×
DOZ.PL Darmowa
aplikacja
DOZ.pl
Zainstaluj

Słodziki w napojach – czy są tak samo szkodliwe dla zdrowia, jak cukier?

Wiele osób uważa, że napoje light są zdrowszym wyborem niż te, zawierające naturalny cukier. Czy aby na pewno? Według wyników francuskiego badania NutriNet-Santé okazuje się, że popularne, sztuczne zamienniki cukru negatywnie wpływają na zdrowie układu sercowo–naczyniowego. 

Negatywne skutki wysokiego spożycia cukru 

Według raportu Narodowego Funduszu Zdrowia w Polsce spożycie cukru wzrosło prawie o 12 kg rocznie, w porównaniu do danych z poprzedniej dekady. Oprócz zbyt małej aktywności fizycznej, jest to główna przyczyna występowania nadwagi i otyłości u osób dorosłych oraz dzieci.

Dieta wysokocukrowa wiąże się z wieloma problemami zdrowotnymi. Dotychczas na podstawie eksperymentów naukowych udowodniono podwyższone ryzyko otyłości, próchnicy, nowotworów, cukrzycy oraz chorób neurodegeneracyjnych, które są skutkiem spożywaniem dużych ilości cukru. U dzieci bogata w cukier powoduje osłabienie rozwoju funkcji poznawczych. 

Zdradliwe napoje dietetyczne

Produkty dietetyczne zawierają sztuczne, niskokaloryczne słodziki (ang. low sugar substitute, LSS), które na pozór wydają się dobrą opcją dla osób rygorystycznie podchodzących do sprawy dziennego bilansu energetycznego. Pułapką dla entuzjastów słodzików jest to, że szybko można się od nich uzależnić. Dowodzą temu modele zwierzęce – eksperyment przeprowadzony na szczurach dowiódł, że nagroda w postaci sacharyny była dla nich bardziej atrakcyjna niż kokaina. 

W ubiegłym roku organizacje American Heart Association i American Stroke Association udowodniły, że ryzyko przedwczesnej śmierci jest o 16% wyższe u osób spożywających dietetyczne wersje napojów. Codzienne spożywanie zaledwie dwóch puszek sztucznie słodzonych napojów zwiększa ryzyko udaru mózgu i chorób serca o 30%. Co więcej, okazało się, że osoby korzystające z zamienników cukru tyły, pomimo że sięgały po produkty dietetyczne z myślą o utracie wagi. 

Według doktora Davida Ludvig’a z Boston Children’s Hospital, specjalisty od otyłości, paradoksalnie regularnie sięgając po substytuty cukru, przyzwyczajamy się do nich i z biegiem czasu potrzebujemy bardziej intensywnej stymulacji receptorów, przez co zaczynamy sięgać po większe ilości nienaturalnych substancji słodzącej. W rezultacie wcale nie tracimy na wadze, jakbyśmy sobie tego życzyli. 

Wiele innych prac badawczych wykazało, że sztucznie słodzone napoje mogą być szkodliwe. Według badania opublikowanego w „Current Atherosclerosis Reports” regularne przyjmowanie niskokalorycznych słodzików może wpływać na mikroflorę jelitową i przyczynić się do wystąpienia cukrzycy typu 2.

Napoje dietetyczne a kondycja układu sercowo–naczyniowego

Zespół naukowców z paryskiego uniwersytetu przeanalizował dane dotyczące zdrowia blisko 105 000 osób. Uczestnicy eksperymentu co sześć miesięcy w internetowych ankietach udzielali odpowiedzi na temat swoich codziennych nawyków żywieniowych. 

Na potrzeby eksperymentu napój uznano za słodki, gdy zawartość cukru wynosiła w nim lub przekraczała 5%. Wartość poniżej tego progu, ale obecność słodzików sprawiała, że napój klasyfikowano jako sztucznie słodzony. Badanie wykazało, że wśród konsumentów słodkich i sztucznie słodzonych napojów ryzyko problemów sercowych było wyższe o 20%. Podczas trwania obserwacji, u 1400 badanych pojawiły się objawy chorób sercowo–naczyniowych, takich jak: udar, zawał serca, ostry zespół wieńcowy i zator tętniczy. 

Autorzy badania, które ukazało się w „Journal of the American College of Cardiology”, zwracają uwagę, że aby lepiej poznać sposób, w jaki napoje zawierające duże ilości cukru i sztuczne słodziki wpływają na nasz metabolizm, trzeba wykonać bardziej szczegółowe badania na większej grupie osób. 

Krucjata przeciwko sztucznie słodzonym napojom

WHO zaleca zmniejszenie dziennego spożycia cukru. Norma nie powinna przekraczać wartości 10% całkowitego dziennego zapotrzebowania energetycznego. 

Na świecie trwa debata. Wiele państw zadecydowało się wprowadzić regulacje w sprawie dostępu do napojów zawierających sztuczne substancje słodzące. Aktualnie już blisko 40 krajów, w tym Polska, postanowiło zadbać o zdrowie swoich obywateli i wprowadziło tzw. sugar tax, czyli podatek od cukru w napojach (ang. sugar sweetend beverages, SSB). Czy taka taktyka poskutkowała? Zakupy opodatkowanych produktów spadły o kilka procent. Specjaliści twierdzą, że przyczyniło się to do ograniczenia konsumpcji cukru i związanych z nią społecznie niepożądanych skutków zdrowotnych. 

Bibliografia  zwiń/rozwiń

  1. Y. Mossavar–Rahani, V. Kamensky, J. E. Manson, Artificially sweetened beverages and stroke, coronary heart disease, and all–cause mortality in the women’s health initiative, „Stroke” 2019, nr 50 (3), s 555–562, [online] doi/full/10.1161/STROKEAHA.118.023100, [dostęp:] 02.11.2020.
  2. Y. Kim, J. Keogh, P. Clifton, Non–nutritive sweeteners and glycaemic control, current atheroscler 2019, nr 21 (49), [online] https: //doi. org/10.1007/s11883–019–0814–6, [dostęp:] 02.11.2020.
  3. E. Chazales, C. Debras, B. Srour, Sugary drinks, artificially–sweetened beverages, and cardiovascular disease in the NutriNet-Santé cohort, „Journal of the American College of Cardiology”, nr 73 (18), s 2175–2177, [online] https: //doi. org/10.1016/j. jacc. 2020.08.075, [dostep:] 02.11.2020.
  4. C. Melore, Artificially sweetened drinks may be just as bad for your heart as sugary beverage, „studyfinds.org”, [online] https://www. studyfinds. org/artificially–sweetened–drinks–bad–for–heart/, [dostęp:] 02.11.2020.
  5. Diet drinks may be just as bad for your health as full–sugar versions, „news. com. au”, [online] https://www. news. com. au/lifestyle/food/drinks/diet–drinks–may–be–just–as–bad–for–your–health–as–fullsugar–versions/news–story/007d57d713a9d86e014ad7f067ce9f09, [dostęp:] 2.11.2010.
  6. M. Mankiewicz, Dietetyczne napoje gazowane wcale nie są lepsze – w parze z nimi idzie rozwój chorób serca, „f5.pl” [online], https://www.f5.pl/foodie/dietetyczne–napoje–gazowane–wcale–nie–sa–lepsze–w–parze–z–nimi–idzie–rozwoj–chorob–serca, [dostęp:] 02.11.2020.
  7. Podatek od cukru w napojach wkrótce w Polsce, a na świecie – już w wielu krajach, „politykazdrowotna. com” [online], https://www.politykazdrowotna.com/52720,podatek–od–cukru–w–napojach–wkrotce–w–polsce–a–na–swiecie–juz–w–wielu–krajach, [dostęp:] 02.11.2020.
  8. H. Strawbridge, Artificial sweeteners: sugar–free, but at what cost?, „healthharvard.edu” [online], https: /www. health. harvard. edu/blog/artificial–sweeteners–sugar–free–but–at–what–cost–201207165030, [dostęp:] 02.10.2020.

Podziel się: