Bóle pleców i zbyt ciężkie plecaki u dzieci niekoniecznie idą w parze - portal DOZ.pl
Bóle pleców i zbyt ciężkie plecaki u dzieci niekoniecznie idą w parze
Katarzyna Szulik

Bóle pleców i zbyt ciężkie plecaki u dzieci niekoniecznie idą w parze

Noszenie przeciążonych plecaków powoduje wady postawy i bóle kręgosłupa u dzieci – ten wniosek jest z pozoru oczywisty. Dr Steen Kamper z uniwersytetu w Sydney postanowił go zweryfikować i odkrył, że ciężar plecaka nie ma znaczenia w kontekście dziecięcych dolegliwości na tym tle.

Plecak jako wymówka dla bólu pleców

Autor badania sugeruje, że fakt, iż nie wykazało ono związku miedzy ciężkim plecakiem a bólami kręgosłupa u uczniów może wynikać z faktu, że noszenie umiarkowanie obciążonego plecaka może pomóc wzmacniać mięśnie pleców. Z kolei sytuacje, gdy nagłe i znaczące zwiększenie jego ciężaru wpływa na bóle kręgosłupa są na tyle rzadkie, że nie znalazły jednoznacznego potwierdzenia w badaniach. 

Część badań wziętych od uwagę przez naukowca uwzględniało różne ciężary plecaków i rzeczywiście wskazało na związek miedzy ich wagą a bólem pleców. W opinii dr Kampera, takie sytuacje wedle wszelkiego prawdopodobieństwa wskazuję, że dzieci doświadczające bólów pleców z innego powodu przypisują wadze swoich plecaków zbyt duży udział w rozwoju ich dolegliwości. 

Nie bagatelizujmy problemu

Celem badania było nie tyle zdyskredytowanie poglądu o poważnym wpływie przeciążonych plecaków na bóle pleców u dzieci, ale zwrócenie większej uwagi na to, że problem często bywa zbywany właśnie tym argumentem. Część dzieci doświadczających bólów pleców nie postrzega tego jako wielką niedogodność, ale niektórym mogą one przeszkodzić w aktywności fizycznej lub wpływać na samopoczucie psychiczne. Z tego względu bardzo ważne jest, by problem nie był bagatelizowany i niejako z automatu składany na karb zbyt ciężkich plecaków. 

Badanie dr Kampera nie zmienia faktu, że przeciążenie uczniowskich tornistrów jest problemem.

Zgodnie z danymi Głównego Inspektora Sanitarnego, zebranymi w ramach akcji „Lekki Tornister”, prawie połowa uczniów nosi zbyt ciężkie plecaki. Przeciążenie sprawia, że dzieci szybciej się męczą i trudniej skupiają, a ich kręgosłupy i kolana są znacznie bardziej narażone na wystąpienie rozmaitych schorzeń.

Polecane dla Ciebie

Połowa dzieci nosi zbyt ciężkie plecaki

Waga szkolnego tornistra nie powinna przekraczać 15 proc. masy ciała dziecka, jednak jak pokazuje raport GIS, w połowie przypadków ta norma nie jest spełniona. Zmianie tego stanu rzeczy służy zainicjowana we współpracy z Fundacjami Rosa i Sensoria akcja „Lekki Tornister”, w ramach której eksperci przekazują szkołom materiały informacyjne dotyczące właściwego pakowania plecaków i zwracania uwagi na właściwą postawę. Do elementów profilaktyki zalicza się nie tylko dbanie o właściwy typ, wagę i sposób pakowania plecaków, ale również o odpowiednie stanowisko do nauki oraz aktywność fizyczną. Zbyt ciężki plecak grozi wystąpieniem wad postawy, takich jak okrągłe plecy, skolioza, czy urazy stawów biodrowych, skokowych bądź kolanowych. W wyniku przeciążenia uszkodzeniu ulegają także płytki chrzęstne, co grozi zahamowaniem wzrostu dziecka.

W badaniu wykonanym w 2016 roku nieprawidłowości w wadze tornistrów stwierdzono u 60 proc. Uczniów z klas I-III, przy czyn najcięższe plecaki w stosunku do wagi ciała nosili pierwszoklasiści – problem dotyczył aż 70 proc. z nich. 

Zjawisko przeciążenia tornistrów jest znacznie mniej powszechne wśród uczniów klas gimnazjalnych. Zbyt ciężkie plecaki, o wadze przekraczającej 10 proc. masy ciała, nosiło 22 proc. uczniów w tym wieku. Ta zależność wynika w głównej mierze z faktu, że z biegiem lat ciężar podręczników zmienia się nieznacznie, natomiast waga i wzrost uczniów ulegają zdecydowanemu zwiększeniu.

Skala problemu zdaje się nie mieć większego związku z faktem udostępniania uczniom szkolnych szafek na podręczniki czy przybory. Ich obecność stwierdzono w 40 proc. szkół.
Szacuje się, że wady postawy różnego typu dotyczą od 30 do nawet 60 proc. dzieci. Większość z nich pojawia się na początku nauki, u siedmio- i ośmiolatków.

Zalecenia dotyczące noszenia plecaków

Jego tylna ścianka powinna być ukształtowana w sposób ergonomiczny i ściśle przylegać do pleców, a ciężar tornistra musi być rozłożony symetrycznie, co pozwoli na bardziej równomierne rozmieszczenie jego zawartości. Najcięższe przedmioty powinny znajdować się na dnie plecaka, a najlżejsze na jego wierzchu. Bardzo ważnym elementem są długie i szerokie szelki, ułatwiające zakładanie i zdejmowanie tornistra, a szelki wspomagające mogą znaleźć się również z przodu klatki piersiowej i na biodrach. Ogromnie ważnym i często ignorowanym przez uczniów zaleceniem jest noszenie tornistra na obu ramionach. 

Stosowanie się do wytycznych jest jednym ze sposobów na uniknięcie rozwoju skoliozy, która należy do najczęstszych wad postawy diagnozowanych u dzieci. Może być wynikiem wad wrodzonych lub złych nawyków, związanych na przykład z brakiem ruchu, przyjmowaniem nieprawidłowej pozycji podczas siedzenia lub zbytnim obciążaniem kręgosłupa. W tym wypadku mamy do czynienia z tzw. skoliozą idiopatyczną, stanowiącą około 85 proc. wszystkich diagnozowanych przypadków tego defektu. Mocno rozwinięta skolioza wpływa na postawę w bardzo widoczny sposób, a dolegliwości z nią związane wiążą się z trudnościami w poruszaniu się i wpływają na funkcjonowanie układu krążeniowego i oddechowego. Pod wpływem skrzywienia może dojść do deformacji klatki piersiowej oraz nacisku na płuca i serce, co grozi niewydolnością tych narządów. 

Źródło: iflscience.com, Polska Agencja Prasowa, Dziennik Gazeta Prawna

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Ból głowy u dziecka – co go powoduje? Co podawać dzieciom, gdy boli je głowa?

    Małe dziecko nie jest w stanie dokładnie określić, co mu dolega, ale niemal przy każdym pogorszeniu samopoczucia zaczyna się skarżyć na ból głowy. I właśnie ból głowy u dziecka to sygnał, którego rodzice nie powinni lekceważyć, bowiem może być pierwszym objawem wielu dolegliwości. Sprawdźmy, co może powodować ból głowy u dzieci i co warto robić, by go złagodzić. 

  • Choroba Kawasaki – przyczyny, objawy, leczenie choroby Kawasakiego. Choroba Kawasaki a koronawirus

    Choroba Kawasaki to choroba ogólnoustrojowa dotykająca głównie małe dzieci, powodująca stan zapalny ścian naczyń krwionośnych. Jej przebieg jest gwałtowny i ostry, pojawiają się takie objawy, jak: wysoka gorączka, stan zapalny gardła, zaczerwienienie spojówek, rozpulchniony, tzw. truskawkowy język, opuchlizna palców rąk i stóp. Jakie są przyczyny choroby Kawasakiego? Jak wygląda jej leczenie?

  • Witamina D dla dzieci – dawkowanie, objawy i skutki niedoboru

    Witamina D jest hormonem steroidowym, który kontroluje wiele istotnych dla organizmu procesów. Dostarczenie jej (poprzez syntezę skórną oraz wraz z pożywieniem) jest szczególnie ważne w przypadku najmłodszych. Witamina D wpływa na układ kostny dzieci poprzez regulację gospodarki wapniowo-fosforanowej, działa immunomodulująco, podnosząc odporność i obniżając poziom cytokin prozapalnych, ma również działanie antykancerogenne oraz neuro- i kardioprotekcyjne. Jaką dawkę witaminy D podawać dziecku? Witamina D dla dzieci w kroplach, kapsułkach twist-off, sprayu czy tabletkach?

  • Kolka u niemowlaka – przyczyny, objawy, leczenie kolki niemowlęcej

    Kolka niemowlęca to częsta dolegliwość pojawiająca się najczęściej już w pierwszym miesiącu życia dziecka i trwająca do ok. 3–4 miesiąca. Objawy kolki u niemowlaka to rozdrażnienie, napadowy, trudny do ukojenia płacz, podkurczanie nóżek i prężenie ciała. Jej przyczyny nie zostały do końca zidentyfikowane, najczęściej mówi się o niedojrzałości układu pokarmowego i nerwowego. Jak radzić sobie z kolką u dziecka? Przede wszystkim należy wykluczyć choroby organiczne. Aby złagodzić atak kolki, można próbować masować brzuszek, stosować ciepłe okłady, zazwyczaj ulgę maluszkowi przynosi też delikatne kołysanie. Jeżeli metody te zawodzą, w porozumieniu z pediatrą można włączyć leczenie farmakologiczne.

  • Ulewanie u noworodka i niemowlaka – kiedy powinno zaniepokoić?

    Ulewanie u noworodka i niemowlaka to mimowolne cofanie się treści żołądkowej do jamy ustnej dziecka. Regurgitację uznaje się za zjawisko fizjologiczne, które mija samoistnie, wynika ono bowiem z niedojrzałości układu pokarmowego malucha. Jeżeli ulewanie nie prowadzi do wystąpienia trudności z karmieniem czy zaburzeń wzrastania, nie ma potrzeby włączania leczenia. Jeśli natomiast pojawiają się wyraźne sygnały ze strony dziecka, że odczuwa ono dyskomfort bądź ból, a także gdy ulewanie ma charakter chlustający i trudno odróżnić je od wymiotów, należy pilnie skonsultować się z pediatrą.

  • Pasożyty u dzieci – objawy, diagnostyka, leczenie, odrobaczanie profilaktyczne

    W organizmie człowieka może bytować ponad 300 gatunków pasożytów (nazwa pasożyt wywodzi się z greckiego słowa parasitos i oznacza „darmozjad”). Mogą żyć one w skórze, na włosach, w płucach, w stawach, wątrobie, oczach, a nawet w mózgu. Czy zatem jest powód do strachu? Jak objawiają się pasożyty u dzieci? Jak często występują robaczyce w Polsce i czy „profilaktyczne odrobaczanie” jest skuteczne? 

  • PFAPA (zespół gorączek nawracających) – przyczyny, diagnostyka, leczenie

    Gorączka u dziecka zawsze jest przyczyną niepokoju u opiekunów. Na szczęście za większość z nich odpowiadają banalne infekcje wirusowe, jednak zawsze warto zachować czujność w przypadku jej obecności. Czym jest tajemniczo brzmiący zespół PFAP? Jakie są jego przyczyny, diagnostyka i leczenie?

  • Dyschezja niemowlęca – przyczyny, objawy, diagnostyka

    Dyschezja, obok kolki jelitowej, zaparć, nadmiaru gazów oraz ulewania, jest najczęstszą przyczyną problemów z brzuszkiem u noworodków i niemowląt. O ile pojęcia kolki czy ulewania są doskonale znane rodzicom maluszków, „medycznie” brzmiący termin „dyschezja” budzi niepokój. Czy słusznie? Czym jest dyschezja jelitowa? 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij