Kwasy omega-6 – źródła, działanie, niedobór - portal DOZ.pl
Omega-6 – właściwości, źródła, suplementacja kwasów omega-6
Piotr Gmachowski

Omega-6 – właściwości, źródła, suplementacja kwasów omega-6

Kwasy tłuszczowe omega-6 to niezbędne kwasy tłuszczowe, które wraz z kwasami omega-3 są konieczne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Jako rodzaj wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA), kwasy omega-6 pomagają stymulować wzrost skóry i włosów, utrzymać zdrowie kości, regulować metabolizm. Konieczne jest jednak zachowanie równowagi kwasów omega-6 i omega-3, bowiem nadmiar tych pierwszy jest szkodliwy. Dowiedz się, jaki powinien być stosunek kwasów omega-3 i omega-6 w diecie.

Czym są kwasy omega-6?

Kwasy tłuszczowe dzielimy na kwasy tłuszczowe nasycone, czyli nieposiadające w swojej budowie wiązań podwójnych oraz na kwasy tłuszczowe nienasycone, które posiadają jedno lub więcej wiązań podwójnych. W prawidłowym rozwoju organizmu człowieka oraz w utrzymaniu dobrego zdrowia bardzo ważną role odgrywają wielonienasycone wyższe kwasy tłuszczowe, czyli kwasy omega-3, omega-6, w tym głównie NNKT (niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe). Warto podkreślić, iż różnica pomiędzy kwasami omega-3 oraz omega-6 wynika z odmiennego położenia wiązania podwójnego w cząsteczkach tych związków. 

W rodzinie kwasów omega-6 wiązanie podwójne występuje przy 6. węglu, licząc od metylowego końca łańcucha. Fakt ten wiąże się z posiadaniem odmiennych właściwości biologicznych wymienionych kwasów. 

Do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych zaliczamy następujące kwasy omega-6: linolowy (LA), 

  • γ-linolenowy (GLA),
  • kwas arachidonowy (AA). 
Organizm człowieka posiada właściwości syntetyzowania kwasów γ-linolenowego oraz arachidonowego z kwasu linolowego. Natomiast przyjmuje się, iż organizm nie potrafi syntetyzować kwasu linolowego (LA). Dlatego związek ten zaliczany jest do grupy niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych. Warto zauważyć, iż w literaturze fachowej pojawiają się doniesienia na temat możliwości syntezy kwasu linolowego w organizmach ssaków z innych kwasów posiadających krótsze łańcuchy węglowe.

Omega-6 – występowanie

Do dobrych źródeł kwasu linolowego (LA) zaliczamy oleje roślinne:

  • olej słonecznikowy,
  • olej sojowy,
  • olej krokoszowy,
  • olej z pestek winogron,
  • olej z kiełków pszenicy,
  • olej kukurydziany,
  • olej sezamowy,
  • olej rzepakowy,
  • olej arachidowy.

Kwas γ-linolenowy (GLA) występuje w:

  • nasionach ogórecznika lekarskiego,
  • nasionach czarnej porzeczki,
  • nasionach wiesiołka,
  • oleju konopnym.

Na uwagę zasługuje fakt, iż kwas γ-linolenowy (GLA) powstaje w organizmie z kwasu linolowego (LA) w wyniku działania odpowiednich enzymów. Natomiast dobrym źródłem kwasu arachidonowego są jaja, a także drób. Kwasy tłuszczowe omega-6 występują również w oleju bawełnianym oraz w oliwie z oliwek.

Polecane dla Ciebie

Omega-6 – właściwości

Kwas γ-linolenowy posiada właściwości, które korzystnie wpływają na stan skóry – wzmacnia jej barierę, a także pełni istotną rolę naprawczą. Oczywiście działanie kwasu GLA uzależnione jest od drogi podania danego związku. W przypadku zastosowania maści lub kremów na skórę, kwas GLA przedostaje się tylko do warstwy rogowej naskórka. Natomiast zastosowanie kwasu γ-linolenowego w preparatach doustnych, sprawia, że związek ten przechodzi do skóry właściwej, wzmacniając jej spójność. Dodatkowo dzięki kwasowi γ-linolenowemu skóra jest zabezpieczona przed nadmierną utratą wody. Działanie to przekłada się na wzmocnienie bariery, która chroni przed przenikaniem ze środowiska zewnętrznego bakterii, grzybów oraz alergenów. Kwas GLA w celach leczniczych podaje się między innymi w sytuacji, kiedy zachodzi ograniczone enzymatyczne przekształcanie się kwasu linolowego do kwasu γ-linolenowy.

Kwas arachidonowy (AA) jest budulcem dla fosfolipidów błon komórkowych komórek nerwowych oraz fotoreceptorów siatkówki oka. Odgrywa bardzo ważną rolę w procesie prawidłowego kształtowania się i rozwoju mózgu dziecka (od 3. trymestru ciąży). Literatura fachowa podkreśla jednak fakt, iż z kwasu AA na skutek przemian metabolicznych powstają związki o właściwościach prozapalnych. Związki powstałe z kwasu arachidonowego cechują się również:

  • możliwością przyczynienia się do zwężenia światła naczyń krwionośnych,
  • generowaniem silnych reakcji zapalnych oraz reakcji alergicznych,
  • progresją zmian zakrzepowych.
Dlatego warto pamiętać, iż nadmiar kwasów omega-6 w diecie jest dla organizmu człowieka szkodliwy. Przy planowaniu diety należy również uwzględnić podaż kwasów z rodziny omega-3, ponieważ bardzo istotny pod kątem utrzymania dobrego zdrowia jest stosunek kwasów z rodziny omega-3 i omega-6.

Stosunek kwasów omega-6 do omega-3 w diecie

Analizując różne dane z literatury fachowej, można zwrócić uwagę, iż stosunek kwasów omega-6 oraz omega-3 może się od siebie nieznacznie różnić, lecz zawsze liczby te oscylują wokół podobnych do siebie wartości. Odpowiedni stosunek podaży kwasów omega-6 do omega-3 wynosi 4–5:1. Niektóre publikacje naukowe podają, iż stosunek ten powinien wahać się w zakresach 2:1 do 3:1. 

Dowiedz się więcej na temat właściwości kwasów omega-3.

Podkreśla się niepokojącą tendencję do zaburzeń odpowiedniej proporcji w podaży kwasów omega-6 w stosunku do omega-3. W sposobie odżywiania pojawia się skłonność do nadmiernego spożywania posiłków bogatych w kwasy omega-6 oraz tłuszczów, które zawierają kwasy tłuszczowe nasycone. Stosunek kwasów omega-6 do omega-3 w diecie może wynosić nawet 15-20:1. Utrzymywanie niekorzystnego stosunku wymienionych kwasów może generować poważne problemy zdrowotne i zwiększać ryzyko występowania licznych chorób cywilizacyjnych.

Kwasy omega-6 – czy konieczna jest suplementacja?

Kwasy omega-3 oraz omega-6 są bardzo ważnymi składnikami diety, są niezbędne do prawidłowego przebiegu procesów wzrostu i rozwoju organizmu człowieka, w szczególności zwraca się uwagę na korzyści dla układu sercowo-naczyniowego, układu nerwowego oraz narządu wzroku (siatkówka oka). Suplementacja kwasu gamma-linolenowego może okazać się pomocna w dolegliwościach dermatologicznych. Zauważono między innymi zmniejszenie suchości skóry (redukcja przezskórnej utraty wody), a także ustąpienie świądu skóry. 

Podkreśla się natomiast fakt suplementowania kwasów z rodziny omega-3, zwracając uwagę na szkodliwość nadmiernego spożywania posiłków bogatych w kwasy omega-6. Nadmiar w diecie kwasów omega-6 może prowadzić do zahamowania przemian kwasów z rodziny omega-3. Dlatego planując posiłki, należy uwzględniać odpowiednie proporcję wymienionych związków. 
  1. A. P. Simopoulos, The importance of the omega-6/omega-3 essential fatty acids, „Biomed Pharmacother” 2002, nr 234-8 (56).
  2. J. Callaway, U. Schwab, I. Harvima i in., Efficacy of dietary hempseed oil in patients with atopic dermatitis, „J Dermatol Treat” 2005, nr 87-94 (16).
  3. Ł. Bojkowski, E. Mojs, Rola wielonienasyconych kwasów tłuszczowych w wybranych obszarach psychologicznego funkcjonowania człowieka, „Polski Przegląd Nauk o Zdrowiu” 2016, nr 1 (46).
  4. M. Mrozińska, Rola kwasu gamma-linolenowego w utrzymaniu prawidłowej struktury i funkcji skóry, „Czasopismo Aptekarskie” 2008, nr 50-52 (169).
  5. K. Achremowicz, K. Szary-Sworst, Wielonienasycone kwasy tłuszczowe czynnikiem poprawy stanu zdrowia człowieka, „Żywn. Nauka Technol. Jakość” 2005, nr 23-35 (44).

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Niedobór witaminy B12 – przyczyny, objawy, skutki niskiego poziomu witaminy B12

    Witamina B12 (kobalamina) pełni istotną rolę w organizmie, m. in. reguluje produkcję czerwonych krwinek. Znajduje się głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego, nie jest wytwarzana przez ludzki organizm, dlatego niedobór witaminy B12 jest dość częsty. Objawy niedoboru to np. nerwowość, depresja, zaburzenia chodu czy problemy ze wzrokiem. Jak powinna wyglądać dieta i suplementacja u osób z niskim poziomem kobalaminy?

  • Domowe sposoby na zaparcia – jak szybko i skutecznie poradzić sobie z problemami z wypróżnianiem? Zioła i leki na zaparcia

    Domowe sposoby na zaparcia, nazywane potocznie zatwardzeniem, obejmują przede wszystkim zmianę stylu życia – włączenie do diety większej ilości produktów zawierających błonnik, wypijanie większej ilości płynów oraz regularną aktywność fizyczną. Na problemy z wypróżnianiem można także zastosować preparaty ziołowe mające właściwości przeczyszczające (np. liście senesu, kłącze rzewienia). Wśród leków bez recepty na zaparcia znajdują się natomiast środki: pęczniejące (np. siemię lniane), osmotyczne (np. laktuloza), zmiękczające (np. glicerol) oraz drażniące (np. olej rycynowy).

  • Domowe sposoby na hemoroidy – jak wyleczyć hemoroidy? Poznaj naturalne metody na pozbycie się żylaków odbytu

    Domowe sposoby na hemoroidy są skuteczne, pod warunkiem jednak, że zastosujemy je odpowiednio wcześnie – w momencie pojawienia się pierwszych objawów hemoroidów (zazwyczaj jest to świąd i pieczenie odbytu). Wśród naturalnych metod walki z żylakami odbytu znajdują się zimne okłady z lodu, nasiadówki, ciepłe kąpiele z dodatkiem olejków, a także maści i czopki dostępne w aptece bez recepty.

  • Siemię lniane – właściwości i zastosowanie ziaren lnu. Jak przygotować siemię lniane?

    Siemię lniane, czyli nasiona lnu pospolitego, to niewielkie ziarenka o brązowej lub lekko złotej barwie. Z powodu wielu właściwości prozdrowotnych zaliczane są do superfoods – wykorzystywane są we wspomagającym leczeniu wielu schorzeń, np. układu pokarmowego czy sercowo–naczyniowego, mają także pozytywne działanie na włosy oraz skórę. Jakie są właściwości siemienia lnianego? Jak przygotować siemię lniane?

  • Tran – właściwości. Czy tran wpływa na odporność?

    Tran to olej otrzymywany z dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych (olej z wątroby rekina nie jest tranem, ma bowiem inny skład i inne właściwości). Tran zawiera witaminę D i A, a także kwasy omega-3 (DHA i EPA), które mają korzystny wpływ na układ odpornościowy, nerwowy oraz krwionośny. Kiedy stosować olej z wątroby dorsza? Jak wybrać najlepszy tran dla dziecka i dla osoby dorosłej?

  • Inhalator – jak wybrać najlepszy? Czym różni się inhalator od nebulizatora?

    Nebulizator to najważniejsza część inhalatora, w której roztwór ze substancją leczniczą jest rozpraszany do mniejszych cząstek, a następnie w postaci aerozolu wdychany do płuc. Wyróżnia się kilka rodzajów inhalatorów: pneumatyczno-tłokowe, mambranowo-siateczkowe, ultradźwiękowe oraz klasyczne. Na co zwracać uwagę przy wyborze najlepszego inhalatora? Jak prawidłowo przeprowadzać nebulizację?

  • Wirusowe zapalenie gardła – objawy i leczenie. Domowe sposoby na zapalenie gardła o podłożu wirusowym

    Wirusowe zapalenie gardła najczęściej objawia się bólem gardła w momencie przełykania, podwyższoną temperaturą ciała, mogą pojawić się również katar, kaszel, bóle głowy. Infekcje gardła o podłożu wirusowym leczy się objawowo, stosując różnego rodzaju miejscowo działające preparaty przeciwbólowe w postaci tabletek do ssania czy aerozoli, a także leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne. 

  • Zatkany nos – przyczyny i sposoby leczenie zatkanego nosa bez kataru

    Zatkany nos to bardzo częsty objaw infekcji górnych dróg oddechowych, zarówno o podłożu wirusowym, jak i bakteryjnym. Towarzyszą mu wówczas nadmierna produkcja wydzieliny, kichanie, ból głowy, ból gardła, kaszel, chrypka czy ogólne osłabienie. Zatkany nos bez kataru jest natomiast objawem,mogącym świadczyć o różnych schorzeniach przewlekłych, takich jak chroniczne zapalenie zatok, skrzywienie przegrody nosa, obecność polipów. Uczucie zatkanego nosa może pojawić się również na skutek urazu, zazwyczaj wówczas występuje także krwawienie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij