Zrelaksowana kobieta po treningu Jacobsona
Paulina Kłos-Wojtczak

Trening Jacobsona – czym jest?

Każdy z nas jest codziennie narażony na stres. Jego źródłem może być m.in. praca, rodzina, zdrowie, a także finanse. Naprzemienne napinanie i rozluźnianie wybranych partii mięśni, czyli trening Jacobsona, skutecznie zwalcza nieprzyjemne uczucie stresu i koi zszargane negatywnymi emocjami nerwy.

Pod pojęciem relaksacji może kryć się wiele metod łagodzenia skutków stresu. Jedna ze skuteczniejszych została opracowana w latach 30. ubiegłego wieku przez lekarza i psychiatrę Edmunda Jacobsona. Stworzona przez niego progresywna relaksacja mięśni stosowana jest dzisiaj przez wielu fizjoterapeutów, psychologów i logopedów.

Trening Jacobsona – czym jest? Na czym polega?

Trening Jacobsona, a inaczej trening autogenny lub progresywny Jacobsona jest autorskim pomysłem badacza, który zauważył, że pomiędzy stanem umysłu i ciała można postawić znak równości. Umożliwia ona panowanie nad stresem i ułatwia osiągnięcie błogostanu duchowego. W sytuacjach stresowych mamy tendencję do nieświadomego napinania mięśni, co w dalszej perspektywie rodzi wiele dolegliwości psychosomatycznych.

Trening relaksacyjny Jacobsona polega na naprzemiennym napinaniu i rozluźnianiu mięśni. Ćwiczenia wykonuje się przy jednoczesnej kontroli oddechu. Ważne jest, aby przeprowadzać je w sprzyjających warunkach, najlepiej w ciszy, w pozycji leżącej, z dala od bodźców, które mogłyby rozproszyć uwagę (np. telefon, telewizor, osoby trzecie). Dobrze jest przy tym przymknąć powieki.

Inną, równie popularną metodą relaksacji jest trening Szulca, zwany również treningiem autogennym Szulca. Jest nieco bardziej zaawansowany niż trening Jacobsona i polega na stworzeniu warunków zbliżonych do hipnozy, lecz nie angażuje przy tym mięśni. Trening Szulca w całości odbywa się w umyśle.

Techniki relaksacyjne Szulca i Jacobsona są rekomendowane w przypadku nerwicy, zaburzeń lękowych, napięć mięśniowych, a także służą odprężeniu w stresujących sytuacjach.

Metody i ćwiczenia treningu Jacobsona

Na ćwiczenia należy przeznaczyć około 30 minut. Warto znaleźć ciche, wygodne miejsce, najlepiej na macie na podłodze. Rozluźnianie i napinanie wybranych grup mięśniowych należy przeprowadzić, począwszy od głowy, poprzez tułów, kończąc na kończynach dolnych. Należy przy tym pamiętać, aby napięcie mięśni trwało ok. 5 sekund, a rozluźnianie było dwa razy dłuższe. Przy napinaniu konieczny jest wdech, natomiast rozluźniając mięśnie,  głęboki wydech.

Jak przeprowadzić trening Jacobsona krok po kroku? Przykładowy schemat jest następujący:

  1. Unieś wysoko brwi. Wyobraź sobie, jak pracują mięśnie, które nimi poruszają. Utrzymaj stan napięcia kilka sekund. Ze świadomością rozluźnij brwi.
  2. Zaciśnij z całych sił powieki. Poczuj lekkie wibracje, jakie powoduje napięcie mięśni. Po 5 sekundach odpuść.
  3. Poruszaj nosem na wszystkie strony. Zmarszcz go i utrzymaj ten stan przez 5 sekund.
  4. Zaciśnij mięśnie szczęki i zęby. Poczuj, jak napinają się wszystkie mięśnie odpowiedzialne za jedzenie, uśmiech i mowę. Po 5 sekundach zrób głęboki wydech i uwolnij napięcie.
  5. Dociśnij język do podniebienia. Poczuj, jak napina się cała jama ustna. Utrzymaj ten stan przez 5 sekund i puść.
  6. Po ćwiczeniach partii mięśni wybranej części ciała zrób chwilę przerwy i przeznacz ją na spokojne leżenie na plecach połączone z równomiernym oddychaniem.

Podobny schemat przeprowadza się następnie na mięśniach szyi, kończyn górnych, grzbietu, brzucha i kończynach dolnych. Praktykę relaksacji może wspomóc nastrojowa muzyka np. klasyczna.

Metoda relaksacji Jacobsona jest dziecinnie prosta i nie wymaga ani sprawności fizycznej, ani posiadania dużej wydolności organizmu. Można zastosować ją wszędzie, o ile zadbamy o sprzyjające warunki.

Powiązane produkty

Efekty treningu Jacobsona

Osoby, które regularnie praktykują trening Jacobsona, nie wyobrażają sobie lepszej metody na uspokojenie myśli i pozbycia się napięcia mięśniowego. Jak często można ją praktykować? Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, ponieważ tak często, na ile dalece jest to potrzebne. Co ważne, mogą korzystać z niego również dzieci.

Najważniejsze efekty treningu Jacobsona to:

  • rozluźnienie mięśni,
  • poprawa jakości snu,
  • lepsze panowanie nad stresem,
  • pozbycie się z ciała napięć nerwowych,
  • poprawa samopoczucia,
  • zmniejszenie nadciśnienia tętniczego krwi,
  • sprawniejsza praca serca,
  • wzrost świadomości własnego ciała,
  • dotlenienie mózgu,
  • lepsza koncentracja,
  • poprawa trawienia i pracy jelit,
  • wzmocnienie zaufania do siebie.

Jak widać, autogenny trening Jacobsona może przynieść szereg zalet. Skorzysta na nim nie tylko umysł, ale i ciało. To całkowicie bezpłatna i tym samym dostępna dla każdego technika panowania nad stresem.

  1. C. Ansgar i W.T. Roth, Muscle relaxation therapy for anxiety disorders:it works but how?, „Journal of anxiety disorders”, nr 21(3), 2007.
  2. E. Ferendiuk, J.M. Biegańska, P. Jazana i M.Pihut, Progessive muscle relaxation according to Jacobs in treatment of the patients with temporamandibular joint disorders, „Folia Medica Cracoviensia '', nr 59(3), 2019.
  3. B. Meyer, A. Keller, B. Muller i in., Progressive muscle relaxation according to Jacobson for migraine prophylaxis: clinical effectiveness and mode of action, „Smerz”, nr 34(4), 2018.
  4. A. Pałac-Nożewska, Techniki relaksacyjne jako jedna z form wspomagania terapii logopedycznej, „Forum Logopedy”, nr 34, 2019.
  5. K. Radlak, Trening Jacobsona, „fizjoterapeuty.pl”, [online], https://fizjoterapeuty.pl/fizjoterapia/trening-jacobsona.html [dostęp 26.06.2022],

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Filtry w okularach przeciwsłonecznych. Jak działają i dlaczego powinny być dobrej jakości?

    Są nieodłącznym atrybutem każdego słonecznego dnia. Najczęściej sięgamy po nie latem, jednak w ciągu całego roku powinniśmy mieć je przy sobie, aby chronić nasze oczy przed działaniem promieni słonecznych. Mowa oczywiście o okularach przeciwsłonecznych, które – oprócz pełnienia funkcji dodatku do stylizacji – stanowią barierę chroniącą jeden z naszych zmysłów: wzrok. Podobnie jak przy zakupie ubrań, butów, żywności czy kosmetyków zwracamy uwagę na ich jakość, tak i w przypadku wyboru okularów słonecznych powinniśmy dobrać takie, które będą odpowiednie do naszych potrzeb nie tylko pod względem wizualnym, ale przede wszystkim jakościowym.

  • Co kupić mamie na Dzień Matki?

    Wielkimi krokami zbliża się Dzień Matki. To szczególne święto jest doskonałą okazją, aby podziękować mamom za ich bezwarunkową miłość i akceptację, trud wychowania, okazywane serce. Tego dnia każda mama powinna czuć się doceniona. Produkty pomagające zachować zdrowie i dbać o urodę to świetne inspiracje na wyjątkowy prezent dla najukochańszej mamy.

  • Jakie leki wziąć ze sobą w wakacyjną podróż?

    Choć wakacyjna podróż kojarzy się przede wszystkim z beztroskim wypoczynkiem i relaksem w ciepłym klimacie, nie możemy zapominać o bezpieczeństwie. Jednym z najważniejszych gwarantów, że wszystko pójdzie dobrze, jest zabranie ze sobą dobrze wyposażonej apteczki. Co wziąć ze sobą w podróż?

  • Jakie suplementy mogą pomóc na stres i zmęczenie?

    Dbałość o zdrowie psychiczne sprowadza się do odpowiedniego stylu życia, który uwzględnia systematycznie wykonywaną aktywność fizyczną, właściwy sposób odżywiania, należytą higienę snu, dobre relacje z bliskimi, wsparcie społeczne oraz znajdowanie czasu na odpoczynek i relaks. Wiele osób zmagających się z chronicznym stresem i zmęczeniem decyduje się często na suplementację diety preparatami bogatymi w bioaktywne składniki wspierające prawidłowe funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego oraz gospodarki hormonalnej. Istnieje co najmniej kilka substancji bioaktywnych, które rzeczywiście mogą wspomagać organizm w walce ze stresem oraz wzmożonym napięciem i zmęczeniem.

  • Jak wyciągnąć psu i kotu kleszcza? Instrukcja krok po kroku

    Kleszcze to uciążliwe pasożyty, które mogą przenosić groźne choroby na zwierzęta. Na szczęście ich usunięcie jest stosunkowo proste, o ile wiemy, jak się do tego zabrać. Jak bezpiecznie i skutecznie wyciągnąć kleszcza psu i kotu, by zminimalizować ryzyko infekcji? Co zrobić z kleszczem?

  • Jak wygląda ugryzienie meszki? Czy można je czymś złagodzić?

    Lato to czas spędzany na świeżym powietrzu, co niestety wiąże się z uciążliwością owadów takich jak meszki. Ich bolesne ugryzienia potrafią skutecznie uprzykrzyć nam wypoczynek. Czy meszki w Polsce przenoszą choroby? Jak poradzić sobie ze swędzącym ugryzieniem meszki?

  • Jak chronić się w trakcie burzy? Co zrobić w razie uderzenia pioruna?

    W związku ze zmianami klimatu gwałtowne zjawiska pogodowe są coraz częstsze w naszej szerokości geograficznej. Dlatego też warto znać zasady bezpieczeństwa podczas burzy. Porażenie piorunem może być poważnym zagrożeniem dla zdrowia, a nawet życia – dowiedz się, jak się zachować w trakcie nawałnicy, aby uniknąć niebezpiecznych sytuacji.

  • Etapy gojenia ran. Jak przyspieszyć proces?

    Czas gojenia się rany jest kwestią indywidualną. Jest to uzależnione od wielu czynników, w tym od obecności chorób przewlekłych, np. cukrzycy typy 2, palenia papierosów, nadużywania alkoholu, przyjmowania niektórych leków, a nawet występowania schorzeń o podłożu autoimmunologicznym. Proces gojenia przebiega w kilku etapach. Warto pamiętać, że można go znacznie przyspieszyć – zarówno za pomocą domowych sposobów, jak i preparatów aptecznych.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij