozmaite, często znacznie różniące się od siebie, zalecenia dotyczące żywienia niemowląt mogą sprawiać, że łatwo zagubić się w gąszczu wytycznych. Wyjaśniamy, jakich produktów nie należy podawać dziecku, które nie ukończyło 1. roku życia i dlaczego. 

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Dlaczego w ciąży trzeba znać swoją grupę krwi?

    Zazwyczaj już podczas pierwszej wizyty w gabinecie ginekologicznym lekarz prowadzący zleca ciężarnej pacjentce szereg badań laboratoryjnych, do którego należy m.in. oznaczenie jej grupy krwi. Oznaczenie tego parametru ma na celu ocenę ryzyka wystąpienia konfliktu serologicznego między przyszłą mamą a jej dzieckiem. Ponadto w sytuacji ewentualnego krwotoku matki, do którego może dość podczas porodu, informacja dotycząca grupy krwi pomaga w odpowiednim czasie i bez zbędnego czekania przetoczyć jej krew. Czym jest konflikt serologiczny, czy może do niego dość już w trakcie pierwszej ciąży, czy badanie grupy krwi w ciąży jest bezpłatne? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij