Przeciwciała po zakażeniu COVID-19 z czasem zanikają. Dlaczego tak się dzieje? Czy ta zależność dotyczy szczepionek?
Justyna Piekara

Przeciwciała po zakażeniu COVID-19 z czasem zanikają. Dlaczego tak się dzieje? Czy ta zależność dotyczy szczepionek?

Wiemy, że z czasem poziom naturalnie wytwarzanych immunoglobulin po przebyciu choroby koronawirusowej spada. Dlaczego tak się dzieje? Czy podobny mechanizm dotyczy ochrony poszczepiennej?

Dlaczego z czasem tracimy ochronę immunologiczną?

Istnieje wiele powodów, dla których przebycie infekcji lub zaszczepienie nie zawsze zapewnia długotrwałą ochronę. Jej trwałość jest zależna od indywidualnej odpowiedzi immunologicznej organizmu. Rodzaj zastosowanej szczepionki, także może w pewien sposób determinować charakter reakcji odpornościowej.

Dlaczego poziom przeciwciał spada? Są one białkami, więc jak każde inne białko zostają naturalnie rozbite i usunięte z organizmu w ciągu maksymalnie kilku miesięcy. Z tego powodu biernie uzyskana ochrona nie trwa zbyt długo. Samodzielne wytworzenie przeciwciał okazuje się najlepszym sposobem, aby zapewnić sobie długoterminową ochronę.

Jak działa pamięć immunologiczna?

Steven Smith, starszy wykładowca na Uniwersytecie Brunel w Londynie, w artykule przygotowanym dla “The Conversation” tłumaczy, że nasz organizm ma zdolność do zapamiętywania przeszłych spotkań z patogenami i wytwarzania przed nimi naturalnej ochrony. Wynika to ze zjawiska pamięci immunologicznej, za którą odpowiedzialne są białe krwinki – limfocyty.

Kiedy w organizmie rozwija się infekcja lub otrzymamy szczepionkę, rozpoczyna się rekrutacja specyficznych limfocytów T i B, które są utrzymywane w stanie gotowości, na wypadek przyszłych zachorowań.

Limfocyty B

Jeśli limfocyty B wykryją jakąkolwiek infekcję lub szczepionkę, niektóre z nich będą przekształcać się w komórki plazmatyczne wytwarzające przeciwciała. Obecność komórek plazmatycznych została powiązana z określonymi lokalizacjami – wykryto je w szpiku kości udowej, kości ramiennej i piszczelowej, w żebrach, kości promieniowej, kręgach oraz grzebieniu biodrowym.

Po ustaniu stanu chorobowego lub działania szczepionki, limfocyty B nie uzupełniają już populacji komórek plazmatycznych, w związku z tym jej liczebność spada. Niektóre z nich mogą jednak przetrwać i żyć przez wiele lat w naszym szpiku kostnym, nieustannie wytwarzając i uwalniając duże ilości przeciwciał. Komórki plazmatyczne nie zawsze powstają po infekcji, ale jeśli tak jest, przeciwciała można znaleźć we krwi przez długi czas po ustąpieniu zakażenia. Jeśli komórki tego typu nie zostaną utworzone, nie oznacza to, że organizm nie może wygenerować więcej przeciwciał, jeśli patogen zostanie ponownie napotkany. Można założyć, że dana osoba wygenerowała komórki B pamięci, które rozpoznają znane zagrożenie i przez to niektóre z nich zaczną przekształcać się w nowe komórki plazmatyczne, aby ponownie rozpocząć produkcję przeciwciał.

Limfocyty T

Ekspert z dziedziny patologii i biologii komórki, dr Stuart Weinsberg z Columbia University, w wywiadzie dla “Healthline” wyjaśnia, że limfocyty T pomagają układowi odpornościowemu rozpoznawać i reagować na wirusy, z którymi już się zetknął. Szybko mogą się reaktywować po ponownym kontakcie z patogenem, co sprawia, że kolejne infekcje przebiegają z mniejszym nasileniem. Po ustaniu choroby, niewielka populacja długowiecznych komórek T pozostaje w tkankach, które zostały zakażone i nadal krąży w organizmie.

W przypadku COVID-19 potrzebne są jednak dalsze badania, aby dowiedzieć się, jaką ochronę mogą zapewnić limfocyty T przed ponowną infekcją. W odniesieniu do COVID-19 istotne okazują się informacje dotyczące choroby SARS. Badania, wykazały, że nawet po 17 latach od zakażenia SARS-CoV, którego materiał genetyczny w 80% przypomina nowego koronawirusa, pacjenci nadal mają limfocyty T z nim związane.

Co w przypadku szczepionek przeciw COVID-19?

Szczepionki od dziesięcioleci są kluczowym narzędziem zdrowia publicznego, więc fakt, że są zatwierdzane i trafiają na rynek zanim jest jasne, jak długo trwa ochrona, może zaskakiwać. Po zaszczepieniu zanikająca z czasem ochrona może być niezauważona, ponieważ, gdy szczepionka jest powszechnie stosowana, może w znacznym stopniu wyeliminować przenoszenie drobnoustrojów, przed którymi chroni oraz sprawić przez to, że „przełomowe” infekcje będą rzadkie.

Naukowcy pracują nad tym, aby dowiedzieć się, dlaczego niektóre szczepionki chronią tylko przez kilka tygodni, a działanie innych utrzymuje się przez całe życie.

Badanie z 2018 roku opublikowane w „PLoS Biology” wykazało, że przeciwciała wywołane przez immunizację białkami zanikają szybciej niż te, wywołane przez replikujące się wirusy. Chociaż u większej liczby osób uczestniczących w eksperymencie, które otrzymały szczepionki przeciw tężcowi i błonicy (zawierają tylko izolowane białka), wytworzyły się przeciwciała ochronne, znikały one szybciej niż te, wytwarzane przez szczepionki przeciw odrze, śwince lub ospie (zawierają żywe, osłabione wersje wirusów).

Nowe szczepionki przeciwko COVID-19 bazują na nowatorskich metodach, takich jak wektory wirusowe lub cząsteczki mRNA. Mają za zadanie stymulować układ odpornościowy do wytwarzania odpowiedzi ochronnej i produkcji przeciwciał anty-SARS-CoV-2, które będą krążyć we krwi i zostaną wykorzystane, gdy zostaniemy zainfekowani koronawirusem. Są bardzo skuteczne w zapewnianiu szybkiej ochrony, jednak nie wiadomo jeszcze, jak dobrze będą aktywować limfocyty B pamięci i komórki plazmatyczne, które odpowiadają za długotrwałą odporność.

  1. S. Smith, Why do SARS-CoV-2 antibodies fade, and will the same thing happen with vaccines?, „theconversation.com” [online], https://theconversation.com/why-do-antibodies-fade-after-a-covid-19-infection-and-will-the-same-thing-happen-with-vaccines-148047, [dostep:] 23.02.2021.
  2. A. Woodward, Odporność na koronawirusa po zakażeniu. Przełomowe wyniki nowych badań, „businessinsider.com.pl” [online], https://businessinsider.com.pl/wiadomosci/odpornosc-na-koronawirusa-po-zakazeniuprzelomowewynikinowychbadan/67qx22z, [dostęp:] 23.02.2021. 
  3. S.  Cruickshank, A new study suggests coronavirus antibodies fade over time – but how concerned should we be?, ”theconversation.com” [online], https://theconversation. com/a-new-study-suggests-coronavirus-antibodies-fade-over-time-but-how-concerned-should-we-be-148957, [dostęp:] 23.02.2021.
  4. H. Grey, COVID-19 antibodies may fade quickly. What this means for herd immunity?, ”healthline. com” [online], https://www. healthline.com/health-news/covid-19-antibodies-may-fade-quickly-what-this-means-for-herd-immunity, [dostęp:] 23.02.2021.
  5. J. Cohen, How long do vaccines last? The surprising answers may help protect people longer, „sciencemag, org” [online], https://www.sciencemag.org/news/2019/04/how-long-do-vaccines-last-surprising-answers-may-help-protect-people-longer, [dostęp:] 23.02.2021.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Osteopatia – czym zajmuje się osteopata i w jakich chorobach może pomóc?

    Osteopatia zajmuje się diagnostyką oraz leczeniem zaburzeń układu ruchu, narządów wewnętrznych oraz układu współczulnego. Za jej twórcę uznaje się amerykańskiego lekarza Andrewa Taylora Stilla, który stworzył American School of Osteopathy – instytucję zrzeszającą i kształcącą specjalistów z tej dziedziny. Jakie są wskazania do osteopatii? Jakie techniki stosuje osteopata?

  • Profilaktyka 40 PLUS – program Ministerstwa Zdrowia

    Zgodnie z założeniami nowego programu zdrowotnego od 1 lipca 2021 osoby w wieku 40 lat i powyżej mogą skorzystać z pakietu badań diagnostycznych. Dowiedz się, jakie badania można wykonać? Z jakimi schorzeniami najczęściej zmagają się Polacy w średnim wieku?

  • Zatrucie grzybami – objawy i pierwsza pomoc

    Według Światowej Organizacji Zdrowia co roku 2% populacji szuka pomocy medycznej z powodu zatrucia grzybami. Mimo wieloletniego doświadczenia w diagnozowaniu i leczeniu tego schorzenia wstępna diagnoza jest złożona i wymaga różnicowania oraz dokładnego określenia, jakie grzyby wywołały zatrucie (może to być zatrucie kilkoma rodzajami grzybów). Trudności związane są w większości przypadków z różnymi objawami i zespołami toksykologicznymi, które pojawiają się pod wpływem toksyn grzybowych. W związku z rozpowszechnieniem diagnozy ostrego zatrucia grzybami, każdy powinien zdawać sobie sprawę z doraźnych metod leczenia w tym przypadku. 

  • Zapalenie krtani – przyczyny, objawy, leczenie

    Nagła duszność i szczekający kaszel w środku nocy u dziecka wywołują często panikę u rodziców i opiekunów. Objawy te mogą świadczyć o ostrym zapaleniu krtani. Dowiedz się, kiedy konieczne staje się wezwanie pogotowia do małego pacjenta. Sprawdź również, kiedy zwykła chrypka może oznaczać przewlekłe zapalenie krtani i powinna skłonić nas do wizyty u lekarza.

  • Diabetomat – urządzenie ułatwi życie osobom chorym na cukrzycę

    Naukowcy z Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie opracowali urządzenie, które pozwoli diabetykom zastąpić klasyczne pomiary stężenia cukru we krwi. W jaki sposób działa? Kiedy będzie można go kupić? Jakie inne nieinwazyjne urządzenia monitorowania glikemii powstały w ostatnim czasie?

  • Sztuczna inteligencja pozwoli skuteczniej leczyć raka stercza

    W Polsce rak stercza (prostaty) jest najczęstszym nowotworem litym występującym u mężczyzn. Dzięki dofinansowaniu z programu INFOSTRATEG powstaje platforma informatyczna, która ułatwi dokonywanie wyboru terapii onkologicznej dedykowanej pacjentom, u których zostanie zdiagnozowane to schorzenie. Lepsze dopasowanie leczenia wpłynie na poprawę jego efektywności. Narzędzie będzie wykorzystywało algorytmy sztucznej inteligencji.  

  • Dlaczego raz w roku należy wykonywać morfologię?

    Jedną z metod wczesnego wykrywania wielu poważnych chorób jest regularne wykonywanie morfologii krwi. Wynik tego prostego testu może stanowić punkt wyjścia do dalszej diagnostyki, która determinuje przebieg leczenia. W przypadku nowotworów im wcześniej zostanie postawiona właściwa diagnoza, tym skuteczniej będzie można leczyć pacjenta.

  • Choroby nerek – przyczyny, (nie)typowe objawy, leczenie

    Choroby nerek to jedne z bardziej niejednoznacznych chorób. Dając niespecyficzne objawy, utrudniają przypisanie im właśnie do dysfunkcji nerek. Bo dlaczego ból w okolicy lędźwiowej w połączeniu z osłabieniem należy łączyć z dysfunkcją nerek? Jakie są przyczyny i objawy chorych nerek, które badania należy wykonać, aby sprawdzić, czy nerki dobrze funkcjonują i dlaczego można normalnie funkcjonować, mając tylko jedną nerkę? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij