Polifagia (hiperfagia) – co to takiego? Jaki ma związek z cukrzycą?
Małgorzata Kuberska-Kędzierska

Polifagia (hiperfagia) – co to takiego? Jaki ma związek z cukrzycą?

Polifagia, inaczej nazywana hiperfagią, to niezaspokojone, „chorobliwe” uczucie głodu. Objawia się ona tym, ze chory odczuwa ciągle wzmożony apetyt pomimo spożytego posiłku. Bardzo często polifagia stanowi początkowy objaw cukrzycy, lecz nie tylko. O czym może świadczyć pojawienie się hiperfagii? W jaki sposób ją leczyć? Podpowiadamy. 

Występowanie objawów hiperglikemii, właściwe ich rozpoznanie jest niezwykle ważne i pomocne w ustaleniu rozpoznania cukrzycy. Klasyczne objawy podwyższonego poziomu cukru to najczęściej nadmierne pragnienie, częstomocz i zmniejszenie masy ciała, a także infekcje grzybicze narządów moczowo-płciowych oraz zmęczenie. Zdarza się brak apetytu, jednak także nadmierny apetyt. Za uczucie głodu/sytości odpowiada podwzgórze. Głód wzmaga apetyt, a sytość go hamuje. Tak jest fizjologicznie. Co wtedy, gdy osoba odczuwa intensywny głód, którego nie można zaspokoić? 

Polifagia – czym jest i na czym polega? Dlaczego pojawia się przy cukrzycy?

Polifagia opisuje nadmierne, nieposkromione, niezaspokojone uczucie głodu. Jej przyczyny mogą być różne, ale jest ona dość charakterystycznym, początkowym objawem cukrzycy. Dlaczego? Insulina ma za zadanie między innymi „otworzyć drzwi” do komórki i „wpuścić” tam glukozę. Jeśli insulina nie działa (w przypadku insulinooporności, cukrzycy typu 2) lub nie ma jej (w cukrzycy typu 1 lub typu 3), to komórka „głoduje”, bowiem nie ma w niej źródła energii, czyli glukozy. Niedobór insuliny skutkuje także niedoborem leptyny – hormonu odpowiadającego za uczucie sytości. W takich sytuacjach może dojść do nadmiernego apetytu, wilczego głodu, pomimo że we krwi jest dużo glukozy i pomimo zjedzonego posiłku.  

Dowiedz się więcej, jakie są inne objawy cukrzycy.

Polifagia a utrata wagi w cukrzycy 

Jeśli insuliny nie ma lub insulina nie działa, we krwi jest dużo glukozy, która nie może przedostać się do komórek i tkanek. Insulina jest hormonem anabolicznym, kiedy jej nie ma (lub nie działa z powodu insulinooporności), pacjent traci masę ciała z powodu przeważających procesów katabolicznych. Pacjent czuje się głodny, więcej je, a to tylko nasila hiperglikemię (przecukrzenie). Tkanki i komórki niemogące korzystać z glukozy zużywają tkankę tłuszczową jako materiał energetyczny. To powoduje chudnięcie, jednak częściej w cukrzycy typu 1.

U pacjentów z cukrzyca typu 2 w początkowym okresie choroby jest nadmiar insuliny (wtórny do insulinooporności), co może powodować przybieranie na wadze. W późniejszym okresie jednak dochodzi do niedoboru insuliny jak w cukrzycy typu 1. 

Polecane dla Ciebie

Polifagia jako objaw innych chorób – o czym może świadczyć? 

Polifagia jest nie tylko związana z cukrzycą, bywa także oznaką innych chorób. Co może powodować polifagię (hiperfagię)? Do przyczyn wystąpienia niezaspokojonego uczucia głodu zalicza się również: stres, depresję, bulimię, zespół napięcia przedmiesiączkowego, nadczynność tarczycy. Polifagia może być także związana z przyjmowaniem niektórych leków, np. sterydów. Patologiczne zwiększony apetyt może być także wywołany przez pasożyty (np. tasiemiec lub glista ludzka). 

Jak objawia się polifagia u diabetyków? 

Polifagia nie jest zwyczajnym uczuciem głodu, ale głodu wilczego, pojawiającego się pomimo zjedzenia posiłku. Mogą mu także towarzyszyć:

  • uczucie ssania i bólu w żołądku,
  • nudności,
  • zawroty głowy,
  • zaburzenia koncentracji i drżenie mięśni, czyli objawy mogące sugerować niedocukrzenie

Leczenie polifagii 

Leczenie polifagii powinno być przyczynowe. Jeśli jej przyczynami są insulinooporność lub cukrzyca typu 2, należy zalecić monitorowanie poziomu glikemii, regularne ćwiczenia fizyczne, dietę z niskimi indeksem glikemicznym, systematyczne przyjmowanie leków i dbanie o prawidłową masę ciała. Jeśli przyczyną polifagii jest cukrzyca typu 1, należy przede wszystkim leczyć pacjenta insuliną w dawkach dostosowanych do poziomów cukru we krwi, mierzonych regularnie. Gdy przyczyna polifagii leży u podstaw zaburzeń czynności tarczycy, należy je leczyć odpowiednimi dla schorzenia lekami, aby wyeliminować zaburzenia hormonalne. W przypadku polifagii występującej przy bulimii lub depresji (tło emocjonalne) zaleca się psychoterapię, a jako jej uzupełnienie optymalną dietę oraz zmianę stylu życia (w miarę możliwości).

  1. G. Finlayson, Food addiction and obesity: unnecessary medicalization of hedonic overeating, „Nature reviews Endocrinology”, nr 13 (8) 2017.  
  2. H. J. Grill, A Role for GLP-1 in Treating Hyperphagia and Obesity, „Endocrinology”, nr 161 (8) 2020. 
  3. J. Russell, R. Grunstein,  Kleine-Levin syndrome: a case report, „The Australian and New Zealand Journal of Psychiatry”, nr 26 (1) 1992. 
  4. M. Ogasawara, M. Takeda, Psychogenic overeating, Ryoikibetsu Shokogun Shirizu”, nr 25-6 (39) 2003. 
  5. N. St-Amour, L. St-Pierre, Hyperphagic bulimia, „Perspective infirmiere”, nr 10 (5) 2013. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jet lag – czym jest? Czy każdy ma jet lag?

    Dobrze znaną podróżnikom i obieżyświatom konsekwencją nagłej zmiany strefy czasowej jest wystąpienie tzw. zespołu długu czasowego, czyli jet lagu. Planując więc daleką podróż, warto również zaplanować czas na adaptację organizmu do zmienionych godzin snu i czuwania.

  • Choroba Sanfilippo – objawy, przyczyny, leczenie

    Choroba Sanfilippo to bardzo rzadka choroba genetyczna, określana jako mukopolisacharydoza typu 3 (MPS III). Nazwa choroby pochodzi od nazwiska lekarza, który w 1963 roku po raz pierwszy opisał ten typ mukopolisacharydozy – dr. Sylvestra Sanfilippo.

  • Choroba Wilsona – objawy, leczenie i przewidywana długość życia

    Choroba Wilsona to schorzenie prowadzące do nadmiernego gromadzenia się miedzi w organizmie. Przyczyną jest mutacja genetyczna, wskutek której dochodzi do defektu białka odpowiadającego za transport miedzi w organizmie. W konsekwencji miedź nie jest wydalana z organizmu, tylko gromadzi się w narządach, prowadząc do ich uszkodzenia.

  • Chłoniak Burkitta – objawy, przyczyny i rokowanie

    Przyczyną chłoniaka jest niekontrolowany rozrost puli limfocytów, a głównym skutkiem ubocznym – upośledzenie układu immunologicznego ze względu na utratę funkcji zmienionych komórek. Najczęstszą przyczyną zgonu wśród pacjentów cierpiących na nowotwory krwi są pozornie niegroźne infekcje – i właśnie tak zabija chłoniak Burkitta.

  • Odmrożenia – stopnie i objawy. Co robić i jak zabezpieczyć skórę przed zimnem?

    Odmrożenie z zimna to stan skóry, w którym jej warstwa ochronna została uszkodzona przez działanie niskich temperatur. Może to prowadzić do bolesności, pieczenia, zaczerwienienia i obrzęku, a w ciężkich przypadkach nawet do amputacji kończyn lub ich fragmentów. W celu uniknięcia odmrożenia należy zachować ostrożność podczas długotrwałego przebywania na mrozie, chronić skórę odpowiednim ubraniem czy stosować kremy i maści ochronne.

  • Sprue tropikalna (psyloza) – przyczyny i objawy choroby przypominającej celiakię

    Sprue tropikalna jest chorobą zakaźną, która występuje głównie w krajach tropikalnych i subtropikalnych. Objawia się nieprawidłowym trawieniem i wchłanianiem składników pokarmowych, co prowadzi do poważnych niedoborów składników odżywczych, głównie witaminy B12 i kwasu foliowego, a także do anemii. Leczenie sprue tropikalnej jest uzależnione od przyczyny i może wymagać antybiotyków, leków przeciwpasożytniczych i suplementów diety.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij