Długotrwały stres niszczy nasz mózg
Katarzyna Szulik

Długotrwały stres niszczy nasz mózg

Stres pojawia się jako efekt życia w ciągłym napięciu, a jego źródeł jest wiele. Objawia się często w postaci osłabienia organizmu, senności czy bólu brzucha. Jego długotrwałe działanie wpływa także na mózg, wywołując między innymi depresję.

Nie od dziś wiadomo, że przewlekły stres negatywnie wpływa na organizm ludzki. Niszczy on neurony w mózgu, szczególnie w części odpowiedzialnej za emocje i pamięć. Naukowcy z Warszawy postanowili zbadać dokładnie, jakie mechanizmy zachodzą w mózgu pod wpływem stresu.

Zaczyna się od synaps

Mózg zbudowany jest z komórek neuronowych, które komunikują się ze sobą poprzez synapsy, tworząc złożone sieci neuronowe. W ciągu życia dochodzi do zmian w mózgu pod postacią wzmocnienia, bądź osłabienia połączeń synaptycznych, w odpowiedzi na różne bodźce. Gdy tym bodźcem jest stres, a raczej jego długotrwałe działanie, połączenia są niszczone.

Naukowcy z Instytutu Biologii Doświadczalnej PAN im. M. Nenckiego w Warszawie wzięli sobie za cel poznanie tych mechanizmów. Z ich badań wynika, że substancją odpowiedzialną za niszczenie połączeń synaptycznych jest enzym MMP-9, wydzielany przez same synapsy. Istnieje również druga substancja, nektyna-3, która dla odmiany łączy dwie komórki nerwowe ze sobą. Jednak poprzez długotrwałe działanie bodźców stresowych, połączenia te są odcinane, co jest przyczyną wywołującą depresje.

Odcięty dostęp do wspomnień

Badania prowadzone przez warszawskich naukowców, prowadzone były we współpracy z naukowcami z politechniki w Lozannie. Z ich pomocą odkryto, że wyraźnie zmniejszona ilość nektyny-3 zarejestrowana została w hipokampie. Jest to bardzo ważna część mózgu, odpowiedzialna za proces uczenia się oraz emocje. Odcinanie neuronów od tej części mózgu jest kluczową przyczyną wywołującą depresje.

W 2012 roku podobnych badań podjęła się ekipa badaczy z holenderskiego Uniwersytetu w Utrechcie. Obserwowano wtedy osoby, które poddawane były sytuacjom mocno stresowym, między innymi podczas wystąpień publicznych. Następnie przeprowadzono na badanych ankietę sprawdzającą ich pamięć emocjonalną i pamięć do obiektów. Badania te wykazały, że będąc pod wpływem stresowej sytuacji gorzej zapamiętujemy “zwyczajne” obiekty, a w pamięci utrwalają się rzeczy o wydźwięku negatywnym.

Zwierzęta pod wpływem stresu

W Uniwersytecie w Utrechcie przeprowadzano także eksperymenty na szczurach, badając efekty stresu na samcach oraz samicach. Badanie polegało na włożeniu szczura do jednej z przezroczystych klatek, zaś do drugiej węża lub kota, z którym szczur mógł mieć kontakt wzrokowy i zapachowy. W efekcie tego, wywołując u zwierząt silny lęk, hipokamp u samic szczurów znacznie się zmniejszył, co jak sądzą badacze, może być przyczyną depresji u kobiet.

Stres, a PTSD

Ciekawych wyników dostarczyli naukowcy ze Stockholm Brain Institute oraz Stockholm University w 2013 roku. Do swoich badań starannie wyselekcjonowali osoby, które spędzały w pracy nawet 70 godzin tygodniowo oraz te, których wypalenie zawodowe znacząco przekraczało normę. Były to osoby, które skarżyły się na przewlekły stres, doświadczając objawów fizycznych w postaci kołatań serca, bezsenności itd.

Następnie dobrano osoby z zaburzeniami psychicznymi, które w dowolnym momencie swojego życia przeżyli bardzo silną traumę. Jednak odrzucano wszystkich tych, mających słabość do uzależnień i biorących leki psychotropowe. Przez dwa miesiące badań, wybrane osoby nie mogły przyjmować żadnych leków.

Po serii badań psychologicznych oraz rezonansem magnetycznym okazało się, że osoby wystawione na długotrwałe działanie stresu mają wyraźne zmiany w mózgu podobne do tych, wywołanych przez PTSD (Zespół Stresu Pourazowego).

Według Światowej organizacji Zdrowia depresja jest czwartą najpopularniejszą chorobą na świecie. Codzienny stres wystarczy, aby nasze postrzeganie świata i komfort życia diametralnie się zmieniły.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Zbliża się przesilenie wiosenne

    Porą roku, która zazwyczaj najbardziej się dłuży jest zima, a najtrudniejsze do przetrwania są jej ostatnie tygodnie. Jesteśmy wtedy zmęczeni mało ruchliwym trybem życia, niedoborem światła słonecznego i zimnem. Jest to tzw. przesilenie wiosenne.

  • 5 zdrowych postanowień na Nowy Rok. Co warto zmienić?

    Istnieje kilka sfer życia, które warto uporządkować niezależnie od pory. Powoli, małymi krokami, ale zdecydowanie i sukcesywnie.  Oto kilka postanowień noworocznych –wystarczy wybrać jedno, a wiele dobrego zrobimy dla siebie i czasami też dla naszych najbliższych.

  • Jak w okresie izolacji spowodowanej koronawirusem zachować równowagę psychiczną?

    Ostatnie miesiące drastycznie ograniczyły nasze możliwości w zakresie opuszczania domów i utrzymywania standardowych kontaktów towarzyskich. Dla wielu były one więc czasem intensywnego nadrabiania zaległości serialowych, książkowych czy filmowych. Jak się okazuje, taka forma spędzania czasu jest nie tylko przyjemna i skuteczna w przyspieszaniu jego upływu – w tym trudnym czasie pozwala utrzymać równowagę psychiczną. Naukowcy nazywają to zjawisko nietradycyjną socjalizacją.

  • Nerwica – leczenie. Jakie są metody walki z zaburzeniami nerwicowymi i jak długo trwa leczenie nerwicy?

    Metodą najczęściej stosowanej w ocenie nerwic jest psychoterapia, mająca na celu zrozumienie zastosowania opcji i modyfikację zachowania. W wymaganym stosowaniu lękowym należy zastosować leczenie farmakologiczne, przeważnie stosować leki przeciwdepresyjne i przeciwlękowe. Jak długo trwa leczenie nerwicy? Czy jesteś lekarzem, gdy zauważysz u siebie objawy towarzyszące nerwicom? 

  • Depresję można zdiagnozować na podstawie tętna

    Dzięki trwającej 24 godziny analizie rytmu serca można przewidzieć depresję z aż 90% skutecznością. Badania na ten temat zostały zaprezentowane podczas 33 Europejskiego Kongresu Neuropsychofarmakologii, a ich autorami są naukowcy z Uniwersytetu Goethego we Frankfurcie. 

  • Podczas lockdownu warto mieć zwierzaka, twierdzą naukowcy

    Pandemia koronawirusa na pewien czas zamknęła nas w domach, co musiało się przełożyć na kondycję psychiczną osób zmuszonych do izolacji, często w całkowitej samotności. Druga fala pandemii nie jest wykluczona, a najnowsze badania pokazują, w jaki sposób przygotować się do niej, mając na uwadze ograniczenie obciążenia psychicznego. Okazuje się, że stres związany z lockdownem świetnie redukują czworonogi. 

  • Jak odprężyć się przed świętami? Sprawdzone sposoby na przedświąteczny relaks

    Końcówka roku to zdecydowanie jeden z najgorętszych okresów na przestrzeni dwunastu kolejnych miesięcy kalendarzowych. Niezaprzeczalnie to właśnie grudzień króluje w tym rankingu, co ma związek z obchodzonymi w tym czasie Świętami Bożego Narodzenia. Skupiamy wtedy całą swoją energię, aby jak najlepiej się do nich przygotować. Pociąga to jednak za sobą spory stres, który, kumulując się, może wpływać negatywnie zarówno na nas samych, jak i na otoczenie, w którym się znajdujemy. W dalszej części artykułu opowiem o kilku sprawdzonych sposobach na zrelaksowanie się i złapanie oddechu w tym i tak już niełatwym dla nas wszystkich czasie. 

  • Co na temat gier komputerowych i ich wpływu na zdrowie mówią naukowcy? Jak gry wpływają na mózg i zachowanie dzieci?

    Gry komputerowe są bardzo popularną rozrywką zarówno wśród dzieci, jak i dorosłych. Najnowsze doniesienia naukowe na temat gier wideo są zaskakujące – wbrew powszechnemu przekonaniu badania nie dostarczają dowodów na poparcie tezy, że wpływają one negatywnie na zachowanie. Okazuje się, że w przypadku dzieci, mogą wpływać na ich przystosowanie psychospołeczne. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij