Limfocyty (LYM) – kiedy należy badać poziom limfocytów? - portal DOZ.pl
Limfocyty (LYM) we krwi – badanie, normy, obniżone, podwyższone
Barbara Sitek

Limfocyty (LYM) we krwi – badanie, normy, obniżone, podwyższone

Sprawdzanie poziomu limfocytów jest podstawowym badaniem krwi, dzięki któremu możemy uzyskać odpowiedzi na wiele pytań, będących odzwierciedleniem kondycji naszego układu odporności. Sprawnie działający układ immunologiczny jest odpowiedzialny za obronę organizmu przed drobnoustrojami chorobotwórczymi oraz monitorowanie pracy pozostałych narządów. Regularne wykonywanie badań poziomu limfocytów we krwi jest zatem znakomitym wskaźnikiem zarówno oceny stanu naszego zdrowia, jak i również rozwijającej się w organizmie choroby. Jak się przygotować do badania, jakie mogą być przyczyny za wysokiego lub zbyt niskiego poziomu białych krwinek? Odpowiadamy w niniejszym artykule.

Co to są limfocyty? Jakie są ich funkcje?

Limfocyty to komórki, których główną funkcją jest ochrona organizmu przed bakteriami, wirusami, grzybami i innymi patogenami, mogącymi dostać się do jego wnętrza, np. poprzez błony śluzowe, drogi oddechowe czy uszkodzenie bariery naskórka. Wraz z granulocytami i monocytami należą one do większej grupy komórek krwi – leukocytów, zwanych powszechnie białymi krwinkami. Limfocyty odpowiadają głównie za tzw. odporność swoistą, czyli takie reakcje immunologiczne, które są skierowane ku specyficznym, rozpoznanym wcześniej przez organizm patogenom oraz własnym zakażonym lub uszkodzonym komórkom.

Limfocyty B to komórki dojrzewające w czerwonym szpiku kostnym. Produkują specyficzne przeciwciała, czyli cząsteczki białkowe, które rozpoznają ściśle określone antygeny, m.in. fragment patogenu lub alergen i wiążą się z nimi, czyniąc je widocznym dla układu odpornościowego, dzięki czemu może nastąpić ich szybka i sprawna eliminacja. Jest to tak zwana humoralna odpowiedź immunologiczna.

Limfocyty T stanowią pulę komórek, które dojrzewają w grasicy. Są one odpowiedzialne za reakcje immunologiczne typu komórkowego. Oznacza to, że po zidentyfikowaniu niepożądanego patogenu mogą wydzielać różnego rodzaju limfokiny, czyli substancje, które pobudzają do obrony inne komórki układu odpornościowego lub też enzymy lityczne, zdolne do zniszczenia zakażonej komórki. Do limfocytów T zaliczane są także komórki NK (ang. Natural Killers), które z kolei wspierają procesy odpowiedzi nieswoistej, tzn. skierowanej przeciwko wszystkim nieprawidłowym komórkom obecnym w organizmie. Odpowiedź nieswoista stanowi bezpośrednią i natychmiastową taktykę obrony organizmu przed nowymi wirusami, bakteriami, a także komórkami nowotworowymi, przeciwko którym nie zostały jeszcze wytworzone przeciwciała. Komórki NK uczestniczą w niej poprzez swoją aktywność cytotoksyczną: w momencie kontaktu z nieprawidłową komórką wydzielają ze swoich ziarnistości specjalne białka, które doprowadzają do jej destrukcji.

To dzięki limfocytom możliwe jest wytworzenie tzw. pamięci immunologicznej, czyli uzyskanie odporności po przebyciu choroby zakaźnej (np. różyczka, ospa wietrzna) lub po zastosowaniu szczepień ochronnych (np. gruźlica, WZW B), które mają na celu ochronę organizmu przy kolejnym kontakcie z obcym antygenem.

Limfocyty – normy dla kobiet, mężczyzn i dzieci

Chociaż limfocyty to komórki, które cały czas krążą pomiędzy limfą a krwią, to standardowo ich poziom jest oznaczany we krwi pełnej, podczas badania morfologii krwi. Zarówno ilość limfocytów, jak i ich procentowy udział w całkowitej puli białych krwinek zmienia się w ciągu życia i w zależności od płci i wieku pacjenta mieści się w innych normach, wynosząc odpowiednio:

•    dla noworodków: od 2 do 10 tys. komórek/µl, 30 – 65% (wszystkich białych krwinek),
•    dla niemowląt: od 4 – 13,5 tys./ µl, 50 – 75%,
•    dla dzieci w wieku od 1 roku do 3 lat: 4 – 10,5 tys./ µl, 50 – 70%,
•    dla dzieci 4 – 7 lat : 1,5 – 7 tys./ µl, 32 – 60%,
•    dla dzieci 8 – 15 lat : 1,5-6 tys./ µl, 28 – 48%,
•    dla młodzieży od 16 – 21 r.ż.: 1 – 5 tys./ µl, 25 – 45%,
•    dla dorosłych mężczyzn: 1 – 4,5 tys./ µl, 20 – 45%,
•    dla dorosłych kobiet: 1 – 4 tys./ µl, 20 – 40%.

U kobiet w ciąży poziom limfocytów może w naturalny sposób się zmieniać i być inny niż norma dla ogółu kobiet. W pierwszym i drugim trymestrze ilość LYM może być podwyższona, natomiast w trzecim trymestrze może ulec obniżeniu. Z tego powodu kobiety ciężarne każdorazowo powinny konsultować swoje wyniki badań z lekarzem.

Polecane dla Ciebie

Obniżone limfocyty w morfologii krwi

Obniżony poziom limfocytów we krwi, poniżej 1000 komórek/µl, zwany inaczej limfopenią (limfocytopenią), może wynikać z pewnych czynników fizjologicznych, takich jak np. wzmożony stres czy wysiłek fizyczny, ale może być również skutkiem rozwijających się w organizmie poważnych chorób. Obniżony poziom limfocytów często towarzyszy schorzeniom, takim jak białaczka, posocznica, zakażenie wirusem HIV, zapalenie płuc, gruźlica, martwicze zapalenie trzustki, wirusowe zapalenie wątroby, mocznica, toczeń, chłoniak i inne choroby rozrostowe krwi. Zdarza się, że limfopenia jest jednym z objawów niektórych chorób dziedzicznych, jak zespół Wiskotta-Aldricha czy zespół Di George’a. Ponadto zmniejszona liczba limfocytów może wskazywać na występowanie wrodzonych niedoborów odporności, zwłaszcza gdy jest stwierdzana u niemowląt i małych dzieci.

Podwyższone limfocyty w morfologii krwi

Podwyższony poziom limfocytów we krwi, czyli limfocytozę, obserwuje się przede wszystkim w przebiegu wielu chorób zakaźnych, takich jak np. odra, świnka, różyczka, mononukleoza czy wirusowe zapalanie wątroby. Przedłużające się utrzymywanie limfocytozy może również świadczyć o obecności przewlekłej białaczki limfatycznej, innych chorób krwi lub choroby Waldenstrom’a (rzadziej). Sytuacja, w której diagnozuje się za wysoki poziom limfocytów, zawsze wymaga pogłębionej diagnostyki i konsultacji lekarskiej.

Jak przygotować się do badania poziomu LYM?

Poziom limfocytów oznaczany jest we krwi pełnej, pobranej z żyły łokciowej. Oznaczenie LYM przeprowadza się najczęściej w ramach rutynowej oceny morfologii krwi.  Badanie najlepiej jest wykonać na czczo, czyli minimum 8 godzin od czasu ostatniego posiłku. W dniach poprzedzających pobranie krwi, najlepiej 48 – 72 h przed, należy również unikać wzmożonego wysiłku fizycznego. Może on prowadzić do przejściowego podwyższenia poziomu limfocytów i uzyskania niewiarygodnych wyników badania krwi.  

Przyczyny i skutki za wysokiego i za niskiego poziomu limfocytów w morfologii krwi. Na co zwrócić uwagę?  

Zmiany w ilości limfocytów krwi mają znaczący wpływ przede wszystkim na poziom odporności i mogą wpływać zarówno na zwiększenie częstości ulegania zakażeniom, jak i na cięższy przebieg wszelkich chorób zakaźnych.
Morfologia krwi obwodowej to badanie, które powinno się wykonywać minimum raz w roku oraz każdorazowo przy zaobserwowaniu takich objawów jak:

  • przewlekłe zmęczenie i osłabienie,
  • częste infekcje,
  • męczliwość,
  • poty nocne,
  • nagła utrata masy ciała,
  • nacieki na dziąsłach,
  • ogólne złe samopoczucie.

Jeżeli wynik badania wskaże na poziom limfocytów inny niż w zakresie normy, zaleca się konsultację lekarską oraz wykonanie tzw. manualnego rozmazu krwi, podczas którego krwinki oglądane są pod mikroskopem. Taka ocena limfocytów umożliwia wykrycie nieprawidłowości w budowie białych krwinek lub stwierdzenie obecności niedojrzałych komórek krwi, świadczących o toczących się procesach chorobowych.

Aby utrzymywać stały, odpowiedni poziom białych krwinek i optymalną kondycję układu odpornościowego, gwarantującą skuteczną ochronę przed infekcjami, należy zwrócić uwagę na regularne uprawianie sportu (w miarę możliwości na świeżym powietrzu), wzbogacenie swojej diety w dużą ilość warzyw i owoców, a w okresie jesienno-zimowym o szczególne uzupełnianie jej w produkty bogate w witaminę C i D, cynk, kwasy omega-3 oraz probiotyki.
  1. R. Caquet, 250 badań laboratoryjnych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2007.
  2. O. Jankowska-Łęcka, Zmiany ilościowe i jakościowe limfocytów w przebiegu niektórych chorób, „Twoje laboratorium” nr 02 (32) 2015.
  3. M. Adamczyk-Korbel, Układ odpornościowy człowieka a probiotyki, „Medycyna i pasje”, nr 02, 2010.
  4. N. A. Boon i in., Choroby wewnętrzne, Wrocław 2009.
  5. M. Kędzierski, Co to są limfocyty? Jakie są skutki limfocytów powyżej i poniżej normy?, „www.wapteka.pl” [online], https://www.wapteka.pl/blog/artykul/co-to-limfocyty-jakie-sa-skutki-limfocytow-powyzej-i-ponizej-normy,  [dostęp:] 24. 09. 2020 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Badanie kału – pasożyty, krew utajona, resztki pokarmowe. Jak pobrać kał do badania?

    Badanie kału jest jednym z podstawowych narzędzi oceny kondycji układu pokarmowego. Pozwala zdiagnozować zarówno niegroźne schorzenia, jak i rozwijające się stany nowotworowe tego obszaru. W zależności od rodzaju badania, które ma zostać wykonane, zaleca się inny sposób pobrania materiału, jego ilości i czas przechowywania próbki. Jak właściwie pobrać kał do badania, ile kosztują testy na obecność patogenów, niestrawionych resztek pokarmowych i krwi utajonej w stolcu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule. 

  • Co to jest czynnik reumatoidalny (RF)? Normy, podwyższony. Kiedy należy wykonać badanie RF?

    Czynnik reumatoidalny (RF) jest badaniem, które może wskazać, że w organizmie rozwija się reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty, zespół Sjogrena, sarkoidoza czy borelioza. Co ciekawe nie musi być jednak parametrem świadczącym tylko o rozwoju tych chorób, ponieważ u nawet 20% społeczeństwa występuje on fizjologicznie. Najczęściej świadczy tym, że w organizmie rozwija się stan zapalny, związany albo z chrząstką stawową albo tkanką łączną. Jakie specyficzne objawy powinny skłonić do zbadania RF, ile kosztuje oznaczenie czynnika reumatoidalnego i czy należy posiadać skierowanie do wykonania tego badania? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule

  • Erytropoetyna (EPO) – badanie, normy, interpretacja wyników

    Badanie erytropoetyny (EPO) jest wskazane podczas prowadzenia procesu diagnostycznego chorób krwi i nerek. Dzięki analizie poziomu erytropoetyny, możliwe jest kontrolowanie odpowiedzi na wdrożone leczenie anemii, nadkrwistości i niedokrwistości. Wysoki poziom EPO jest charakterystyczny dla sportowców, którzy swoje treningi odbywają w terenach górskich, ale także, co ciekawe, dla osób palących papierosy. Badanie poziomu erytropoetyny często towarzyszy analizie morfologii krwi i  hematokrytowi. Jaka jest norma EPO we krwi, czy do badania erytropoetyny należy zgłosić się na czczo i czy stosowanie EPO przez sportowców jest równoznaczne ze stosowaniem dopingu? Na te i inne pytania odpowiedzi znajdują się w niniejszym artykule.

  • Czy wysokie markery nowotworowe są powodem do zmartwień?

    Markery nowotworowe to istotny wskaźnik z diagnostycznego punktu widzenia. Najczęściej wykorzystuje się je w ocenie zaawansowania choroby onkologicznej, monitorowaniu postępów leczenia i wykrywaniu ewentualnego nawrotu wielu rodzajów nowotworów. Badanie poziomu markerów nowotworowych nie jest jednak doskonałym i jedynym wskaźnikiem, na który należy zwracać uwagę. Wyniki badań należy zawsze interpretować w połączeniu z badaniami obrazowymi, wywiadem klinicznym i badaniem fizykalnym, które mogą pomóc zoptymalizować interdyscyplinarne podejście do kwestii postępowania zarówno z pacjentami onkologicznymi, jak i cierpiącymi z powodu innych niż onkologiczne chorób. Dlaczego podwyższony poziom znaczników nowotworowych to nie wyrok, ile kosztuje badanie markerów i czy jest ono refundowane?

  • Chromogranina – badanie markeru, wskazania, normy

    Chromogranina A (CgA) jest białkiem komórek neuroendokrynych i endokrynnych – prawidłowych i nowotworowych. CgA produkowane jest głównie przez komórki chromochłonne w rodzeniu nadnerczy (syntetyzują adrenalinę i noradrenalinę) lub w komórkach trzustki (beta). Naturalnie jego stężenie jest niskie, a właściwości CgA wykorzystuje się jako niespecyficzny (nieprzypisane tylko do jednego rodzaju guza) marker nowotworów neuroendokrynnych (NET). Jak interpretować wyniki badania i czy podwyższony poziom CgA to potwierdzenie rozwoju choroby nowotworowej?

  • Badanie ACTH (kortykotropina) – normy, wskazania, cena

    Kortykotropina, czyli ACTH to hormon, którego poziom rośnie, kiedy spada stężenie hormonu stresu, czyli kortyzolu. Przez wzgląd na zależność występującą między tymi dwoma hormonami, często wskazania do badania poziomu ACTH są analogiczne do wskazań stosowanych przy zlecaniu badania poziomu kortyzolu. Poziom kortykotropiny charakteryzuje się dobową zmiennością, dlatego nie bez znaczenia jest pora dnia, o której oddaje się krew do analizy. Jakie są normy ACTH, ile kosztuje badanie i czy należy je wykonać, będąc na czczo?

  • Fosforany – badanie, normy we krwi, obniżone i wysokie

    Badanie poziomu fosforanów nie jest najczęściej zlecanym lub wybieranym przez pacjentów rodzajem oznaczenia parametrów krwi. Analiza ich poziomu zlecana jest przede wszystkim podczas diagnostyki chorób kości, tarczycy i nerek. Objawy hiperfosfatemii, czyli podwyższonego poziomu fosforu we krwi, zwykle nie są zauważalne dla pacjenta. Mogą pojawić się u niego natomiast objawy hipokalcemii, czyli spadku poziomu wapnia, wynikającego z wiązania się fosforu z wapniem w surowicy krwi. Kiedy należy wykonać badanie fosforanów, ile kosztuje badanie i czy drętwienie stawów to jeden z objawów zaburzeń gospodarki fosforanowej? 

  • Czy mutacja genu MTHFR może być przyczyną niepłodności i zakrzepicy?

    Genotyp genu MTHFR pośrednio wpływa na metabolizm i przyswajanie kwasu foliowego w organizmie ludzkim. Mutacjautacja w genie MTHFR jest łączona z występowaniem u pacjenta tendencji do nadkrzepliwości i zakrzepicy, nowotworów bądź zwiększonego ryzyka chorób układu krążenia. Doniesienia te bywają jednak sprzeczne i nie znajdują przełożenia na rekomendacje specjalistów w sprawie wdrożenia profilaktycznej diagnostyki mutacji w genie MTHFR. Niedobory kwasu foliowego szczególnie istotne są przy planowaniu ciąży i w diagnostyce niepowodzeń położniczych i trudności z utrzymaniem ciąży, a także przy ustalaniu przyczyn urodzenia dziecka z wadą cewy nerwowej

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij