Suplementy diety i leki bezpieczne dla kobiet ciężarnych
Joanna Naczyńska

Suplementy diety i leki bezpieczne dla kobiet ciężarnych

Czas ciąży to wyjątkowy okres w każdej kobiety. Z pewnością każda przyszła mama chciałaby, by jej ciąża przebiegała bez problemów i by mogła cieszyć się dobrym samopoczuciem każdego dnia. Jednak dziewięć miesięcy to długi czas, przypadający na różne pory roku. Dlatego wiele kobiet w czasie swojej ciąży musi zmagać się z przeziębieniem czy alergią, a często również z poważniejszymi dolegliwościami. Jakie leki może bezpiecznie zastosować kobieta w ciąży? Które suplementy są zalecane kobietom w ciąży? Warto zawsze na ten temat porozmawiać z lekarzem prowadzącym ciążę lub farmaceutą, zanim zastosujemy lek bądź suplement na własną rękę.

Suplementy w ciąży

Zróżnicowana dieta, bogata w witaminy i minerały może zapewnić pokrycie zapotrzebowania na te składniki w normalnych warunkach. Podczas ciąży wzrasta zapotrzebowanie na składniki odżywcze, a ilości dostarczane z pożywieniem mogą być niewystarczające. W przypadku stwierdzenia niedoboru można sięgnąć po suplementację, jednak w przypadku kobiet ciężarnych zawsze należy skonsultować to z lekarzem, a decyzja powinna być poparta wynikami przeprowadzonych badań. Warto również kierować się rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, zgodnie z którymi składnikami o korzystnym wpływie dla kobiet w ciąży są kwas foliowy, witamina D3, wielonienasycone kwasy tłuszczowe, jod i żelazo.

Niezbędna suplementacja dla ciężarnej: kwas foliowy i kwasy omega-3

Eksperci rekomendują suplementację kwasem foliowym w dawce 0,4 mg na dobę u kobiet planujących ciążę oraz w ciąży aż do momentu zakończenia organogenezy. Dla prawidłowego rozwoju układu nerwowego dziecka ważne jest także dostarczenie odpowiedniej ilości nienasyconych kwasów tłuszczowych. W przypadku spożywania niewielkich ilości tłustych ryb i braku innych źródeł DHA (kwas dokozaheksaenowy należący do kwasów omega-3), kobiety w ciąży powinny przyjmować co najmniej 600 mg DHA codziennie.

Polecane dla Ciebie

Rola witaminy D3 i jodu w ciąży

W ciąży stwierdza się również wzrost zapotrzebowania na jod, który jest bardzo ważny dla prawidłowego rozwoju dziecka. Dla kobiet ciężarnych dobowa dawka jodu to 200 mikrogramów na dobę. Kobiety w ciąży narażone są na niedobór witaminy D3, z tego powodu przy ograniczonej syntezie skórnej oraz w przypadku diety niepokrywającej zapotrzebowania na witaminę D3 zaleca się suplementację w ilości 2000 j.m. na dobę.

Czy należy przyjmować żelazo w ciąży?

U kobiet w ciąży często stwierdza się niedokrwistość. Anemia wynikająca z niedoboru żelaza może zwiększać ryzyko wystąpienia m.in. porodu przedwczesnego. Na niedobór żelaza szczególnie narażone są kobiety będące na diecie wegańskiej lub wegetariańskiej oraz kobiety z zaburzeniami wchłaniania. Suplementacja może zatem być prowadzona u kobiet z niedokrwistością, planujących ciążę oraz u kobiet, u których przewiduje się wystąpienie niedokrwistości w ciąży. Ze względu na niekorzystne działanie wysokich dawek żelaza na zarodek, ponownie należy włączyć suplementację dopiero po ukończeniu 8 tygodnia ciąży w dawce ustalonej przez lekarza.

Leki w ciąży – bezpieczeństwo ich stosowania

Stosowanie leków w ciąży powinno być ograniczone do tych, które są konieczne. Zawsze decyzję o tym powinien podjąć lekarz prowadzący ciążę, oceniając stosunek korzyści do ryzyka. Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) wprowadziła w 1979 r. podział leków pod względem bezpieczeństwa ich stosowania w ciąży i podczas karmienia piersią. Podział obejmuje 5 kategorii:

  • Kategoria A: preparaty, w przypadku których badania prowadzone na zwierzętach oraz obserwacje u ludzi nie wykazały zagrożenia dla rozwoju płodu.
  • Kategoria B: preparaty, w przypadku których w badaniach na zwierzętach nie obserwowano zagrożenia dla rozwoju płodu, ale nie przeprowadzono badań u ludzi lub badania przeprowadzone na zwierzętach wykazały objawy niepożądane dla płodu, a obserwacje u ludzi nie potwierdziły zagrożenia dla płodu.
  • Kategoria C: preparaty, w przypadku których badania na zwierzętach wykazały działanie teratogenne, nie przeprowadzono badań u ludzi lub nie przeprowadzono badań u ludzi i zwierząt. Leki te można stosować wyłącznie wtedy, gdy w opinii lekarza spodziewana korzyść dla matki przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu.
  • Kategoria D: preparaty, dla których ustalono – na podstawie dotychczas prowadzonych obserwacji – że stanowią zagrożenie dla płodu. Ich stosowanie jest dopuszczalne jedynie w przypadku bezwzględnej konieczności ze względu na dobro matki, a podanie leku bezpiecznego jest niemożliwe lub nieskuteczne.
  • Kategoria X: preparaty, w przypadku których przeprowadzono badania na zwierzętach lub u ludzi i potwierdzono występowanie nieprawidłowości u płodu lub dostępne są dowody o niekorzystnym działaniu preparatu na ludzki płód i podczas stosowania preparatu ryzyko przewyższa korzyści.

Od roku 2009 FDA rekomenduje odstąpienie od ustalonego wiele lat wcześniej podziału na powyższe kategorie.

Podział ten nadal jest często uwzględniany, jednak najnowsza klasyfikacja leków dopuszczonych do stosowania w ciąży powinna być oparta na informacjach opisowych dostępnych m.in. w ulotkach leków i zawierać ocenę ryzyka stosowania danego leku w ciąży lub podczas karmienia piersią. Istnieją również specjalistyczne bazy informacji o lekach, pozwalające określić ryzyko stosowania leków w ciąży. Warto więc porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą, jeśli mamy jakiekolwiek wątpliwości na temat bezpieczeństwa stosowania zleconych leków.

Podsumowując, stosowanie leków w ciąży niekiedy jest konieczne. Przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w czasie ciąży pacjentka powinna skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Ponadto warto zadbać o to, by nasza dieta była urozmaicona i dostarczała wszystkich niezbędnych dla zdrowia składników. U kobiet w ciąży, gdy występuje zwiększone zapotrzebowanie, można rozważyć suplementację składników, uwzględniając aktualne zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego.

  1. Endokrynologia ciąży, pod red. B. Męczekalskiego, PZWL, Warszawa 2012, str.371-372
  2. Leki w ciąży i laktacji. Przewodnik dla lekarzy i farmaceutów, Red. wyd. I polskiego T.Fuchs, Wrocław 2010, s. 71-72.
  3. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących, „Ginekologia Polska”, nr 85/2014, s. 395-399.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Małogłowie (mikrocefalia) – przyczyny, rozpoznanie i rokowanie

    Mikrocefalia (inaczej małogłowie) to wada rozwojowa charakteryzująca się zmniejszonymi wymiarami czaszki, a co za tym idzie również zmniejszonymi rozmiarami mózgu. O mikrocefalii można mówić wówczas, kiedy obwód głowy nie przekracza wartości średniej dla płci i wieku w danej populacji.

  • Zatrucie ciążowe – przyczyny, objawy, leczenie. Jak rozpoznać gestozę?

    Zatrucie ciążowe inaczej określane jest mianem gestozy. To zespół objawów, który występuje w drugiej połowie ciąży i który manifestuje się poprzez nadciśnienie tętnicze, białkomocz czy obrzęki. Nie udało się dotychczas ustalić przyczyny rozwoju zatrucia ciążowego. Pod uwagę brane są predyspozycje genetyczne kobiety ciężarnej oraz zły stan odżywienia organizmu.

  • Amniopunkcja – jak wygląda badanie? Czy jest bezpieczne dla dziecka?

    Amniopunkcja to jedno z badań z zakresu inwazyjnej diagnostyki prenatalnej. Przyszła mama, słysząc o konieczności wykonania amniopunkcji, jest najczęściej wystraszona, bojąc się o utrzymanie ciąży i zdrowie dziecka. Należy jednak podkreślić, że ryzyko poronienia po amniopunkcji nie jest większe niż 1%, a wynik badania nie jest stuprocentową gwarancją zdrowia płodu. Jak należy się przygotować do amniopunkcji, ile kosztuje badanie wykonane prywatnie i jakie są wskazania do amniopunkcji? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Połóg – ile trwa? Jakie zmiany zachodzą w organizmie kobiety po porodzie?

    Połóg to wyjątkowy moment w życiu każdej kobiety, która urodziła dziecko. To szereg procesów fizjologicznych, dzięki którym organizm młodej mamy wraca do stanu sprzed ciąży. Połogowi mogą towarzyszyć dolegliwości bólowe związane z inwolucją narządów oraz tzw. odchody połogowe, które są źródłem bakterii. Rany powstałe po nacięciu krocza lub w wyniku cięcia cesarskiego należy starannie pielęgnować i odkażać. Jak to robić i o czym jeszcze pamiętać podczas połogu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Ciąża pozamaciczna – objawy i postępowanie po rozpoznaniu ciąży ektopowej

    Ciąża pozamaciczna, inaczej ektopowa, polega na zagnieżdżeniu się zapłodnionej komórki jajowej w każdej innej lokalizacji oprócz błony śluzowej trzony macicy. Szczególnie niebezpieczna jest ciąża brzuszna zlokalizowana w jamie otrzewnej, gdyż niesie 17-krotnie wyższe ryzyko śmierci w porównaniu z pozostałym lokalizacjami. Jak wygląda diagnostyka ciąży pozamacicznej, jakie są jej przyczyny i sposoby leczenia?

  • Stan przedrzucawkowy — przyczyny i leczenie preeklampsji

    Stan przedrzucawkowy może wywołać wiele niebezpiecznych powikłań, na które najbardziej narażone są kobiety powyżej 35. roku życia oraz matki chorujące przewlekle na nadciśnienie tętnicze wykryte jeszcze przed ciążą. Podstawowymi wartościami, które powinny zaniepokoić pacjentkę w ciąży i połogu, ale także lekarzy podczas porodu jest przede wszystkim jej wysokie ciśnienie krwi. Jak wyglądają objawy stanu przedrzucawkowego i jak zapobiegac PE?

  • Czy upławy w ciąży są niebezpieczne? Jak wygląda wydzielina z pochwy i czy jest niebezpieczna dla płodu?

    Większość upławów w trakcie ciąży, niezależnie od trymestru, nie powinno budzić niepokoju. Zagęszczenie śluzu ma na celu ochronić drogi rodne kobiety, ale także zapewnić bezpieczeństwo rozwijającemu się dziecku. Konsultacja z lekarzem ginekologiem jest wskazana tylko w przypadku wystąpienia określonych objawów, którymi z pewnością nie jest gęsta, przezroczysta lub biała wydzielina z pochwy. Które upławy powinny zwrócić uwagę przyszłej mamy i czy są bardzo niebezpieczne, a także jak wygląda leczenie infekcji intymnej w ciąży?

  • Zespół HELLP – przyczyny, objawy, leczenie

    Zespół HELLP to liczne powikłania wielonarządowe, którą wiążą się z wysoką śmiertelnością, szczególnie w sytuacji, kiedy dysfunkcje te nie zostaną rozpoznane na odpowiednio wczesnym etapie.  Leczenie obejmuje normalizację wartości ciśnienia tętniczego, terapię przeciwzakrzepową, podawanie sterydoterapii i neuroprotekcję. Konieczne jest również stałe monitorowanie stanu matki i ocenę dobrostanu płodu. Czy zespołowi HELLP da się zapobiegać? Na co zwrócić uwagę, będąc w ciąży?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij